)
)
[Zend_View_Helper_HeadMeta] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[1] => stdClass Object
(
[type] => name
[name] => robots
[content] => noindex,follow
[modifiers] => Array
(
)
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadLink] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
)
)
[Zend_View_Helper_HeadScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/ui/exampleHintText.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.mousewheel.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/json2.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cycle.lite.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.jscrollpane.min.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-ui-1.8.16.custom.min.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tagify.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.validationEngine-nl.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.validationEngine.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tools.min.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ba-dotimeout.min.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.store.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cookie.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.miniColors.js
)
[source] =>
)
[16] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tmpl.js
)
[source] =>
)
[17] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.textCounter.js
)
[source] =>
)
[18] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.rotate.js
)
[source] =>
)
[19] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.easyBGResizer.js
)
[source] =>
)
[20] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ad-gallery.js
)
[source] =>
)
[21] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Callback.js
)
[source] =>
)
[22] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Entity.js
)
[source] =>
)
[23] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/setup.js
)
[source] =>
)
[24] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-example.js
)
[source] =>
)
[25] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tooltip.min.js
)
[source] =>
)
[26] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.ui.datepicker-nl.js
)
[source] =>
)
[27] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/bas.js
)
[source] =>
)
[28] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/team.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_InlineScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/tmpl.min.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/load-image.min.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/bootstrap.min.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload-ui.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/fileUploadCustomSettings.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.timeago.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.timeago.nl.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/fileuploader.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/upload.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/classes/SortableEntities.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/unoslider.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/shop.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/afterLoading.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/clubs.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadTitle] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] => -
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => Reisverslagen over Gambia
[1] => WaarBenJij.nu
)
)
)
)
[_autoEscape:protected] => 1
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[Doctype] => Zend_View_Helper_Doctype Object
(
[_defaultDoctype:protected] => HTML4_LOOSE
[_registry:protected] => ArrayObject Object
(
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[doctypes] => Array
(
[XHTML11] =>
[XHTML1_STRICT] =>
[XHTML1_TRANSITIONAL] =>
[XHTML1_FRAMESET] =>
[XHTML1_RDFA] =>
[XHTML_BASIC1] =>
[XHTML5] =>
[HTML4_STRICT] =>
[HTML4_LOOSE] =>
[HTML4_FRAMESET] =>
[HTML5] =>
)
[doctype] => HTML4_LOOSE
)
)
[_regKey:protected] => Zend_View_Helper_Doctype
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[HeadLink] => Zend_View_Helper_HeadLink Object
(
[_itemKeys:protected] => Array
(
[0] => charset
[1] => href
[2] => hreflang
[3] => id
[4] => media
[5] => rel
[6] => rev
[7] => type
[8] => title
[9] => extras
[10] => sizes
)
[_regKey:protected] => Zend_View_Helper_HeadLink
[_container:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
)
)
[_registry:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Registry Object
(
[_containerClass:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container
[_items:protected] => Array
(
[Zend_Layout] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[content] =>
)
)
[Zend_View_Helper_HeadMeta] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[1] => stdClass Object
(
[type] => name
[name] => robots
[content] => noindex,follow
[modifiers] => Array
(
)
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadLink] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
)
)
[Zend_View_Helper_HeadScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/ui/exampleHintText.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.mousewheel.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/json2.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cycle.lite.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.jscrollpane.min.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-ui-1.8.16.custom.min.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tagify.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.validationEngine-nl.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.validationEngine.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tools.min.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ba-dotimeout.min.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.store.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cookie.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.miniColors.js
)
[source] =>
)
[16] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tmpl.js
)
[source] =>
)
[17] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.textCounter.js
)
[source] =>
)
[18] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.rotate.js
)
[source] =>
)
[19] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.easyBGResizer.js
)
[source] =>
)
[20] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ad-gallery.js
)
[source] =>
)
[21] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Callback.js
)
[source] =>
)
[22] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Entity.js
)
[source] =>
)
[23] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/setup.js
)
[source] =>
)
[24] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-example.js
)
[source] =>
)
[25] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tooltip.min.js
)
[source] =>
)
[26] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.ui.datepicker-nl.js
)
[source] =>
)
[27] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/bas.js
)
[source] =>
)
[28] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/team.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_InlineScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/tmpl.min.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/load-image.min.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/bootstrap.min.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload-ui.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/fileUploadCustomSettings.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.timeago.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.timeago.nl.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/fileuploader.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/upload.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/classes/SortableEntities.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/unoslider.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/shop.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/afterLoading.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/clubs.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadTitle] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] => -
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => Reisverslagen over Gambia
[1] => WaarBenJij.nu
)
)
)
)
[_autoEscape:protected] => 1
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[HeadScript] => Zend_View_Helper_HeadScript Object
(
[_regKey:protected] => Zend_View_Helper_HeadScript
[_arbitraryAttributes:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureScriptType:protected] =>
[_captureScriptAttrs:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_optionalAttributes:protected] => Array
(
[0] => charset
[1] => defer
[2] => language
[3] => src
)
[_requiredAttributes:protected] => Array
(
[0] => type
)
[useCdata] =>
[_container:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/ui/exampleHintText.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.mousewheel.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/json2.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cycle.lite.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.jscrollpane.min.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-ui-1.8.16.custom.min.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tagify.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.validationEngine-nl.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.validationEngine.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tools.min.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ba-dotimeout.min.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.store.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cookie.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.miniColors.js
)
[source] =>
)
[16] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tmpl.js
)
[source] =>
)
[17] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.textCounter.js
)
[source] =>
)
[18] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.rotate.js
)
[source] =>
)
[19] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.easyBGResizer.js
)
[source] =>
)
[20] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ad-gallery.js
)
[source] =>
)
[21] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Callback.js
)
[source] =>
)
[22] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Entity.js
)
[source] =>
)
[23] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/setup.js
)
[source] =>
)
[24] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-example.js
)
[source] =>
)
[25] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tooltip.min.js
)
[source] =>
)
[26] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.ui.datepicker-nl.js
)
[source] =>
)
[27] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/bas.js
)
[source] =>
)
[28] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/team.js
)
[source] =>
)
)
)
[_registry:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Registry Object
(
[_containerClass:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container
[_items:protected] => Array
(
[Zend_Layout] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[content] =>
)
)
[Zend_View_Helper_HeadMeta] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[1] => stdClass Object
(
[type] => name
[name] => robots
[content] => noindex,follow
[modifiers] => Array
(
)
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadLink] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
)
)
[Zend_View_Helper_HeadScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/ui/exampleHintText.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.mousewheel.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/json2.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cycle.lite.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.jscrollpane.min.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-ui-1.8.16.custom.min.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tagify.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.validationEngine-nl.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.validationEngine.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tools.min.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ba-dotimeout.min.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.store.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cookie.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.miniColors.js
)
[source] =>
)
[16] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tmpl.js
)
[source] =>
)
[17] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.textCounter.js
)
[source] =>
)
[18] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.rotate.js
)
[source] =>
)
[19] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.easyBGResizer.js
)
[source] =>
)
[20] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ad-gallery.js
)
[source] =>
)
[21] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Callback.js
)
[source] =>
)
[22] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Entity.js
)
[source] =>
)
[23] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/setup.js
)
[source] =>
)
[24] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-example.js
)
[source] =>
)
[25] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tooltip.min.js
)
[source] =>
)
[26] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.ui.datepicker-nl.js
)
[source] =>
)
[27] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/bas.js
)
[source] =>
)
[28] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/team.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_InlineScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/tmpl.min.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/load-image.min.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/bootstrap.min.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload-ui.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/fileUploadCustomSettings.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.timeago.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.timeago.nl.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/fileuploader.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/upload.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/classes/SortableEntities.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/unoslider.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/shop.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/afterLoading.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/clubs.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadTitle] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] => -
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => Reisverslagen over Gambia
[1] => WaarBenJij.nu
)
)
)
)
[_autoEscape:protected] => 1
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[InlineScript] => Zend_View_Helper_InlineScript Object
(
[_regKey:protected] => Zend_View_Helper_InlineScript
[_arbitraryAttributes:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureScriptType:protected] =>
[_captureScriptAttrs:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_optionalAttributes:protected] => Array
(
[0] => charset
[1] => defer
[2] => language
[3] => src
)
[_requiredAttributes:protected] => Array
(
[0] => type
)
[useCdata] =>
[_container:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/tmpl.min.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/load-image.min.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/bootstrap.min.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload-ui.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/fileUploadCustomSettings.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.timeago.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.timeago.nl.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/fileuploader.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/upload.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/classes/SortableEntities.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/unoslider.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/shop.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/afterLoading.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/clubs.js
)
[source] =>
)
)
)
[_registry:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Registry Object
(
[_containerClass:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container
[_items:protected] => Array
(
[Zend_Layout] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[content] =>
)
)
[Zend_View_Helper_HeadMeta] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[1] => stdClass Object
(
[type] => name
[name] => robots
[content] => noindex,follow
[modifiers] => Array
(
)
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadLink] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
)
)
[Zend_View_Helper_HeadScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/ui/exampleHintText.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.mousewheel.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/json2.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cycle.lite.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.jscrollpane.min.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-ui-1.8.16.custom.min.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tagify.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.validationEngine-nl.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.validationEngine.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tools.min.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ba-dotimeout.min.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.store.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cookie.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.miniColors.js
)
[source] =>
)
[16] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tmpl.js
)
[source] =>
)
[17] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.textCounter.js
)
[source] =>
)
[18] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.rotate.js
)
[source] =>
)
[19] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.easyBGResizer.js
)
[source] =>
)
[20] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ad-gallery.js
)
[source] =>
)
[21] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Callback.js
)
[source] =>
)
[22] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Entity.js
)
[source] =>
)
[23] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/setup.js
)
[source] =>
)
[24] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-example.js
)
[source] =>
)
[25] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tooltip.min.js
)
[source] =>
)
[26] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.ui.datepicker-nl.js
)
[source] =>
)
[27] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/bas.js
)
[source] =>
)
[28] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/team.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_InlineScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/tmpl.min.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/load-image.min.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/bootstrap.min.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload-ui.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/fileUploadCustomSettings.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.timeago.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.timeago.nl.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/fileuploader.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/upload.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/classes/SortableEntities.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/unoslider.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/shop.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/afterLoading.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/clubs.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadTitle] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] => -
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => Reisverslagen over Gambia
[1] => WaarBenJij.nu
)
)
)
)
[_autoEscape:protected] => 1
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[HeadTitle] => Zend_View_Helper_HeadTitle Object
(
[_regKey:protected] => Zend_View_Helper_HeadTitle
[_translate:protected] =>
[_translator:protected] =>
[_defaultAttachOrder:protected] =>
[_container:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] => -
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => Reisverslagen over Gambia
[1] => WaarBenJij.nu
)
)
[_registry:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Registry Object
(
[_containerClass:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container
[_items:protected] => Array
(
[Zend_Layout] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[content] =>
)
)
[Zend_View_Helper_HeadMeta] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[1] => stdClass Object
(
[type] => name
[name] => robots
[content] => noindex,follow
[modifiers] => Array
(
)
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadLink] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
)
)
[Zend_View_Helper_HeadScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/ui/exampleHintText.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.mousewheel.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/json2.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cycle.lite.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.jscrollpane.min.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-ui-1.8.16.custom.min.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tagify.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.validationEngine-nl.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.validationEngine.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tools.min.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ba-dotimeout.min.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.store.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cookie.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.miniColors.js
)
[source] =>
)
[16] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tmpl.js
)
[source] =>
)
[17] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.textCounter.js
)
[source] =>
)
[18] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.rotate.js
)
[source] =>
)
[19] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.easyBGResizer.js
)
[source] =>
)
[20] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ad-gallery.js
)
[source] =>
)
[21] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Callback.js
)
[source] =>
)
[22] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Entity.js
)
[source] =>
)
[23] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/setup.js
)
[source] =>
)
[24] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-example.js
)
[source] =>
)
[25] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tooltip.min.js
)
[source] =>
)
[26] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.ui.datepicker-nl.js
)
[source] =>
)
[27] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/bas.js
)
[source] =>
)
[28] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/team.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_InlineScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/tmpl.min.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/load-image.min.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/bootstrap.min.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload-ui.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/fileUploadCustomSettings.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.timeago.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.timeago.nl.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/fileuploader.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/upload.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/classes/SortableEntities.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/unoslider.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/shop.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/afterLoading.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/clubs.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadTitle] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] => -
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => Reisverslagen over Gambia
[1] => WaarBenJij.nu
)
)
)
)
[_autoEscape:protected] => 1
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[PartialLoop] => Zend_View_Helper_PartialLoop Object
(
[partialCounter:protected] => 15
[_objectKey:protected] =>
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[PaginationControl] => Zend_View_Helper_PaginationControl Object
(
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[Partial] => Zend_View_Helper_Partial Object
(
[_objectKey:protected] =>
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[Url] => Zend_View_Helper_Url Object
(
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
)
[_helperLoaded:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
)
[_helperLoadedDir:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
)
[_filter:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
)
[_filterClass:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
)
[_filterLoaded:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
)
[_filterLoadedDir:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
)
[_escape:Zend_View_Abstract:private] => htmlspecialchars
[_encoding:Zend_View_Abstract:private] => UTF-8
[_lfiProtectionOn:Zend_View_Abstract:private] => 1
[_loaders:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
[filter] => Zend_Loader_PluginLoader Object
(
[_loadedPluginPaths:protected] => Array
(
)
[_loadedPlugins:protected] => Array
(
)
[_prefixToPaths:protected] => Array
(
[Zend_View_Filter_] => Array
(
[0] => Zend/View/Filter/
[1] => ./views/filters/
[2] => /srv/www/tl-www/website/application/modules/home/views/filters/
)
)
[_useStaticRegistry:protected] =>
)
[helper] => Zend_Loader_PluginLoader Object
(
[_loadedPluginPaths:protected] => Array
(
)
[_loadedPlugins:protected] => Array
(
[HeadMeta] => Zend_View_Helper_HeadMeta
[Doctype] => Zend_View_Helper_Doctype
[HeadLink] => Zend_View_Helper_HeadLink
[HeadScript] => Zend_View_Helper_HeadScript
[InlineScript] => Zend_View_Helper_InlineScript
[HeadTitle] => Zend_View_Helper_HeadTitle
[PartialLoop] => Zend_View_Helper_PartialLoop
[Slugify] => TravelLog\View\Helper\Slugify
[DateTime] => TravelLog\View\Helper\DateTime
[Url] => Zend_View_Helper_Url
[ClickTracking] => TravelLog\View\Helper\ClickTracking
[TruncateWords] => TravelLog\View\Helper\TruncateWords
[PaginationControl] => Zend_View_Helper_PaginationControl
[Partial] => Zend_View_Helper_Partial
)
[_prefixToPaths:protected] => Array
(
[Zend_View_Helper_] => Array
(
[0] => Zend/View/Helper/
[1] => ./views/helpers/
[2] => /srv/www/tl-www/website/application/modules/home/views/helpers/
)
[TravelLog\View\Helper\] => Array
(
[0] => /srv/www/tl-www/website/application/library/TravelLog/View/Helper/
)
)
[_useStaticRegistry:protected] =>
)
)
[_loaderTypes:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
[0] => filter
[1] => helper
)
[_strictVars:Zend_View_Abstract:private] =>
[module] => home
[controller] => gambia
[action] => reisverslagen
[exception] => Zend_Controller_Dispatcher_Exception Object
(
[_previous:Zend_Exception:private] =>
[message:protected] => Invalid controller specified (gambia)
[string:Exception:private] =>
[code:protected] => 0
[file:protected] => /opt/ZendFramework/library/Zend/Controller/Dispatcher/Standard.php
[line:protected] => 248
[trace:Exception:private] => Array
(
[0] => Array
(
[file] => /opt/ZendFramework/library/Zend/Controller/Front.php
[line] => 954
[function] => dispatch
[class] => Zend_Controller_Dispatcher_Standard
[type] => ->
[args] => Array
(
[0] => Zend_Controller_Request_Http Object
(
[_paramSources:protected] => Array
(
[0] => _GET
[1] => _POST
)
[_requestUri:protected] => /gambia/reisverslagen/p/1/page/4
[_baseUrl:protected] =>
[_basePath:protected] =>
[_pathInfo:protected] => gambia/reisverslagen/p/1/page/4
[_params:protected] => Array
(
[controller] => gambia
[action] => reisverslagen
[p] => 1
[page] => 4
[module] => home
[error_handler] => ArrayObject Object
(
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[exception] => Zend_Controller_Dispatcher_Exception Object
*RECURSION*
[type] => EXCEPTION_NO_CONTROLLER
[request] => Zend_Controller_Request_Http Object
(
[_paramSources:protected] => Array
(
[0] => _GET
[1] => _POST
)
[_requestUri:protected] => /gambia/reisverslagen/p/1/page/4
[_baseUrl:protected] =>
[_basePath:protected] =>
[_pathInfo:protected] => gambia/reisverslagen/p/1/page/4
[_params:protected] => Array
(
[controller] => gambia
[action] => reisverslagen
[p] => 1
[page] => 4
[module] => home
)
[_rawBody:protected] =>
[_aliases:protected] => Array
(
)
[_dispatched:protected] => 1
[_module:protected] => home
[_moduleKey:protected] => module
[_controller:protected] => gambia
[_controllerKey:protected] => controller
[_action:protected] => reisverslagen
[_actionKey:protected] => action
)
)
)
[continentId] => 1
[countryId] => 68
)
[_rawBody:protected] =>
[_aliases:protected] => Array
(
)
[_dispatched:protected] => 1
[_module:protected] => home
[_moduleKey:protected] => module
[_controller:protected] => reports
[_controllerKey:protected] => controller
[_action:protected] => index
[_actionKey:protected] => action
)
[1] => Zend_Controller_Response_Http Object
(
[_body:protected] => Array
(
[default] =>
)
[_exceptions:protected] => Array
(
[0] => Zend_Controller_Dispatcher_Exception Object
*RECURSION*
)
[_headers:protected] => Array
(
)
[_headersRaw:protected] => Array
(
)
[_httpResponseCode:protected] => 200
[_isRedirect:protected] =>
[_renderExceptions:protected] =>
[headersSentThrowsException] => 1
)
)
)
[1] => Array
(
[file] => /opt/ZendFramework/library/Zend/Application/Bootstrap/Bootstrap.php
[line] => 97
[function] => dispatch
[class] => Zend_Controller_Front
[type] => ->
[args] => Array
(
)
)
[2] => Array
(
[file] => /opt/ZendFramework/library/Zend/Application.php
[line] => 366
[function] => run
[class] => Zend_Application_Bootstrap_Bootstrap
[type] => ->
[args] => Array
(
)
)
[3] => Array
(
[file] => /srv/www/tl-www/website/public/index.php
[line] => 220
[function] => run
[class] => Zend_Application
[type] => ->
[args] => Array
(
)
)
)
[previous:Exception:private] =>
)
[currentUserId] => 0
[currentUserName] =>
[domainName] => waarbenjij.nu
[protocol] => https://
[cdnRoot] => https://cdn.easyapps.nl/
[cdn] => https://cdn.easyapps.nl/578/
[notificationWindow] =>
[customBannerParameters] => Array
(
)
[analyticsDomain] => .waarbenjij.nu
[analyticsCode] => UA-109425-7
[analyticsClickTracking] =>
[allContinents] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 1
[name] => Afrika
[nameSlugified] => afrika
[nameSlugifiedCrc32] => 1586791595
[info] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 2
[name] => Azië
[nameSlugified] => azie
[nameSlugifiedCrc32] => 1918887877
[info] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 3
[name] => Centraal-Amerika
[nameSlugified] => centraal-amerika
[nameSlugifiedCrc32] => 4250903019
[info] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 4
[name] => Europa
[nameSlugified] => europa
[nameSlugifiedCrc32] => 1342086343
[info] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 5
[name] => Midden Oosten
[nameSlugified] => midden-oosten
[nameSlugifiedCrc32] => 3432809701
[info] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 6
[name] => Noord-Amerika
[nameSlugified] => noord-amerika
[nameSlugifiedCrc32] => 20851603
[info] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 7
[name] => Oceanië
[nameSlugified] => oceanie
[nameSlugifiedCrc32] => 1997821390
[info] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 8
[name] => Rusland
[nameSlugified] => rusland
[nameSlugifiedCrc32] => 2319586005
[info] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 9
[name] => Zuid-Amerika
[nameSlugified] => zuid-amerika
[nameSlugifiedCrc32] => 2250637612
[info] =>
)
)
[allCountries] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[countryId] => 209
[isoCode] => af
[name] => Afghanistan
[nameSlugified] => afghanistan
[continentId] => 2
)
[1] => stdClass Object
(
[countryId] => 254
[isoCode] => ax
[name] => Åland
[nameSlugified] => aland
[continentId] => 4
)
[2] => stdClass Object
(
[countryId] => 242
[isoCode] => us
[name] => Alaska
[nameSlugified] => alaska
[continentId] => 6
)
[3] => stdClass Object
(
[countryId] => 1
[isoCode] => al
[name] => Albanië
[nameSlugified] => albanie
[continentId] => 4
)
[4] => stdClass Object
(
[countryId] => 2
[isoCode] => dz
[name] => Algerije
[nameSlugified] => algerije
[continentId] => 1
)
[5] => stdClass Object
(
[countryId] => 3
[isoCode] => as
[name] => Amerikaans Samoa
[nameSlugified] => amerikaans-samoa
[continentId] => 7
)
[6] => stdClass Object
(
[countryId] => 190
[isoCode] => vi
[name] => Amerikaanse maagdeneilanden
[nameSlugified] => amerikaanse-maagdeneilanden
[continentId] => 3
)
[7] => stdClass Object
(
[countryId] => 4
[isoCode] => ad
[name] => Andorra
[nameSlugified] => andorra
[continentId] => 4
)
[8] => stdClass Object
(
[countryId] => 5
[isoCode] => ao
[name] => Angola
[nameSlugified] => angola
[continentId] => 1
)
[9] => stdClass Object
(
[countryId] => 6
[isoCode] => ai
[name] => Anguilla
[nameSlugified] => anguilla
[continentId] => 3
)
[10] => stdClass Object
(
[countryId] => 212
[isoCode] => aq
[name] => Antarctica
[nameSlugified] => antarctica
[continentId] => 9
)
[11] => stdClass Object
(
[countryId] => 7
[isoCode] => ag
[name] => Antigua
[nameSlugified] => antigua
[continentId] => 3
)
[12] => stdClass Object
(
[countryId] => 8
[isoCode] => ar
[name] => Argentinië
[nameSlugified] => argentinie
[continentId] => 9
)
[13] => stdClass Object
(
[countryId] => 9
[isoCode] => am
[name] => Armenië
[nameSlugified] => armenie
[continentId] => 2
)
[14] => stdClass Object
(
[countryId] => 10
[isoCode] => aw
[name] => Aruba
[nameSlugified] => aruba
[continentId] => 3
)
[15] => stdClass Object
(
[countryId] => 11
[isoCode] => au
[name] => Australië
[nameSlugified] => australie
[continentId] => 7
)
[16] => stdClass Object
(
[countryId] => 13
[isoCode] => az
[name] => Azerbeidjan
[nameSlugified] => azerbeidjan
[continentId] => 2
)
[17] => stdClass Object
(
[countryId] => 14
[isoCode] => bs
[name] => Bahama's
[nameSlugified] => bahama-s
[continentId] => 3
)
[18] => stdClass Object
(
[countryId] => 15
[isoCode] => bh
[name] => Bahrain
[nameSlugified] => bahrain
[continentId] => 5
)
[19] => stdClass Object
(
[countryId] => 16
[isoCode] => bd
[name] => Bangladesh
[nameSlugified] => bangladesh
[continentId] => 2
)
[20] => stdClass Object
(
[countryId] => 17
[isoCode] => bb
[name] => Barbados
[nameSlugified] => barbados
[continentId] => 3
)
[21] => stdClass Object
(
[countryId] => 19
[isoCode] => be
[name] => België
[nameSlugified] => belgie
[continentId] => 4
)
[22] => stdClass Object
(
[countryId] => 20
[isoCode] => bz
[name] => Belize
[nameSlugified] => belize
[continentId] => 1
)
[23] => stdClass Object
(
[countryId] => 21
[isoCode] => bj
[name] => Benin
[nameSlugified] => benin
[continentId] => 1
)
[24] => stdClass Object
(
[countryId] => 22
[isoCode] => bm
[name] => Bermuda
[nameSlugified] => bermuda
[continentId] => 6
)
[25] => stdClass Object
(
[countryId] => 23
[isoCode] => bt
[name] => Bhutan
[nameSlugified] => bhutan
[continentId] => 2
)
[26] => stdClass Object
(
[countryId] => 24
[isoCode] => bo
[name] => Bolivia
[nameSlugified] => bolivia
[continentId] => 9
)
[27] => stdClass Object
(
[countryId] => 252
[isoCode] => bq
[name] => Bonaire
[nameSlugified] => bonaire
[continentId] => 9
)
[28] => stdClass Object
(
[countryId] => 217
[isoCode] => ba
[name] => Bosnië en Herzegovina
[nameSlugified] => bosnie-en-herzegovina
[continentId] => 4
)
[29] => stdClass Object
(
[countryId] => 25
[isoCode] => bw
[name] => Botswana
[nameSlugified] => botswana
[continentId] => 1
)
[30] => stdClass Object
(
[countryId] => 226
[isoCode] => bv
[name] => Bouve Eilanden
[nameSlugified] => bouve-eilanden
[continentId] => 7
)
[31] => stdClass Object
(
[countryId] => 26
[isoCode] => br
[name] => Brazilië
[nameSlugified] => brazilie
[continentId] => 9
)
[32] => stdClass Object
(
[countryId] => 229
[isoCode] => io
[name] => Brits Territorium
[nameSlugified] => brits-territorium
[continentId] => 2
)
[33] => stdClass Object
(
[countryId] => 27
[isoCode] => vg
[name] => Britse maagdeneilanden
[nameSlugified] => britse-maagdeneilanden
[continentId] => 7
)
[34] => stdClass Object
(
[countryId] => 28
[isoCode] => bn
[name] => Brunei
[nameSlugified] => brunei
[continentId] => 2
)
[35] => stdClass Object
(
[countryId] => 29
[isoCode] => bg
[name] => Bulgarije
[nameSlugified] => bulgarije
[continentId] => 4
)
[36] => stdClass Object
(
[countryId] => 30
[isoCode] => bf
[name] => Burkina Faso
[nameSlugified] => burkina-faso
[continentId] => 1
)
[37] => stdClass Object
(
[countryId] => 31
[isoCode] => bi
[name] => Burundi
[nameSlugified] => burundi
[continentId] => 1
)
[38] => stdClass Object
(
[countryId] => 32
[isoCode] => kh
[name] => Cambodja
[nameSlugified] => cambodja
[continentId] => 2
)
[39] => stdClass Object
(
[countryId] => 34
[isoCode] => ca
[name] => Canada
[nameSlugified] => canada
[continentId] => 6
)
[40] => stdClass Object
(
[countryId] => 36
[isoCode] => ky
[name] => Cayman Eilanden
[nameSlugified] => cayman-eilanden
[continentId] => 3
)
[41] => stdClass Object
(
[countryId] => 37
[isoCode] => cf
[name] => Centraal Afrikaanse Republiek
[nameSlugified] => centraal-afrikaanse-republiek
[continentId] => 1
)
[42] => stdClass Object
(
[countryId] => 40
[isoCode] => cl
[name] => Chili
[nameSlugified] => chili
[continentId] => 9
)
[43] => stdClass Object
(
[countryId] => 41
[isoCode] => cn
[name] => China
[nameSlugified] => china
[continentId] => 2
)
[44] => stdClass Object
(
[countryId] => 42
[isoCode] => co
[name] => Colombia
[nameSlugified] => colombia
[continentId] => 9
)
[45] => stdClass Object
(
[countryId] => 231
[isoCode] => km
[name] => Comoros
[nameSlugified] => comoros
[continentId] => 7
)
[46] => stdClass Object
(
[countryId] => 43
[isoCode] => cg
[name] => Congo - Brazzaville
[nameSlugified] => congo-brazzaville
[continentId] => 1
)
[47] => stdClass Object
(
[countryId] => 44
[isoCode] => cd
[name] => Congo, Democratische Republiek v
[nameSlugified] => congo-democratische-republiek-v
[continentId] => 1
)
[48] => stdClass Object
(
[countryId] => 45
[isoCode] => ck
[name] => Cook Eilanden
[nameSlugified] => cook-eilanden
[continentId] => 7
)
[49] => stdClass Object
(
[countryId] => 46
[isoCode] => cr
[name] => Costa Rica
[nameSlugified] => costa-rica
[continentId] => 3
)
[50] => stdClass Object
(
[countryId] => 208
[isoCode] => cu
[name] => Cuba
[nameSlugified] => cuba
[continentId] => 3
)
[51] => stdClass Object
(
[countryId] => 251
[isoCode] => cw
[name] => Curaçao
[nameSlugified] => curacao
[continentId] => 9
)
[52] => stdClass Object
(
[countryId] => 48
[isoCode] => cy
[name] => Cyprus
[nameSlugified] => cyprus
[continentId] => 5
)
[53] => stdClass Object
(
[countryId] => 249
[isoCode] => gx
[name] => De ruimte
[nameSlugified] => de-ruimte
[continentId] => 0
)
[54] => stdClass Object
(
[countryId] => 50
[isoCode] => dk
[name] => Denemarken
[nameSlugified] => denemarken
[continentId] => 4
)
[55] => stdClass Object
(
[countryId] => 51
[isoCode] => dj
[name] => Djibouti
[nameSlugified] => djibouti
[continentId] => 1
)
[56] => stdClass Object
(
[countryId] => 52
[isoCode] => dm
[name] => Dominica
[nameSlugified] => dominica
[continentId] => 3
)
[57] => stdClass Object
(
[countryId] => 53
[isoCode] => do
[name] => Dominicaanse Republiek
[nameSlugified] => dominicaanse-republiek
[continentId] => 3
)
[58] => stdClass Object
(
[countryId] => 70
[isoCode] => de
[name] => Duitsland
[nameSlugified] => duitsland
[continentId] => 4
)
[59] => stdClass Object
(
[countryId] => 54
[isoCode] => ec
[name] => Ecuador
[nameSlugified] => ecuador
[continentId] => 9
)
[60] => stdClass Object
(
[countryId] => 55
[isoCode] => eg
[name] => Egypte
[nameSlugified] => egypte
[continentId] => 1
)
[61] => stdClass Object
(
[countryId] => 56
[isoCode] => sv
[name] => El Salvador
[nameSlugified] => el-salvador
[continentId] => 3
)
[62] => stdClass Object
(
[countryId] => 57
[isoCode] => gq
[name] => Equatoriaal Guinea
[nameSlugified] => equatoriaal-guinea
[continentId] => 1
)
[63] => stdClass Object
(
[countryId] => 58
[isoCode] => er
[name] => Eritrea
[nameSlugified] => eritrea
[continentId] => 1
)
[64] => stdClass Object
(
[countryId] => 59
[isoCode] => ee
[name] => Estland
[nameSlugified] => estland
[continentId] => 4
)
[65] => stdClass Object
(
[countryId] => 60
[isoCode] => et
[name] => Ethiopië
[nameSlugified] => ethiopie
[continentId] => 1
)
[66] => stdClass Object
(
[countryId] => 219
[isoCode] => fk
[name] => Falkland Eilanden
[nameSlugified] => falkland-eilanden
[continentId] => 9
)
[67] => stdClass Object
(
[countryId] => 61
[isoCode] => fo
[name] => Faroe eilanden
[nameSlugified] => faroe-eilanden
[continentId] => 4
)
[68] => stdClass Object
(
[countryId] => 62
[isoCode] => fj
[name] => Fiji
[nameSlugified] => fiji
[continentId] => 7
)
[69] => stdClass Object
(
[countryId] => 148
[isoCode] => ph
[name] => Filipijnen
[nameSlugified] => filipijnen
[continentId] => 2
)
[70] => stdClass Object
(
[countryId] => 63
[isoCode] => fi
[name] => Finland
[nameSlugified] => finland
[continentId] => 4
)
[71] => stdClass Object
(
[countryId] => 64
[isoCode] => fr
[name] => Frankrijk
[nameSlugified] => frankrijk
[continentId] => 4
)
[72] => stdClass Object
(
[countryId] => 65
[isoCode] => gf
[name] => Frans Guiana
[nameSlugified] => frans-guiana
[continentId] => 9
)
[73] => stdClass Object
(
[countryId] => 66
[isoCode] => pf
[name] => Frans Polynesië
[nameSlugified] => frans-polynesie
[continentId] => 7
)
[74] => stdClass Object
(
[countryId] => 67
[isoCode] => ga
[name] => Gabon
[nameSlugified] => gabon
[continentId] => 1
)
[75] => stdClass Object
(
[countryId] => 68
[isoCode] => gm
[name] => Gambia
[nameSlugified] => gambia
[continentId] => 1
)
[76] => stdClass Object
(
[countryId] => 69
[isoCode] => ge
[name] => Georgië
[nameSlugified] => georgie
[continentId] => 2
)
[77] => stdClass Object
(
[countryId] => 71
[isoCode] => gh
[name] => Ghana
[nameSlugified] => ghana
[continentId] => 1
)
[78] => stdClass Object
(
[countryId] => 72
[isoCode] => gi
[name] => Gibraltar
[nameSlugified] => gibraltar
[continentId] => 4
)
[79] => stdClass Object
(
[countryId] => 73
[isoCode] => gd
[name] => Granada
[nameSlugified] => granada
[continentId] => 4
)
[80] => stdClass Object
(
[countryId] => 74
[isoCode] => gr
[name] => Griekenland
[nameSlugified] => griekenland
[continentId] => 4
)
[81] => stdClass Object
(
[countryId] => 75
[isoCode] => gl
[name] => Groenland
[nameSlugified] => groenland
[continentId] => 4
)
[82] => stdClass Object
(
[countryId] => 76
[isoCode] => gp
[name] => Guadeloupe
[nameSlugified] => guadeloupe
[continentId] => 3
)
[83] => stdClass Object
(
[countryId] => 77
[isoCode] => gu
[name] => Guam
[nameSlugified] => guam
[continentId] => 7
)
[84] => stdClass Object
(
[countryId] => 78
[isoCode] => gt
[name] => Guatemala
[nameSlugified] => guatemala
[continentId] => 3
)
[85] => stdClass Object
(
[countryId] => 80
[isoCode] => gn
[name] => Guinea
[nameSlugified] => guinea
[continentId] => 1
)
[86] => stdClass Object
(
[countryId] => 79
[isoCode] => gw
[name] => Guinea-Bissau
[nameSlugified] => guinea-bissau
[continentId] => 1
)
[87] => stdClass Object
(
[countryId] => 81
[isoCode] => gy
[name] => Guyana
[nameSlugified] => guyana
[continentId] => 9
)
[88] => stdClass Object
(
[countryId] => 82
[isoCode] => ht
[name] => Haïti
[nameSlugified] => haiti
[continentId] => 3
)
[89] => stdClass Object
(
[countryId] => 248
[isoCode] => hi
[name] => Hawaï
[nameSlugified] => hawai
[continentId] => 6
)
[90] => stdClass Object
(
[countryId] => 228
[isoCode] => hm
[name] => Heard en Mc Donald Eilanden
[nameSlugified] => heard-en-mc-donald-eilanden
[continentId] => 7
)
[91] => stdClass Object
(
[countryId] => 83
[isoCode] => hn
[name] => Honduras
[nameSlugified] => honduras
[continentId] => 3
)
[92] => stdClass Object
(
[countryId] => 84
[isoCode] => hk
[name] => Hong Kong
[nameSlugified] => hong-kong
[continentId] => 2
)
[93] => stdClass Object
(
[countryId] => 85
[isoCode] => hu
[name] => Hongarije
[nameSlugified] => hongarije
[continentId] => 4
)
[94] => stdClass Object
(
[countryId] => 91
[isoCode] => ie
[name] => Ierland
[nameSlugified] => ierland
[continentId] => 4
)
[95] => stdClass Object
(
[countryId] => 86
[isoCode] => is
[name] => IJsland
[nameSlugified] => ijsland
[continentId] => 4
)
[96] => stdClass Object
(
[countryId] => 87
[isoCode] => in
[name] => India
[nameSlugified] => india
[continentId] => 2
)
[97] => stdClass Object
(
[countryId] => 88
[isoCode] => id
[name] => Indonesië
[nameSlugified] => indonesie
[continentId] => 2
)
[98] => stdClass Object
(
[countryId] => 90
[isoCode] => iq
[name] => Irak
[nameSlugified] => irak
[continentId] => 5
)
[99] => stdClass Object
(
[countryId] => 89
[isoCode] => ir
[name] => Iran
[nameSlugified] => iran
[continentId] => 5
)
[100] => stdClass Object
(
[countryId] => 92
[isoCode] => il
[name] => Israel
[nameSlugified] => israel
[continentId] => 5
)
[101] => stdClass Object
(
[countryId] => 93
[isoCode] => it
[name] => Italië
[nameSlugified] => italie
[continentId] => 4
)
[102] => stdClass Object
(
[countryId] => 94
[isoCode] => ci
[name] => Ivoorkust
[nameSlugified] => ivoorkust
[continentId] => 1
)
[103] => stdClass Object
(
[countryId] => 95
[isoCode] => jm
[name] => Jamaica
[nameSlugified] => jamaica
[continentId] => 3
)
[104] => stdClass Object
(
[countryId] => 96
[isoCode] => jp
[name] => Japan
[nameSlugified] => japan
[continentId] => 2
)
[105] => stdClass Object
(
[countryId] => 203
[isoCode] => ye
[name] => Jemen
[nameSlugified] => jemen
[continentId] => 5
)
[106] => stdClass Object
(
[countryId] => 97
[isoCode] => jo
[name] => Jordanië
[nameSlugified] => jordanie
[continentId] => 5
)
[107] => stdClass Object
(
[countryId] => 35
[isoCode] => cv
[name] => Kaap Verdië
[nameSlugified] => kaap-verdie
[continentId] => 3
)
[108] => stdClass Object
(
[countryId] => 33
[isoCode] => cm
[name] => Kameroen
[nameSlugified] => kameroen
[continentId] => 1
)
[109] => stdClass Object
(
[countryId] => 39
[isoCode] => cs
[name] => Kanaaleilanden
[nameSlugified] => kanaaleilanden
[continentId] => 4
)
[110] => stdClass Object
(
[countryId] => 98
[isoCode] => kz
[name] => Kazachstan
[nameSlugified] => kazachstan
[continentId] => 2
)
[111] => stdClass Object
(
[countryId] => 99
[isoCode] => ke
[name] => Kenia
[nameSlugified] => kenia
[continentId] => 1
)
[112] => stdClass Object
(
[countryId] => 227
[isoCode] => cx
[name] => Kerst Eiland
[nameSlugified] => kerst-eiland
[continentId] => 7
)
[113] => stdClass Object
(
[countryId] => 230
[isoCode] => ki
[name] => Kiribati
[nameSlugified] => kiribati
[continentId] => 7
)
[114] => stdClass Object
(
[countryId] => 100
[isoCode] => kw
[name] => Koeweit
[nameSlugified] => koeweit
[continentId] => 5
)
[115] => stdClass Object
(
[countryId] => 243
[isoCode] => kx
[name] => Kosovo
[nameSlugified] => kosovo
[continentId] => 4
)
[116] => stdClass Object
(
[countryId] => 47
[isoCode] => hr
[name] => Kroatië
[nameSlugified] => kroatie
[continentId] => 4
)
[117] => stdClass Object
(
[countryId] => 101
[isoCode] => kg
[name] => Kyrgizië
[nameSlugified] => kyrgizie
[continentId] => 2
)
[118] => stdClass Object
(
[countryId] => 102
[isoCode] => la
[name] => Laos
[nameSlugified] => laos
[continentId] => 2
)
[119] => stdClass Object
(
[countryId] => 105
[isoCode] => ls
[name] => Lesotho
[nameSlugified] => lesotho
[continentId] => 1
)
[120] => stdClass Object
(
[countryId] => 103
[isoCode] => lv
[name] => Letland
[nameSlugified] => letland
[continentId] => 4
)
[121] => stdClass Object
(
[countryId] => 104
[isoCode] => lb
[name] => Libanon
[nameSlugified] => libanon
[continentId] => 5
)
[122] => stdClass Object
(
[countryId] => 106
[isoCode] => lr
[name] => Liberië
[nameSlugified] => liberie
[continentId] => 1
)
[123] => stdClass Object
(
[countryId] => 107
[isoCode] => ly
[name] => Libië
[nameSlugified] => libie
[continentId] => 1
)
[124] => stdClass Object
(
[countryId] => 108
[isoCode] => li
[name] => Liechtenstein
[nameSlugified] => liechtenstein
[continentId] => 4
)
[125] => stdClass Object
(
[countryId] => 109
[isoCode] => lt
[name] => Litouwen
[nameSlugified] => litouwen
[continentId] => 4
)
[126] => stdClass Object
(
[countryId] => 110
[isoCode] => lu
[name] => Luxemburg
[nameSlugified] => luxemburg
[continentId] => 4
)
[127] => stdClass Object
(
[countryId] => 111
[isoCode] => mo
[name] => Macau
[nameSlugified] => macau
[continentId] => 2
)
[128] => stdClass Object
(
[countryId] => 112
[isoCode] => mk
[name] => Macedonië
[nameSlugified] => macedonie
[continentId] => 4
)
[129] => stdClass Object
(
[countryId] => 113
[isoCode] => mg
[name] => Madagascar
[nameSlugified] => madagascar
[continentId] => 1
)
[130] => stdClass Object
(
[countryId] => 114
[isoCode] => mw
[name] => Malawi
[nameSlugified] => malawi
[continentId] => 1
)
[131] => stdClass Object
(
[countryId] => 221
[isoCode] => mv
[name] => Malediven
[nameSlugified] => malediven
[continentId] => 2
)
[132] => stdClass Object
(
[countryId] => 115
[isoCode] => my
[name] => Maleisië
[nameSlugified] => maleisie
[continentId] => 2
)
[133] => stdClass Object
(
[countryId] => 116
[isoCode] => ml
[name] => Mali
[nameSlugified] => mali
[continentId] => 1
)
[134] => stdClass Object
(
[countryId] => 117
[isoCode] => mt
[name] => Malta
[nameSlugified] => malta
[continentId] => 4
)
[135] => stdClass Object
(
[countryId] => 128
[isoCode] => ma
[name] => Marokko
[nameSlugified] => marokko
[continentId] => 1
)
[136] => stdClass Object
(
[countryId] => 118
[isoCode] => mh
[name] => Marshall eilanden
[nameSlugified] => marshall-eilanden
[continentId] => 7
)
[137] => stdClass Object
(
[countryId] => 119
[isoCode] => mq
[name] => Martinique
[nameSlugified] => martinique
[continentId] => 3
)
[138] => stdClass Object
(
[countryId] => 120
[isoCode] => mr
[name] => Mauritanië
[nameSlugified] => mauritanie
[continentId] => 1
)
[139] => stdClass Object
(
[countryId] => 121
[isoCode] => mu
[name] => Mauritius
[nameSlugified] => mauritius
[continentId] => 3
)
[140] => stdClass Object
(
[countryId] => 241
[isoCode] => yt
[name] => Mayotte
[nameSlugified] => mayotte
[continentId] => 7
)
[141] => stdClass Object
(
[countryId] => 122
[isoCode] => mx
[name] => Mexico
[nameSlugified] => mexico
[continentId] => 6
)
[142] => stdClass Object
(
[countryId] => 123
[isoCode] => fm
[name] => Micronesië
[nameSlugified] => micronesie
[continentId] => 7
)
[143] => stdClass Object
(
[countryId] => 124
[isoCode] => md
[name] => Moldavië
[nameSlugified] => moldavie
[continentId] => 4
)
[144] => stdClass Object
(
[countryId] => 125
[isoCode] => mc
[name] => Monaco
[nameSlugified] => monaco
[continentId] => 4
)
[145] => stdClass Object
(
[countryId] => 126
[isoCode] => mn
[name] => Mongolië
[nameSlugified] => mongolie
[continentId] => 2
)
[146] => stdClass Object
(
[countryId] => 244
[isoCode] => me
[name] => Montenegro
[nameSlugified] => montenegro
[continentId] => 4
)
[147] => stdClass Object
(
[countryId] => 127
[isoCode] => ms
[name] => Montserat
[nameSlugified] => montserat
[continentId] => 9
)
[148] => stdClass Object
(
[countryId] => 129
[isoCode] => mz
[name] => Mozambique
[nameSlugified] => mozambique
[continentId] => 1
)
[149] => stdClass Object
(
[countryId] => 130
[isoCode] => mm
[name] => Myanmar
[nameSlugified] => myanmar
[continentId] => 2
)
[150] => stdClass Object
(
[countryId] => 131
[isoCode] => na
[name] => Namibië
[nameSlugified] => namibie
[continentId] => 1
)
[151] => stdClass Object
(
[countryId] => 233
[isoCode] => nr
[name] => Nauru
[nameSlugified] => nauru
[continentId] => 7
)
[152] => stdClass Object
(
[countryId] => 134
[isoCode] => nl
[name] => Nederland
[nameSlugified] => nederland
[continentId] => 4
)
[153] => stdClass Object
(
[countryId] => 133
[isoCode] => cw
[name] => Nederlandse Antillen
[nameSlugified] => nederlandse-antillen
[continentId] => 3
)
[154] => stdClass Object
(
[countryId] => 132
[isoCode] => np
[name] => Nepal
[nameSlugified] => nepal
[continentId] => 2
)
[155] => stdClass Object
(
[countryId] => 137
[isoCode] => ni
[name] => Nicaragua
[nameSlugified] => nicaragua
[continentId] => 3
)
[156] => stdClass Object
(
[countryId] => 135
[isoCode] => nc
[name] => Nieuw Caledonië
[nameSlugified] => nieuw-caledonie
[continentId] => 7
)
[157] => stdClass Object
(
[countryId] => 136
[isoCode] => nz
[name] => Nieuw Zeeland
[nameSlugified] => nieuw-zeeland
[continentId] => 7
)
[158] => stdClass Object
(
[countryId] => 138
[isoCode] => ne
[name] => Niger
[nameSlugified] => niger
[continentId] => 1
)
[159] => stdClass Object
(
[countryId] => 139
[isoCode] => ng
[name] => Nigeria
[nameSlugified] => nigeria
[continentId] => 1
)
[160] => stdClass Object
(
[countryId] => 234
[isoCode] => nu
[name] => Niue
[nameSlugified] => niue
[continentId] => 7
)
[161] => stdClass Object
(
[countryId] => 210
[isoCode] => kp
[name] => Noord-Korea
[nameSlugified] => noord-korea
[continentId] => 2
)
[162] => stdClass Object
(
[countryId] => 216
[isoCode] => nt
[name] => Noordpool
[nameSlugified] => noordpool
[continentId] => 4
)
[163] => stdClass Object
(
[countryId] => 140
[isoCode] => no
[name] => Noorwegen
[nameSlugified] => noorwegen
[continentId] => 4
)
[164] => stdClass Object
(
[countryId] => 232
[isoCode] => nf
[name] => Norfolk Eilanden
[nameSlugified] => norfolk-eilanden
[continentId] => 7
)
[165] => stdClass Object
(
[countryId] => 191
[isoCode] => ug
[name] => Oeganda
[nameSlugified] => oeganda
[continentId] => 1
)
[166] => stdClass Object
(
[countryId] => 192
[isoCode] => ua
[name] => Oekraïne
[nameSlugified] => oekraine
[continentId] => 4
)
[167] => stdClass Object
(
[countryId] => 197
[isoCode] => uz
[name] => Oezbekistan
[nameSlugified] => oezbekistan
[continentId] => 2
)
[168] => stdClass Object
(
[countryId] => 141
[isoCode] => om
[name] => Oman
[nameSlugified] => oman
[continentId] => 5
)
[169] => stdClass Object
(
[countryId] => 218
[isoCode] => tl
[name] => Oost Timor
[nameSlugified] => oost-timor
[continentId] => 2
)
[170] => stdClass Object
(
[countryId] => 12
[isoCode] => at
[name] => Oostenrijk
[nameSlugified] => oostenrijk
[continentId] => 4
)
[171] => stdClass Object
(
[countryId] => 246
[isoCode] => rn
[name] => Paaseiland
[nameSlugified] => paaseiland
[continentId] => 7
)
[172] => stdClass Object
(
[countryId] => 142
[isoCode] => pk
[name] => Pakistan
[nameSlugified] => pakistan
[continentId] => 2
)
[173] => stdClass Object
(
[countryId] => 143
[isoCode] => pw
[name] => Palau
[nameSlugified] => palau
[continentId] => 7
)
[174] => stdClass Object
(
[countryId] => 214
[isoCode] => ps
[name] => Palestina
[nameSlugified] => palestina
[continentId] => 5
)
[175] => stdClass Object
(
[countryId] => 144
[isoCode] => pa
[name] => Panama
[nameSlugified] => panama
[continentId] => 3
)
[176] => stdClass Object
(
[countryId] => 145
[isoCode] => pg
[name] => Papua Nieuw Guinea
[nameSlugified] => papua-nieuw-guinea
[continentId] => 7
)
[177] => stdClass Object
(
[countryId] => 146
[isoCode] => py
[name] => Paraguay
[nameSlugified] => paraguay
[continentId] => 9
)
[178] => stdClass Object
(
[countryId] => 147
[isoCode] => pe
[name] => Peru
[nameSlugified] => peru
[continentId] => 9
)
[179] => stdClass Object
(
[countryId] => 236
[isoCode] => pn
[name] => Pitcairn
[nameSlugified] => pitcairn
[continentId] => 7
)
[180] => stdClass Object
(
[countryId] => 149
[isoCode] => pl
[name] => Polen
[nameSlugified] => polen
[continentId] => 4
)
[181] => stdClass Object
(
[countryId] => 150
[isoCode] => pt
[name] => Portugal
[nameSlugified] => portugal
[continentId] => 4
)
[182] => stdClass Object
(
[countryId] => 151
[isoCode] => pr
[name] => Puerto Rico
[nameSlugified] => puerto-rico
[continentId] => 3
)
[183] => stdClass Object
(
[countryId] => 152
[isoCode] => qa
[name] => Qatar
[nameSlugified] => qatar
[continentId] => 5
)
[184] => stdClass Object
(
[countryId] => 999
[isoCode] => rr
[name] => reisinspiratie
[nameSlugified] => reisinspiratie
[continentId] => 4
)
[185] => stdClass Object
(
[countryId] => 153
[isoCode] => re
[name] => Réunion
[nameSlugified] => reunion
[continentId] => 1
)
[186] => stdClass Object
(
[countryId] => 154
[isoCode] => ro
[name] => Roemenië
[nameSlugified] => roemenie
[continentId] => 4
)
[187] => stdClass Object
(
[countryId] => 155
[isoCode] => ru
[name] => Rusland
[nameSlugified] => rusland
[continentId] => 4
)
[188] => stdClass Object
(
[countryId] => 156
[isoCode] => rw
[name] => Rwanda
[nameSlugified] => rwanda
[continentId] => 1
)
[189] => stdClass Object
(
[countryId] => 157
[isoCode] => mp
[name] => Saipan
[nameSlugified] => saipan
[continentId] => 7
)
[190] => stdClass Object
(
[countryId] => 222
[isoCode] => ws
[name] => Samoa
[nameSlugified] => samoa
[continentId] => 7
)
[191] => stdClass Object
(
[countryId] => 158
[isoCode] => sm
[name] => San Marino
[nameSlugified] => san-marino
[continentId] => 4
)
[192] => stdClass Object
(
[countryId] => 239
[isoCode] => st
[name] => Sao Tome en Principe
[nameSlugified] => sao-tome-en-principe
[continentId] => 1
)
[193] => stdClass Object
(
[countryId] => 159
[isoCode] => sa
[name] => Saudi Arabië
[nameSlugified] => saudi-arabie
[continentId] => 5
)
[194] => stdClass Object
(
[countryId] => 160
[isoCode] => sn
[name] => Senegal
[nameSlugified] => senegal
[continentId] => 1
)
[195] => stdClass Object
(
[countryId] => 247
[isoCode] => rs
[name] => Servië
[nameSlugified] => servie
[continentId] => 4
)
[196] => stdClass Object
(
[countryId] => 207
[isoCode] => yu
[name] => Servie en Montenegro
[nameSlugified] => servie-en-montenegro
[continentId] => 4
)
[197] => stdClass Object
(
[countryId] => 161
[isoCode] => sc
[name] => Seychellen
[nameSlugified] => seychellen
[continentId] => 1
)
[198] => stdClass Object
(
[countryId] => 162
[isoCode] => sl
[name] => Sierra Leone
[nameSlugified] => sierra-leone
[continentId] => 1
)
[199] => stdClass Object
(
[countryId] => 163
[isoCode] => sg
[name] => Singapore
[nameSlugified] => singapore
[continentId] => 2
)
[200] => stdClass Object
(
[countryId] => 238
[isoCode] => sh
[name] => Sint Helena
[nameSlugified] => sint-helena
[continentId] => 7
)
[201] => stdClass Object
(
[countryId] => 253
[isoCode] => cx
[name] => Sint Maarten
[nameSlugified] => sint-maarten
[continentId] => 3
)
[202] => stdClass Object
(
[countryId] => 235
[isoCode] => pm
[name] => Sint Pierre en Miquelon
[nameSlugified] => sint-pierre-en-miquelon
[continentId] => 7
)
[203] => stdClass Object
(
[countryId] => 165
[isoCode] => si
[name] => Slovenië
[nameSlugified] => slovenie
[continentId] => 4
)
[204] => stdClass Object
(
[countryId] => 164
[isoCode] => sk
[name] => Slowaakse Republiek
[nameSlugified] => slowaakse-republiek
[continentId] => 4
)
[205] => stdClass Object
(
[countryId] => 175
[isoCode] => sd
[name] => Soedan
[nameSlugified] => soedan
[continentId] => 1
)
[206] => stdClass Object
(
[countryId] => 237
[isoCode] => sb
[name] => Solomon Eilanden
[nameSlugified] => solomon-eilanden
[continentId] => 7
)
[207] => stdClass Object
(
[countryId] => 166
[isoCode] => so
[name] => Somalië
[nameSlugified] => somalie
[continentId] => 1
)
[208] => stdClass Object
(
[countryId] => 250
[isoCode] => ss
[name] => South Sudan
[nameSlugified] => south-sudan
[continentId] => 1
)
[209] => stdClass Object
(
[countryId] => 169
[isoCode] => es
[name] => Spanje
[nameSlugified] => spanje
[continentId] => 4
)
[210] => stdClass Object
(
[countryId] => 211
[isoCode] => sj
[name] => Spitsbergen
[nameSlugified] => spitsbergen
[continentId] => 4
)
[211] => stdClass Object
(
[countryId] => 170
[isoCode] => lk
[name] => Sri Lanka
[nameSlugified] => sri-lanka
[continentId] => 2
)
[212] => stdClass Object
(
[countryId] => 172
[isoCode] => kn
[name] => St. Kitts and Nevis
[nameSlugified] => st-kitts-and-nevis
[continentId] => 3
)
[213] => stdClass Object
(
[countryId] => 173
[isoCode] => lc
[name] => St. Lucia
[nameSlugified] => st-lucia
[continentId] => 3
)
[214] => stdClass Object
(
[countryId] => 174
[isoCode] => vc
[name] => St. Vincent
[nameSlugified] => st-vincent
[continentId] => 3
)
[215] => stdClass Object
(
[countryId] => 176
[isoCode] => sr
[name] => Suriname
[nameSlugified] => suriname
[continentId] => 9
)
[216] => stdClass Object
(
[countryId] => 177
[isoCode] => sz
[name] => Swaziland
[nameSlugified] => swaziland
[continentId] => 1
)
[217] => stdClass Object
(
[countryId] => 180
[isoCode] => sy
[name] => Syrië
[nameSlugified] => syrie
[continentId] => 5
)
[218] => stdClass Object
(
[countryId] => 181
[isoCode] => tw
[name] => Taiwan
[nameSlugified] => taiwan
[continentId] => 2
)
[219] => stdClass Object
(
[countryId] => 213
[isoCode] => tj
[name] => Tajikistan
[nameSlugified] => tajikistan
[continentId] => 2
)
[220] => stdClass Object
(
[countryId] => 182
[isoCode] => tz
[name] => Tanzania
[nameSlugified] => tanzania
[continentId] => 1
)
[221] => stdClass Object
(
[countryId] => 183
[isoCode] => th
[name] => Thailand
[nameSlugified] => thailand
[continentId] => 2
)
[222] => stdClass Object
(
[countryId] => 220
[isoCode] => tb
[name] => Tibet
[nameSlugified] => tibet
[continentId] => 2
)
[223] => stdClass Object
(
[countryId] => 184
[isoCode] => tg
[name] => Togo
[nameSlugified] => togo
[continentId] => 1
)
[224] => stdClass Object
(
[countryId] => 240
[isoCode] => tk
[name] => Tokelau
[nameSlugified] => tokelau
[continentId] => 7
)
[225] => stdClass Object
(
[countryId] => 223
[isoCode] => to
[name] => Tonga
[nameSlugified] => tonga
[continentId] => 7
)
[226] => stdClass Object
(
[countryId] => 185
[isoCode] => tt
[name] => Trinidad en Tobago
[nameSlugified] => trinidad-en-tobago
[continentId] => 3
)
[227] => stdClass Object
(
[countryId] => 38
[isoCode] => td
[name] => Tsjaad
[nameSlugified] => tsjaad
[continentId] => 1
)
[228] => stdClass Object
(
[countryId] => 49
[isoCode] => cz
[name] => Tsjechische Republiek
[nameSlugified] => tsjechische-republiek
[continentId] => 4
)
[229] => stdClass Object
(
[countryId] => 186
[isoCode] => tn
[name] => Tunesië
[nameSlugified] => tunesie
[continentId] => 1
)
[230] => stdClass Object
(
[countryId] => 187
[isoCode] => tr
[name] => Turkije
[nameSlugified] => turkije
[continentId] => 5
)
[231] => stdClass Object
(
[countryId] => 188
[isoCode] => tm
[name] => Turkmenistan
[nameSlugified] => turkmenistan
[continentId] => 2
)
[232] => stdClass Object
(
[countryId] => 189
[isoCode] => tc
[name] => Turkse en Caicos Eilanden
[nameSlugified] => turkse-en-caicos-eilanden
[continentId] => 3
)
[233] => stdClass Object
(
[countryId] => 245
[isoCode] => tv
[name] => Tuvalu
[nameSlugified] => tuvalu
[continentId] => 7
)
[234] => stdClass Object
(
[countryId] => 195
[isoCode] => uy
[name] => Uruguay
[nameSlugified] => uruguay
[continentId] => 9
)
[235] => stdClass Object
(
[countryId] => 198
[isoCode] => vu
[name] => Vanuatu
[nameSlugified] => vanuatu
[continentId] => 7
)
[236] => stdClass Object
(
[countryId] => 199
[isoCode] => va
[name] => Vaticaanstad
[nameSlugified] => vaticaanstad
[continentId] => 4
)
[237] => stdClass Object
(
[countryId] => 200
[isoCode] => ve
[name] => Venezuela
[nameSlugified] => venezuela
[continentId] => 9
)
[238] => stdClass Object
(
[countryId] => 194
[isoCode] => gb
[name] => Verenigd Koninkrijk
[nameSlugified] => verenigd-koninkrijk
[continentId] => 4
)
[239] => stdClass Object
(
[countryId] => 193
[isoCode] => ae
[name] => Verenigde Arabische Emiraten
[nameSlugified] => verenigde-arabische-emiraten
[continentId] => 5
)
[240] => stdClass Object
(
[countryId] => 196
[isoCode] => us
[name] => Verenigde Staten
[nameSlugified] => verenigde-staten
[continentId] => 6
)
[241] => stdClass Object
(
[countryId] => 201
[isoCode] => vn
[name] => Vietnam
[nameSlugified] => vietnam
[continentId] => 2
)
[242] => stdClass Object
(
[countryId] => 202
[isoCode] => wf
[name] => Wallis & Futuna
[nameSlugified] => wallis-futuna
[continentId] => 7
)
[243] => stdClass Object
(
[countryId] => 215
[isoCode] => eh
[name] => Westelijke Sahara
[nameSlugified] => westelijke-sahara
[continentId] => 1
)
[244] => stdClass Object
(
[countryId] => 18
[isoCode] => by
[name] => Wit-Rusland
[nameSlugified] => wit-rusland
[continentId] => 4
)
[245] => stdClass Object
(
[countryId] => 204
[isoCode] => zm
[name] => Zambia
[nameSlugified] => zambia
[continentId] => 1
)
[246] => stdClass Object
(
[countryId] => 205
[isoCode] => zw
[name] => Zimbabwe
[nameSlugified] => zimbabwe
[continentId] => 1
)
[247] => stdClass Object
(
[countryId] => 171
[isoCode] => gs
[name] => Zuid Georgia
[nameSlugified] => zuid-georgia
[continentId] => 3
)
[248] => stdClass Object
(
[countryId] => 250
[isoCode] => ss
[name] => Zuid Sudan
[nameSlugified] => zuid-sudan
[continentId] => 1
)
[249] => stdClass Object
(
[countryId] => 167
[isoCode] => za
[name] => Zuid-Afrika
[nameSlugified] => zuid-afrika
[continentId] => 1
)
[250] => stdClass Object
(
[countryId] => 168
[isoCode] => kr
[name] => Zuid-Korea
[nameSlugified] => zuid-korea
[continentId] => 2
)
[251] => stdClass Object
(
[countryId] => 178
[isoCode] => se
[name] => Zweden
[nameSlugified] => zweden
[continentId] => 4
)
[252] => stdClass Object
(
[countryId] => 179
[isoCode] => ch
[name] => Zwitserland
[nameSlugified] => zwitserland
[continentId] => 4
)
)
[portalTicker] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[userId] => 408323
[username] => Toubabo
[photoRevision] => 0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=0
[imageLink105x105] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_105x105.jpg?r=0
[currentContinentId] => 1
[currentContinentName] => Afrika
[currentContinentNameSlugified] => afrika
[currentCountryNameSlugified] => gambia
[currentCountryName] => Gambia
[currentCountryIsoCode] => gm
[currentCountryId] => 68
[visitedCountries] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[countryId] => 68
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
)
[name] => Alied en Freek-Jan Steege
[firstName] => Alied en Freek-Jan
[reportsCount] => 127
[travelsCount] => 7
)
[1] => stdClass Object
(
[userId] => 464250
[username] => gambiadorenweerd2025
[photoRevision] => 0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/464/250_50x50.jpg?r=0
[imageLink105x105] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/464/250_105x105.jpg?r=0
[currentContinentId] => 1
[currentContinentName] => Afrika
[currentContinentNameSlugified] => afrika
[currentCountryNameSlugified] => gambia
[currentCountryName] => Gambia
[currentCountryIsoCode] => gm
[currentCountryId] => 68
[visitedCountries] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[countryId] => 178
[countryName] => Zweden
[countryIsoCode] => se
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[1] => stdClass Object
(
[countryId] => 68
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
)
[name] => Dorenweerd College
[firstName] => Dorenweerd
[reportsCount] => 11
[travelsCount] => 1
)
)
[latestNews] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[newsId] => 137
[date] => 2026-02-10
[title] => Praktische tips voor een ontspannen autoreis
[text] =>
Met de auto op reis gaan blijft één van de fijnste manieren om vrijheid te voelen. Je bepaalt zelf je tempo, je route en je stops. Geen wachtrijen, geen bagagelimieten, geen vaste schema’s. Maar die vrijheid werkt alleen echt als je je reis goed aanpakt. Zonder voorbereiding wordt een roadtrip al snel vermoeiend in plaats van ontspannend. Met de juiste mindset en een paar slimme keuzes maak je van elke rit een onvergetelijke ervaring.
Veel stress ontstaat al vóór vertrek. Te veel kilometers per dag, te weinig rustmomenten en te hoge verwachtingen.
Probeer je reisdagen niet voller te proppen dan nodig. Vier tot zes uur rijden per dag is voor de meeste mensen meer dan genoeg. Zo hou je tijd over om onderweg te stoppen, iets te eten, een wandeling te maken of gewoon even niets te doen.
Plan je grote lijnen, maar laat ruimte voor spontaniteit. Soms is het net die onverwachte afslag die je bij het mooiste uitzicht brengt.
Op lange ritten merk je snel wat echt telt: een goede zithouding, weinig rijgeluid en een stabiel gevoel op de weg. Niet hoe snel je gaat, maar hoe ontspannen je aankomt.
Elektrisch rijden op vakantie klinkt voor sommigen nog spannend, maar in de praktijk valt het goed mee.
Bovendien ontdek je onderweg vaak leuke plekken bij laadstations: parkjes, cafés, kleine dorpen waar je anders gewoon voorbij zou rijden.
Het kost je tien minuten en kan uren stress besparen.
Wie nog op zoek is naar een betrouwbare auto, vindt vandaag veel opties online. Zo is Touring CarSelect een platform waar je rustig kunt kijken naar recente tweedehandswagens met garantie, zonder de typische showroomdruk. Dat is handig als je zonder zorgen wil vertrekken.
[picture] => no
[pic1title] =>
[pic2title] =>
[pic3title] =>
[pic4title] =>
[pic5title] =>
[titleSlugified] => praktische-tips-voor-een-ontspannen-autoreis
[imageLink105x105] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/icons/news_105x105.jpg
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/icons/news_50x50.png
[imageUrl] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/slideshow/reisinspiratie/137/137_1.jpg
)
[1] => stdClass Object
(
[newsId] => 135
[date] => 2026-01-28
[title] => Van droom naar bezit: hoe je verantwoord een boot of tweede huis koopt
[text] =>
Stel: je bent al jaren fan van reizen, van vrijheid op het water of de geur van dennen in een bos en je overweegt om een boot of vakantiehuis te kopen. Het klinkt als de ultieme droom: een eigen stekkie voor weekends en vakanties, zonder telkens iets te huren of in een druk hotel te zitten. Maar voordat je die stap zet, is het slim om eerst goed na te denken.
Een eigen boot of vakantiehuis heeft veel aantrekkingskracht: het is jouw eigen plek om tot rust te komen, weg van dagelijkse beslommeringen. Je bepaalt zelf wanneer je gaat, met wie, en hoe lang je blijft. Voor veel reizigers voelt het als een rustpunt.
Tegelijkertijd is bezit geen vanzelfsprekendheid: het brengt verplichtingen en kosten mee die je niet moet onderschatten. Een vakantiehuis of boot is geen hotel of huurwoning. Je bent verantwoordelijk voor onderhoud, stalling, verzekering en alle bijkomende lasten. Denk bijvoorbeeld aan onvoorziene uitgaven voor reparaties, extra kosten bij verhuur of seizoensgebonden beperkingen die het gebruik beïnvloeden.
Of je nu kiest voor een boot of vakantiehuis: de locatie bepaalt veel. Hoe ver is het van je ‘thuis’? Hoe vaak ga je echt? Als je slechts één of twee weekenden per jaar kunt gaan, is het de vraag of de investering de moeite waard is.
De meeste experts raden aan om vóór aankoop te huren of te logeren op een vergelijkbare plek, om te ervaren of het écht bij je past.
Bij een vakantiehuis moet je ook uitzoeken wat de lokale regels zijn. In Nederland is permanente bewoning van een recreatiewoning bijvoorbeeld niet altijd toegestaan.
Ook kan de omgeving of het seizoen invloed hebben op het gebruiksgemak. Bij een boot spelen zaken als vaargebied, ligplaatsen en bereikbaarheid een rol.
De koopprijs is vaak nog maar het begin. Denk aan overdrachtsbelasting, notariskosten en soms advieskosten. Daarna komen de vaste lasten: energie, belastingen, verzekeringen, onderhoud en eventuele park- of ligplaatskosten.
Winterstalling en antifoulingPeriodiek motoronderhoud en keuringBrandstof, waterkaarten, havengeldenEen recreatiewoning vraagt om structureel onderhoud van zowel binnen- als buitenzijde, denk aan schilderwerk, dakonderhoud, cv-installaties of tuinbeheer. Vergeet ook niet de kosten voor schoonmaak bij verhuur of een lokale beheerder.
Kostenvoorbeeld
Reken voor een bescheiden vakantiewoning op €3.000–€6.000 vaste lasten per jaar. Voor een middelgrote boot al snel €2.500–€4.000, afhankelijk van gebruik en stalling.
Wat past beter bij jou: boot of vakantiehuis?
Een boot biedt ultieme flexibiliteit. Je kunt meerdere locaties aandoen, je ‘verplaatst’ je vakantieplek als het ware. Dat is perfect voor mensen die houden van avontuur op het water en zich makkelijk kunnen aanpassen. Tegelijkertijd vraagt een boot intensief onderhoud, en zijn de jaarlijkse kosten vaak hoger dan verwacht. Zeker als je er niet zelf veel aan doet.
Een vakantiehuis is stabieler qua investering. Je kiest voor een vaste plek die je naar eigen smaak kunt inrichten en verbeteren. Bovendien kun je het huis mogelijk (deels) verhuren als je er zelf niet bent. De keerzijde: minder mobiliteit, en ook hier zijn er terugkerende kosten die vaak onderschat worden.
Let op: De waardeontwikkeling van een vakantiehuis kan aantrekkelijk zijn, maar dit is sterk afhankelijk van locatie, onderhoud en regelgeving.
Een slimme investering bescherm je met een goede verzekering
Welke keuze je ook maakt, je koopt geen luxeproduct maar een bezit met waarde. En waarde vraagt om bescherming. Het risico op schade door brand, storm, inbraak of ongelukjes is niet te vermijden maar je kunt je er wel goed tegen wapenen.
Daarom is het verstandig om je vanaf het begin goed te laten adviseren over passende verzekeringen. Eerdmans is verzekeringsspecialist voor recreatie die precies weet wat belangrijk is bij het verzekeren van een boot of vakantiehuis. Denk aan dekking voor schade, aansprakelijkheid, inboedel of milieuschade.
Wat als je droom verandert?
Een boot of vakantiehuis koop je vaak met het idee om er jarenlang van te genieten. Maar levens veranderen. Misschien gebruik je het minder dan gedacht, wil je overstappen op een ander type vaartuig of woning, of komt er een moment dat je de investering liever liquide maakt. Dan is het goed om een plan B te hebben.
- Restwaarde en marktvraag: Boten schrijven doorgaans sneller af dan recreatiewoningen. Een goed onderhouden huis op een gewilde locatie kan zijn waarde behouden of zelfs stijgen, zeker bij schaarste.
- Verkoopproces: Bij een vakantiehuis moet je denken aan een verkoopmakelaar, juridische afhandeling (zeker in het buitenland), en eventueel het afkopen van erfpacht of parkcontracten. Voor een boot: registratie, keuring en mogelijk btw-status.
- Verhuren als tussenstap: Als verkoop nog geen optie is, kun je overwegen om (tijdelijk) te verhuren om kosten te dekken. Let dan wel op extra regels, vergunningen en verzekeringseisen.
Tip: Bepaal bij aankoop al wat je ideale gebruikstermijn is. Zo kun je tijdig inspelen op veranderingen en voorkom je dat het bezit een last wordt.
Maak van jouw droom een doordacht plan
Een eigen boot of vakantiehuis kopen is fantastisch. Het kan jouw reislust en behoefte aan vrijheid vervullen. Maar de droom wordt pas echt duurzaam als je realistisch bent over kosten, tijd, onderhoud en verzekeringen.
Neem de tijd om te rekenen, plannen en vergelijken. Kijk of de investering bij je levensstijl past, en maak gebruik van de juiste expertise. Zo wordt je vakantiedroom geen zorgenpost, maar een plek waar je jaar na jaar van kunt genieten.
[picture] => no
[pic1title] =>
[pic2title] =>
[pic3title] =>
[pic4title] =>
[pic5title] =>
[titleSlugified] => van-droom-naar-bezit-hoe-je-verantwoord-een-boot-of-tweede-huis-koopt
[imageLink105x105] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/icons/news_105x105.jpg
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/icons/news_50x50.png
[imageUrl] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/slideshow/reisinspiratie/135/135_1.jpg
)
[2] => stdClass Object
(
[newsId] => 136
[date] => 2025-12-30
[title] => Vrijheid onderweg begint met overzicht
[text] => De paradox van vrijheid
Reizen staat voor vrijheid. Geen vaste routine, geen agenda, alleen jij en de weg die zich ontvouwt. Toch weet elke reiziger dat echte vrijheid niet ontstaat uit chaos, maar uit overzicht. Wanneer je weet waar je bent, wat je nodig hebt en hoe je keuzes maakt, wordt reizen pas echt zorgeloos. Dat geldt voor alles onderweg: je route, je bagage, je geld en zelfs de manier waarop je met technologie omgaat. In een wereld waarin innovatie snel vooruitgaat draait vrijheid steeds meer om inzicht.
De voorbereiding als fundament
Spontaan reizen klinkt romantisch, maar zelfs de meest vrije avonturier plant bewust. Een goede voorbereiding betekent niet dat je alles vastlegt, maar dat je ruimte creëert voor improvisatie. Door inzicht te hebben in je budget, je documenten en je route, kun je met vertrouwen loslaten. Overzicht is geen beperking, maar een hulpmiddel. Het maakt dat je keuzes kunt maken zonder stress, omdat je weet wat je achterlaat en waar je naartoe wilt.
Rust in plaats van controle
Overzicht geeft rust. Niet omdat alles voorspelbaar wordt, maar omdat je beter weet hoe je kunt omgaan met het onverwachte. Een gemiste trein, een omweg of een vertraging voelt minder zwaar als je grip houdt op het geheel.
Digitale vrijheid onderweg
Reizen anno nu is digitaal. Van tickets tot navigatie, van reserveringen tot communicatie: bijna alles gebeurt online. Dat brengt gemak, maar ook verantwoordelijkheid. De moderne reiziger kiest bewust hoe hij technologie gebruikt. Digitale innovaties laten zien hoe transparantie en flexibiliteit hand in hand kunnen gaan. Ze helpen ons niet om méér vast te leggen, maar om slimmer te plannen.
Balans tussen plannen en genieten
De kunst van reizen is weten wanneer je moet plannen en wanneer je moet loslaten. Te veel voorbereiding kan spontaniteit doden, maar te weinig overzicht zorgt voor onrust. De balans ligt ergens in het midden. Door vooraf te bedenken wat belangrijk is, of dat nu je budget, vervoer of gezondheid is, maak je ruimte om onderweg te genieten.
Een reis zonder zorgen is een reis met aandacht
Vrijheid is niet hetzelfde als impulsiviteit. Wie met aandacht reist, ziet meer, voelt meer en beleeft meer. Overzicht helpt om dat bewustzijn vast te houden, ook in een wereld vol prikkels en keuzes.
Slim omgaan met middelen
Wie reist, weet dat geld niet alleen een praktisch hulpmiddel is, maar ook invloed heeft op rust en vrijheid. Een overzicht van wat je hebt en wat je uitgeeft voorkomt onnodige stress. Door bewust te kiezen hoe je je middelen beheert, digitaal of contant, houd je de regie. Ook nieuwe vormen van technologie, zoals ethereum, maken het makkelijker om inzicht te krijgen in waarde, transacties en mogelijkheden, waar ter wereld je ook bent.
Vrijheid is weten wat genoeg is
Een van de mooiste lessen van reizen is leren wat je écht nodig hebt. Vaak blijkt dat veel minder te zijn dan je denkt. Overzicht helpt om dat te ontdekken. Niet alleen in spullen, maar ook in keuzes. Wanneer je weet wat belangrijk is, kun je de rest loslaten. Dat geldt voor bagage, maar ook voor verwachtingen.
Inzicht als kompas
Inzicht vervangt geen avontuur, maar maakt het dieper. Het helpt je bewuster te reizen en beter te begrijpen wat je onderweg zoekt. Of het nu gaat om een lange roadtrip, een wereldreis of een weekend in eigen land: inzicht is je kompas. Het laat zien waar je vandaan komt, waar je nu bent en waar je naartoe wilt.
Vrijheid door bewust leven
Vrijheid onderweg is meer dan bewegen, het is leven met intentie. Wie bewust reist, kiest niet voor het drukste schema, maar voor het rijkste moment. Overzicht maakt dat mogelijk. In een tijd waarin reizen, technologie en financiën steeds meer met elkaar verweven zijn, wordt inzicht de sleutel tot rust. Ethereum is daar een mooi symbool van: een systeem dat draait om transparantie en autonomie, net als reizen zelf. Want echte vrijheid is niet weglopen van structuur, maar het bewust kiezen van richting.
[picture] => no
[pic1title] =>
[pic2title] =>
[pic3title] =>
[pic4title] =>
[pic5title] =>
[titleSlugified] => vrijheid-onderweg-begint-met-overzicht
[imageLink105x105] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/icons/news_105x105.jpg
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/icons/news_50x50.png
[imageUrl] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/slideshow/reisinspiratie/136/136_1.jpg
)
)
[topCountries] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[continentId] => 1
[countryId] => 55
[reportCount] => 2
[pictureCount] => 10307
[position] => 1
[countryName] => Egypte
[countryIsoCode] => EG
[continentName] => Afrika
)
[1] => stdClass Object
(
[continentId] => 1
[countryId] => 128
[reportCount] => 2
[pictureCount] => 21847
[position] => 2
[countryName] => Marokko
[countryIsoCode] => MA
[continentName] => Afrika
)
[2] => stdClass Object
(
[continentId] => 1
[countryId] => 191
[reportCount] => 2
[pictureCount] => 47254
[position] => 3
[countryName] => Oeganda
[countryIsoCode] => UG
[continentName] => Afrika
)
[3] => stdClass Object
(
[continentId] => 1
[countryId] => 71
[reportCount] => 1
[pictureCount] => 65535
[position] => 4
[countryName] => Ghana
[countryIsoCode] => GH
[continentName] => Afrika
)
[4] => stdClass Object
(
[continentId] => 1
[countryId] => 167
[reportCount] => 1
[pictureCount] => 65535
[position] => 5
[countryName] => Zuid-Afrika
[countryIsoCode] => ZA
[continentName] => Afrika
)
)
[countryId] => 68
[countryName] => Gambia
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
[countryPopulation] => 0
[countrySurface] => 0
[capitalCityLongitude] => 0.000000
[capitalCitylatitude] => 0.000000
[portalReports] => ArrayIterator Object
(
[storage:ArrayIterator:private] => Array
(
[45] => stdClass Object
(
[reportId] => 5100118
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-03-10
[photoRevision] => 20
[title] => Ontwikkeling?!
[message] => Ontwikkeling
Soms krijgen we de vraag of er ontwikkeling is in Gambia. Elk arm land noemen we een ontwikkelingsland, wat inhoudt dat het de bedoeling is dat het zich ontwikkelt ,maar wel in de goede= onze richting graag. En Nederland geeft al jaren ontwikkelingshulp. Dus?
De mate van ontwikkeling van een land wordt door de VN gemeten en daar rolt een index uit. Bij die meting wordt gekeken naar armoede, analfabetisme, onderwijs en levensverwachting. De levensverwachting hier bij geboorte is volgens de laatste cijfers rond de 60 jaar. Het aantal kinderen dat sterft vóór het vijfde levensjaar is niet bekend, maar eerder zag ik een cijfer van 150 per 1000 kinderen. Van 1000 inwoners overlijden er 250 tussen het 5e en het 60e jaar. Dat zijn de mensen van wie wij horen dat ze zich niet goed voelden en toen “zomaar” doodgingen. Ik vind op internet dat het getal van deze ontwikkelingsindex voor Gambia de laatste 40 jaar gestegen is van 3 naar 5 ( NL heeft 9.3)en dat Gambia van de 189 gemeten landen op de 172e plaats staat. Dat laatste is niet bemoedigend, maar in de eredivisie moeten ook clubs in het rechter rijtje staan immers. Gelukkig staat Nederland op een plaats die recht geeft op directe plaatsing voor de groepsfase van de Champions League.
Overigens….. hoe is eigenlijk de ontwikkeling van Nederland? Ja, er is verandering, maar is er ook ontwikkeling ten goede?
Er zijn zeker veranderingen in Gambia: meer geasfalteerde wegen, meer blik op de weg, meer supermarkten, behalve de ezelkarren ook motorfietsen met laadbak, er is een middenklassen in opkomst……Maar we vragen ons wel af of er wel veel vooruitgang is in welzijn van de gemiddelde Gambiaan.
En wij/ jullie in Nederland: een beetje in je sas met de veranderingen in onze, in grote lijnen, welvaartmaatschappij?
Achterlangs naar het paradijs
Het paradijs Europa oefent een onweerstaanbare aantrekkingskracht uit op jonge Gambiaanse mannen. Ook mensen met een baan en een redelijk inkomen gaan op stap door de woestijn en riskeren de martelingen in Noord-Afrika en de verdrinkingsdood. Zij nemen de “backway”. Afgelopen week kwam een vrouw op het spreekuur met hoofdpijn en slaapproblemen. Bij doorvragen ligt ze wakker door zorgen om een zoon die in Libië gestrand is. Een buurman vertelt dat een zoon na het sparen/collecteren/lenen van 60.000 dalasi ( 850,-€) via de woestijn Libië bereikte, een eerste klas overtocht boekte, maar door de overbeladen en lekke boot weer teruggevaren is naar Libië. Geld op, gegijzeld door mensensmokkelaars. Graag even geld overmaken met Western Union voor een nieuwe poging om te verdrinken. Twee dagen geleden werd deze jongeman teruggevlogen naar Gambia. Volgens een organisatie, die in het leven is geroepen om deze afdruipers op te vangen, krijgen ze na aankomst een overnachting en ontbijt om bij te komen, een telefoon met 100 dalasi beltegoed, 4000 dalasi om thuis te komen en een budget van 1000 Euro om een opleiding te doen. Ali vertelt dat zijn broer, die ook op deze manier is teruggekomen, van de 1000 Euro nooit iets heeft gemerkt. Kwade tongen beweren dat dit in verkeerde zakken verdwijnt. Een deel van de gerepatrieerden gaat zeker voor een volgende poging.
Even later komt een vrouw met gezondheidsklachten en droevig uiterlijk op het eerste gezicht. Een zoon van 20 jaar is 5 maanden geleden met de noorderzon vertrokken met geld dat hij geleend heeft van familie en bekenden. “Als ik in het paradijs ben, zullen mijn ouders het terugbetalen “. Helaas zit hij vast in Tunesië (voorstadium van het paradijs?) en of ze even 30.000 dalasi willen betalen voor zijn vrijlating. Haar echtgenoot heeft een deel van hun grond verkocht om alles te betalen. Dat verklaart haar droevig uiterlijk voldoende, dus. De overeenkomst tussen de EU en Tunesië om voor 1,2 miljard Euro deze mensen tegen te houden werkt in dit geval dus goed.
Er zijn ook families met kinderen die het paradijs gehaald hebben en die dankzij een maandelijkse zending van 100-200 euro te eten hebben en hun huis kunnen afbouwen. Dat er van elke backwayman er één sneuvelt….tja …wie niet waagt, die niet wint.
Er worden jongens vanuit Libië, Tunesië en ook Duitsland teruggevlogen. Deze vliegtuigen landen in het holst van de nacht zonder publiciteit. Er zijn radioprogramma’s die de “backway” als onderwerp hebben en waarop gerepatrieerden inbellen en vertellen over hun ontberingen. Maar wie wil dit horen?
Zou het helpen als er met hulp van Europa hier beter onderwijs, dus meer kans op een baan/inkomen, maar ook banen gecreëerd zou worden of blijft Utopia onweerstaanbaar lokken? Eerst maar eens een kabinet in Nederland en een flinke overwinning van de rechtse partijen bij de Europese verkiezingen om alle economische vluchtelingen buiten de deur te houden? De Italiaanse regering maakt haar beloftes immers ook waar! Bijna niemand meer op Lampedusa. Nou,ja……een enkeling.
Zeg het maar….
Schoon helder water.
In het dorp is een watersysteem op zonne-energie dat elke dag 100.000 liter water produceert. Er zijn in de loop van de jaren, naar mijn idee, te veel leidingen en kranen op aangesloten. Er zijn mensen die klagen dat het systeem niet goed meer werkt. In de foto’s boven een paar voorbeelden, binnen 200 meter van elkaar, van ontbrekende kranen (gestolen) en kranen die de hele dag lekken of gewoon een beekje maken. We zouden kunnen spreken van verspilling misschien?
Uitdagingen.
Afgelopen week arriveerden 16 dozen met voetbalkleding en ballen uit Hoogeveen. We zijn druk bezig om er een goede bestemming voor te vinden. Op een middelbare school in de buurt bracht ik twee dozen met voetbalkleding voor 12-16-jarigen en 2 ballen. De directeur was erg dankbaar en ik moest echt even in zijn kantoor komen zitten. Toen haalde hij diep adem en begon zijn goed gerepeteerde verhaal over de uitdagingen van de school: het watersysteem stuk door blikseminslag in het solarsysteem, in slechts 1 lokaal een elektriciteitsaansluiting en 1 lokaal vol met onbruikbaar meubilair. Of ik misschien?
Nu ben ik er beducht voor om zo’n directeur alle gras voor de voeten weg te maaien, dus heb ik deze uitdagingen voor hem laten liggen.
Ik zag dat de Gambiaanse overheid per jaar 100 Euro per hoofd van de bevolking uitgeeft aan gezondheidszorg, dus komt het onderwijs er mogelijk nog bekaaider van af.
Ook een goed bericht.
Het ondervoede meisje ( 500 gr gewichtstoename in 5 maanden) is inmiddels in 3 weken 1 kg aangekomen ( zie foto). Haar moeder heeft geen hyperventilatie-aanval meer gehad. Preventieve werking van een boterhamzakje misschien?
Gekapseisd
Afgelopen donderdag is een 12 persoonstaxibusje met 30 mensen aan boord vlakbij Madiana gekapseisd. De chauffeur had bedacht dat zijn bijrijder, een jongen die het geld int en meestal half buitenboord hangt, ook maar eens moest leren sturen. Helaas raakte hij op hoge snelheid van de zandweg met als gevolg dat de bus kapseisde : gelukkig geen doden, maar wel de nodige gewonden. Vervoer op maat?
Maankijken.
Gisteravond hebben we, solidair met de moslims als we zijn, naar de avondhemel getuurd om te zien of er een sikkeltje van de nieuwe maan te zien was. In dat geval zou de Ramadan vandaag beginnen. Maar er was nog niets te zien, dus was er vanochtend nog gewoon brood te koop. We moeten de komende weken ’s avonds brood kopen voor de volgende ochtend vanwege de Ramadan. We zijn wel solidair, maar we moeten wel gewoon kunnen eten en drinken. ( wel windmolens, natuurlijk oorlogsvluchtelingen, maar niet bij ons in de buurt )
Ons vertrek naar Nederland ( 22 maart ) is voor ons gevoel al weer snel. Voor de hardwerkende medelander is een zonvakantie van 12 dagen een eeuwigheid, maar voor ons luxe pensionado’s lijkt het of we morgen weer terugvliegen. Weer een voorbeeld van verschillende beleving van tijd.
Volgende week ons laatste blog. Het voelt alsof we komende zondag de laatste vuurpijl van het wekelijkse vuurwerk van afgelopen maanden gaan afschieten, maar het zou ook een nachtkaars kunnen worden.
Tot aaander week, leu!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 5
[visitorCount] => 641
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/162/701_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => ontwikkeling
)
[46] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099989
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-03-03
[photoRevision] => 20
[title] => Om-denken
[message] => Omdenken.
Van mensen die Gambia voor het eerst bezoeken en geen ervaring hebben in “Donker Afrika” is het vaak een flinke cultuurschok. We vinden het interessant om te zien en te horen hoe verschillend mensen op hun eerste verblijf reageren. Sommigen zijn al snel helemaal “om” en willen niets liever dan zo snel mogelijk weer terug. Anderen echter hebben al snel helemaal genoeg van het aanklampgedrag van de jongens in het toeristengebied en vinden het lastig om de grote armoede buiten de toeristencomfortzone een plekje te geven: nooit weer. Maar natuurlijk is er tussen zwart en wit een grijs gebied, maar die groep Gambiagangers is minder goed te beschrijven
Ook na onze ruim twintigjarige ervaring hier is het voor ons nog lastig om niet vanuit ons perspectief naar de wereld om ons heen te kijken, maar steeds maar weer “om te denken”. Met de term omdenken bedoel ik hier het je bewust zijn dat wat wij normaal vinden toch helemaal niet zo gemiddeld is in de wereld. Toch passen we ons niet helemaal aan de omgeving aan, zoals het beest op de zoekplaatjefoto boven. We blijven kleurecht.
Prijsvraag
Naar aanleiding van mijn schrijfsel over de respectvolle benamingen van oudere mensen in het Mandinka, werd gesuggereerd om een prijsvraag uit te schrijven ten einde een goede term in het Nederlands te verzinnen. Hoewel Willemijn als eerste reageerde met het Engelse woord “crone” ( ik was erg onder de indruk van haar parate kennis ), kreeg ik van onze Groninger buurvrouw ( jeweetwel) de opmerking dat deze term wordt gebruikt voor “an ugly old woman”. Willemijn heeft dus niet de eerste prijs gewonnen. Verder zijn er geen inzendingen, dus de hoofdprijs vervalt aan diegenen die hem uitloofden.
Vervolg groentetuin.
Na plaatsen van mijn blog van vorige week vroeg ik me af of het geen groententuin is, maar blijkbaar heb je ook een groentetuin als je alleen worteltjes verbouwt, en hoeft het dus niet beslist een groententuin te zijn.
Zoals gezegd zijn alle kranen gestolen, maar de volgende dag bleek ook 15 meter elektriciteitskabel afgeknipt te zijn. Deze kabel vormt de verbinding met de vlotter in de tank, zodat de pomp stopt als de tank vol is. Het lukte niet om de pomp weer aan de praat te krijgen, maar een dag later kregen we de melding dat alle cementen bakken overliepen en ook de watertank via een overstort de omgeving blank zette. De pomp produceert namelijk 200.000 liter per dag en dat krijgen de dames met hun emmertjes nooit op. Voor 10,-€ hebben we nieuw draad gekocht en de vlotter weer verbonden, zodat de vlotter weer zijn werk kan doen. Dat lost dan wel de overflow van de tank op, maar niet het waterballet rond de waterbakken. De vrouwen proberen nu de functie van de gestolen kranen te vervangen door met stokjes en plastic zakjes de waterbuizen zo goed mogelijk te blokkeren. Het vereist wel een out-of-the-box denken…. En mogelijk is dat ook een vorm van (kr)omdenken.
En nu is de keuze: gaan we 16 goedkope kranen van 400 dal per stuk kopen( totaal 100,-€) en met een sterke lijm monteren in de waarschijnlijk ijdele hoop dat ze niet weer gestolen worden of laten we de overmaat aan water maar bedwingen door de stokjes en plastic zakjes.
Om-standigheden
Dat de omstandigheden hier een bepaalde lenigheid van geest vereisen was jullie al wel duidelijk. Gisteren kwamen tussen de dorpsbewoners 2 keurig geklede Engelssprekende mannen, die per motor arriveerden, binnen. De eerste stak een flink gezwollen duim naar voren met veel onderhuidse pus. Hij vertelde diabeet te zijn en bij navraag soms medicijnen hiervoor in te nemen: het beste recept voor een ontregeling van de suikerspiegel. Hij had al antibiotica ingenomen. Ze kwamen uit Sukuta, een stad op 20 km afstand, met een redelijk groot ziekenhuis. Geïnformeerd door kennissen kwamen ze naar mij toe. De afstand is te groot voor de tamtam en rooksignalen, dus er is waarschijnlijk heel ouderwets via whatsapp gecommuniceerd. Zo’n akelig infect bij een diabeet incideren….daar waag ik me hier niet aan, ook al omdat ik niets heb om te duim te verdoven. Met een pijnstiller en advies de volgende dag iemand met een mes op te zoeken vertrok hij, maar niet voordat zijn metgezel ook een aantal klachten had gedeponeerd. Je reist natuurlijk niet zo’n eind zonder hulpvraag. De eerste 3 klachten kon ik redelijk snel “verhelpen”, maar toen hij onder het motto “nu ik hier toch ben dokter” over impotentie begon heb ik hem de website www.easytoys.gm ( nog under construction) aangeraden. Soms ben je gedwongen om te dénken.
Gezien de uitbreiding van mijn adherentiegebied overweeg ik alleen nog mensen met bepaalde postcodes hulp te verlenen. Ik meen dat de eed van Hippocrates zo’n maatregel niet in de weg zit. Nog even wachten tot er straatnamen en huisnummers uitgevonden worden.
En toen……. kwam er een 13-jarig meisje met een dikke buik, passend bij een vergevorderde zwangerschap. Toch was dat niet de oorzaak, want het was nog echt een meisje. Bij onderzoek had ze heel veel vocht in de buikholte. Na flink navragen waren ze al in diverse ziekenhuizen geweest, maar hadden ze geen geld voor verder onderzoek en behandeling. Kommer en kwel, dus.
En toen….. kwam er een 37-jarige vrouw, die eerder was geweest met gezwollen onderbenen, maar nu na afdoen van haar hoofdbedekking een fors vergrote schildklier met hobbels/ bobbels bleek te hebben. In het “ac.ziekenhuis”in Banjul was al een ECHO gemaakt, maar ze hadden al een aantal vergeefse reizen gemaakt om de uitslag te halen. Nog steeds kommer en kwel, dus.
Kom daar nog eens om.
De moeder van het armetierige meisje ( met de groeiachterstand), die volgens oma” not feeling well” is en van wie ik dacht dat ze mogelijk epileptische aanvallen heeft blijkt “gewoon” te hyperventileren. Oma heeft op een van de buren geleende smartphone een keurige video-opname gemaakt, waarop te zien is dat haar dochter op de grond ligt te hyperventileren met aan beide kanten een klassieke main d’accoucheur. Ik verwijs jullie graag naar jullie favoriete zoekmachine om dit fenomeen op te zoeken. Ik heb daar na instructie weer 2 boterhamzakjes aan gespendeerd ( 1 als reserve) . Dat zal wel niet werken, maar ik heb mijn best gedaan. En hoe goed je ook om kunt denken, meer dan je best….inderdaad.
Met blijdschap
geven wij kennis van een flinke daling van de maximumtemperatuur. We zijn zo stoer dat we niet geklaagd hebben, maar de laatste weken was het soms bijna 40 graden met een warme stofwind uit het oosten. Dankbaar zijn we voor een gekrompen windrichting waardoor er een frisse zeebries blaast met temperaturen rond de 30 graden. Daarom zitten we nu zonder klagen ‘avonds in ons luwe verandahoekje bij een minimumtemperatuur van 25 graden. Kkkkoud,he?
We zien dat in Nederland het voorjaar in de lucht zit en op onze tuincamera is al een bloeiende forcytia te zien. Voorzichtig bereiden we ons er mentaal op voor om over 3 weken 5000 km noordwaarts te reizen. Ook wel weer lekker om te leven zonder de dagelijkse vragen om hulp. Nu maar hopen dat onze buren in Hoogeveen niet aan de deur komen om een kopje suiker te “lenen”.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 5
[visitorCount] => 527
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/161/908_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => om-denken
)
[47] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099851
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-02-25
[photoRevision] => 20
[title] => Respect, enzovoort
[message] => Respect
Wat ons opvalt tijdens ons verblijf in Madiana is het respect dat mensen hebben voor oudere mensen. Als Ali een oudere vrouw uit de “wachtkamer” haalt, spreekt hij haar aan met “Mero”. Dat woord betekent oudere vrouw, maar dan niet in de betekenis van ons “old wief”, maar het is een woord dat respect uitdrukt. Een oudere man is hier “Kebba”.Niemand kan mij uitleggen op welk moment van het leven je dit predicaat krijgt en het begrip “ouder ”is natuurlijk ook sterk cultuurbepaald. We zijn al even aan het woordstoeien geweest om een Nederlands woord voor een oudere te verzinnen dat respect uitdrukt, maar dat gestoei is tot nu toe vruchteloos. Ik weet dat er neerlandici onder de lezers zijn, dus wie weet….,
Ik krijg de indruk dat oudere vrouwen hier veel langer actief, moeten, blijven dan mannen. Veel gerimpelde vrouwen op mijn spreekuur met klachten van ‘pijn in ’t lijf” blijken nog water uit de put te trekken, in de groentetuin te werken en hout te sprokkelen om op te koken. De wijze oude mannen zitten het liefst op een bankje onder een mangoboom, de bantaba, te praten.
Groentetuin.
Vorige week schreef ik over de huilende vrouwen van de groentetuin, omdat koeien door de omheining breken. Inmiddels zijn de zonnepanelen schoon en heb ik samen met Ali geïnventariseerd waar de zwakke plekken zitten. De oorzaak zit vooral in het roesten van het kippengaas, omdat de plastic coating is gesmolten door vuur. Een paar vrouwen ontvouwden vanmorgen een complottheorie: de eigenaren van de koeien beschadigen moedwillig het hek door het stichten van bermbrandjes, want ze weten dat de koeien dan in kunnen breken, lekker groenvoer eten en vervolgens meer melk produceren: kassa!! Tijdens dit gesprek aan weerszijden van het hek, kwam er een dame bijstaan, die op haar kruis wees en over borow= medicijnen begon. Ali vertaalde dat ze jeuk heeft in haar “private part” en of ik medicijnen daartegen heb. In Hoogeveen heb ik tijdens een ontmoeting bij het uitlaten van de hond of bij een boodschap in de Hoofdstraat deze vraag nooit gehad. Zal wel cultuurverschil zijn, toch?
Ali en zijn kompaan Mass hebben de afgelopen week met ijzerdraad en betonspijkers de zwakke plekken hersteld.
En toen werden op 1 nacht 15 kranen om de cementen waterbakken gecontroleerd te vullen gestolen. Het schijnt de dieven om het koper in de kranen van Gambiaanse kwaliteit te gaan. Helaas voor hen zit er in deze kwaliteitskranen geen koper verwerkt. Maar ze zijn wel weg.
Groot feest.
Onze Groninger buren ( U weet : er gaat geen mens boven Groningers)kregen deze week van hun watchman de blijde boodschap dat hij over 2 dagen in het huwelijk treedt, bij herhaling en gestapeld. Het is niet geheel duidelijk hoeveel vrouwen hij door diverse oorzaken is kwijtgeraakt ( niet door overlijden ) maar op dit moment leek hij met 1 vrouw getrouwd te zijn. Wel zeker is dat er door zijn noeste bevruchtende arbeid ( hij heeft dan ook een agrarische opleiding gedaan) al 10 kinderen als zijn nazaten het levenslicht mochten aanschouwen. Bruidegom en bruid zijn zelf niet aanwezig tijdens de huwelijksvoltrekking, maar sturen ieder een vertrouwenspersoon naar de imam met de vraag om een echtverbintenis vast te stellen: zo gepiept dus. Natuurlijk is in Nederland binnenkort de mogelijkheid om online te trouwen, maar tot dan zitten we met een voorbereidingstijd van minstens 1 jaar, een reeks slapeloze nachten over datum, romantisch unieke plaats, wie uit te nodigen en ga zo maar door.
Wel kwam er een uitnodiging om later, in feestkledij, aanwezig te zijn bij het plechtige moment dat de kersverse bruidegom zijn bruid op het erf van haar ouders komt halen. Op de foto’s van het feest zien we een prachtig wit pak voor de maagdelijke bruidegom en kleurige jurken voor de bruid. Gelukkig was het voor de bruid dus toch feestelijk. Geruststellend dat de bruid niet per DHL op een afgesproken ( hij zou toevallig niet thuis zijn, geef het pakje maar bij de buren af) tijdstip bij de bruidegom wordt thuisbezorgd.
Het zou ons ernstig teleurstellen als de repetitieve bruidegom nu zou versagen en de bruid minder dan X kinderen zou laten baren. ( X=?)
En ziedaar, raadsel opgelost: Kebba’s rusten terecht uit onder de mangoboom.
( Noot: jullie begrijpen dat ik nu wel reken op commentaren die minder vleiend zijn dan tot dusver )
Hoewel bovengenoemde buren in verband met onbekendheid van de te volgen route hadden aangegeven vóór het donker thuis te willen zijn, liep het allemaal toch wat uit. (dat verwacht je hier niet). Gevolg was dat ze in het donker door Google Maps via het verkeerde Braamstruikse Binnenpad ( je weet wel ….uit de Fabeltjeskrant) werden geleid en ergens in het mulle zand vastliepen. Dankzij hun abonnement bij de AGWB werden ze snel weer op weg geholpen en kwamen ze weer veilig thuis.
Schaduw
Op 10 maart begint dit jaar de jaarlijkse vastenmaand, de ramadan, en deze werpt al een schaduw vooruit. Dat betekent dat er nog snel even getrouwd moet worden (een kokkin op het erf is altijd handig als ’s avonds het vasten gebroken wordt met een lekkere maaltijd). Dat betekent ook dat de vrome moslims die vorig jaar de 4 weken vasten niet hebben gehaald, dit voor 10 maart moeten inhalen. Afgelopen week verscheen een jonge vrouw op het spreekuur met een lelijke infectie. Ik wilde haar een antibioticum meegeven, 3 x per dag in te nemen. Ze bleek echter nu al 1 maand te vasten om het gemiste vasten van vorig jaar in te halen en dan mag je tussen zonsop-en ondergang ook geen medicijnen innemen. Dat betekent dat ze gedurende 56 dagen tussen 05.00 en 19.30 uur niet eet, maar ook niet drinkt. Ik heb haar maar een 2e keusmiddel met een 1 x daagse dosering gegeven.
Inhaalgroei
Het babymeisje, over wie ik vorige week schreef dat ze in 5 maanden nauwelijks in gewicht aangekomen is, kwam gisteravond weer met oma. Ze woog gisteren bijna 4 kg en is in 1 week dus bijna 400 gr gegroeid. Ze is niet meer zielig en huilt niet meer. Omdat ze zo hongerig is, heeft ze de dubbele hoeveelheid voeding gekregen als ik geadviseerd had, maar dat kon ze kennelijk verteren.
Ik heb nog eens uitgevraagd wat er met haar moeder aan de hand is. Oma wees op haar hoofd en vertelde dat moeder aanvallen heeft van flauwvallen. Mijn simulatie van een epileptische aanval gaf een blik van herkenning en ze plast bij het flauwvallen ook in haar “broek”. Moeder heeft het “al lang”, maar sinds haar huwelijk is het erger geworden. (?) Er is wel eens een “scan” gemaakt, dwz een ECHO, en ze heeft medicijnen gehad. Met het verzoek om een video-opname te maken van een aanval en de volgende keer de lege verpakking van de pillen mee te nemen verdwenen de dames in de duisternis. Het was zaterdag zo druk, dat het inmiddels pikdonker was.
Als ik op maandag mijn hoofd breek of ik op zondag nog wat te melden zal hebben, blijkt deze breuk later in de week niet nodig te zijn geweest. Ik ben zoals bekend hardleers.
Bij gezondheid komende zondag weer op ongeveer dezelfde tijd en dezelfde golflengte.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 4
[visitorCount] => 571
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/161/088_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => respect-enzovoort
)
[48] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099704
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-02-18
[photoRevision] => 20
[title] => Verkeer(d)
[message] => Verkeer(d)
“Naar Gambia? Dat is toch in Afrika? Mij niet gezien…vaccinaties, diarree door bedorven voedsel, kans op malaria, ik kan niet tegen de malariaprofylaxe enzovoort. Toch is de kans op doodgaan door bovenstaande oorzaken heel klein en dit zijn verkeerde antwoorden op de vraag wat het grootste risico is op overlijden in Gambia. De meeste toeristen komen namelijk om in het verkeer.
Verkeer
In de ruim 20 jaren dat we geregeld in Gambia komen, hebben we de verkeerssituatie zien veranderen. Waren het in het begin vrijwel alleen de aftandse taxibusjes en de gele taxi’s, die her en der mensen oppikken en afzetten, die je hier op straat zag, dan zijn nu de particuliere auto’s ver in de meerderheid. Dat betekent dat het op de schaarse asfaltwegen steeds drukker en chaotischer wordt. Afgelopen maanden is de nieuwe “autoweg” van het vliegveld naar de hoofdstad Banjul deels afgebouwd en in gebruik genomen. Het is onduidelijk of het een vier-of zesbaans weg is geworden, want elke belijning ontbreekt nog. Het woord autoweg zet ik bewust tussen aanhalingstekens, want voetgangers, ezelkarren, honden, geiten, schapen en koeien kennen het begrip autosnelweg niet. De frequent voorkomende spookrijders weten niet dat het de bedoeling is dat verkeer aan één kant van de middenberm dezelfde kant op rijdt. Veel ongevallen met dodelijke afloop zijn het gevolg. Op de kruispunten is het de weggebruikers niet duidelijk dat rotondes hun werk doen bij gratie van circulatie, vergemakkelijkt door het feit dat verkeer op de rotonde voorrang heeft. Nu staan er ook nog (?) helemaal geen verkeersborden en naar schatting minder dan 0,5 promille van de rijbewijshouders heeft ooit rijles gehad, dus of verkeerborden helpen???? Op de rotondes staan de auto’s geregeld muurvast, dus alleen middels doordrukken en vooral claxonneren kun je enige progressie maken. Gelukkig kunnen de voetgangers van alle kanten kriskras tussen de auto’s veilig oversteken. Afgelopen week stonden we vast achter een taxi, waarvan de bestuurder tijd had om uit zijn achterbak een jerrycan met water te pakken, de motorkap te openen, de radiator bij te vullen,de kap dicht te doen, de lege jerrycan achterin te zetten en weg te rijden zonder in de tussentijd de circulatie op de rotonde belemmerd te hebben : een wereldrecord!!
Ali bezocht afgelopen week een vriend die gewond is geraakt door een gekapseisd taxibusje. Oorzaken:1: in een 12 persoonsbusje 25 mensen, 2:op het dak 500 kg rijst,2 geiten en 3 schapen ;3:schokdempers, vering en banden 3e hands en op sterven na dood 4: te hard rijden. Overigens vielen de verwondingen mee.
Luchtverkeer.
De palmboom voor ons huis waaiert weer flink uit en dat betekent ’s ochtends schaduw op de zonnepanelen. Tijd voor de kapper. Bakary Montero behoort tot de stam van de Manjaco’s en dat zijn de boomklimmers. Het is een stam die in Gambia klein in aantal is. Van oorsprong zijn het animisten/christenen en is het hun daarom toegestaan om alcohol te nuttigen. Bakary vertelt dat zijn grootvader een palmtapper was: hij tapte onder de kroon van de palmboom het suikerhoudende sap af, waarvan een alcoholische drank gemaakt wordt. Zo wordt deze vaardigheid van vader op zoon overgedragen. Op de foto’s ziet U hoe hij naar boven klimt (voetenwerk!) en de palm kortwiekt. Even later is er gekwek achter de muur waar de palmbladeren terecht zijn gekomen. Twee vrouwen zijn in de schaduw van een mangoboom bezig om de bladeren van de takken te halen. Ze maken hiervan vegers en bezems voor de verkoop.
Grensoverschrijdend verkeer
Achterbuurvrouw Amie, fors voorkomen, naar schatting 10 kinderen gebaard waarvan een aantal overleden, voor mij van verre herkenbaar aan haar harde rauwe stem, komt op het spreekuur. Ze is een voorvrouw van de grote groentetuin en komt vertellen dat er koeien door de omheining breken en hun oogst vernielen. “We huilen allemaal”, vertaalt Ali. Vorig jaar beschreef ik hoe we met hulp van jubileumsponsoring het watersysteem vernieuwden, tuinslangen monteerden om de zonnepanelen schoon te spuiten, 20 kranen van de waterbakken vervingen en uitgebreid het hekwerk repareerden. Ali en ik gaan de volgende dag kijken en zien inderdaad een plaats waar de slimme koeien met hun hoorns het kippengaas opgelicht hebben: vrije doortocht. Wat mij opvalt is dat er een dikke laag zand op de zonnepanelen ligt. De volgende dag koop ik benodigdheden voor reparatie van het hek, maar stel als eis dat eerst de zonnepanelen afgespoten moeten worden. Dat is inmiddels 4-6 weken geleden……. geen actie. Vanmorgen op weg naar het strand voor een hardlooprondje zagen we in de tuin 2 koeien lopen, opgejaagd door een aantal boze vrouwen. In plaats van huilen, was het beter geweest om de zonnepanelen af te spuiten…Ik begrijp het vast verkeerd, maar afspraak is afspraak.
Het kán verkeren.
Voor de lezers met een algemene ontwikkeling is natuurlijk direct duidelijk dat dit het levensmotto was van de bekende 19e -eeuwse dichter/schrijver Bredero. ( Je begrijpt dat ik dit moest opzoeken ) Hij bedoelt hiermee dat er op elk moment onverwachte gebeurtenissen in een mensenleven kunnen plaatsvinden. De illustratie volgt onder.
Omdat ik me aansluit bij de mohammedaanse weekkalender houd ik op vrijdag geen spreekuur. Dat betekent op zaterdag vaak extra aanloop. Daarom was ik gisteren gelukkig met de hulp van Yara en Lenna, respectievelijk kinderverpleegkundige en student geneeskunde. Naast elkaar op het bankje in de spreekkamer gezeten, zagen we hulpvragers met diverse probleempjes voorbijkomen. Dankzij deze meiden zag ik dit spreekuur door hun ogen. Hoewel ze wel bekend zijn in Gambia, is de ontmoeting met de dorpsbewoners op deze manier nieuw. Mede door hun belangstelling kreeg mijn beleving ook een boost, een soort wedergeboorte, maar dan anders, dus.
Als laatste kwamen twee dames, van wie er 1 een baby’tje vanachter haar rug uit een flinke laag lappen tevoorschijn toverde. Ali vertelde dat dit de oma was, want de moeder voelde zich niet goed. Uit de geboortekaart bleek dat het meisje op 23 september is geboren. Oma maakt zich zorgen omdat het niet goed gaat met de baby. Het kind maakt een “zielige indruk”, vooral door de manier van huilen en wel heeeel klein….Na een geboortegewicht van 2900 gr weegt ze nu 3600 gr 20 weken na de geboorte. Je kunt dus bijna niet spreken over gewichtstoename! Bij navraag: geen borstvoeding, maar voeding uit een blik melkpoeder en wel 16 gram poeder per dag. Eigenlijk zou je verwachten dat zo’n kindje nu 900 ml per dag zou drinken, waarin opgelost 100 gr poeder. We zijn alle drie ondersteboven…… hoe moet je dit verwoorden? Zou het uitsluitend door de onvolwaardige voeding ontstaan zijn of is er sprake van een onderliggende aandoening?
Praktische oplossing: flesje mee uit de voorraad (uit Westerbork ), 1 pak babyvoeding van de Kruidvatdames met voor de eerste week per dag 550 ml voeding waarin 60 gram poeder. Het is immers niet verstandig de kans te lopen dat we gaan “overvoeren”. Na het advies over 1 week terug te komen voor wegen aanvaarden de dames de terugtocht. Ze blijken ergens halverwege het volgende dorp te wonen. Ze zullen wel via de Tamtam of rooksignalen hebben vernomen waar Abraham de mosterd haalde en moeders zonder borstvoeding…inderdaad.
Zeker, het kán verkeren, maar in dit geval verkéérde het echt, ook voor Yara en Lenna.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 6
[visitorCount] => 546
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/160/134_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => verkeer-d
)
[49] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099583
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-02-11
[photoRevision] => 20
[title] => Voeten
[message] => Voeten.
Wij hebben talrijke gezegdes waarin voeten een rol spelen. Een kleine bloemlezing: veel voeten in de aarde, de hakken in het zand, op grote voet leven, de voetjes van de vloer Onze voetzolen spelen zelfs een rol in cartoons . De stand van de voeten van peuters en kleuters is geregeld een bron van zorg: platvoetjes, holvoetjes en knikenkels. Gelukkig zijn er speciaalzaken in kinderschoeisel die dit bijna kosteloos te lijf gaan. De in Drenthe wereldberoemde schoenenzaak in Exloo ( in 2023 100 jaar bestaand en nu hofleverancier) heeft een imperium opgebouwd rondom de zorg voor de “moeilijke voet “
Hier spelen voeten zonder schoeisel een grote rol. .Vele kilometers worden nog te voet afgelegd en voetenzorg is in West-Afrika niet aan de orde.. Er zijn tenslotte al zorgen genoeg. Behalve de enkele rastaboy met hippe sneakers in het toeristengebied loopt iedereen hier op teenslippers, lokaal verkocht voor 60 dalasi = 0,90 €. Pronatie- en afwikkelbalken heb ik onder dit plastic schoeisel niet kunnen ontdekken. Ondanks dat deze ter plaatse verkochte slippers van de hoogste kwaliteit zijn wil het bandje dat door de zool gaat toch nogal eens sneuvelen. Gelukkig zijn er reparateurs die dit met een houtje-touwtje repareren. “Geef ook uw slipper een tweede leven”
Hoewel ik op mijn spreekuur geregeld voetklachten zie, zijn dit meestal klachten door verwondingen. Een spijker en een zichzelf respecterende doorn dringen natuurlijk makkelijk door de plastic zool van een slipper heen. Zelfs de mensen met forse afwijkingen- enorme platvoeten, spreidvoorvoeten, holvoeten- klagen niet over voetpijn. Terwijl in Nederland hoofdpijn en rugpijn nogal eens aan platvoeten wordt geweten (gelukkig hebben we podologen, podotherapeuten, orthopedische schoenmakers en zelfs voetzoolkietelaars ) kennen ze die relatie hier niet. Ik zou haast in de verleiding komen om een uitgedroogde dame (hele dag in de tuin aan het werk zonder drinken) met een hoofdpijnklacht op haar platspreidvoeten te wijzen en haar aanraden nu eens echt goede schoenen te gaan kopen.
Geen voorvoet
Vorige week kondigde ik al aan wat te vertellen over mijn bezoek aan het erf van de smid, daartoe getriggerd door de bh’s aan de omheining. Hier oefent de heer Ceesay het oude beroep van “blacksmith” uit. Als ik het woord smid hoor moet ik (uit de oude doos) denken aan de vader van Hielke en Sietse uit de boeken in de Kameleonserie, die ik vroeger verslonden heb. Vader Klinkhamer smeedde het ijzer als het gloeiend heet was(en dat moet ook volgens het spreekwoord), de vonken sloegen er af en sissend werd het metaal afgekoeld in een bak water. Daar kan de heer Ceesay nu jaren later nog een puntje aan zuigen. De smidse is hier een zwartgeblakerd stuk grond onder een laag afdakje van even zwartgeblakerd golfplaat. Het ijzer wordt verhit in een vuurtje van houtskool. De smid blaast het vuur aan door middel van een ronddraaiend schoepenrad dat met een snaar verbonden is aan een klein fietswiel met een handvat. Door het fietswiel rond te draaien, wordt het vuur aangeblazen. Hier wordt gereedschap gemaakt voor de vrouwen die de grond in hun tuin willen omwerken, maar ook assen van ezelkarren. Mevrouw Ceesay runt de Wibra om het gezinsinkomen meer volume te geven. Hun oudste zoon Omar, ongeveer 20 jaar, heeft het syndroom van Down en draagt niet bij aan het inkomen. Omar komt nogal eens op mijn spreekuur, vooruitgesneld door een ongewassen geur. Zijn voor Downers kenmerkende spontane omhelzing heb ik tot dusver kunnen ontwijken door schielijk achteruit te deinzen. Omar mist aan 1 zijde zijn voorvoet, waardoor hij met die voet naar buiten gedraaid zich moeizaam voortbeweegt. Jullie zien het probleem al: zonder voorvoet en dus zonder tenen is het dragen van teenslippers geen optie. Gelukkig wordt Omar jaarlijks voorzien van een paar nieuwe Crocs, gedoneerd door Dirk, een Duitse, gepensioneerde, gefortuneerde, ex-varkensboer, die behalve een wisselende collectie mooie jonge Gambiaanse dames ook een goed hart voor Omar heeft.
Zomaar
een greep uit een willekeurig spreekuur. Tussen de blotevoetendokteronderdemangoboomvragen, zoals kiespijn bij een door cariës verwoest gebit, hoofdpijn sinds vanmorgen zonder voldoende gedronken te hebben en kloven aan de voetranden bij een oudere die elke dag kilometers op teenslippers door het zand loopt ( dankjedekoekoek) zitten dan de consulten “waarvoor je = ik het doe(t)”.
Een schoolmeisje in uniform, van wie Ali vertelt dat ze eigenlijk in het binnenland woont, maar nu al maanden bij verwegfamilie in Brufut (vanaf hier 3 kilometer) verblijft, heeft al 3 jaar aanvallen van pijn op de borst waardoor ze niet kan ademen en “faint” ofwel flauwvalt. Bij navraag is ze al bij diverse hulpposten en ziekenhuizen geweest, waarbij ze velerlei etiketten opgeplakt heeft gekregen, waaronder het favoriete “ulcer “ofwel maagzweer.
Was ik nu maar een marabout (traditionele genezer), want dan zou ik de hulpvraagster zeggen terug te komen met een levende kip en 1000 dalasi. In dat volgende consult hak ik de kip de kop af, zet haar op haar poten en uit het looppatroon van de kip-zonder-kop stel ik dan heel nauwkeurig de diagnose: Haar moeder heeft tijdens de zwangerschap iets verkeerd gedaan (steeds met het verkeerde been uit bed, te veel of te weinig zout in de rijst of nog ergere dingen). Dit heeft een geest boos gemaakt en die stuurt nu deze aanvallen. Tegen betaling van slechts 5000 dalasi drijf ik de geest dan uit en de aanvallen zijn verdwenen (of niet).
Helaas mis ik dit talent en dus ga ik met Ali als tolk uitvragen wat ze precies voelt als een aanval dreigt, of de aanval op bepaalde momenten komt, hoe lang ze buiten westen is, of er sprake is van tongbeet of incontinentie en zo verder. De aanvallen komen bij schrik, stress of grote blijdschap, beginnen met het gevoel niet te kunnen ademen waarna ze het gevoel heeft dat alles “heel ver weg klinkt” en dan komt ze weer bij. De omgeving schrikt enorm en denkt inderdaad aan black magic. Ik laat haar op YouTube een filmpje zien over hyperventilatie en ze herkent het beeld. Met, ook instructie via YouTube, 2 plastic boterhamzakjes ( 1 voor het verlies ) en zo uitgebreid mogelijke uitleg en geruststelling vertrekt ze. Het zal wel net zo goed helpen als de hulp van de marabout, maar het redt in ieder geval het leven van 1 kip. Daar kan de marabout dan weer tegenin brengen dat ik ervoor zorg dat er meer plastic langs de weg ligt en dat het sterven na een goedlosloopleven van een kip voor het stellen van een perfecte diagnose en dan ook nog zorgen voor een eiwitrijke maaltijd nog niet zo gek is. Ik laat het met een gerust gevoel aan het oordeel van de lezer over.
Een bejaard ogende man van waarschijnlijk mijn leeftijd komt stijf lopend in een lang gewaad de poort binnen. Zijn brede lach in een gerimpeld gezicht laat een ruïneus gebit ziet, waarmee ik de restanten van bruine stompjes bedoel. Zijn klacht is dat hij pijn en stijfheid heeft in alle gewrichten en bij opstaan uit bed op een nog oudere man lijkt die met hulp van een stok op gang moet komen. Bij onderzoek aan alle gewrichten kenmerken van artrose-slijtage: een schoolvoorbeeld. Hij blijkt na jaren van “farming”, dus handmatig het land bewerken, zaaien en oogsten ook 25 jaar als tuinman in het duurste hotel van Gambia te hebben gewerkt. Het management heeft hem verzocht te stoppen omdat hij te oud werd, maar betaalt hem al 5 jaar elke maand zijn salaris (ook hier gebeuren wonderen) . In dit geval komt dit wonder alleen, want ik leg hem uit dat je bij een fiets of een auto een onderdeel kunt vervangen, maar niet in het menselijk lichaam. Ik geeft hem een pijnstiller voor de nacht (ik kan hem niet met lege handen wegsturen) en als beloning krijg ik een dankbare lach, veel abarakah’s ( dank) en een gebed dat Allah mij zal zegenen ( Amen )
Het achtste kind, van wie de moeder onvoldoende borstvoeding heeft, is na 3 weken nu 900 gram aangekomen, van 3400 naar 4300 gr. Gelukkig lukt het ons niet om in drie weken 25% lichaamsgewicht erbij te eten. Ik kon het niet laten mijn advies om nu te stoppen met machtsverheffen nog eens te herhalen. Het gezegde met paarlen en zwijnen kan ik natuurlijk niet op mijzelf toepassen, hoogstens de zwijnen, maar waarschijnlijk ligt de komst van nr 9 in handen van haar roerganger, tevens echtgenoot.
Nog een recidivist: de opvallend jonge moeder met een mager eerste kindje ( al weeeeken geleden kunstvoeding meegegeven ) kwam weer opdagen. Het pak was al lang leeg, maar het flesje was ter ziele gegaan (en een nieuw flesje kost wel 1 euro) , dus gaf ze het kind nu pap = couscous of gestampte mais met water . Ze kwam nu omdat het groeiproces toch niet zo goed vordert. Nu wil het geval dat we hier ook tientallen nieuwe flesjes hebben, dusszz flesje met voeding, nogmaals instructie….”kinderen met kinderen”. Ik zal de zuster van het consternatiebureau nog eens vragen bij haar langs te gaan.
Het jongetje is sinds 3 dagen verkouden, hoest, heeft een paar keer overgegeven en dunne poep.Zijn moeder is vandaag met hem in de kliniek in Brufut, afstand 3 kilometer, geweest. Op een los vel gevouwen in de kliniekkaart staat inderdaad een uitvoerig beschreven consult: klachten en onderzoek staan goed vermeld. Samenvatting: geen alarmerende bevindingen. Diagnose: koorts (gemeten temp.36.3) en pneumonia=longontsteking. Er worden 4 medicijnen voorgeschreven: amoxicilline = antibioticum, paracetamolsiroop, vitamine C siroop en een zinkpreparaat. Alle voorschriften zijn voorzien van het label N/A = not available oftewel opperde pop. Moeder heeft geen geld en loopt weer naar huis. Gelukkig weet iemand van de buren dat de S-K-OLH-GH (u weet wel) dokter om 18.00 spreekuur heeft. Na onderzoek gaat ze naar huis met een paar tabletjes kinderparacetamol en het advies terug te komen als het niet beter gaat. Nu begrijpen we ook waarom, ondanks mogelijk voldoende aanvoer van medicatie, alles opperde pop is in de overheidsklinieken.
Een jonge vrouw vertelt de laatste tijd slecht te slapen door hoofdpijn. Ze oogt niet bepaald vrolijk. Het valt me op dat ik hier meer gespitst ben op non-verbale communicatie bij het veelal ontbreken van direct verbaal contact. Ze logeert in de buurt, maar woont eigenlijk in Guinee-Bissau. Na wat inleidende beschietingen leg ik uit dat een slaapprobleem vaak door zorgen ontstaat. Nee, ze maakt zich nergens zorgen over. Verder doorvragend blijkt een half jaar geleden haar eerste kindje twee weken na de bevalling overleden te zijn. Op een nacht huilde het jongetje en weigerde de borst. Iin een kliniekje kreeg hij koorts en overleed binnen 2 uren: “iets met de ribben”. En ja, toen was het slechte slapen begonnen. En ja, ze maakte zich zorgen over een eventueel tweede kindje.
Volgens mij ben ik inmiddels al ruimschoots aan het aantal woorden voor vandaag. Daarom stop ik maar voordat jullie je uit verveling massaal uit de voeten maken. Je kunt voetstoots van mij aannemen dat ik me, mits in goede gezondheid, volgende week weer zal melden.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 11
[visitorCount] => 570
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/160/128_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => voeten
)
[50] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099467
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-02-04
[photoRevision] => 20
[title] => Roer-ig
[message] => Roer-ig
Roer
Waar zijn we in het leven zonder roer? Met het stuurwiel of helmstok in de hand hebben we het gevoel dat we de richting van onze levensboot kunnen bepalen. Helaas valt het niet mee om bij een zijstroming de juiste koers te houden. Denk je in je zeilboot net dat je door de gunstige wind in plané zult gaan of je bootsnelheid wordt zo hoog dat je boot uit het roer loopt en zijn/haar eigen gang gaat. Dan is het verstandig om te reven, het zeiloppervlak kleiner te maken. Zeker in ons “ontwikkelde Westen” denken we steeds vaker dat ons leven maakbaar is en we zelf kapitein zijn. Om bij een te hoge snelheid, een te druk en gejaagd leven te reven, komt niet in ons op. In Gambia heb ik het gevoel dat veel mensen hier helemaal niet mee bezig zijn. Hun Schepper bepaalt hoe hun leven zal lopen en daar lijken ze zich bij neer te leggen. Ze varen mee op hun eigen schip en De Grote Roerganger (was overigens ook de bijnaam van Mao ) bepaalt de reis. En wij zijn nu de gulden middenvaargeul, tussen de rode en groene boeien, aan het uitvinden. Mochten we die vinden, dan zullen we het melden.
Onroerend goed.
In januari kunnen we hier de OZB gaan betalen. Er valt hier geen nota op de (digitale) mat, maar we moeten zelf naar het huis van de alkalo. De alkalo is hier de burgemeester, een functie die van vader op zoon gaat. Op het gemeentehuis komt (als hij er is) een ambtenaar van het kadaster van dit district om de penningen te innen. Vorige week vrijdag is Ali met de eigendomspapieren van onze 2 compound en voldoende geld in bankbiljetten van 5,10 en 20 dalasi op weg gegaan. Er is namelijk geen wisselgeld en Ali heeft al een aantal keren in een winkeltje ataya = thee voor 10 dalasi moeten kopen om de meegegeven biljetten van 100 dalasi “klein te maken”. Na geruime tijd kwam hij terug : gelukt. Helaas kon de ambtenaar geen rechtsgeldige kwitantie uitprinten (net nu de papierrol op; zul je altijd zien) .Ali was zo slim om een handgeschreven briefje te vragen als betalingsbewijs. Volgende week dan maar weer heen voor het officiële papiertje. Dat papiertje is na enige tijd overigens niet meer leesbaar en daarom kopieer ik het als lange-termijn-bewijs.Het bedrag aan OZB is hier exclusief afvalstoffenheffing en rioolrechten en dat scheelt flink: we betalen nu in totaal 375 dalasi per jaar. Dat is, voordat je je calculator erbij haalt, omgerekend ruim 5,-€ . We gaan maar niet in beroep tegen de waardepaling van de panden, hoewel we vorig jaar nog 350 dal betaalden, een flinke verhoging dus.
Afgelopen vrijdag moest hij dus weer heen voor de officiële kwitantie. Voor alle zekerheid toch maar alle papieren en het betalingsbewijs mee. Natuurlijk moesten alle betalers van vorige week ook terugkomen. Bovendien was de man “even weggegaan “. Het nam dus nogal wat tijd in beslag. Uiteindelijk zijn we weer voor een jaar klaar.
Ontroerend schoon.
Op zondagochtend is het hier autowasdag. Alhagy is dan uren bezig met het klinisch reinigen van het in-en exterieur van de auto’s, en dat zonder stofzuiger. Afgelopen week werden de kinderen ingeschakeld om de plastic matten nu eens een flinke beurt te geven met het befaamde OMO : zoals je op de foto ziet een echte schuimparty.
Beroerd,
anders kan ik de situatie niet beschrijven van het trosje bh’s, dat over de deurpost van een uit verroeste golfplaten bestaande erfafscheiding hing ( zie foto ): te koop voor 2,-€ per stuk. Na enig duimzuigen borrelde het volgende levensverhaal in me op:
Een bh, voor het gemak noem ik haar (?) Bea, wordt duurzaam gecreëerd met de naaimachine van een uitgebuite, onderbetaalde, minderjarige vrouw op de achtste verdieping van een kleinschalig naaiatelier in Bangladesh, volgens de verkopende partij in Nederland met uitstekende arbeidsomstandigheden en dito -voorwaarden. Nadat Bea voorzien is van een labeltje waarop de maat en het fairtrade logo wordt ze met veel zussen in een doos per containerschip naar Europa vervoerd. Op dit moment zou de reis mogelijk via Kaap de Goede Hoop gaan, een omweg van 5000 km. In bijvoorbeeld Nederland hangt ze te koop bij de Hema of een lingeriezaak en wordt gekocht door een dame, die Bea’s kleur en model wel bevalt. Bea wordt de eerste tijd in een handwasje gewassen ( “een wasmachine is de pest voor bh’s en ze zijn al duur genoeg”),maar belandt later gewoon tussen de bonte was in de Miele. Op een zeker moment voldoet Bea niet meer en wordt ze in een zak oude kleren in een bak van Humana gestopt. Ook is mogelijk dat ze tijdens de actie “Geef uw bh een tweede leven en vrouwen in Afrika een beter voorkomen, nu de tweede bh voor de halve prijs bij inleveren van een oude “ van de speciaalzaak Zusjes Lingerie wordt ingewisseld voor 2 verse exemplaren. Samengeperst in een baal (lucht vervoeren is duur ) wordt Bea nu 5000 km verscheept in zuidelijke richting naar een klein landje in West Afrika. Ze is opgelucht als de geperste baal uit elkaar gehaald wordt en ze belandt met andere gebruikte kledingstukken op het erf van een smid in het dorpje Madiana. Als uithangbord voor dit éénvrouwsbedrijfje in zo goed als nieuwe kleding wordt ze aan de omheining gehangen om klandizie te trekken. Overigens is het een geruststellende gedachte dat ze niet meer in de wasmachine zal belanden. Elk nadeel…..inderdaad.
Ik ben nog drukdoende een milieueffectrapportage te maken, in de veronderstelling dat de uitkomst flink confronterend kan zijn. Gelukkig ben ik geen influencer met -tig volgers. In dat geval moest de Hema de omzetderving zien goed te maken met de verkoop van warme rookworst, tompoezen en kaas. Dus trek je het niet aan.
Inwendig hoofdschuddend (nog niet zo makkelijk ) lees ik dit tranentrekkende verhaal nog eens door. Kan ik deze onzin wel plaatsen als gerespecteerd(?) weblogger en verspeel ik niet mijn opgebouwde krediet? Ik twijfel en besluit er nog eens over na te denken.
Wat verder kijkend dan mijn neus en de erfscheiding belandde ik met Ali als vertaler op het erf van de smid: een eyeopener. Die belevenis komt volgende week dan wel.
Geroerd
Waren Alied en ik na het bezoek aan Musa. Ongeveer 6 weken bezocht ik hem om te zien of ik iets kon verzinnen om zijn lot te verzachten. Musa is begin 40 en nadat er 3 jaar geleden loopstoornissen optraden, verblijft hij nu al 1 ½ in een donker kamertje, zittend op een matje. Tot overmaat van ramp kan hij zijn urine en ontlasting ook niet meer ophouden. Hij heeft nu 6 weken een hoge dosis vitB12 gehad en zoals ik al vreesde zonder enige verbetering. Ik heb hem nog eens onderzocht en het verhaal nog eens uitgevraagd. Het is erg lastig om zijn ziektegeschiedenis uit te vragen, omdat hij overtuigd is dat er sprake is van “Black magic” en mogelijk Satan hem dit bezorgt. Dankzij een rolstoel kan hij nu wel een poosje buiten zitten. Mmmm….nog maar eens diep nadenken.
Mocht je na het lezen van dit blog het gevoel hebben uit koers geraakt te zijn : volle kracht vooruit en houdt je roer recht!!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 4
[visitorCount] => 556
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/158/556_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => roer-ig
)
[51] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099340
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-01-27
[photoRevision] => 20
[title] => Kloofspagaat.
[message] => Kloofspagaat.
Met 1 been hier en 1 been daar staan, met je voeten aan beide kanten van een kloof, geeft bij het breder worden van de kloof het gevoel uit te scheuren. Om dat te voorkomen, moeten beide voeten aan dezelfde kant van de kloof geplaatst worden, voordat het te laat is. Ik onderschat jullie intelligentie niet, dus laat ik het bij bovenstaande vergelijking. Voor wie deze beeldspraak niet begrijpt, zal ik het volgende week uitleggen.
Cliffhangervervolg.
Abdullai kwam dus met zijn ondergeschoven neef en voormalige schoonzus, inmiddels liefhebbende echtgenote. De neef blijkt al weken ziek : kortademigheid en dikke enkels. Bij onderzoek lijkt me dat hij vocht onder zijn ogen heeft en er is zeker oedeem van de onderbenen en een opgezette buik met waarschijnlijk veel vocht. Hij was 10 dagen opgenomen geweest in Ziguinchor, de hoofdstad van Zuid-Senegal. Documentatie ontbreekt. Verder onderzoek: vocht in de longen, een snelle hartslag zonder hartgeruisen, kortademigheid in rust en een forse bloeddruk.
In Nederland: niet pluis en verwijzing naar een nierspecialist..
In Gambia: uitleg dat hier sprake is van een ernstige ziekte, waarschijnlijk van de nieren, en advies naar een groot ziekenhuis te gaan. Abdullai kijkt moeilijk: kost geld voor vervoer en mogelijk behandeling. Hij gaat zijn best doen. Ik geef alvast wat plastabletten mee
Na 3 dagen: toch wel een brief uit Ziguinchor, waarin bovenstaande symptomen genoemd worden, een zak met 6 verschillende medicijnen en een rontgenfoto van de longen: veel vocht. Zijn gewicht is 1 kg gezakt en het vocht iets minder. Er is een onderzoek gedaan op een laboratorium van een dokter, die hij nog kent uit zijn tijd als ambulancechauffeur en hij hoefde niet te betalen
In de urine veel eiwit en in het bloed een slechte nierfunctie.
Keuzes. 1 : afstand houden en aandringen op bezoek aan ziekenhuis, maar ja….geen geld geen behandeling.
2: geld geven ( hoe veel, hoe lang ?) voor behandeling.
3: Doorgaan met plastabletten en op de gok 30 mg prednison erbij ( geld meegegeven om het te kopen), over 1 week weer controle, over 2 weken weer bloed- en urineonderzoek. Ik heb voor 3 gekozen…….
Afgelopen donderdag: geen enkele verbetering. Ik adviseer om toch echt naar een groot ziekenhuis te gaan. En dan…vertelt een andere begeleider dat ze een 3 weken geleden al naar een groot ziekenhuis zijn geweest, waar ze gezegd hebben dat voor deze ziekte in Gambia geen behandeling mogelijk is en dat de enige optie is om hem naar Dakar, de hoofdstad van Senegal te brengen. En toen bedachten ze, dat deze blotevoetendokter dat wel kon verhelpen ( of niet ?) Ik heb nu toch maar geld gegeven om naar een beter bekend staand ziekenhuis te gaan. Ik zie het somber in.
Versteld
Zou je bijna staan bij het wegen van een baby van 10 weken met een flink ondergewicht nadat het 1 week bijgevoerd is met 180 ml kunstvoeding per dag naast kennelijk onvoldoende borstvoeding. Het babymeisje, over wie ik vorige week schreef is na 1 week bijvoeding van 3400 naar 3800 gr “gesprongen”, dus 400 gram aangekomen in 1 week. Vorige week rekende ik uit dat ze waarschijnlijk ongeveer 100 gr per week gegroeid was tot nu toe. Zo maar doorgaan dus en over 2 weken weer wegen.
Bijnabuurvrouw Thea heeft uitgevogeld, hoe het nu zit met de betaling van 100 dalasi voor het wegen van een baby: baby’s worden hier in een zak onder een unster gehangen om ze te wegen. Sommige kinderen plassen de zak nat en dat is nu niet echt hygiënisch… Daarom wordt nu de moeders gevraagd een eigen weegzak mee te nemen. Een kleermaker met handelsgeest staat nu op de moeder-kindochtend weegzakken voor 100 dalasi te verkopen. Maar ja….100 dalasi is kodo jama – veel geld. Dan maar niet wegen dus.
Afgelopen week sprak ik met buurvrouw Yassin over het grote kinderaantal in deze omgeving. Zij verzekert mij dat zeker in het meer verstedelijkte gebied veel echtparen nu toch kiezen voor een beperkt aantal kinderen. Ik zal de komende tijd bij moeders met kinderen eens navragen naar het kinderaantal. Hoewel ik vaak hoor, dat het kinderaantal van bovenaf geregeld wordt en er in de bijbel staat “gaat heen en vermenigvuldig u “, wordt er toch nergens gesproken over machtsverheffen in plaats van vermenigvuldigen. Meneer Van Dalen Wacht Op Antwoord ( machtsverheffen, vermenigvuldigen, delen,optellen,aftrekken) wordt hier dan wel erg letterlijk gevolgd.
Kinderen met kinderen
In mijn beginjaren als huisarts, dus jaaaaren geleden, was de toegang tot het spreekuur nog erg laagdrempelig, zodat mij tijdens lange spreekuren soms het gevoel bekroop alleen met verkoudheden bezig te zijn. Tijdens mijn spreekuur hier zijn er ook dagen dat de rij gevuld is met mensen met kungdimo = hoofdpijn, die op de vraag “sinds wanneer” antwoorden met bie somanda = vanmorgen. Op mijn vraag hoeveel ze die dag gedronken hebben, hoe vaak geplast en hoe de dag doorgebracht, blijkt vaak dat mensen gewoon uitgedroogd zijn. Meer drinken dus en geen paracetamol. Lastig is dat veel mensen niet steeds betrouwbaar water in de buurt hebben, dat een plastic fles een rijk bezit is en de openbare toiletten nog dunner gezaaid zijn dan in ons land, dus is niet drinken wel handig.
Ook vind ik het een dilemma hoe om te gaan met de vaak voorkomende situatie van afgelopen week, toen er 4 meisjes verschenen van maximaal 10 jaar met een baby van plm 6 maanden ( zie foto ). Ze verklaarden dat hun moeder in de tuin aan het werk is en vader in de grote stad. Meestal sturen we dan de kinderen weer weg met de mededeling dat er een ouder mee moet komen, wel met gepaste tegenzin. Nu echter bleek de baby flink kortademig te zijn met hoesten en koorts. Bij luisteren naar de longen een flink luchtweginfect: een antibioticum voorgeschreven. We hebben toch weer gezegd dat de volgende keer een ouder mee moet komen
Vervoer
Begin december vroeg Ali of hij wel een keer zijn jaarlijkse bonus van 2 jaar in één keer kon krijgen. Zijn zwager heeft voor 175,-€ een uit Azie geïmporteerde versleten scooter gekocht, op afbetaling bij een “brother” en dat leek Ali ideaal. Wanneer er van school gebeld wordt dat 1 van de kinderen over hoofdpijn klaagt, moet hij naar school om dat kind op te halen: 45 minuten lopen, wachten op de bushtaxi, 3 km in de bushtaxi en kind halen. Vervolgens in de brandende zon met een al dan niet ziek kind wachten op een bushtaxi ( die overvol vanaf het startpunt vertrekt met bestemming Madiana ) , vervolgens in of op de bushtaxi naar Madiana en naar huis lopen. Naar schatting een klusje van 3 uren.
De scooter van Ali’s zwanger bekeken: smalle banden zonder profiel, 80.000 km op de teller. Volgens internet is een scooter met 20.000 op de teller versleten. Een scooter leek ons in het zand niet geschikt, maar een motor….. een mannetje van 1.60 meter van 55 kg op een motor…. Ali vertelde dat hij best vaak op een motor had gereden en hij zag het wel zitten. Uitleg gegeven dat een motor benzine gebruikt dus geld kost, kans op vervelende ongevallen enzovoort. Echter…Ali is een volwassen man en wij niet zijn ouders.
De bonus, die hij eind november had gekregen was inmiddels uitgegeven, dus zijn voorstel zou betekenen dat hij nog 2 jaar moet wachten. Bovendien heeft onze buurman Theo onder het vorige stukje geschreven dat wij welvarende mensen zijn ( hoe verzint hij het). We namen een kloek besluit en hebben voor Ali een nieuwe motor gekocht met 2 helmen, ook 1 voor de passagier. Afgelopen zaterdag hebben we de motor opgehaald : Ali op de korte broek op de motor om de 16 km asfalt en 3 km zand naar huis te rijden. Hij heeft heel rustig aan gedaan, want na 90 minuten kwam hij thuis: flinke brandwond op een been door een bijna-val in het zand ( zie foto ) Gelukkig zaten er veel tubes brandzalf in de dozen uit Nederland. Inmiddels heeft hij flink geoefend met een broer-ervaren motorrijder. Niet meer op de motor zonder lange broek en bidden….
Maar hij is de koning te rijk.
En zo verstrijkt de tijd en zijn we ongeveer halverwege ons verblijf in Madiana. En iedereen weet dat de tweede helft veel sneller gaat.
Voor die lezers, die zich zorgen gaan maken : ik kan jullie verzekeren dat we op tijd aan 1 kant van de kloof gaan staan.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 6
[visitorCount] => 551
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/158/552_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => kloofspagaat
)
[52] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099248
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-01-21
[photoRevision] => 20
[title] => 2 werelden, 1 aardkloot
[message] => Twee werelden, één aardkloot
Recyclen
Hoewel we hier nog bewuster met afval omgaan dan in Nederland, merken we hier meer wat er overblijft na onze consumptie, omdat er geen vuilnisophaaldienst of glascontainer is.. De lege glazen potten van pindakaas, choco en jam leggen we samen met lege plastic melkflessen op een kast in de keuken. Als we weer voldoende verzameld hebben, neem ik alles mee in een grote tas en loop naär de buurtsuper van Abdullai. Met hem kan ik in het Engels converseren en hij begrijpt hoe dit afval hergebruikt kan worden. Zijn klanten die bakolie per kopje kopen, vraagt hij of ze het in een fles of pot willen in plaats van in een plastic zakje. De bedoeling is dan dat ze de pot weer meenemen voor de volgende aankoop.
Deze week liep ik weer met een tas vol naar Abdullai en vroeg hem hoe het hergebruik loopt. Hij antwoordde dat de meeste mensen het begrijpen en trouw hun pot of fles meenemen, maar er helaas ook klanten zijn, die alles hardnekkig weggooien.
Bij de aankoop van een tapalappa = stokbroodje wordt dit broodje geleverd in een velletje krantenpapier, opvallend vaak in een Scandinavische taal. Ik had in een ander winkeltje gezien dat een stapeltje krantenpapier na nauwkeurig afwegen werd verkocht. Omdat ik voor Abdullai ook een oude krant en tijdschriften had meegenomen als verpakkingsmateriaal, vroeg ik hem hoe hij aan de oude kranten komt. Hij blijkt de oude kranten per kg ( 100 dalasi ) of per 10 kg ( 800 dal ) te kopen. Dat betekent een prijs van ruim 1,-€ voor oud papier. In Nederland is de prijs volgens internet 15 eurocent per kilo. De transcontinentale handel in papier lijkt me een lucratieve bezigheid, waarbij het gezegde liefdewerk- oud papier niet opgaat.
Agenderen ?!
Op mijn spreekuur kwam afgelopen week een moeder met een kindje van 9 weken. Ze vertelde te weinig borstvoeding te hebben: de baby huilt veel van de honger. Bij navraag is het haar 8e kind en de vorige 7 kinderen hebben het op borstvoeding gered. Ik vraag haar de volgende dag terug te komen met de kaart met geboortegegevens en gewichten. De volgende dag komt ze weer, maar helaas staat er geen geboortegewicht op de kaart en geen gewicht bij 4 weken, maar wel een geboortedatum : 19 november. Ze vertelt wel voor controle van het gewicht naar een kliniekje gegaan te zijn, maar daar moest ze 100 dal betalen voor wegen (?) ( 10 stokbroodjes),dus niet gewogen.
Bij onderzoek zie ik inderdaad een mager kindje, dat druk met het mondje op zoek is naar een tepel, maar wel graag met inhoud. Het gewicht blijkt 3545 gr. Blijft natuurlijk wat natte vinger werk, maar uitgaande van een geboortegewicht tussen 2500 en 3000 gr ( de geboorte zou rond de uitgerekende datum zijn geschied) is dat een gewichtstoename van minder dan 100 gr per week. Een pasgeborene hoort in de eerste maanden minstens 150 gr per week aan te komen.
Ik leg uit : 1 dat borstvoeding veel gezonder is dan flesvoeding, dus doorgaan met borstvoeding 2 hoe flesvoeding klaargemaakt moet worden aan de hand van maatlepeltje en flesje met gebruikmaking van water uit de kraan en niet uit een put 3 dat ze de baby 200 ml flesvoeding per dag mag bijgeven. Over een week maar weer wegen. ( LEVE DE KRUIDVATVOEDING IN ONZE VOORRAAD )
Overigens suggereerde ik haar om na 8 kinderen na te denken over familieplanning. Ze liet me het litteken op haar bovenarm zien, waar het Implanonstaafje heeft gezeten. Een implanonstaafje werkt op dezelfde manier als de prikpil,maar kan afhankelijk van de grootte 3 of 5 jaar zijn werk doen. Prachtige methode dus…..,maar 3 0f 5 jaar is voor mensen die met de dag leven een eeuwigheid. Dus raakte ze zwanger toen de werkzaamheid van Implanon voorbij was. Yassin vertelde me dat er bij haar buurvrouwen komen die de prikpil als anticonceptie gebruiken maar niet kunnen lezen welke datum op het briefje van de kliniek geschreven is. En dan ben je weeeer zwanger!
Overigens is het in Nederland ook erg lastig voor vrouwen met een spiraaltje om te onthouden op welk moment er een nieuwe geplaatst moet worden.
Demografie
Het recente rapport dat in Nederland is verschenen over hoe de bevolkingsgroei er de komende decennia moet uitzien en dat allerlei scenario’s beschrijft, zou voor Gambia er eenvoudig uitzien. Het aantal kinderen per vrouw moet drastisch omlaag. De situatie is ons dorp is mogelijk niet hetzelfde als in de meer stedelijke gebieden met een groeiende middenklasse, maar als ik op mijn spreekuur hoor en zie hoeveel kinderen er per vrouw geboren worden, dan schat ik het gemiddelde tussen de 5 en 10 kinderen. En zolang je als man nog als “strong” gezien wordt als je meer dan 1 vrouw hebt en minstens 20 kinderen, dan zal het nog wel even duren voordat dit verandert.
Chickenpox
Afgelopen week heb ik -tig kinderen met waterpokken gezien. Deze uiterst besmettelijke ziekte heeft hier een rijk arbeidsveld. Gisteren kwam er een moeder met 5 kinderen met waterpokken. Het kost moeite om uit te leggen dat er geen medicijn tegen is. Omdat er soms akelige longontstekingen voorkomen in aansluiting aan waterpokken, vraag ik bij alle hoesters nu of ze de afgelopen periode blaasjes op hun huid hebben gehad. Bekend is dat tijdens een waterpokkenperiode ook meer gordelroos voorkomt en dat werd geillustreerd door het meisje op de foto hierboven.
Erf-belasting.
Hoewel er in de EU veel gereguleerd is, geldt dat niet voor de erfbelasting. Afgelopen week zag ik weer hoe hier de belasting bij een “erfenis” uitwerkt. Een bijna buurman, Abdullai, met een flink gezin raakte in coronatijd zijn redelijk betaalde baan kwijt en moet nu zijn kostje bij elkaar scharrelen. Afgelopen week kwam hij met een doodzieke jongeman, 22 jaar, met zijn moeder op mijn spreekuur. Ali vertelde dat Abdullai’s broer in Zuid-Senegal is overleden en dat hij nu diens vrouw en een stel kinderen georven heeft. Dat zijn erfenissen hier die je niet kunt weigeren, maar wel een flinke belasting vormen. Er is dus geen ene dalasi om aan de behandeling van deze neef te besteden…..maar gelukkig is er een toubab-dokter, een veelkoppige monster, kruising tussen Sinterklaas, Kerstman, Onze-Lieve-Heer en “gekke Henkie”. Ik eindig professioneel met deze cliffhanger: “meer in onze aflevering van volgende week “
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 2
[visitorCount] => 546
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/156/980_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => 2-werelden-1-aardkloot
)
[53] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099148
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-01-13
[photoRevision] => 20
[title] => Kodo
[message] => Kodo
In de taal van de Mandinka’s, de grootste bevolkingsgroep in Gambia, is Kodo het woord voor geld. Ik vang het woord nog al eens op in de gesprekken tijdens mijn spreekuur. De mensen vragen dan aan het eind van het consult of er ook betaald moet worden. Door de lach die doorgaans op hun gezicht verschijnt en de manier waarop ze prevelen, waarbij Ik Ali’s Amen-Amen maar nazeg, weet ik dat ze dankbaar zijn en bidden dat Allah mij zal belonen met een lang leven en voorspoed. ( het gebed om voorspoed is al jaren verhoord)
Geld
Is hier ook meer zichtbaar dan in onze bankpasjesmaatschappij. Gisteren stond er vóór mij in de rij bij de buurtsuper een kleuter met 10 dalasi ( 0,15 €) is zijn knuistje die ik “Omo” hoorde zeggen. Dat is hier de algemene benaming voor waspoeder. De kruidenier overhandigde hem een minuscuul zakje met waspoeder, waarop hij huiswaarts keerde. Ik hoop dat zijn moeder dit wilde gebruiken voor een klein handwasje en niet voor de indrukwekkende hoeveelheid was die je hier soms aan waslijnen ziet hangen of gewoon over de muur/ heg om de compound.
“Winst”.
Ik fiets over de zandweg ( er is ook geen andere mogelijkheid ) door het deels mulle zand de 800 meter naar de markt in het dorpscentrum. Ik ben op zoek naar ingrediënten voor het avondeten. Ik zou liegen als ik durfde te beweren dat de keuze reuze is. Ik koop 3 uien voor ieder 10 dalasi ( 0,15 €) en 2 zoete aardappelen voor dezelfde prijs. Totaal 50 dalasi. Ik wil baobabdrank maken en daar mix ik bananen door. Bananen zijn hier relatief duur : 6 bananen voor 75 dalasi ( reken maar uit). Op de terugweg haal ik in het winkeltje van Ababa een blik gezoete melk, ook voor de baobab. Voor zijn winkel stopt een man op een motor met een grote bak allerhande om de winkeltjes ye voorzien van spullen. De man heeft geen West-Afrikaans uiterlijk, maar blijkt uit Mauretanië te komen. Hij boft, want mijn Frans is extraordinaire. ( daar kun je immers alle kanten mee op ). Na een praatje wil hij graag mijn telefoonnummer om te whatsappen. Vreemd, dat je taalgevoel je dan zo in de steek kan laten….
Ababa rommelt wat in de bak en vist een plastic zak met blinkende schuursponsje op ( pas op, niet gebruiken in je Tefalpan ivm PFAS …) . De prijs is 120 dalasi voor 24 sponsjes. Ababa is not amused want tot dusver betaalde hij 100 dalasi….maar uiteindelijk moet hij toch de vraagprijs dokken. Ik ben benieuwd naar de verkoopprijs per sponsje en hij antwoordt dat hij ze altijd voor 5 dalasi verkoopt. De 20 dalasi winst op 24 sponsjes verdampt in onze hoofden (we kunnen beiden goed rekenen ). De marges zijn dun. Het moet echt uit het volumen komen (of niet?)
Valsemunterij.
Bij het betalen van het blik gezoete melk, 125 dal., geeft Ababa mij het biljet van 100 terug en merkt op dat dit geen dalasi’s zijn, maar mogelijk Europees geld. Als rechtgeaarde Nederlander krijg ik direct dollartekens in mijn ogen: 100 dollar??Helaas blijkt het bij nadere inspectie een biljet van 100 Servische dinars te zijn. Internet leert me dat 1 dinar gelijkstaat aan 0,0085 euro en aan 0,65 dalasi. Later thuis vind ik bij het gewisselde geld tussen de biljetten van 100 dalasi nog zo’n biljet. We zijn dus flink het schip in gegaan en beraden ons nog hoe we dit gat in ons vakantiebudget kunnen vullen. Crowdfunding misschien?
Eigenlijk.....zijn het geen valse bankbiljetten,dus ook geen valsemunterij, maar gewoon domme onoplettendheid.
Indexering?
Niet gehinderd door al te veel kennis, hebben we in 2007 ons huis in Madiana laten bouwen en op 1 februari 2008 werd het opgeleverd. Bij de oplevering inbegrepen zat Ali Baldeh als tuinman en bewaker. Dat had Frank, die de bouw van ons huis regelde, zo bedacht en ook een riant onderkomen voor Ali laten bouwen. Bij de poort staat het watchmanhuis: 1 kamer van 6 vierkante meter met een douche, wc en wastafel. Ali, geboren in 1979, was in het rijke bezit van één tas met kleding. Het meubilair bestond uit een bed, een bankje en een kast. Als salaris had Frank 1500 dalasi afgesproken. Ali was de koning te rijk met een eigen bed, een badkamer, elektrisch licht en stromend water.
Ali bleek voor een ons een gouden man: betrouwbaar, hulpvaardig, bescheiden en een goede tuinman. In maart 2008 vertrokken we uit een huis op de zandvlakte en in november kwamen terug in een groene oase.
Na een aantal jaren realiseerden we ons dat Ali zo geen gezin kon beginnen. Voordat we dit probeerden op te lossen, hebben we eerst bij hem geïnformeerd of hij wel een gezin wilde. Na een bevestigend antwoord hebben we een stuk grond naast ons erf erbij gekocht en voor hem een huis laten bouwen. Na 2 mislukte dates (niet via Tinder) verscheen in oktober Penda als zijn vrouw.
Na enkele dagen kwam het kersverse(?) paar tegen de schemering op onze veranda voor een consult: Penda heeft buikklachten en er beweegt iets. Al snel was duidelijk dat Penda flink zwanger was (niemand begreep hoe ) en ze beviel 1 februari 2015 van een gezonde zoon.
Inmiddels hebben ze 2 kinderen en zorgen ze ook voor een binnengeschoven neefje, dat 2 jaar was toen zijn moeder overleed en 4 jaar toen hij zijn oma verloor.
Ali’s salaris is in de loop van de jaren verhoogd en bedraagt nu 6000 dalasi per maand met een bonus van 13200 per jaar als alles oké is. We vinden het lastig om te beoordelen of dat een redelijke beloning is, naast het gratis wonen. Politieagenten, verpleegkundigen en leraren, in dienst van de overheid verdienen 4000 tot 6000 dal per maand. Maar welk bedrag is nodig om te kunnen bestaan?? Ali zelf heeft nooit om een verhoging van zijn salaris gevraagd, maar dat is geen maatstaf.
Ik heb Ali deze week gevraagd waaraan ze zijn salaris besteden.
Penda krijgt per dag 100 dalasi voor boodschappen, dat wil zeggen groente (geen rijst, geen kip): 3000 p mnd
Het gezin koopt per dag 5 stokbroden = 50 dalasi en zo nu en dan een grootverpakking boter = 250 dalasi als beleg. : 1500 dal per mnd.
Zo nu en dan….3x per week 1 kg kippenpoten á 120 dal per kg.
En dan de uitgave van een zak rijst van 50 kg…2000 dal. Genoeg voor plm 6 weken
Kleding en schoenen kopen ze niet Dat komt via ons als tweedehandskleding uit NL, maar wel nieuwe haftans en een nieuwe jurk voor Penda 1x per jaar tgv het Offerfeest.
De kinderen gaan naar een privéschool ,dus schoolgeld, uniformen zijn vrij.
Fatou , een zus van Penda, is als lerares op de lagere school in Madiana geplaatst en heeft nu een luxe onderkomen bij hen thuis.. Op mijn vraag wat ze bijdraagt voor eten: soms koopt ze wel eens wat en ze ondersteunt ook haar ouders in het binnenland. Het is not done om een logee, die zichzelf heeft uitgenodigd voor een jarenlang(?) verblijf om kostgeld te vragen.
Penda verbouwt groente op hun erf en haar oogst brengt soms wel 200 dalasi op!!
Ik ga op internet op zoek naar “armoedegrens”. In Nederland ligt de grens voor een alleenstaande op 1300,-€ per maand. Wereldwijd werd altijd een inkomen van 1,90 dollar aangehouden, maar er staat niet bij of dat inkomen voor 1 persoon is of voor een gezin. Momenteel wordt de armoedegrens gerelateerd aan het gemiddelde inkomen van het land. Voor een laaginkomenland is de armoedegrens nu op 3,50 dollar per dag gesteld.
Is dit salaris met secundaire arbeidsvoorwaarden voor Ali een bestaan of bestaansminimum of bestaan(on)zekerheid???In ieder geval durf ik te stellen : hoe bestaat het dat veel mensen in Gambia met veel minder inkomen een “bestaan” hebben.
Gelukkig hebben we tot eind januari om te bedenken welke indexering we gaan toepassen. Ik hoop dat jullie ons wijsheid toewensen.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 3
[visitorCount] => 523
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/156/215_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => kodo
)
[54] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099063
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-01-07
[photoRevision] => 20
[title] => Waarnemen
[message] => Waarneming
De grote denker en tevens begenadigd voetballer Johan Cruijff heeft ons geleerd dat zien, waarnemen en begrijpen weliswaar verwante activiteiten zijn, maar niet altijd in elkaar overvloeien: “Je ziet het pas als je het doorhebt.”
Afgelopen week hadden we onze (klein) kinderen op bezoek ( nou, ja….een deel …) en dan zien we deze wereld weer een beetje door hun ogen. Voor Eelke en Janneke was het hun derde bezoek ( ook in 2008 en 2017 waren ze hier), maar voor Sven, Mette en Tom , resp. 12,11 en 8 jaar oud, was alles hier nieuw.Enerzijds de verbazing dat vrouwen hier “van alles” op hun hoofd dragen, dat kinderen “toubab”= blank mens naar hen roepen, dat de buurkinderen minder spullen hebben en geen eigen slaapkamer en anderzijds , na aanvankelijke schroom, het gemak waarmee er gevoetbald werd, spelletjes gedaan enin het zwembad gespeeld zonder dat de taalbarrière daarin echt belemmerend werkt.
Onderstaand heb ik een verhaaltje van Mette “geplakt”.
Toen ik hier in Gambia aankwam zag ik mijn opa en oma al staan. En Alhagy stond er dat is een man die ook in het dorpje van opa en oma woont. Ik stap in de rode auto van opa met mijn vader (Eelke) en mijn broertje (Tom). Mijn broer (Sven) en mijn moeder (Janneke) stappen in de auto van Alhagy. Onderweg zie ik gelijk al een heel groot verschil vergeleken met Nederland. Allemaal busjes vol met mensen. Opa verteld dat dat hier eigenlijk gewoon een bus is. Ook zie ik heel veel kinderen werken in die hete zon. Ook super veel plastic op straat. Alles leek gewoon een vuilnisbelt. Toen ik dit zag was ik echt heel blij dat ik gewoon in een rijk land woon. Ook super veel kinderen zeiden: toubab. Daarbij vertelde opa dat dat blank mens betekend. Eerst vond ik het raar maar verdere de week was ik het wel gewend. Ik ging zelfs tellen hoeveel kinderen er toubab tegen ons zeiden. Tot nu toe is het record 37 keer. Maar toen moesten ook wel een heel groot stuk langs de drukke weg rijden.
Toen we in het dorpje aankwamen, was iedereen gelijk al heel aardig. Iedereen gaf ons een hand en zei zijn of haar naam. Daarna gingen we met alle kinderen voetballen. Wij hadden drie ballen mee om cadeau te doen. Het was heel gezellig. Daarna hadden we het heel warm, dus gingen we even een frisse duik nemen in het zwembad van opa en oma. De dagen daarna gingen we heel vaak naar het strand, voetballen en zwemmen in het zwembad. Alles was eigenlijk heel relax. Op zaterdag gingen we kanoën. Heel leuk natuurlijk, alleen we moesten er 7 uur zijn. Toen we waren opgestaan, gingen we gelijk aankleden en buiten wachten op Alhagy. Die ging namelijk mee om ons te brengen. Toen kwam Alhagy door de poort met een witte jurk aan. Die was bij de Moskee gaan bidden. Hij ging even snel omkleden, en toen gingen we, ik ging met papa, Tom ging met mama. En Sven ging met Alhagy. Het was heel leuk en mooi. Want we waren er natuurlijk bij zonsopgang. Na eventjes kanoën zagen we allemaal kale bomen met vogels erin. Daar gingen we een foto bij maken, en toen gingen we weer terug. Toen we thuis waren, gingen we met alle kinderen allerlei spelletjes doen: Twister, UNO en Memory. Daarna gingen we met z’n alle pannenkoeken eten, als afscheid. Want die dag daarna zouden we weer terugvliegen naar Nederland. En die dag erna zouden we weer naar school moeten. Morgen vliegen we dus weer. Maar het was een superleuke vakantie!
De rijke oom uit Amerika.
Zoals in de jaren 50 en 60 van de vorige eeuw de als arme sloeber geëmigreerde oom met vakantie het klootjesvolk in Nederland bezocht en zijn welvaart graag etaleerde, zo bezoeken gevluchte Gambianen in de Kerstperiode hun vaderland, waarbij ze laten merken hoe goed het ze gaat in de VS of Europa. Ze komen hier niet bij hun familie logeren, maar huren een luxe appartement in de hotelstreek, huren een snelle auto en geven geld uit in relatief dure restaurants. Alhagy kwam afgelopen weken een aantal malen eerder thuis van zijn taxistandplaats in het hotelgebied uit ergernis van alle “noise” van de vakantievierende landgenoten. Hij was uitgenodigd in het appartement van oude vrienden, maar had het na tien minuten wel gezien Lastig te beoordelen of een gezonde jaloezie daarbij ook een rol speelt (??) . In de kerstperiode zijn er optredens van gevierde Senegalese artiesten, life uitgezonden op de nationale Gambiaanse zender, waarbij de rijke landgenoten bergen met dalasi’s,euro’s en dollars op het podium gooien: een groot contrast met de gemiddelde armoede van de kijker.
Uit de familie van mijn moeder zijn eind jaren ’40 ooms naar Canada geëmigreerd en onlangs zag ik in een oud familiealbum nog foto’s van die ooms, die als boerenknecht poseerden naast grote auto’s van hun baas. Diezelfde foto’s staan nu op de Sociale Media van de arme gevluchte tomatenplukkende Gambianen die in Italië onder slechte omstandigheden verblijven, maar wel hun achterblijvende landgenoten stimuleren om ook de overtocht te wagen met alle risico’s van dien. Niets nieuws onder de zon.
Het is me dus ondanks het bezoek en het daarmee samenhangende gevolg dat we uit de “bejaardenstand ”gehaald zijn en ik mij de luxe heb veroorloofd om 1 week geen mensen aan de poort te helpen toch gelukt om een beginnetje het weblogjaar te breien ofwel…de eerste steken zijn opgezet.
We wensen jullie de frisse doorstart van 2024 die het KNMI voor jullie in petto heeft, nadat ik verklapt heb dat we hier met zijn allen een lange Nieuwjaar duik hebben genomen in water van naar schatting 25 graden.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 2
[visitorCount] => 544
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/155/407_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => waarnemen
)
[55] => stdClass Object
(
[reportId] => 5098953
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-01-01
[photoRevision] => 20
[title] => Drempels
[message] => Drempel
Zondagavond is het weer zover. Als het twaalf uur is op de plaats waar we ons bevinden – voor jullie een uur eerder dan voor ons- gaan we over de drempel naar het Nieuwe Jaar. In tegenstelling tot alle andere dagen van het jaar, behalve op de avond vóór onze verjaardag, gaan de dagen drempelloos in elkaar over. Ik moet overigens bekennen dat ik de overgang van de jaren ook steeds meer als laagdrempelig ervaar….oude dag misschien?
Drempel poort.
Om met de auto ons erf op te rijden, moet je een flinke hindernis nemen. Door de regenrivier vóór de poort is het daar uitgesleten en is het even een hobbel om door de poort te rijden. Het is schemerig als Alhagy komt aanrijden in één van de twee auto’s bedoeld voor het vervoer van Yassin en de kinderen naar en van school. De eerste auto voor dat doel hebben we Ladiescar 1 gedoopt. Omdat de auto op de leeftijd van ruim 25 jaar al redelijk bejaard is en een autoprobleem direct een vervoerprobleem is, hebben we een zusje van L1 als reserve-auto gekocht.Alhagy heeft de kinderen naar school gebracht die dag en komt aanrijden in L2. Opvallend is dat hij wel erg behoedzaam over de drempel rijdt en de oorzaak is snel duidelijk: de auto is ongeremd. Halverwege de weg naar huis viel de rem druk weg en moest hij zich met de handrem redden. Naar zijn zeggen was dat op de zandweg geen probleem, maar op het asfalt lastig.
Bij inspectie blijkt er bij een achterwiel olie te lekken: er is een remcilinder te ver uitgeschoven door een te dunne remvoering. Het geval is dat een paar weken geleden onze buren die de auto leenden al opmerkten dat de remmen maar matig werkten. De trommelremmen zijn toen bijgesteld, want de remvoeringen vervangen zou geldverkwisting zijn(?). Inmiddels voor 40,- aan beide kanten de remvoeringen vernieuwd. Na vele jaren Gambia ben ik weliswaar iets minder dom geworden (wat betreft auto’s), maar een seniorencursusje autotechniek was een leuk pensioencadeau geweest.
Drempelloos?
Er verschijnt een jonge buurvrouw op mijn spreekuur, woonachtig op een erf vlakbij. We kennen haar al vele jaren. Op deze compound is het steeds een komen en gaan geweest van familieleden, meest kinderen, die kennelijk drempelloos van het ene gezin naar het andere werden verplaatst. De familierelaties zijn ons nooit helemaal duidelijk geworden: halfzusjes, halfbroers of toch (achter) neven en nichtjes?
Effo heeft zich inmiddels ontwikkeld tot een mooie vrouw, is gekleed in een nauwsluitende lange broek en spreekt goed Engels. Ze begint enigszins schuw haar klacht in haar “private part” te vertellen. Ali is nu als tolk overbodig en bij dit onderwerp bij een buurvrouw zou hij wel eens een drempel kunnen vormen voor Effo. Het verhaal van Effo komt erop neer dat ze vaginale klachten heeft. Ik waag er het op en vraag of ze seks heeft. Twee dames op de compound zijn al ongewenst zwanger heengezonden en één van hen is onlangs van een kind van een derde onbekende verwekker bevallen( “het was donker”) ..Effo heeft seks met een vriend, die ze 1x per maand ontmoet, waarbij de seks plaatsvindt. Op mijn vraag of ze “familyplanning” gebruikt, geeft ze een antwoord dat erop neerkomt dat hij voor het zingen de moskee uitgaat. Ik weet dat er door de moslimgemeente niet wordt gezongen in de moskee en dat door de strikte scheiding der seksen bevruchting in de moskee niet snel zal plaatsvinden. Ik moet nog eens nadenken hoe dat dan wel in de kerk zit, gezien het gezegde. (Misschien heeft iemand een tip?). Wat ik zeker weet is, dat deze bovenmannelijke beheersing niet alle jongemannen gegeven is.
Ik geeft haar het voorbeeld van de veel ellende veroorzakende ongeplande zwangerschappen in de familie en adviseer een meer betrouwbare anticonceptie, bijvoorbeeld de prikpil. Ik zeg haar dat dit niet toegestaan is volgens het geloof, hetgeen ze beaamt. Vervolgens merk ik opdat de seks vóór het huwelijk ook niet is toegestaan volgens de Koran ( ik ken mijn klassiekers). Kortom: als je dan toch aan het zondigen bent…….Denk er eens over na.
Ze is er direct uit: ”Ik heb mijn beslissing al genomen”. We spreken af dat ik de prikpil zal toedienen tijdens haar eerstvolgende menstruatie en dat we het vervolg gaan regelen.In ieder geval in dit geval een laagdrempelig consult.
Zeer laagdrempelig
gaat men hier om met het begrip mijn-dijn en lenen. Wanneer je samen op één erf woont, ben je daarmee “one family” en deel je je bezittingen. Inmiddels weten Alhagy en Yassin wel dat het zo niet werkt en krijgen we geleend spulletjes net zo snel terug als in Nederland (meestal dus ). Als Ali komt met de vraag of “a friend” een trap,ladder of kruiwagen eventjes mag lenen zijn we op onze hoede. Hij weet dat a : hij geen eigendommen van ons mag uitlenen en b : verantwoordelijk is voor het terugkrijgen van de spullen.
Gisteren toch weer een gevalletje: Alhagy vraagt of het goed is dat we drie jongens morgen ieder 500 dal ( 7,-€) betalen om de weg voor ons erf te repareren met de gravelstenen die bij de buren liggen. Huub en Annet wonen 100 meter verderop en hebben een paar ladingen gravel laten komen om weggespoelde grond bij hun muur te vervangen, maar door een misverstand is er 1 lading te veel afgeleverd, waardoor er nog een bult ligt. Ik antwoord dat dit arbeidsloon oké is en vraag of het lenen van het gravel besproken is.” Bakary, de watchman van Huub en Annet, zegt dat Huub het gravel niet nodig heeft”. Tja….maar hij heeft er wel 100 € voor betaald. Overleg met Huub: Bakary heeft beloofd dat hij het gravel zo veel mogelijk zou verspreiden. Kortom: met iets minder alertheid hadden we mooi het gravel ontvreemd, sorry geleend, want Bakary en Huub/Annet zijn tenslotte “one family”.
Tenslotte hoop ik dat jullie in dit oude jaar niet zo bedremmeld achterblijven, dat jullie niet aan het nieuwe jaar 2024 durven te beginnen.
Hup…vooruit het is maar een klein hupje : gezond 2024 gewenst.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 5
[visitorCount] => 513
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/154/549_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => drempels
)
[56] => stdClass Object
(
[reportId] => 5098890
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2023-12-24
[photoRevision] => 20
[title] => Kerstspecial?
[message] => Kerstspecial?
Hoewel het voor ons een bijzondere, dus speciale Kerst is om deze dagen hier in Gambia door te brengen, heb ik voor jullie geen Kerstspecialweblog in petto.
Overigens krijgen we van 31-12 tot 7-1 (klein) kinderen op bezoek. De mogelijkheid bestaat dat er de komende zondagen een situatie van overmacht zal ontstaan, waardoor er geen weblog bij jullie op de mat valt.
De BOOM
Een boom omhakken stelt relatief niets voor als je het vergelijkt met de inspanning die nodig is om de stam in zodanig hapklare brokken te zagen, dat er houtskool gemaakt kan worden. Zo nu en dan horen we de man met de kettingzaag weer bezig met het in mootjes zagen. Op de foto is inmiddels al een stapel te zien. Als al het houtin stukjes is , wordt het afgedekt met aarde en bladeren en net voor het sluiten van de berg aangestoken. Wordt vervolgd.
Bendula
Het Bendula project in Tanji ( te vinden op Facebook ) ondersteunt de familie van kinderen met zowel een fysieke als een geestelijke handicap. Zo nu en dan ga ik mee om een situatie van de medische kant te bekijken en te beoordelen of een andere behandeling of verder onderzoek in een ziekenhuis raadzaam is.
Als afwisseling was ik afgelopen week bij een volwassene. Musa, een man van begin 40 jaar, had tot 2020 een goede baan die een beloning gaf waarmee hij zijn gezin van 7 kinderen kon voeden. In de zomer van 2020 kreeg hij loopstoornissen die langzaam verergerden en nu kan hij niet meer staan of lopen. Van de 7 kinderen zijn er 4 bij familie ondergebracht omdat er geen geld is voor eten en kleding. Al het meubilair in huis is verkocht. Musa zit de hele dag op de grond met zijn benen opgetrokken. Zijn knieën zijn inmiddels zo verknocht aan die stand dat ze niet meer willen strekken. Hij voelt zijn ontlasting en urine niet aankomen, waardoor zijn kleding bevuild raakt. Zijn gevoel van eigenwaarde is hiermee tot onder nul gedaald. Er is natuurlijk geen incontinentiemateriaal. Afgezien van de kosten is het praktisch erg lastig om hem naar een ziekenhuis te vervoeren en welke dokter heeft de kennis om een diagnose te stellen, laat staan een behandeling? Na de wonderbare genezing van Mustafa ( zie vorige week ) en 2 mensen die de laatste jaren na behandeling met vit B12 weer konden lopen, ga ik starten met vit B12. Insha-allah dan wel op hoop van zegen.Musa spreekt gelukkig goed Engels, dus kon ik zonder tussenkomst van een tolk hem vertellen dat ik geen enkele belofte kan doen. En verder hebben we nog een doos met incontinentiemateriaal dat in Nederland weggegooid zou worden om hem, en zijn vrouw, iets te ondersteunen.
Christmas party
Op de kleuterschool van “onze “ stichting Baobab Nursery School was afgelopen vrijdag de Christmas party. De laatste jaren zijn er ouders die vanwege hun moslimgeloof niet willen dat hun kinderendit feestje bijwonen. In aantal een uitgekleed feestje dus. De kinderen nemen zelf van huis lekker eten mee. Zoals op de foto te zien, is er op de hoeveelheid eten niet bezuinigd.
Kerst- en Nieuwjaarwensen.
Voor mensen met een lege plaats in hun gezin of familie is december vaak een lastige maand. Zeker als je recent een geliefde hebt verloren, is het niet makkelijk om een feestelijk gevoel te hebben in de laatste week van december. En ook als het gemis niet recent is, dan nog….. Ik durf het gezegde “ De tijd heelt alle wonden “ niet voor mijn rekening te nemen. Wat ik wel zeker weet is, dat elke wond geneest met littekenvorming. Een mooie rechte snee met een scherp mes geeft meer kans op een acceptabel litteken dan een diepe scheurwond. Het verlies van je ouder op hoge(?) leeftijd na een goed leven is anders dan het verlies van jepartner of je kind. En dan nog de vraag wat is oud en wat is jong? Mijn opa en een oma overleden op 72 jarige leeftijd, maar ja, dat waren toen in mijn beleving “oude mensen “. Nu ben ikzelf ( FJ) 72 jaar en nog piepjong…Goede vraag als Kerstpuzzel, op te lossen bij een "goed glas wijn bij de open haard " : welk gezichtspunt is juist?
Na bovenstaande bespiegeling en in de wetenschap dat er talloze mensen zijn voor wie “Vrede op Aarde” verder weg is dan ooit, wensen wij jullie
Goede feestdagen en een gezond 2024.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 3
[visitorCount] => 567
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/153/915_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => kerstspecial
)
[57] => stdClass Object
(
[reportId] => 5098813
[userId] => 440307
[countryId] => 68
[username] => sy-bruce
[datePublication] => 2023-12-17
[photoRevision] => 0
[title] => 2023 / 2024 KERST GROET
[message] => Wij wensen onze familie, vrienden en volgers
.
Fijne feestdagen en een gezond en liefdevol Nieuwjaar.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2020-05-11 15:11:43
[totalVisitorCount] => 28977
[pictureCount] => 1
[visitorCount] => 601
[author] => Frans van Buuren
[cityName] => Lamin
[travelId] => 525657
[travelTitle] => Weg voor onbepaalde tijd.
[travelTitleSlugified] => weg-voor-onbepaalde-tijd
[dateDepart] => 2020-04-21
[dateReturn] => 2025-04-21
[showDate] => yes
[goalId] => 5
[goalName] => Een wereldreis
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/153/062_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/440/307_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 2023-2024-kerst-groet
)
[58] => stdClass Object
(
[reportId] => 5098812
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2023-12-17
[photoRevision] => 20
[title] => Donkere dagen....
[message] => Donkere dagen.
Terwijl jullie in de donkere dagen voor Kerst verkeren, hadden wij afgelopen week te maken met een nacht, tijdens welke de temperatuur zodanig zakte dat we een fleece dekentje pakten. Vandaag, en komende dagen, enige bewolking en een temperatuur van slechts 30 graden. Ook wel eens lekker.
Fossiel.
Naar aanleiding van mijn verhaal over het beschadigde 200 dalasi briefje kreeg ik van Paula de tip dat de benzinestations deze briefjes wel als betaling accepteren. Dankjewel en goed om te weten. Gerda vroeg zich af of we hier geen plakband hebben. Ja, Gerda, we hebben wel plakband, maar dit was een half briefje van 200 dalasi. En toevallig had ik geen ander, passend, half briefje om een nieuwe te maken.
Overigens…..
wat betreft plakband : een aangebroken rolletje plakband mag na ongeveer 1 jaar verblijf in een la bij dit klimaat geen aanspraak maken op de eigenschap “plak”. Bijna “alles “ heeft hier last van tropenjaren. Wij zelf hopen echter dat onze veroudering hier op een laag pitje staat.
Wat betreft pompstations :
A onbemensde m/v/x/nb pompstations zul je hier niet aantreffen. Betalen met je pasje aan een zuil of binnen aan de kassa? Nulpunten. Hier kom je aanrijden bij een pompstation waar ettelijke bediendes doodvermoeid zitten of rondhangen. Wanneer je op weg bent naar je pomp naar keuze, kan het zijn dat je keuze niet gehonoreerd wordt. Die pomp is nu juist aangesloten op een tank die leeg is (toevallig). Je krijgt na uitstappen de vraag welke type brandstof je wilt kopen en de vraag voor hoeveel dalasi. Op de pomp wordt het genoemde bedrag ingetoetst en wordt zichtbaar in het display. Altijd goed om te controleren of dit het juiste bedrag is. Vervolgens wordt het pistool met de goede (controle) kleur in de tankopening gedaan, de stop wordt vastgezet en het tanken begint. De brandstofinname stopt als het bedrag is bereikt, het tankpistool gaat eruit en de tankdop erop (wel even kijken). Je geeft het afgesproken bedrag en de bediende telt het na.
B
zo nu en dan is de benzine of diesel in het land schaars en juist bij jouw pompstation op. Het scheelt stress als je op dat moment nog voldoende over hebt om elders wel te vinden/ in ieder geval thuis te kunnen komen ( en in ons geval ook weer van huis terug bij een pompstation ) .De tank altijd bijna vol willen hebben, geeft het risico dat je de lege ruimte in de tank te royaal inschat – voor te veel dalasi’s wilt tanken- en een kleine overstroming veroorzaakt, want de automatische stop is uitgeschakeld.
C
De kwaliteit van de brandstof: het afgelopen jaar zijn 2 grote brandstofhandelaren in Nederland berispt omdat ze te veel giftige en kankerverwekkende stoffen door de naar Afrika verscheepte brandstoffen mengden. Natuurlijk is die bovengrens hoger dan wat in Europa is toegestaan (Afrikaanse mensen kunnen veel beter tegen gif ), maar deze handelaren overschreden deze hoge norm ruim. Bij het proces tegen hen was hun verweer, dat Nederland veel strenger is dan andere Europese landen en dat nu onze buurlanden de brandstoffen met veel te veel gif uitvoeren.” Gelukkig krijgen we een nieuw verlicht kabinet en kunnen we binnenkort de EU-regels aan onze laars lappen. Die milieuregels van de linkse elite zijn we flink zat en zo kan een hardwerkende benzinehandelaar ook nooit een eerlijke boterham verdienen”
NOOT VAN DE SCHRIJVER: LET OP DE AANHALINGSTEKENS”
D
Mocht het druk zijn bij een pompstation, wordt dan niet ongeduldig. Veel mensen tanken voor minder dan 500 dalasi ( 7 Euro ). In de eerste plaats legen wij onze spaarrekening ook niet in onze benzinetank. Verder:" ik tank altijd voor 500 dalasi en daar kom ik altijd prima mee uit". Na een aantal keren zonder brandstof gestaan te hebben, daalt het besef in dat bij het stijgen van de brandstofprijs het aantal liters brandstof voor 500 dalasi afneemt. Je staat overigens verstelt hoe goedkoop de brandstof hier is: 75 dalasi per liter ( 1,06. €) Helaas is dit wel de prijs van 7 stokbroden. Als we eerder buurman Alhagy vroegen hoever het is naar Janjangbureh ( verweg in het binnenland ) was steevast het antwoord : Ik kan voor 800 dalasi heen en weer rijden. Maar toen zat er ook geen werkende kilometerteller op zijn Landrover Defender en waren er nog helemaal geen verkeersborden langs de weg: dusszz….. Inmiddels is Alhagy prima op de hoogte van afstanden en prijzen.
Mustafa.
In een weblog van eind 2021 beschreef ik in het stukje “Geen appels met peren” de situatie van jongeman Mustafa. Volgens het verhaal gezond geboren, maar in de loop van vele jaren elk loopvermogen verloren bij een steeds regressiever gedrag. Hij schoof toen op z’n blote bibs door de compound en zijn nachtverblijf was een smerig hok met een matras met uitwerpselen. Onder het vermoeden ( maar ook niet meer dan dat ) van een ernstig vitB12 te kort begonnen met injecties hydrocobamine. Dat gaf enige verbetering, waarop de familie vroeg om te stoppen. Hij wilde namelijk weglopen.
Ik hoor nu dat hij weer prima kan lopen en het erf is uitgelopen met onbekende bestemming. Hij is na een paar dagen 25 kilometer verderop weer gevonden. Maar nu…. Zou zijn bedrag ook ten goede veranderen??? Of blijft dit van de regen in de drup?? Toch vitamine B 12 blijven geven??
5 dalasi-melk
Er komt een erg jong ogende vrouw/ meisje binnen met, hoe bestaat het, een kindje op de rug. Het kindje wordt tevoorschijn getrokken, een meisje, en zou 5 maanden zijn. Ze begint te huilen en krijgt de tepel van wel een heel klein borstje in de mond geschoven. Nu weet ik dat de productiecapaciteit van borsten geen relatie heeft met de grootte van dit orgaan, maar hier…….Ze vertelt geen borstvoeding te hebben en daarom koopt ze de zakjes melkpoeder bij de locale super. Het zijn zakjes voor 7 eurocent ter grootte van een zakje Completa, maar dan natuurlijk van superkwaliteit. Ze maakt hier “melk” van met water uit de put. Bij navraag wordt het water eerst gekookt (?) : water uit de put trekken, hout sprokkelen, vuurtje maken ( zijn er nog lucifers?) , water in een keteltje aan de kook brengen, water laten afkoelen, water hygienisch bewaren en melkpoeder aanlengen.
Ik ben niet verbaasd als ze vertelt dat haar dochtertje diarree heeft Bij onderzoek valt het kindje me niet tegen: geen uitdroging, ontwikkeling lijkt conform leeftijd. Gewicht 5500 gram : kon slechter. Gelukkig hebben we plenty babyvoeding van Kruidvat in huis, dankzij de inzamelingsactie vorig jaar van Ellen en Stevelien. Na uitleg en met flesje vertrekt ze. Na 1 week is het meisje 400 gram aangekomen, diarree is over en ze ziet er bijna welvarend uit.
Tunesie.
Jongeman Mustafa komt op het spreekuur voor teledermatologie. Een broer van hem zit in een vluchtelingenkamp in Tunesie en stuurde foto’s waarvan bijgaand 1 te bekijken. De broer vertelt in weinig hygienische omstandigheden te slapen, dat wil zeggen hij probeert te slapen, maar wordt gekweld door jeuk. Zelfs mijn teletherapeutische gave schiet te kort: ik kan schurft in een Tunesisch kamp niet genezen.
Overigens hoorden we deze week dat er ook jongemannen en één jongevrouw uit de buurt vastzitten in Libië. "Graag eerst 55000,- dal = 750,-€ sturen voor vrijlating en dan 150.000 dal = 2000,-€ voor een VIP-plekje op de boot naar Italië. Fijne Kerst en een Gelukkig Nieuwjaar."
Verwachting
We waren al even in afwachting van de eerste papaya van eigen erf en vanmorgen was het zover. De volgeladen boom begint rijpe vruchten te produceren (zie foto ). De bananen hebben nog ff.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 3
[visitorCount] => 621
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/153/055_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => donkere-dagen
)
[59] => stdClass Object
(
[reportId] => 5098759
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2023-12-10
[photoRevision] => 20
[title] => Kom en verwonder je.
[message] =>
DE BOOM
Naar aanleiding van mijn verhaal over de gevelde boom voor onze poort heeft Willemijn, mogelijk in verband met mijn opmerking dat ik niet gehinderd word door kennis over boomsoorten, een waardevolle aanvulling gegeven. Deze rodeballetjesboom betreft een Parkia biglobosa. In de traditionele behandelwijze worden onderdelen van de boom gebruikt voor de behandeling van worm- en parasitaire infecties, hoofdpijn, kiespijn, hartklachten, epilepsie en niet in de laatste plaats als middel tegen onvruchtbaarheid. Die laatste mogelijkheid zet me aan het denken: mocht er de komende jaren vergrijzing optreden in ons dorp door een sterke terugloop van het aantal geboortes, zou dit dan te wijten kunnen zijn aan het omhakken van deze boom of moeten we meer denken aan het grote aantal jongemannen die proberen Europa te bereiken en niet meer beschikbaar zijn voor dehuwelijksmarkt? Ik sta open voor suggesties om dit te onderzoeken.
Willemijn dank voor je aanvullende informatie, die bij mij helaas alleen weer een nieuwe vraag oproept.
Woensdag gehaktdag?
Het is al na 19.00 uur, al flink schemerig en ik heb net mijn welverdiende(?) biertje ingeschonken als er wordt geklopt op de poort. Ali is al naar huis, want het spreekuur is afgelopen. Ik roep dat ik er aan kom – nkanale- en doe de poort open. Er staat een vriendelijke jongeman, die in het Mandinka iets zegt waaruit ik het woord borow – medicijn distilleer. Hoewel mijn kennis van deze taal nog altijd in de kinderschoenen is blijven steken, zeg ik n gittale = ik ben gesloten en sama talang woro aning worohula= morgen tussen 18.00 en 19.00.
De volgende dag herken ik deze man ,die als eerste in de wachtrij zit. Hij vertelt sinds een half jaar vermoeid te zijn en snel kortademig. Hij heeft een opvallende zwelling aan de voorzijde van de hals, veroorzaakt door een flinke vergroting van de schildklier. Bij navraag is hij meer dan 10 kg afgevallen bij een goede eetlust, transpireert hij meer dan normaal, trillenzijn handen en heeft hij last van “hartjagen “ ( niet te verwarren met hartenjagen). Hij is in het voorjaar in het op één na grootste ziekenhuis van het land geweest. Op maandagochtend is het daar “highblood”, op dinsdagmorgen diabetes en op woensdagochtend goiter = schildklierspreekuur. De Cubaanse dokter die op woensdag spreekuur pleegt te doen, heeft een ECHO van zijn hals laten maken, bloedonderzoek gedaan en medicijnen voorgeschreven. Toen hij terugkwam op woensdagmorgen bleek de Cubaanse dokter voor 6 maanden op vakantie te zijn: eventjes geduld dus. Gelukkig heeft hij alle gegevens van het lab en een afbeelding van de echo in zijn telefoon opgeslagen, maar even ongelukkig is hij zijn telefoon kwijt….
Ik leg hem uit dat behandeling van zijn klachten zeker nodig zijn en dat hij dan maar beter naar een andere groot ziekenhuis kan gaan.
Roots kleuterschool.
Vlakbij ons huis is de Roots kleuterschool, waarop een aantal kinderen les krijgen dankzij welwillende sponsoren via het noodfonds van onze stichting. In November ga ik kijken welke kinderen van dit groepje het nieuwe schooljaar weer verschenen zijn. Voor die kinderen kan ik dan direkt het schoolgeld voor het hele jaar betalen. Afgelopen week bleek dat de helft van een tweeling , Adam en Eva, door zijn moeder om onnaspeurlijke redenen naar familie elders is gestuurd en dus niet meer op deze school is. Awa zou volgens de administratie van de school de laatste 2 weken veel absent zijn. Via tolk Ali met moeder Fatou gesproken : Awa wil graag naar school ,maar voelde zich niet goed en was daarom thuis. Bovendien (?) is ze uit haar uniform gegroeid en is het rokje nu veel te kort. De uniformrokjes zijn hier oversized en reiken tot de enkels. Ik geeft Fatou 1000 dalasi = 15 € om 2 uniformen te laten maken en betaal de volgende dag het schoolgeld voor Awa.
Vanmorgen loop ik met mijn stokbroodjes onder de arm geklemd naar huis als ik achter me gehijg hoor. Fatou komt ondanks haar forse overgewicht aanhollen en vertelt in fragmentarisch Engels dat 1 van de 5 briefjes van 200 dalasi zodanig beschadigd is dat de kleermaker dit niet wil accepteren. Ik voorzie haar van een nieuw briefje en verscheur het oude. Om nu met een briefje van 200 dal = 3,-€ naar een bank te gaan om het te ruilen voor een nieuw briefje…..Toch voel ik me na het verscheuren wat ongemakkelijk. Veel mensen moeten hier van minder een dag rondkomen.
Name giving
Er worden in de buurt veel kinderen geboren en er vallen daarom geregeld uitnodigingen in de bus om op de 7e dag na de geboorte de name giving bij te wonen. Afgelopen week liepen Yassin en Penda, de vrouwen van buurman Alhagy en tuinman/ vertaler Ali in vol ornaat de deur uit voor zo’n hoogtepunt in het dagelijks bestaan. ( zie foto )
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 2
[visitorCount] => 532
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/152/602_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => kom-en-verwonder-je
)
)
)
[reportsPaginator] => Zend_Paginator Object
(
[_cacheEnabled:protected] => 1
[_adapter:protected] => TravelLog\PaginatorAdapter Object
(
[_count:protected] => 60
[_array:protected] => Array
(
[45] => stdClass Object
(
[reportId] => 5100118
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-03-10
[photoRevision] => 20
[title] => Ontwikkeling?!
[message] => Ontwikkeling
Soms krijgen we de vraag of er ontwikkeling is in Gambia. Elk arm land noemen we een ontwikkelingsland, wat inhoudt dat het de bedoeling is dat het zich ontwikkelt ,maar wel in de goede= onze richting graag. En Nederland geeft al jaren ontwikkelingshulp. Dus?
De mate van ontwikkeling van een land wordt door de VN gemeten en daar rolt een index uit. Bij die meting wordt gekeken naar armoede, analfabetisme, onderwijs en levensverwachting. De levensverwachting hier bij geboorte is volgens de laatste cijfers rond de 60 jaar. Het aantal kinderen dat sterft vóór het vijfde levensjaar is niet bekend, maar eerder zag ik een cijfer van 150 per 1000 kinderen. Van 1000 inwoners overlijden er 250 tussen het 5e en het 60e jaar. Dat zijn de mensen van wie wij horen dat ze zich niet goed voelden en toen “zomaar” doodgingen. Ik vind op internet dat het getal van deze ontwikkelingsindex voor Gambia de laatste 40 jaar gestegen is van 3 naar 5 ( NL heeft 9.3)en dat Gambia van de 189 gemeten landen op de 172e plaats staat. Dat laatste is niet bemoedigend, maar in de eredivisie moeten ook clubs in het rechter rijtje staan immers. Gelukkig staat Nederland op een plaats die recht geeft op directe plaatsing voor de groepsfase van de Champions League.
Overigens….. hoe is eigenlijk de ontwikkeling van Nederland? Ja, er is verandering, maar is er ook ontwikkeling ten goede?
Er zijn zeker veranderingen in Gambia: meer geasfalteerde wegen, meer blik op de weg, meer supermarkten, behalve de ezelkarren ook motorfietsen met laadbak, er is een middenklassen in opkomst……Maar we vragen ons wel af of er wel veel vooruitgang is in welzijn van de gemiddelde Gambiaan.
En wij/ jullie in Nederland: een beetje in je sas met de veranderingen in onze, in grote lijnen, welvaartmaatschappij?
Achterlangs naar het paradijs
Het paradijs Europa oefent een onweerstaanbare aantrekkingskracht uit op jonge Gambiaanse mannen. Ook mensen met een baan en een redelijk inkomen gaan op stap door de woestijn en riskeren de martelingen in Noord-Afrika en de verdrinkingsdood. Zij nemen de “backway”. Afgelopen week kwam een vrouw op het spreekuur met hoofdpijn en slaapproblemen. Bij doorvragen ligt ze wakker door zorgen om een zoon die in Libië gestrand is. Een buurman vertelt dat een zoon na het sparen/collecteren/lenen van 60.000 dalasi ( 850,-€) via de woestijn Libië bereikte, een eerste klas overtocht boekte, maar door de overbeladen en lekke boot weer teruggevaren is naar Libië. Geld op, gegijzeld door mensensmokkelaars. Graag even geld overmaken met Western Union voor een nieuwe poging om te verdrinken. Twee dagen geleden werd deze jongeman teruggevlogen naar Gambia. Volgens een organisatie, die in het leven is geroepen om deze afdruipers op te vangen, krijgen ze na aankomst een overnachting en ontbijt om bij te komen, een telefoon met 100 dalasi beltegoed, 4000 dalasi om thuis te komen en een budget van 1000 Euro om een opleiding te doen. Ali vertelt dat zijn broer, die ook op deze manier is teruggekomen, van de 1000 Euro nooit iets heeft gemerkt. Kwade tongen beweren dat dit in verkeerde zakken verdwijnt. Een deel van de gerepatrieerden gaat zeker voor een volgende poging.
Even later komt een vrouw met gezondheidsklachten en droevig uiterlijk op het eerste gezicht. Een zoon van 20 jaar is 5 maanden geleden met de noorderzon vertrokken met geld dat hij geleend heeft van familie en bekenden. “Als ik in het paradijs ben, zullen mijn ouders het terugbetalen “. Helaas zit hij vast in Tunesië (voorstadium van het paradijs?) en of ze even 30.000 dalasi willen betalen voor zijn vrijlating. Haar echtgenoot heeft een deel van hun grond verkocht om alles te betalen. Dat verklaart haar droevig uiterlijk voldoende, dus. De overeenkomst tussen de EU en Tunesië om voor 1,2 miljard Euro deze mensen tegen te houden werkt in dit geval dus goed.
Er zijn ook families met kinderen die het paradijs gehaald hebben en die dankzij een maandelijkse zending van 100-200 euro te eten hebben en hun huis kunnen afbouwen. Dat er van elke backwayman er één sneuvelt….tja …wie niet waagt, die niet wint.
Er worden jongens vanuit Libië, Tunesië en ook Duitsland teruggevlogen. Deze vliegtuigen landen in het holst van de nacht zonder publiciteit. Er zijn radioprogramma’s die de “backway” als onderwerp hebben en waarop gerepatrieerden inbellen en vertellen over hun ontberingen. Maar wie wil dit horen?
Zou het helpen als er met hulp van Europa hier beter onderwijs, dus meer kans op een baan/inkomen, maar ook banen gecreëerd zou worden of blijft Utopia onweerstaanbaar lokken? Eerst maar eens een kabinet in Nederland en een flinke overwinning van de rechtse partijen bij de Europese verkiezingen om alle economische vluchtelingen buiten de deur te houden? De Italiaanse regering maakt haar beloftes immers ook waar! Bijna niemand meer op Lampedusa. Nou,ja……een enkeling.
Zeg het maar….
Schoon helder water.
In het dorp is een watersysteem op zonne-energie dat elke dag 100.000 liter water produceert. Er zijn in de loop van de jaren, naar mijn idee, te veel leidingen en kranen op aangesloten. Er zijn mensen die klagen dat het systeem niet goed meer werkt. In de foto’s boven een paar voorbeelden, binnen 200 meter van elkaar, van ontbrekende kranen (gestolen) en kranen die de hele dag lekken of gewoon een beekje maken. We zouden kunnen spreken van verspilling misschien?
Uitdagingen.
Afgelopen week arriveerden 16 dozen met voetbalkleding en ballen uit Hoogeveen. We zijn druk bezig om er een goede bestemming voor te vinden. Op een middelbare school in de buurt bracht ik twee dozen met voetbalkleding voor 12-16-jarigen en 2 ballen. De directeur was erg dankbaar en ik moest echt even in zijn kantoor komen zitten. Toen haalde hij diep adem en begon zijn goed gerepeteerde verhaal over de uitdagingen van de school: het watersysteem stuk door blikseminslag in het solarsysteem, in slechts 1 lokaal een elektriciteitsaansluiting en 1 lokaal vol met onbruikbaar meubilair. Of ik misschien?
Nu ben ik er beducht voor om zo’n directeur alle gras voor de voeten weg te maaien, dus heb ik deze uitdagingen voor hem laten liggen.
Ik zag dat de Gambiaanse overheid per jaar 100 Euro per hoofd van de bevolking uitgeeft aan gezondheidszorg, dus komt het onderwijs er mogelijk nog bekaaider van af.
Ook een goed bericht.
Het ondervoede meisje ( 500 gr gewichtstoename in 5 maanden) is inmiddels in 3 weken 1 kg aangekomen ( zie foto). Haar moeder heeft geen hyperventilatie-aanval meer gehad. Preventieve werking van een boterhamzakje misschien?
Gekapseisd
Afgelopen donderdag is een 12 persoonstaxibusje met 30 mensen aan boord vlakbij Madiana gekapseisd. De chauffeur had bedacht dat zijn bijrijder, een jongen die het geld int en meestal half buitenboord hangt, ook maar eens moest leren sturen. Helaas raakte hij op hoge snelheid van de zandweg met als gevolg dat de bus kapseisde : gelukkig geen doden, maar wel de nodige gewonden. Vervoer op maat?
Maankijken.
Gisteravond hebben we, solidair met de moslims als we zijn, naar de avondhemel getuurd om te zien of er een sikkeltje van de nieuwe maan te zien was. In dat geval zou de Ramadan vandaag beginnen. Maar er was nog niets te zien, dus was er vanochtend nog gewoon brood te koop. We moeten de komende weken ’s avonds brood kopen voor de volgende ochtend vanwege de Ramadan. We zijn wel solidair, maar we moeten wel gewoon kunnen eten en drinken. ( wel windmolens, natuurlijk oorlogsvluchtelingen, maar niet bij ons in de buurt )
Ons vertrek naar Nederland ( 22 maart ) is voor ons gevoel al weer snel. Voor de hardwerkende medelander is een zonvakantie van 12 dagen een eeuwigheid, maar voor ons luxe pensionado’s lijkt het of we morgen weer terugvliegen. Weer een voorbeeld van verschillende beleving van tijd.
Volgende week ons laatste blog. Het voelt alsof we komende zondag de laatste vuurpijl van het wekelijkse vuurwerk van afgelopen maanden gaan afschieten, maar het zou ook een nachtkaars kunnen worden.
Tot aaander week, leu!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 5
[visitorCount] => 641
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/162/701_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => ontwikkeling
)
[46] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099989
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-03-03
[photoRevision] => 20
[title] => Om-denken
[message] => Omdenken.
Van mensen die Gambia voor het eerst bezoeken en geen ervaring hebben in “Donker Afrika” is het vaak een flinke cultuurschok. We vinden het interessant om te zien en te horen hoe verschillend mensen op hun eerste verblijf reageren. Sommigen zijn al snel helemaal “om” en willen niets liever dan zo snel mogelijk weer terug. Anderen echter hebben al snel helemaal genoeg van het aanklampgedrag van de jongens in het toeristengebied en vinden het lastig om de grote armoede buiten de toeristencomfortzone een plekje te geven: nooit weer. Maar natuurlijk is er tussen zwart en wit een grijs gebied, maar die groep Gambiagangers is minder goed te beschrijven
Ook na onze ruim twintigjarige ervaring hier is het voor ons nog lastig om niet vanuit ons perspectief naar de wereld om ons heen te kijken, maar steeds maar weer “om te denken”. Met de term omdenken bedoel ik hier het je bewust zijn dat wat wij normaal vinden toch helemaal niet zo gemiddeld is in de wereld. Toch passen we ons niet helemaal aan de omgeving aan, zoals het beest op de zoekplaatjefoto boven. We blijven kleurecht.
Prijsvraag
Naar aanleiding van mijn schrijfsel over de respectvolle benamingen van oudere mensen in het Mandinka, werd gesuggereerd om een prijsvraag uit te schrijven ten einde een goede term in het Nederlands te verzinnen. Hoewel Willemijn als eerste reageerde met het Engelse woord “crone” ( ik was erg onder de indruk van haar parate kennis ), kreeg ik van onze Groninger buurvrouw ( jeweetwel) de opmerking dat deze term wordt gebruikt voor “an ugly old woman”. Willemijn heeft dus niet de eerste prijs gewonnen. Verder zijn er geen inzendingen, dus de hoofdprijs vervalt aan diegenen die hem uitloofden.
Vervolg groentetuin.
Na plaatsen van mijn blog van vorige week vroeg ik me af of het geen groententuin is, maar blijkbaar heb je ook een groentetuin als je alleen worteltjes verbouwt, en hoeft het dus niet beslist een groententuin te zijn.
Zoals gezegd zijn alle kranen gestolen, maar de volgende dag bleek ook 15 meter elektriciteitskabel afgeknipt te zijn. Deze kabel vormt de verbinding met de vlotter in de tank, zodat de pomp stopt als de tank vol is. Het lukte niet om de pomp weer aan de praat te krijgen, maar een dag later kregen we de melding dat alle cementen bakken overliepen en ook de watertank via een overstort de omgeving blank zette. De pomp produceert namelijk 200.000 liter per dag en dat krijgen de dames met hun emmertjes nooit op. Voor 10,-€ hebben we nieuw draad gekocht en de vlotter weer verbonden, zodat de vlotter weer zijn werk kan doen. Dat lost dan wel de overflow van de tank op, maar niet het waterballet rond de waterbakken. De vrouwen proberen nu de functie van de gestolen kranen te vervangen door met stokjes en plastic zakjes de waterbuizen zo goed mogelijk te blokkeren. Het vereist wel een out-of-the-box denken…. En mogelijk is dat ook een vorm van (kr)omdenken.
En nu is de keuze: gaan we 16 goedkope kranen van 400 dal per stuk kopen( totaal 100,-€) en met een sterke lijm monteren in de waarschijnlijk ijdele hoop dat ze niet weer gestolen worden of laten we de overmaat aan water maar bedwingen door de stokjes en plastic zakjes.
Om-standigheden
Dat de omstandigheden hier een bepaalde lenigheid van geest vereisen was jullie al wel duidelijk. Gisteren kwamen tussen de dorpsbewoners 2 keurig geklede Engelssprekende mannen, die per motor arriveerden, binnen. De eerste stak een flink gezwollen duim naar voren met veel onderhuidse pus. Hij vertelde diabeet te zijn en bij navraag soms medicijnen hiervoor in te nemen: het beste recept voor een ontregeling van de suikerspiegel. Hij had al antibiotica ingenomen. Ze kwamen uit Sukuta, een stad op 20 km afstand, met een redelijk groot ziekenhuis. Geïnformeerd door kennissen kwamen ze naar mij toe. De afstand is te groot voor de tamtam en rooksignalen, dus er is waarschijnlijk heel ouderwets via whatsapp gecommuniceerd. Zo’n akelig infect bij een diabeet incideren….daar waag ik me hier niet aan, ook al omdat ik niets heb om te duim te verdoven. Met een pijnstiller en advies de volgende dag iemand met een mes op te zoeken vertrok hij, maar niet voordat zijn metgezel ook een aantal klachten had gedeponeerd. Je reist natuurlijk niet zo’n eind zonder hulpvraag. De eerste 3 klachten kon ik redelijk snel “verhelpen”, maar toen hij onder het motto “nu ik hier toch ben dokter” over impotentie begon heb ik hem de website www.easytoys.gm ( nog under construction) aangeraden. Soms ben je gedwongen om te dénken.
Gezien de uitbreiding van mijn adherentiegebied overweeg ik alleen nog mensen met bepaalde postcodes hulp te verlenen. Ik meen dat de eed van Hippocrates zo’n maatregel niet in de weg zit. Nog even wachten tot er straatnamen en huisnummers uitgevonden worden.
En toen……. kwam er een 13-jarig meisje met een dikke buik, passend bij een vergevorderde zwangerschap. Toch was dat niet de oorzaak, want het was nog echt een meisje. Bij onderzoek had ze heel veel vocht in de buikholte. Na flink navragen waren ze al in diverse ziekenhuizen geweest, maar hadden ze geen geld voor verder onderzoek en behandeling. Kommer en kwel, dus.
En toen….. kwam er een 37-jarige vrouw, die eerder was geweest met gezwollen onderbenen, maar nu na afdoen van haar hoofdbedekking een fors vergrote schildklier met hobbels/ bobbels bleek te hebben. In het “ac.ziekenhuis”in Banjul was al een ECHO gemaakt, maar ze hadden al een aantal vergeefse reizen gemaakt om de uitslag te halen. Nog steeds kommer en kwel, dus.
Kom daar nog eens om.
De moeder van het armetierige meisje ( met de groeiachterstand), die volgens oma” not feeling well” is en van wie ik dacht dat ze mogelijk epileptische aanvallen heeft blijkt “gewoon” te hyperventileren. Oma heeft op een van de buren geleende smartphone een keurige video-opname gemaakt, waarop te zien is dat haar dochter op de grond ligt te hyperventileren met aan beide kanten een klassieke main d’accoucheur. Ik verwijs jullie graag naar jullie favoriete zoekmachine om dit fenomeen op te zoeken. Ik heb daar na instructie weer 2 boterhamzakjes aan gespendeerd ( 1 als reserve) . Dat zal wel niet werken, maar ik heb mijn best gedaan. En hoe goed je ook om kunt denken, meer dan je best….inderdaad.
Met blijdschap
geven wij kennis van een flinke daling van de maximumtemperatuur. We zijn zo stoer dat we niet geklaagd hebben, maar de laatste weken was het soms bijna 40 graden met een warme stofwind uit het oosten. Dankbaar zijn we voor een gekrompen windrichting waardoor er een frisse zeebries blaast met temperaturen rond de 30 graden. Daarom zitten we nu zonder klagen ‘avonds in ons luwe verandahoekje bij een minimumtemperatuur van 25 graden. Kkkkoud,he?
We zien dat in Nederland het voorjaar in de lucht zit en op onze tuincamera is al een bloeiende forcytia te zien. Voorzichtig bereiden we ons er mentaal op voor om over 3 weken 5000 km noordwaarts te reizen. Ook wel weer lekker om te leven zonder de dagelijkse vragen om hulp. Nu maar hopen dat onze buren in Hoogeveen niet aan de deur komen om een kopje suiker te “lenen”.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 5
[visitorCount] => 527
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/161/908_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => om-denken
)
[47] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099851
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-02-25
[photoRevision] => 20
[title] => Respect, enzovoort
[message] => Respect
Wat ons opvalt tijdens ons verblijf in Madiana is het respect dat mensen hebben voor oudere mensen. Als Ali een oudere vrouw uit de “wachtkamer” haalt, spreekt hij haar aan met “Mero”. Dat woord betekent oudere vrouw, maar dan niet in de betekenis van ons “old wief”, maar het is een woord dat respect uitdrukt. Een oudere man is hier “Kebba”.Niemand kan mij uitleggen op welk moment van het leven je dit predicaat krijgt en het begrip “ouder ”is natuurlijk ook sterk cultuurbepaald. We zijn al even aan het woordstoeien geweest om een Nederlands woord voor een oudere te verzinnen dat respect uitdrukt, maar dat gestoei is tot nu toe vruchteloos. Ik weet dat er neerlandici onder de lezers zijn, dus wie weet….,
Ik krijg de indruk dat oudere vrouwen hier veel langer actief, moeten, blijven dan mannen. Veel gerimpelde vrouwen op mijn spreekuur met klachten van ‘pijn in ’t lijf” blijken nog water uit de put te trekken, in de groentetuin te werken en hout te sprokkelen om op te koken. De wijze oude mannen zitten het liefst op een bankje onder een mangoboom, de bantaba, te praten.
Groentetuin.
Vorige week schreef ik over de huilende vrouwen van de groentetuin, omdat koeien door de omheining breken. Inmiddels zijn de zonnepanelen schoon en heb ik samen met Ali geïnventariseerd waar de zwakke plekken zitten. De oorzaak zit vooral in het roesten van het kippengaas, omdat de plastic coating is gesmolten door vuur. Een paar vrouwen ontvouwden vanmorgen een complottheorie: de eigenaren van de koeien beschadigen moedwillig het hek door het stichten van bermbrandjes, want ze weten dat de koeien dan in kunnen breken, lekker groenvoer eten en vervolgens meer melk produceren: kassa!! Tijdens dit gesprek aan weerszijden van het hek, kwam er een dame bijstaan, die op haar kruis wees en over borow= medicijnen begon. Ali vertaalde dat ze jeuk heeft in haar “private part” en of ik medicijnen daartegen heb. In Hoogeveen heb ik tijdens een ontmoeting bij het uitlaten van de hond of bij een boodschap in de Hoofdstraat deze vraag nooit gehad. Zal wel cultuurverschil zijn, toch?
Ali en zijn kompaan Mass hebben de afgelopen week met ijzerdraad en betonspijkers de zwakke plekken hersteld.
En toen werden op 1 nacht 15 kranen om de cementen waterbakken gecontroleerd te vullen gestolen. Het schijnt de dieven om het koper in de kranen van Gambiaanse kwaliteit te gaan. Helaas voor hen zit er in deze kwaliteitskranen geen koper verwerkt. Maar ze zijn wel weg.
Groot feest.
Onze Groninger buren ( U weet : er gaat geen mens boven Groningers)kregen deze week van hun watchman de blijde boodschap dat hij over 2 dagen in het huwelijk treedt, bij herhaling en gestapeld. Het is niet geheel duidelijk hoeveel vrouwen hij door diverse oorzaken is kwijtgeraakt ( niet door overlijden ) maar op dit moment leek hij met 1 vrouw getrouwd te zijn. Wel zeker is dat er door zijn noeste bevruchtende arbeid ( hij heeft dan ook een agrarische opleiding gedaan) al 10 kinderen als zijn nazaten het levenslicht mochten aanschouwen. Bruidegom en bruid zijn zelf niet aanwezig tijdens de huwelijksvoltrekking, maar sturen ieder een vertrouwenspersoon naar de imam met de vraag om een echtverbintenis vast te stellen: zo gepiept dus. Natuurlijk is in Nederland binnenkort de mogelijkheid om online te trouwen, maar tot dan zitten we met een voorbereidingstijd van minstens 1 jaar, een reeks slapeloze nachten over datum, romantisch unieke plaats, wie uit te nodigen en ga zo maar door.
Wel kwam er een uitnodiging om later, in feestkledij, aanwezig te zijn bij het plechtige moment dat de kersverse bruidegom zijn bruid op het erf van haar ouders komt halen. Op de foto’s van het feest zien we een prachtig wit pak voor de maagdelijke bruidegom en kleurige jurken voor de bruid. Gelukkig was het voor de bruid dus toch feestelijk. Geruststellend dat de bruid niet per DHL op een afgesproken ( hij zou toevallig niet thuis zijn, geef het pakje maar bij de buren af) tijdstip bij de bruidegom wordt thuisbezorgd.
Het zou ons ernstig teleurstellen als de repetitieve bruidegom nu zou versagen en de bruid minder dan X kinderen zou laten baren. ( X=?)
En ziedaar, raadsel opgelost: Kebba’s rusten terecht uit onder de mangoboom.
( Noot: jullie begrijpen dat ik nu wel reken op commentaren die minder vleiend zijn dan tot dusver )
Hoewel bovengenoemde buren in verband met onbekendheid van de te volgen route hadden aangegeven vóór het donker thuis te willen zijn, liep het allemaal toch wat uit. (dat verwacht je hier niet). Gevolg was dat ze in het donker door Google Maps via het verkeerde Braamstruikse Binnenpad ( je weet wel ….uit de Fabeltjeskrant) werden geleid en ergens in het mulle zand vastliepen. Dankzij hun abonnement bij de AGWB werden ze snel weer op weg geholpen en kwamen ze weer veilig thuis.
Schaduw
Op 10 maart begint dit jaar de jaarlijkse vastenmaand, de ramadan, en deze werpt al een schaduw vooruit. Dat betekent dat er nog snel even getrouwd moet worden (een kokkin op het erf is altijd handig als ’s avonds het vasten gebroken wordt met een lekkere maaltijd). Dat betekent ook dat de vrome moslims die vorig jaar de 4 weken vasten niet hebben gehaald, dit voor 10 maart moeten inhalen. Afgelopen week verscheen een jonge vrouw op het spreekuur met een lelijke infectie. Ik wilde haar een antibioticum meegeven, 3 x per dag in te nemen. Ze bleek echter nu al 1 maand te vasten om het gemiste vasten van vorig jaar in te halen en dan mag je tussen zonsop-en ondergang ook geen medicijnen innemen. Dat betekent dat ze gedurende 56 dagen tussen 05.00 en 19.30 uur niet eet, maar ook niet drinkt. Ik heb haar maar een 2e keusmiddel met een 1 x daagse dosering gegeven.
Inhaalgroei
Het babymeisje, over wie ik vorige week schreef dat ze in 5 maanden nauwelijks in gewicht aangekomen is, kwam gisteravond weer met oma. Ze woog gisteren bijna 4 kg en is in 1 week dus bijna 400 gr gegroeid. Ze is niet meer zielig en huilt niet meer. Omdat ze zo hongerig is, heeft ze de dubbele hoeveelheid voeding gekregen als ik geadviseerd had, maar dat kon ze kennelijk verteren.
Ik heb nog eens uitgevraagd wat er met haar moeder aan de hand is. Oma wees op haar hoofd en vertelde dat moeder aanvallen heeft van flauwvallen. Mijn simulatie van een epileptische aanval gaf een blik van herkenning en ze plast bij het flauwvallen ook in haar “broek”. Moeder heeft het “al lang”, maar sinds haar huwelijk is het erger geworden. (?) Er is wel eens een “scan” gemaakt, dwz een ECHO, en ze heeft medicijnen gehad. Met het verzoek om een video-opname te maken van een aanval en de volgende keer de lege verpakking van de pillen mee te nemen verdwenen de dames in de duisternis. Het was zaterdag zo druk, dat het inmiddels pikdonker was.
Als ik op maandag mijn hoofd breek of ik op zondag nog wat te melden zal hebben, blijkt deze breuk later in de week niet nodig te zijn geweest. Ik ben zoals bekend hardleers.
Bij gezondheid komende zondag weer op ongeveer dezelfde tijd en dezelfde golflengte.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 4
[visitorCount] => 571
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/161/088_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => respect-enzovoort
)
[48] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099704
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-02-18
[photoRevision] => 20
[title] => Verkeer(d)
[message] => Verkeer(d)
“Naar Gambia? Dat is toch in Afrika? Mij niet gezien…vaccinaties, diarree door bedorven voedsel, kans op malaria, ik kan niet tegen de malariaprofylaxe enzovoort. Toch is de kans op doodgaan door bovenstaande oorzaken heel klein en dit zijn verkeerde antwoorden op de vraag wat het grootste risico is op overlijden in Gambia. De meeste toeristen komen namelijk om in het verkeer.
Verkeer
In de ruim 20 jaren dat we geregeld in Gambia komen, hebben we de verkeerssituatie zien veranderen. Waren het in het begin vrijwel alleen de aftandse taxibusjes en de gele taxi’s, die her en der mensen oppikken en afzetten, die je hier op straat zag, dan zijn nu de particuliere auto’s ver in de meerderheid. Dat betekent dat het op de schaarse asfaltwegen steeds drukker en chaotischer wordt. Afgelopen maanden is de nieuwe “autoweg” van het vliegveld naar de hoofdstad Banjul deels afgebouwd en in gebruik genomen. Het is onduidelijk of het een vier-of zesbaans weg is geworden, want elke belijning ontbreekt nog. Het woord autoweg zet ik bewust tussen aanhalingstekens, want voetgangers, ezelkarren, honden, geiten, schapen en koeien kennen het begrip autosnelweg niet. De frequent voorkomende spookrijders weten niet dat het de bedoeling is dat verkeer aan één kant van de middenberm dezelfde kant op rijdt. Veel ongevallen met dodelijke afloop zijn het gevolg. Op de kruispunten is het de weggebruikers niet duidelijk dat rotondes hun werk doen bij gratie van circulatie, vergemakkelijkt door het feit dat verkeer op de rotonde voorrang heeft. Nu staan er ook nog (?) helemaal geen verkeersborden en naar schatting minder dan 0,5 promille van de rijbewijshouders heeft ooit rijles gehad, dus of verkeerborden helpen???? Op de rotondes staan de auto’s geregeld muurvast, dus alleen middels doordrukken en vooral claxonneren kun je enige progressie maken. Gelukkig kunnen de voetgangers van alle kanten kriskras tussen de auto’s veilig oversteken. Afgelopen week stonden we vast achter een taxi, waarvan de bestuurder tijd had om uit zijn achterbak een jerrycan met water te pakken, de motorkap te openen, de radiator bij te vullen,de kap dicht te doen, de lege jerrycan achterin te zetten en weg te rijden zonder in de tussentijd de circulatie op de rotonde belemmerd te hebben : een wereldrecord!!
Ali bezocht afgelopen week een vriend die gewond is geraakt door een gekapseisd taxibusje. Oorzaken:1: in een 12 persoonsbusje 25 mensen, 2:op het dak 500 kg rijst,2 geiten en 3 schapen ;3:schokdempers, vering en banden 3e hands en op sterven na dood 4: te hard rijden. Overigens vielen de verwondingen mee.
Luchtverkeer.
De palmboom voor ons huis waaiert weer flink uit en dat betekent ’s ochtends schaduw op de zonnepanelen. Tijd voor de kapper. Bakary Montero behoort tot de stam van de Manjaco’s en dat zijn de boomklimmers. Het is een stam die in Gambia klein in aantal is. Van oorsprong zijn het animisten/christenen en is het hun daarom toegestaan om alcohol te nuttigen. Bakary vertelt dat zijn grootvader een palmtapper was: hij tapte onder de kroon van de palmboom het suikerhoudende sap af, waarvan een alcoholische drank gemaakt wordt. Zo wordt deze vaardigheid van vader op zoon overgedragen. Op de foto’s ziet U hoe hij naar boven klimt (voetenwerk!) en de palm kortwiekt. Even later is er gekwek achter de muur waar de palmbladeren terecht zijn gekomen. Twee vrouwen zijn in de schaduw van een mangoboom bezig om de bladeren van de takken te halen. Ze maken hiervan vegers en bezems voor de verkoop.
Grensoverschrijdend verkeer
Achterbuurvrouw Amie, fors voorkomen, naar schatting 10 kinderen gebaard waarvan een aantal overleden, voor mij van verre herkenbaar aan haar harde rauwe stem, komt op het spreekuur. Ze is een voorvrouw van de grote groentetuin en komt vertellen dat er koeien door de omheining breken en hun oogst vernielen. “We huilen allemaal”, vertaalt Ali. Vorig jaar beschreef ik hoe we met hulp van jubileumsponsoring het watersysteem vernieuwden, tuinslangen monteerden om de zonnepanelen schoon te spuiten, 20 kranen van de waterbakken vervingen en uitgebreid het hekwerk repareerden. Ali en ik gaan de volgende dag kijken en zien inderdaad een plaats waar de slimme koeien met hun hoorns het kippengaas opgelicht hebben: vrije doortocht. Wat mij opvalt is dat er een dikke laag zand op de zonnepanelen ligt. De volgende dag koop ik benodigdheden voor reparatie van het hek, maar stel als eis dat eerst de zonnepanelen afgespoten moeten worden. Dat is inmiddels 4-6 weken geleden……. geen actie. Vanmorgen op weg naar het strand voor een hardlooprondje zagen we in de tuin 2 koeien lopen, opgejaagd door een aantal boze vrouwen. In plaats van huilen, was het beter geweest om de zonnepanelen af te spuiten…Ik begrijp het vast verkeerd, maar afspraak is afspraak.
Het kán verkeren.
Voor de lezers met een algemene ontwikkeling is natuurlijk direct duidelijk dat dit het levensmotto was van de bekende 19e -eeuwse dichter/schrijver Bredero. ( Je begrijpt dat ik dit moest opzoeken ) Hij bedoelt hiermee dat er op elk moment onverwachte gebeurtenissen in een mensenleven kunnen plaatsvinden. De illustratie volgt onder.
Omdat ik me aansluit bij de mohammedaanse weekkalender houd ik op vrijdag geen spreekuur. Dat betekent op zaterdag vaak extra aanloop. Daarom was ik gisteren gelukkig met de hulp van Yara en Lenna, respectievelijk kinderverpleegkundige en student geneeskunde. Naast elkaar op het bankje in de spreekkamer gezeten, zagen we hulpvragers met diverse probleempjes voorbijkomen. Dankzij deze meiden zag ik dit spreekuur door hun ogen. Hoewel ze wel bekend zijn in Gambia, is de ontmoeting met de dorpsbewoners op deze manier nieuw. Mede door hun belangstelling kreeg mijn beleving ook een boost, een soort wedergeboorte, maar dan anders, dus.
Als laatste kwamen twee dames, van wie er 1 een baby’tje vanachter haar rug uit een flinke laag lappen tevoorschijn toverde. Ali vertelde dat dit de oma was, want de moeder voelde zich niet goed. Uit de geboortekaart bleek dat het meisje op 23 september is geboren. Oma maakt zich zorgen omdat het niet goed gaat met de baby. Het kind maakt een “zielige indruk”, vooral door de manier van huilen en wel heeeel klein….Na een geboortegewicht van 2900 gr weegt ze nu 3600 gr 20 weken na de geboorte. Je kunt dus bijna niet spreken over gewichtstoename! Bij navraag: geen borstvoeding, maar voeding uit een blik melkpoeder en wel 16 gram poeder per dag. Eigenlijk zou je verwachten dat zo’n kindje nu 900 ml per dag zou drinken, waarin opgelost 100 gr poeder. We zijn alle drie ondersteboven…… hoe moet je dit verwoorden? Zou het uitsluitend door de onvolwaardige voeding ontstaan zijn of is er sprake van een onderliggende aandoening?
Praktische oplossing: flesje mee uit de voorraad (uit Westerbork ), 1 pak babyvoeding van de Kruidvatdames met voor de eerste week per dag 550 ml voeding waarin 60 gram poeder. Het is immers niet verstandig de kans te lopen dat we gaan “overvoeren”. Na het advies over 1 week terug te komen voor wegen aanvaarden de dames de terugtocht. Ze blijken ergens halverwege het volgende dorp te wonen. Ze zullen wel via de Tamtam of rooksignalen hebben vernomen waar Abraham de mosterd haalde en moeders zonder borstvoeding…inderdaad.
Zeker, het kán verkeren, maar in dit geval verkéérde het echt, ook voor Yara en Lenna.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 6
[visitorCount] => 546
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/160/134_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => verkeer-d
)
[49] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099583
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-02-11
[photoRevision] => 20
[title] => Voeten
[message] => Voeten.
Wij hebben talrijke gezegdes waarin voeten een rol spelen. Een kleine bloemlezing: veel voeten in de aarde, de hakken in het zand, op grote voet leven, de voetjes van de vloer Onze voetzolen spelen zelfs een rol in cartoons . De stand van de voeten van peuters en kleuters is geregeld een bron van zorg: platvoetjes, holvoetjes en knikenkels. Gelukkig zijn er speciaalzaken in kinderschoeisel die dit bijna kosteloos te lijf gaan. De in Drenthe wereldberoemde schoenenzaak in Exloo ( in 2023 100 jaar bestaand en nu hofleverancier) heeft een imperium opgebouwd rondom de zorg voor de “moeilijke voet “
Hier spelen voeten zonder schoeisel een grote rol. .Vele kilometers worden nog te voet afgelegd en voetenzorg is in West-Afrika niet aan de orde.. Er zijn tenslotte al zorgen genoeg. Behalve de enkele rastaboy met hippe sneakers in het toeristengebied loopt iedereen hier op teenslippers, lokaal verkocht voor 60 dalasi = 0,90 €. Pronatie- en afwikkelbalken heb ik onder dit plastic schoeisel niet kunnen ontdekken. Ondanks dat deze ter plaatse verkochte slippers van de hoogste kwaliteit zijn wil het bandje dat door de zool gaat toch nogal eens sneuvelen. Gelukkig zijn er reparateurs die dit met een houtje-touwtje repareren. “Geef ook uw slipper een tweede leven”
Hoewel ik op mijn spreekuur geregeld voetklachten zie, zijn dit meestal klachten door verwondingen. Een spijker en een zichzelf respecterende doorn dringen natuurlijk makkelijk door de plastic zool van een slipper heen. Zelfs de mensen met forse afwijkingen- enorme platvoeten, spreidvoorvoeten, holvoeten- klagen niet over voetpijn. Terwijl in Nederland hoofdpijn en rugpijn nogal eens aan platvoeten wordt geweten (gelukkig hebben we podologen, podotherapeuten, orthopedische schoenmakers en zelfs voetzoolkietelaars ) kennen ze die relatie hier niet. Ik zou haast in de verleiding komen om een uitgedroogde dame (hele dag in de tuin aan het werk zonder drinken) met een hoofdpijnklacht op haar platspreidvoeten te wijzen en haar aanraden nu eens echt goede schoenen te gaan kopen.
Geen voorvoet
Vorige week kondigde ik al aan wat te vertellen over mijn bezoek aan het erf van de smid, daartoe getriggerd door de bh’s aan de omheining. Hier oefent de heer Ceesay het oude beroep van “blacksmith” uit. Als ik het woord smid hoor moet ik (uit de oude doos) denken aan de vader van Hielke en Sietse uit de boeken in de Kameleonserie, die ik vroeger verslonden heb. Vader Klinkhamer smeedde het ijzer als het gloeiend heet was(en dat moet ook volgens het spreekwoord), de vonken sloegen er af en sissend werd het metaal afgekoeld in een bak water. Daar kan de heer Ceesay nu jaren later nog een puntje aan zuigen. De smidse is hier een zwartgeblakerd stuk grond onder een laag afdakje van even zwartgeblakerd golfplaat. Het ijzer wordt verhit in een vuurtje van houtskool. De smid blaast het vuur aan door middel van een ronddraaiend schoepenrad dat met een snaar verbonden is aan een klein fietswiel met een handvat. Door het fietswiel rond te draaien, wordt het vuur aangeblazen. Hier wordt gereedschap gemaakt voor de vrouwen die de grond in hun tuin willen omwerken, maar ook assen van ezelkarren. Mevrouw Ceesay runt de Wibra om het gezinsinkomen meer volume te geven. Hun oudste zoon Omar, ongeveer 20 jaar, heeft het syndroom van Down en draagt niet bij aan het inkomen. Omar komt nogal eens op mijn spreekuur, vooruitgesneld door een ongewassen geur. Zijn voor Downers kenmerkende spontane omhelzing heb ik tot dusver kunnen ontwijken door schielijk achteruit te deinzen. Omar mist aan 1 zijde zijn voorvoet, waardoor hij met die voet naar buiten gedraaid zich moeizaam voortbeweegt. Jullie zien het probleem al: zonder voorvoet en dus zonder tenen is het dragen van teenslippers geen optie. Gelukkig wordt Omar jaarlijks voorzien van een paar nieuwe Crocs, gedoneerd door Dirk, een Duitse, gepensioneerde, gefortuneerde, ex-varkensboer, die behalve een wisselende collectie mooie jonge Gambiaanse dames ook een goed hart voor Omar heeft.
Zomaar
een greep uit een willekeurig spreekuur. Tussen de blotevoetendokteronderdemangoboomvragen, zoals kiespijn bij een door cariës verwoest gebit, hoofdpijn sinds vanmorgen zonder voldoende gedronken te hebben en kloven aan de voetranden bij een oudere die elke dag kilometers op teenslippers door het zand loopt ( dankjedekoekoek) zitten dan de consulten “waarvoor je = ik het doe(t)”.
Een schoolmeisje in uniform, van wie Ali vertelt dat ze eigenlijk in het binnenland woont, maar nu al maanden bij verwegfamilie in Brufut (vanaf hier 3 kilometer) verblijft, heeft al 3 jaar aanvallen van pijn op de borst waardoor ze niet kan ademen en “faint” ofwel flauwvalt. Bij navraag is ze al bij diverse hulpposten en ziekenhuizen geweest, waarbij ze velerlei etiketten opgeplakt heeft gekregen, waaronder het favoriete “ulcer “ofwel maagzweer.
Was ik nu maar een marabout (traditionele genezer), want dan zou ik de hulpvraagster zeggen terug te komen met een levende kip en 1000 dalasi. In dat volgende consult hak ik de kip de kop af, zet haar op haar poten en uit het looppatroon van de kip-zonder-kop stel ik dan heel nauwkeurig de diagnose: Haar moeder heeft tijdens de zwangerschap iets verkeerd gedaan (steeds met het verkeerde been uit bed, te veel of te weinig zout in de rijst of nog ergere dingen). Dit heeft een geest boos gemaakt en die stuurt nu deze aanvallen. Tegen betaling van slechts 5000 dalasi drijf ik de geest dan uit en de aanvallen zijn verdwenen (of niet).
Helaas mis ik dit talent en dus ga ik met Ali als tolk uitvragen wat ze precies voelt als een aanval dreigt, of de aanval op bepaalde momenten komt, hoe lang ze buiten westen is, of er sprake is van tongbeet of incontinentie en zo verder. De aanvallen komen bij schrik, stress of grote blijdschap, beginnen met het gevoel niet te kunnen ademen waarna ze het gevoel heeft dat alles “heel ver weg klinkt” en dan komt ze weer bij. De omgeving schrikt enorm en denkt inderdaad aan black magic. Ik laat haar op YouTube een filmpje zien over hyperventilatie en ze herkent het beeld. Met, ook instructie via YouTube, 2 plastic boterhamzakjes ( 1 voor het verlies ) en zo uitgebreid mogelijke uitleg en geruststelling vertrekt ze. Het zal wel net zo goed helpen als de hulp van de marabout, maar het redt in ieder geval het leven van 1 kip. Daar kan de marabout dan weer tegenin brengen dat ik ervoor zorg dat er meer plastic langs de weg ligt en dat het sterven na een goedlosloopleven van een kip voor het stellen van een perfecte diagnose en dan ook nog zorgen voor een eiwitrijke maaltijd nog niet zo gek is. Ik laat het met een gerust gevoel aan het oordeel van de lezer over.
Een bejaard ogende man van waarschijnlijk mijn leeftijd komt stijf lopend in een lang gewaad de poort binnen. Zijn brede lach in een gerimpeld gezicht laat een ruïneus gebit ziet, waarmee ik de restanten van bruine stompjes bedoel. Zijn klacht is dat hij pijn en stijfheid heeft in alle gewrichten en bij opstaan uit bed op een nog oudere man lijkt die met hulp van een stok op gang moet komen. Bij onderzoek aan alle gewrichten kenmerken van artrose-slijtage: een schoolvoorbeeld. Hij blijkt na jaren van “farming”, dus handmatig het land bewerken, zaaien en oogsten ook 25 jaar als tuinman in het duurste hotel van Gambia te hebben gewerkt. Het management heeft hem verzocht te stoppen omdat hij te oud werd, maar betaalt hem al 5 jaar elke maand zijn salaris (ook hier gebeuren wonderen) . In dit geval komt dit wonder alleen, want ik leg hem uit dat je bij een fiets of een auto een onderdeel kunt vervangen, maar niet in het menselijk lichaam. Ik geeft hem een pijnstiller voor de nacht (ik kan hem niet met lege handen wegsturen) en als beloning krijg ik een dankbare lach, veel abarakah’s ( dank) en een gebed dat Allah mij zal zegenen ( Amen )
Het achtste kind, van wie de moeder onvoldoende borstvoeding heeft, is na 3 weken nu 900 gram aangekomen, van 3400 naar 4300 gr. Gelukkig lukt het ons niet om in drie weken 25% lichaamsgewicht erbij te eten. Ik kon het niet laten mijn advies om nu te stoppen met machtsverheffen nog eens te herhalen. Het gezegde met paarlen en zwijnen kan ik natuurlijk niet op mijzelf toepassen, hoogstens de zwijnen, maar waarschijnlijk ligt de komst van nr 9 in handen van haar roerganger, tevens echtgenoot.
Nog een recidivist: de opvallend jonge moeder met een mager eerste kindje ( al weeeeken geleden kunstvoeding meegegeven ) kwam weer opdagen. Het pak was al lang leeg, maar het flesje was ter ziele gegaan (en een nieuw flesje kost wel 1 euro) , dus gaf ze het kind nu pap = couscous of gestampte mais met water . Ze kwam nu omdat het groeiproces toch niet zo goed vordert. Nu wil het geval dat we hier ook tientallen nieuwe flesjes hebben, dusszz flesje met voeding, nogmaals instructie….”kinderen met kinderen”. Ik zal de zuster van het consternatiebureau nog eens vragen bij haar langs te gaan.
Het jongetje is sinds 3 dagen verkouden, hoest, heeft een paar keer overgegeven en dunne poep.Zijn moeder is vandaag met hem in de kliniek in Brufut, afstand 3 kilometer, geweest. Op een los vel gevouwen in de kliniekkaart staat inderdaad een uitvoerig beschreven consult: klachten en onderzoek staan goed vermeld. Samenvatting: geen alarmerende bevindingen. Diagnose: koorts (gemeten temp.36.3) en pneumonia=longontsteking. Er worden 4 medicijnen voorgeschreven: amoxicilline = antibioticum, paracetamolsiroop, vitamine C siroop en een zinkpreparaat. Alle voorschriften zijn voorzien van het label N/A = not available oftewel opperde pop. Moeder heeft geen geld en loopt weer naar huis. Gelukkig weet iemand van de buren dat de S-K-OLH-GH (u weet wel) dokter om 18.00 spreekuur heeft. Na onderzoek gaat ze naar huis met een paar tabletjes kinderparacetamol en het advies terug te komen als het niet beter gaat. Nu begrijpen we ook waarom, ondanks mogelijk voldoende aanvoer van medicatie, alles opperde pop is in de overheidsklinieken.
Een jonge vrouw vertelt de laatste tijd slecht te slapen door hoofdpijn. Ze oogt niet bepaald vrolijk. Het valt me op dat ik hier meer gespitst ben op non-verbale communicatie bij het veelal ontbreken van direct verbaal contact. Ze logeert in de buurt, maar woont eigenlijk in Guinee-Bissau. Na wat inleidende beschietingen leg ik uit dat een slaapprobleem vaak door zorgen ontstaat. Nee, ze maakt zich nergens zorgen over. Verder doorvragend blijkt een half jaar geleden haar eerste kindje twee weken na de bevalling overleden te zijn. Op een nacht huilde het jongetje en weigerde de borst. Iin een kliniekje kreeg hij koorts en overleed binnen 2 uren: “iets met de ribben”. En ja, toen was het slechte slapen begonnen. En ja, ze maakte zich zorgen over een eventueel tweede kindje.
Volgens mij ben ik inmiddels al ruimschoots aan het aantal woorden voor vandaag. Daarom stop ik maar voordat jullie je uit verveling massaal uit de voeten maken. Je kunt voetstoots van mij aannemen dat ik me, mits in goede gezondheid, volgende week weer zal melden.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 11
[visitorCount] => 570
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/160/128_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => voeten
)
[50] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099467
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-02-04
[photoRevision] => 20
[title] => Roer-ig
[message] => Roer-ig
Roer
Waar zijn we in het leven zonder roer? Met het stuurwiel of helmstok in de hand hebben we het gevoel dat we de richting van onze levensboot kunnen bepalen. Helaas valt het niet mee om bij een zijstroming de juiste koers te houden. Denk je in je zeilboot net dat je door de gunstige wind in plané zult gaan of je bootsnelheid wordt zo hoog dat je boot uit het roer loopt en zijn/haar eigen gang gaat. Dan is het verstandig om te reven, het zeiloppervlak kleiner te maken. Zeker in ons “ontwikkelde Westen” denken we steeds vaker dat ons leven maakbaar is en we zelf kapitein zijn. Om bij een te hoge snelheid, een te druk en gejaagd leven te reven, komt niet in ons op. In Gambia heb ik het gevoel dat veel mensen hier helemaal niet mee bezig zijn. Hun Schepper bepaalt hoe hun leven zal lopen en daar lijken ze zich bij neer te leggen. Ze varen mee op hun eigen schip en De Grote Roerganger (was overigens ook de bijnaam van Mao ) bepaalt de reis. En wij zijn nu de gulden middenvaargeul, tussen de rode en groene boeien, aan het uitvinden. Mochten we die vinden, dan zullen we het melden.
Onroerend goed.
In januari kunnen we hier de OZB gaan betalen. Er valt hier geen nota op de (digitale) mat, maar we moeten zelf naar het huis van de alkalo. De alkalo is hier de burgemeester, een functie die van vader op zoon gaat. Op het gemeentehuis komt (als hij er is) een ambtenaar van het kadaster van dit district om de penningen te innen. Vorige week vrijdag is Ali met de eigendomspapieren van onze 2 compound en voldoende geld in bankbiljetten van 5,10 en 20 dalasi op weg gegaan. Er is namelijk geen wisselgeld en Ali heeft al een aantal keren in een winkeltje ataya = thee voor 10 dalasi moeten kopen om de meegegeven biljetten van 100 dalasi “klein te maken”. Na geruime tijd kwam hij terug : gelukt. Helaas kon de ambtenaar geen rechtsgeldige kwitantie uitprinten (net nu de papierrol op; zul je altijd zien) .Ali was zo slim om een handgeschreven briefje te vragen als betalingsbewijs. Volgende week dan maar weer heen voor het officiële papiertje. Dat papiertje is na enige tijd overigens niet meer leesbaar en daarom kopieer ik het als lange-termijn-bewijs.Het bedrag aan OZB is hier exclusief afvalstoffenheffing en rioolrechten en dat scheelt flink: we betalen nu in totaal 375 dalasi per jaar. Dat is, voordat je je calculator erbij haalt, omgerekend ruim 5,-€ . We gaan maar niet in beroep tegen de waardepaling van de panden, hoewel we vorig jaar nog 350 dal betaalden, een flinke verhoging dus.
Afgelopen vrijdag moest hij dus weer heen voor de officiële kwitantie. Voor alle zekerheid toch maar alle papieren en het betalingsbewijs mee. Natuurlijk moesten alle betalers van vorige week ook terugkomen. Bovendien was de man “even weggegaan “. Het nam dus nogal wat tijd in beslag. Uiteindelijk zijn we weer voor een jaar klaar.
Ontroerend schoon.
Op zondagochtend is het hier autowasdag. Alhagy is dan uren bezig met het klinisch reinigen van het in-en exterieur van de auto’s, en dat zonder stofzuiger. Afgelopen week werden de kinderen ingeschakeld om de plastic matten nu eens een flinke beurt te geven met het befaamde OMO : zoals je op de foto ziet een echte schuimparty.
Beroerd,
anders kan ik de situatie niet beschrijven van het trosje bh’s, dat over de deurpost van een uit verroeste golfplaten bestaande erfafscheiding hing ( zie foto ): te koop voor 2,-€ per stuk. Na enig duimzuigen borrelde het volgende levensverhaal in me op:
Een bh, voor het gemak noem ik haar (?) Bea, wordt duurzaam gecreëerd met de naaimachine van een uitgebuite, onderbetaalde, minderjarige vrouw op de achtste verdieping van een kleinschalig naaiatelier in Bangladesh, volgens de verkopende partij in Nederland met uitstekende arbeidsomstandigheden en dito -voorwaarden. Nadat Bea voorzien is van een labeltje waarop de maat en het fairtrade logo wordt ze met veel zussen in een doos per containerschip naar Europa vervoerd. Op dit moment zou de reis mogelijk via Kaap de Goede Hoop gaan, een omweg van 5000 km. In bijvoorbeeld Nederland hangt ze te koop bij de Hema of een lingeriezaak en wordt gekocht door een dame, die Bea’s kleur en model wel bevalt. Bea wordt de eerste tijd in een handwasje gewassen ( “een wasmachine is de pest voor bh’s en ze zijn al duur genoeg”),maar belandt later gewoon tussen de bonte was in de Miele. Op een zeker moment voldoet Bea niet meer en wordt ze in een zak oude kleren in een bak van Humana gestopt. Ook is mogelijk dat ze tijdens de actie “Geef uw bh een tweede leven en vrouwen in Afrika een beter voorkomen, nu de tweede bh voor de halve prijs bij inleveren van een oude “ van de speciaalzaak Zusjes Lingerie wordt ingewisseld voor 2 verse exemplaren. Samengeperst in een baal (lucht vervoeren is duur ) wordt Bea nu 5000 km verscheept in zuidelijke richting naar een klein landje in West Afrika. Ze is opgelucht als de geperste baal uit elkaar gehaald wordt en ze belandt met andere gebruikte kledingstukken op het erf van een smid in het dorpje Madiana. Als uithangbord voor dit éénvrouwsbedrijfje in zo goed als nieuwe kleding wordt ze aan de omheining gehangen om klandizie te trekken. Overigens is het een geruststellende gedachte dat ze niet meer in de wasmachine zal belanden. Elk nadeel…..inderdaad.
Ik ben nog drukdoende een milieueffectrapportage te maken, in de veronderstelling dat de uitkomst flink confronterend kan zijn. Gelukkig ben ik geen influencer met -tig volgers. In dat geval moest de Hema de omzetderving zien goed te maken met de verkoop van warme rookworst, tompoezen en kaas. Dus trek je het niet aan.
Inwendig hoofdschuddend (nog niet zo makkelijk ) lees ik dit tranentrekkende verhaal nog eens door. Kan ik deze onzin wel plaatsen als gerespecteerd(?) weblogger en verspeel ik niet mijn opgebouwde krediet? Ik twijfel en besluit er nog eens over na te denken.
Wat verder kijkend dan mijn neus en de erfscheiding belandde ik met Ali als vertaler op het erf van de smid: een eyeopener. Die belevenis komt volgende week dan wel.
Geroerd
Waren Alied en ik na het bezoek aan Musa. Ongeveer 6 weken bezocht ik hem om te zien of ik iets kon verzinnen om zijn lot te verzachten. Musa is begin 40 en nadat er 3 jaar geleden loopstoornissen optraden, verblijft hij nu al 1 ½ in een donker kamertje, zittend op een matje. Tot overmaat van ramp kan hij zijn urine en ontlasting ook niet meer ophouden. Hij heeft nu 6 weken een hoge dosis vitB12 gehad en zoals ik al vreesde zonder enige verbetering. Ik heb hem nog eens onderzocht en het verhaal nog eens uitgevraagd. Het is erg lastig om zijn ziektegeschiedenis uit te vragen, omdat hij overtuigd is dat er sprake is van “Black magic” en mogelijk Satan hem dit bezorgt. Dankzij een rolstoel kan hij nu wel een poosje buiten zitten. Mmmm….nog maar eens diep nadenken.
Mocht je na het lezen van dit blog het gevoel hebben uit koers geraakt te zijn : volle kracht vooruit en houdt je roer recht!!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 4
[visitorCount] => 556
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/158/556_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => roer-ig
)
[51] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099340
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-01-27
[photoRevision] => 20
[title] => Kloofspagaat.
[message] => Kloofspagaat.
Met 1 been hier en 1 been daar staan, met je voeten aan beide kanten van een kloof, geeft bij het breder worden van de kloof het gevoel uit te scheuren. Om dat te voorkomen, moeten beide voeten aan dezelfde kant van de kloof geplaatst worden, voordat het te laat is. Ik onderschat jullie intelligentie niet, dus laat ik het bij bovenstaande vergelijking. Voor wie deze beeldspraak niet begrijpt, zal ik het volgende week uitleggen.
Cliffhangervervolg.
Abdullai kwam dus met zijn ondergeschoven neef en voormalige schoonzus, inmiddels liefhebbende echtgenote. De neef blijkt al weken ziek : kortademigheid en dikke enkels. Bij onderzoek lijkt me dat hij vocht onder zijn ogen heeft en er is zeker oedeem van de onderbenen en een opgezette buik met waarschijnlijk veel vocht. Hij was 10 dagen opgenomen geweest in Ziguinchor, de hoofdstad van Zuid-Senegal. Documentatie ontbreekt. Verder onderzoek: vocht in de longen, een snelle hartslag zonder hartgeruisen, kortademigheid in rust en een forse bloeddruk.
In Nederland: niet pluis en verwijzing naar een nierspecialist..
In Gambia: uitleg dat hier sprake is van een ernstige ziekte, waarschijnlijk van de nieren, en advies naar een groot ziekenhuis te gaan. Abdullai kijkt moeilijk: kost geld voor vervoer en mogelijk behandeling. Hij gaat zijn best doen. Ik geef alvast wat plastabletten mee
Na 3 dagen: toch wel een brief uit Ziguinchor, waarin bovenstaande symptomen genoemd worden, een zak met 6 verschillende medicijnen en een rontgenfoto van de longen: veel vocht. Zijn gewicht is 1 kg gezakt en het vocht iets minder. Er is een onderzoek gedaan op een laboratorium van een dokter, die hij nog kent uit zijn tijd als ambulancechauffeur en hij hoefde niet te betalen
In de urine veel eiwit en in het bloed een slechte nierfunctie.
Keuzes. 1 : afstand houden en aandringen op bezoek aan ziekenhuis, maar ja….geen geld geen behandeling.
2: geld geven ( hoe veel, hoe lang ?) voor behandeling.
3: Doorgaan met plastabletten en op de gok 30 mg prednison erbij ( geld meegegeven om het te kopen), over 1 week weer controle, over 2 weken weer bloed- en urineonderzoek. Ik heb voor 3 gekozen…….
Afgelopen donderdag: geen enkele verbetering. Ik adviseer om toch echt naar een groot ziekenhuis te gaan. En dan…vertelt een andere begeleider dat ze een 3 weken geleden al naar een groot ziekenhuis zijn geweest, waar ze gezegd hebben dat voor deze ziekte in Gambia geen behandeling mogelijk is en dat de enige optie is om hem naar Dakar, de hoofdstad van Senegal te brengen. En toen bedachten ze, dat deze blotevoetendokter dat wel kon verhelpen ( of niet ?) Ik heb nu toch maar geld gegeven om naar een beter bekend staand ziekenhuis te gaan. Ik zie het somber in.
Versteld
Zou je bijna staan bij het wegen van een baby van 10 weken met een flink ondergewicht nadat het 1 week bijgevoerd is met 180 ml kunstvoeding per dag naast kennelijk onvoldoende borstvoeding. Het babymeisje, over wie ik vorige week schreef is na 1 week bijvoeding van 3400 naar 3800 gr “gesprongen”, dus 400 gram aangekomen in 1 week. Vorige week rekende ik uit dat ze waarschijnlijk ongeveer 100 gr per week gegroeid was tot nu toe. Zo maar doorgaan dus en over 2 weken weer wegen.
Bijnabuurvrouw Thea heeft uitgevogeld, hoe het nu zit met de betaling van 100 dalasi voor het wegen van een baby: baby’s worden hier in een zak onder een unster gehangen om ze te wegen. Sommige kinderen plassen de zak nat en dat is nu niet echt hygiënisch… Daarom wordt nu de moeders gevraagd een eigen weegzak mee te nemen. Een kleermaker met handelsgeest staat nu op de moeder-kindochtend weegzakken voor 100 dalasi te verkopen. Maar ja….100 dalasi is kodo jama – veel geld. Dan maar niet wegen dus.
Afgelopen week sprak ik met buurvrouw Yassin over het grote kinderaantal in deze omgeving. Zij verzekert mij dat zeker in het meer verstedelijkte gebied veel echtparen nu toch kiezen voor een beperkt aantal kinderen. Ik zal de komende tijd bij moeders met kinderen eens navragen naar het kinderaantal. Hoewel ik vaak hoor, dat het kinderaantal van bovenaf geregeld wordt en er in de bijbel staat “gaat heen en vermenigvuldig u “, wordt er toch nergens gesproken over machtsverheffen in plaats van vermenigvuldigen. Meneer Van Dalen Wacht Op Antwoord ( machtsverheffen, vermenigvuldigen, delen,optellen,aftrekken) wordt hier dan wel erg letterlijk gevolgd.
Kinderen met kinderen
In mijn beginjaren als huisarts, dus jaaaaren geleden, was de toegang tot het spreekuur nog erg laagdrempelig, zodat mij tijdens lange spreekuren soms het gevoel bekroop alleen met verkoudheden bezig te zijn. Tijdens mijn spreekuur hier zijn er ook dagen dat de rij gevuld is met mensen met kungdimo = hoofdpijn, die op de vraag “sinds wanneer” antwoorden met bie somanda = vanmorgen. Op mijn vraag hoeveel ze die dag gedronken hebben, hoe vaak geplast en hoe de dag doorgebracht, blijkt vaak dat mensen gewoon uitgedroogd zijn. Meer drinken dus en geen paracetamol. Lastig is dat veel mensen niet steeds betrouwbaar water in de buurt hebben, dat een plastic fles een rijk bezit is en de openbare toiletten nog dunner gezaaid zijn dan in ons land, dus is niet drinken wel handig.
Ook vind ik het een dilemma hoe om te gaan met de vaak voorkomende situatie van afgelopen week, toen er 4 meisjes verschenen van maximaal 10 jaar met een baby van plm 6 maanden ( zie foto ). Ze verklaarden dat hun moeder in de tuin aan het werk is en vader in de grote stad. Meestal sturen we dan de kinderen weer weg met de mededeling dat er een ouder mee moet komen, wel met gepaste tegenzin. Nu echter bleek de baby flink kortademig te zijn met hoesten en koorts. Bij luisteren naar de longen een flink luchtweginfect: een antibioticum voorgeschreven. We hebben toch weer gezegd dat de volgende keer een ouder mee moet komen
Vervoer
Begin december vroeg Ali of hij wel een keer zijn jaarlijkse bonus van 2 jaar in één keer kon krijgen. Zijn zwager heeft voor 175,-€ een uit Azie geïmporteerde versleten scooter gekocht, op afbetaling bij een “brother” en dat leek Ali ideaal. Wanneer er van school gebeld wordt dat 1 van de kinderen over hoofdpijn klaagt, moet hij naar school om dat kind op te halen: 45 minuten lopen, wachten op de bushtaxi, 3 km in de bushtaxi en kind halen. Vervolgens in de brandende zon met een al dan niet ziek kind wachten op een bushtaxi ( die overvol vanaf het startpunt vertrekt met bestemming Madiana ) , vervolgens in of op de bushtaxi naar Madiana en naar huis lopen. Naar schatting een klusje van 3 uren.
De scooter van Ali’s zwanger bekeken: smalle banden zonder profiel, 80.000 km op de teller. Volgens internet is een scooter met 20.000 op de teller versleten. Een scooter leek ons in het zand niet geschikt, maar een motor….. een mannetje van 1.60 meter van 55 kg op een motor…. Ali vertelde dat hij best vaak op een motor had gereden en hij zag het wel zitten. Uitleg gegeven dat een motor benzine gebruikt dus geld kost, kans op vervelende ongevallen enzovoort. Echter…Ali is een volwassen man en wij niet zijn ouders.
De bonus, die hij eind november had gekregen was inmiddels uitgegeven, dus zijn voorstel zou betekenen dat hij nog 2 jaar moet wachten. Bovendien heeft onze buurman Theo onder het vorige stukje geschreven dat wij welvarende mensen zijn ( hoe verzint hij het). We namen een kloek besluit en hebben voor Ali een nieuwe motor gekocht met 2 helmen, ook 1 voor de passagier. Afgelopen zaterdag hebben we de motor opgehaald : Ali op de korte broek op de motor om de 16 km asfalt en 3 km zand naar huis te rijden. Hij heeft heel rustig aan gedaan, want na 90 minuten kwam hij thuis: flinke brandwond op een been door een bijna-val in het zand ( zie foto ) Gelukkig zaten er veel tubes brandzalf in de dozen uit Nederland. Inmiddels heeft hij flink geoefend met een broer-ervaren motorrijder. Niet meer op de motor zonder lange broek en bidden….
Maar hij is de koning te rijk.
En zo verstrijkt de tijd en zijn we ongeveer halverwege ons verblijf in Madiana. En iedereen weet dat de tweede helft veel sneller gaat.
Voor die lezers, die zich zorgen gaan maken : ik kan jullie verzekeren dat we op tijd aan 1 kant van de kloof gaan staan.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 6
[visitorCount] => 551
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/158/552_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => kloofspagaat
)
[52] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099248
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-01-21
[photoRevision] => 20
[title] => 2 werelden, 1 aardkloot
[message] => Twee werelden, één aardkloot
Recyclen
Hoewel we hier nog bewuster met afval omgaan dan in Nederland, merken we hier meer wat er overblijft na onze consumptie, omdat er geen vuilnisophaaldienst of glascontainer is.. De lege glazen potten van pindakaas, choco en jam leggen we samen met lege plastic melkflessen op een kast in de keuken. Als we weer voldoende verzameld hebben, neem ik alles mee in een grote tas en loop naär de buurtsuper van Abdullai. Met hem kan ik in het Engels converseren en hij begrijpt hoe dit afval hergebruikt kan worden. Zijn klanten die bakolie per kopje kopen, vraagt hij of ze het in een fles of pot willen in plaats van in een plastic zakje. De bedoeling is dan dat ze de pot weer meenemen voor de volgende aankoop.
Deze week liep ik weer met een tas vol naar Abdullai en vroeg hem hoe het hergebruik loopt. Hij antwoordde dat de meeste mensen het begrijpen en trouw hun pot of fles meenemen, maar er helaas ook klanten zijn, die alles hardnekkig weggooien.
Bij de aankoop van een tapalappa = stokbroodje wordt dit broodje geleverd in een velletje krantenpapier, opvallend vaak in een Scandinavische taal. Ik had in een ander winkeltje gezien dat een stapeltje krantenpapier na nauwkeurig afwegen werd verkocht. Omdat ik voor Abdullai ook een oude krant en tijdschriften had meegenomen als verpakkingsmateriaal, vroeg ik hem hoe hij aan de oude kranten komt. Hij blijkt de oude kranten per kg ( 100 dalasi ) of per 10 kg ( 800 dal ) te kopen. Dat betekent een prijs van ruim 1,-€ voor oud papier. In Nederland is de prijs volgens internet 15 eurocent per kilo. De transcontinentale handel in papier lijkt me een lucratieve bezigheid, waarbij het gezegde liefdewerk- oud papier niet opgaat.
Agenderen ?!
Op mijn spreekuur kwam afgelopen week een moeder met een kindje van 9 weken. Ze vertelde te weinig borstvoeding te hebben: de baby huilt veel van de honger. Bij navraag is het haar 8e kind en de vorige 7 kinderen hebben het op borstvoeding gered. Ik vraag haar de volgende dag terug te komen met de kaart met geboortegegevens en gewichten. De volgende dag komt ze weer, maar helaas staat er geen geboortegewicht op de kaart en geen gewicht bij 4 weken, maar wel een geboortedatum : 19 november. Ze vertelt wel voor controle van het gewicht naar een kliniekje gegaan te zijn, maar daar moest ze 100 dal betalen voor wegen (?) ( 10 stokbroodjes),dus niet gewogen.
Bij onderzoek zie ik inderdaad een mager kindje, dat druk met het mondje op zoek is naar een tepel, maar wel graag met inhoud. Het gewicht blijkt 3545 gr. Blijft natuurlijk wat natte vinger werk, maar uitgaande van een geboortegewicht tussen 2500 en 3000 gr ( de geboorte zou rond de uitgerekende datum zijn geschied) is dat een gewichtstoename van minder dan 100 gr per week. Een pasgeborene hoort in de eerste maanden minstens 150 gr per week aan te komen.
Ik leg uit : 1 dat borstvoeding veel gezonder is dan flesvoeding, dus doorgaan met borstvoeding 2 hoe flesvoeding klaargemaakt moet worden aan de hand van maatlepeltje en flesje met gebruikmaking van water uit de kraan en niet uit een put 3 dat ze de baby 200 ml flesvoeding per dag mag bijgeven. Over een week maar weer wegen. ( LEVE DE KRUIDVATVOEDING IN ONZE VOORRAAD )
Overigens suggereerde ik haar om na 8 kinderen na te denken over familieplanning. Ze liet me het litteken op haar bovenarm zien, waar het Implanonstaafje heeft gezeten. Een implanonstaafje werkt op dezelfde manier als de prikpil,maar kan afhankelijk van de grootte 3 of 5 jaar zijn werk doen. Prachtige methode dus…..,maar 3 0f 5 jaar is voor mensen die met de dag leven een eeuwigheid. Dus raakte ze zwanger toen de werkzaamheid van Implanon voorbij was. Yassin vertelde me dat er bij haar buurvrouwen komen die de prikpil als anticonceptie gebruiken maar niet kunnen lezen welke datum op het briefje van de kliniek geschreven is. En dan ben je weeeer zwanger!
Overigens is het in Nederland ook erg lastig voor vrouwen met een spiraaltje om te onthouden op welk moment er een nieuwe geplaatst moet worden.
Demografie
Het recente rapport dat in Nederland is verschenen over hoe de bevolkingsgroei er de komende decennia moet uitzien en dat allerlei scenario’s beschrijft, zou voor Gambia er eenvoudig uitzien. Het aantal kinderen per vrouw moet drastisch omlaag. De situatie is ons dorp is mogelijk niet hetzelfde als in de meer stedelijke gebieden met een groeiende middenklasse, maar als ik op mijn spreekuur hoor en zie hoeveel kinderen er per vrouw geboren worden, dan schat ik het gemiddelde tussen de 5 en 10 kinderen. En zolang je als man nog als “strong” gezien wordt als je meer dan 1 vrouw hebt en minstens 20 kinderen, dan zal het nog wel even duren voordat dit verandert.
Chickenpox
Afgelopen week heb ik -tig kinderen met waterpokken gezien. Deze uiterst besmettelijke ziekte heeft hier een rijk arbeidsveld. Gisteren kwam er een moeder met 5 kinderen met waterpokken. Het kost moeite om uit te leggen dat er geen medicijn tegen is. Omdat er soms akelige longontstekingen voorkomen in aansluiting aan waterpokken, vraag ik bij alle hoesters nu of ze de afgelopen periode blaasjes op hun huid hebben gehad. Bekend is dat tijdens een waterpokkenperiode ook meer gordelroos voorkomt en dat werd geillustreerd door het meisje op de foto hierboven.
Erf-belasting.
Hoewel er in de EU veel gereguleerd is, geldt dat niet voor de erfbelasting. Afgelopen week zag ik weer hoe hier de belasting bij een “erfenis” uitwerkt. Een bijna buurman, Abdullai, met een flink gezin raakte in coronatijd zijn redelijk betaalde baan kwijt en moet nu zijn kostje bij elkaar scharrelen. Afgelopen week kwam hij met een doodzieke jongeman, 22 jaar, met zijn moeder op mijn spreekuur. Ali vertelde dat Abdullai’s broer in Zuid-Senegal is overleden en dat hij nu diens vrouw en een stel kinderen georven heeft. Dat zijn erfenissen hier die je niet kunt weigeren, maar wel een flinke belasting vormen. Er is dus geen ene dalasi om aan de behandeling van deze neef te besteden…..maar gelukkig is er een toubab-dokter, een veelkoppige monster, kruising tussen Sinterklaas, Kerstman, Onze-Lieve-Heer en “gekke Henkie”. Ik eindig professioneel met deze cliffhanger: “meer in onze aflevering van volgende week “
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 2
[visitorCount] => 546
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/156/980_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => 2-werelden-1-aardkloot
)
[53] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099148
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-01-13
[photoRevision] => 20
[title] => Kodo
[message] => Kodo
In de taal van de Mandinka’s, de grootste bevolkingsgroep in Gambia, is Kodo het woord voor geld. Ik vang het woord nog al eens op in de gesprekken tijdens mijn spreekuur. De mensen vragen dan aan het eind van het consult of er ook betaald moet worden. Door de lach die doorgaans op hun gezicht verschijnt en de manier waarop ze prevelen, waarbij Ik Ali’s Amen-Amen maar nazeg, weet ik dat ze dankbaar zijn en bidden dat Allah mij zal belonen met een lang leven en voorspoed. ( het gebed om voorspoed is al jaren verhoord)
Geld
Is hier ook meer zichtbaar dan in onze bankpasjesmaatschappij. Gisteren stond er vóór mij in de rij bij de buurtsuper een kleuter met 10 dalasi ( 0,15 €) is zijn knuistje die ik “Omo” hoorde zeggen. Dat is hier de algemene benaming voor waspoeder. De kruidenier overhandigde hem een minuscuul zakje met waspoeder, waarop hij huiswaarts keerde. Ik hoop dat zijn moeder dit wilde gebruiken voor een klein handwasje en niet voor de indrukwekkende hoeveelheid was die je hier soms aan waslijnen ziet hangen of gewoon over de muur/ heg om de compound.
“Winst”.
Ik fiets over de zandweg ( er is ook geen andere mogelijkheid ) door het deels mulle zand de 800 meter naar de markt in het dorpscentrum. Ik ben op zoek naar ingrediënten voor het avondeten. Ik zou liegen als ik durfde te beweren dat de keuze reuze is. Ik koop 3 uien voor ieder 10 dalasi ( 0,15 €) en 2 zoete aardappelen voor dezelfde prijs. Totaal 50 dalasi. Ik wil baobabdrank maken en daar mix ik bananen door. Bananen zijn hier relatief duur : 6 bananen voor 75 dalasi ( reken maar uit). Op de terugweg haal ik in het winkeltje van Ababa een blik gezoete melk, ook voor de baobab. Voor zijn winkel stopt een man op een motor met een grote bak allerhande om de winkeltjes ye voorzien van spullen. De man heeft geen West-Afrikaans uiterlijk, maar blijkt uit Mauretanië te komen. Hij boft, want mijn Frans is extraordinaire. ( daar kun je immers alle kanten mee op ). Na een praatje wil hij graag mijn telefoonnummer om te whatsappen. Vreemd, dat je taalgevoel je dan zo in de steek kan laten….
Ababa rommelt wat in de bak en vist een plastic zak met blinkende schuursponsje op ( pas op, niet gebruiken in je Tefalpan ivm PFAS …) . De prijs is 120 dalasi voor 24 sponsjes. Ababa is not amused want tot dusver betaalde hij 100 dalasi….maar uiteindelijk moet hij toch de vraagprijs dokken. Ik ben benieuwd naar de verkoopprijs per sponsje en hij antwoordt dat hij ze altijd voor 5 dalasi verkoopt. De 20 dalasi winst op 24 sponsjes verdampt in onze hoofden (we kunnen beiden goed rekenen ). De marges zijn dun. Het moet echt uit het volumen komen (of niet?)
Valsemunterij.
Bij het betalen van het blik gezoete melk, 125 dal., geeft Ababa mij het biljet van 100 terug en merkt op dat dit geen dalasi’s zijn, maar mogelijk Europees geld. Als rechtgeaarde Nederlander krijg ik direct dollartekens in mijn ogen: 100 dollar??Helaas blijkt het bij nadere inspectie een biljet van 100 Servische dinars te zijn. Internet leert me dat 1 dinar gelijkstaat aan 0,0085 euro en aan 0,65 dalasi. Later thuis vind ik bij het gewisselde geld tussen de biljetten van 100 dalasi nog zo’n biljet. We zijn dus flink het schip in gegaan en beraden ons nog hoe we dit gat in ons vakantiebudget kunnen vullen. Crowdfunding misschien?
Eigenlijk.....zijn het geen valse bankbiljetten,dus ook geen valsemunterij, maar gewoon domme onoplettendheid.
Indexering?
Niet gehinderd door al te veel kennis, hebben we in 2007 ons huis in Madiana laten bouwen en op 1 februari 2008 werd het opgeleverd. Bij de oplevering inbegrepen zat Ali Baldeh als tuinman en bewaker. Dat had Frank, die de bouw van ons huis regelde, zo bedacht en ook een riant onderkomen voor Ali laten bouwen. Bij de poort staat het watchmanhuis: 1 kamer van 6 vierkante meter met een douche, wc en wastafel. Ali, geboren in 1979, was in het rijke bezit van één tas met kleding. Het meubilair bestond uit een bed, een bankje en een kast. Als salaris had Frank 1500 dalasi afgesproken. Ali was de koning te rijk met een eigen bed, een badkamer, elektrisch licht en stromend water.
Ali bleek voor een ons een gouden man: betrouwbaar, hulpvaardig, bescheiden en een goede tuinman. In maart 2008 vertrokken we uit een huis op de zandvlakte en in november kwamen terug in een groene oase.
Na een aantal jaren realiseerden we ons dat Ali zo geen gezin kon beginnen. Voordat we dit probeerden op te lossen, hebben we eerst bij hem geïnformeerd of hij wel een gezin wilde. Na een bevestigend antwoord hebben we een stuk grond naast ons erf erbij gekocht en voor hem een huis laten bouwen. Na 2 mislukte dates (niet via Tinder) verscheen in oktober Penda als zijn vrouw.
Na enkele dagen kwam het kersverse(?) paar tegen de schemering op onze veranda voor een consult: Penda heeft buikklachten en er beweegt iets. Al snel was duidelijk dat Penda flink zwanger was (niemand begreep hoe ) en ze beviel 1 februari 2015 van een gezonde zoon.
Inmiddels hebben ze 2 kinderen en zorgen ze ook voor een binnengeschoven neefje, dat 2 jaar was toen zijn moeder overleed en 4 jaar toen hij zijn oma verloor.
Ali’s salaris is in de loop van de jaren verhoogd en bedraagt nu 6000 dalasi per maand met een bonus van 13200 per jaar als alles oké is. We vinden het lastig om te beoordelen of dat een redelijke beloning is, naast het gratis wonen. Politieagenten, verpleegkundigen en leraren, in dienst van de overheid verdienen 4000 tot 6000 dal per maand. Maar welk bedrag is nodig om te kunnen bestaan?? Ali zelf heeft nooit om een verhoging van zijn salaris gevraagd, maar dat is geen maatstaf.
Ik heb Ali deze week gevraagd waaraan ze zijn salaris besteden.
Penda krijgt per dag 100 dalasi voor boodschappen, dat wil zeggen groente (geen rijst, geen kip): 3000 p mnd
Het gezin koopt per dag 5 stokbroden = 50 dalasi en zo nu en dan een grootverpakking boter = 250 dalasi als beleg. : 1500 dal per mnd.
Zo nu en dan….3x per week 1 kg kippenpoten á 120 dal per kg.
En dan de uitgave van een zak rijst van 50 kg…2000 dal. Genoeg voor plm 6 weken
Kleding en schoenen kopen ze niet Dat komt via ons als tweedehandskleding uit NL, maar wel nieuwe haftans en een nieuwe jurk voor Penda 1x per jaar tgv het Offerfeest.
De kinderen gaan naar een privéschool ,dus schoolgeld, uniformen zijn vrij.
Fatou , een zus van Penda, is als lerares op de lagere school in Madiana geplaatst en heeft nu een luxe onderkomen bij hen thuis.. Op mijn vraag wat ze bijdraagt voor eten: soms koopt ze wel eens wat en ze ondersteunt ook haar ouders in het binnenland. Het is not done om een logee, die zichzelf heeft uitgenodigd voor een jarenlang(?) verblijf om kostgeld te vragen.
Penda verbouwt groente op hun erf en haar oogst brengt soms wel 200 dalasi op!!
Ik ga op internet op zoek naar “armoedegrens”. In Nederland ligt de grens voor een alleenstaande op 1300,-€ per maand. Wereldwijd werd altijd een inkomen van 1,90 dollar aangehouden, maar er staat niet bij of dat inkomen voor 1 persoon is of voor een gezin. Momenteel wordt de armoedegrens gerelateerd aan het gemiddelde inkomen van het land. Voor een laaginkomenland is de armoedegrens nu op 3,50 dollar per dag gesteld.
Is dit salaris met secundaire arbeidsvoorwaarden voor Ali een bestaan of bestaansminimum of bestaan(on)zekerheid???In ieder geval durf ik te stellen : hoe bestaat het dat veel mensen in Gambia met veel minder inkomen een “bestaan” hebben.
Gelukkig hebben we tot eind januari om te bedenken welke indexering we gaan toepassen. Ik hoop dat jullie ons wijsheid toewensen.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 3
[visitorCount] => 523
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/156/215_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => kodo
)
[54] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099063
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-01-07
[photoRevision] => 20
[title] => Waarnemen
[message] => Waarneming
De grote denker en tevens begenadigd voetballer Johan Cruijff heeft ons geleerd dat zien, waarnemen en begrijpen weliswaar verwante activiteiten zijn, maar niet altijd in elkaar overvloeien: “Je ziet het pas als je het doorhebt.”
Afgelopen week hadden we onze (klein) kinderen op bezoek ( nou, ja….een deel …) en dan zien we deze wereld weer een beetje door hun ogen. Voor Eelke en Janneke was het hun derde bezoek ( ook in 2008 en 2017 waren ze hier), maar voor Sven, Mette en Tom , resp. 12,11 en 8 jaar oud, was alles hier nieuw.Enerzijds de verbazing dat vrouwen hier “van alles” op hun hoofd dragen, dat kinderen “toubab”= blank mens naar hen roepen, dat de buurkinderen minder spullen hebben en geen eigen slaapkamer en anderzijds , na aanvankelijke schroom, het gemak waarmee er gevoetbald werd, spelletjes gedaan enin het zwembad gespeeld zonder dat de taalbarrière daarin echt belemmerend werkt.
Onderstaand heb ik een verhaaltje van Mette “geplakt”.
Toen ik hier in Gambia aankwam zag ik mijn opa en oma al staan. En Alhagy stond er dat is een man die ook in het dorpje van opa en oma woont. Ik stap in de rode auto van opa met mijn vader (Eelke) en mijn broertje (Tom). Mijn broer (Sven) en mijn moeder (Janneke) stappen in de auto van Alhagy. Onderweg zie ik gelijk al een heel groot verschil vergeleken met Nederland. Allemaal busjes vol met mensen. Opa verteld dat dat hier eigenlijk gewoon een bus is. Ook zie ik heel veel kinderen werken in die hete zon. Ook super veel plastic op straat. Alles leek gewoon een vuilnisbelt. Toen ik dit zag was ik echt heel blij dat ik gewoon in een rijk land woon. Ook super veel kinderen zeiden: toubab. Daarbij vertelde opa dat dat blank mens betekend. Eerst vond ik het raar maar verdere de week was ik het wel gewend. Ik ging zelfs tellen hoeveel kinderen er toubab tegen ons zeiden. Tot nu toe is het record 37 keer. Maar toen moesten ook wel een heel groot stuk langs de drukke weg rijden.
Toen we in het dorpje aankwamen, was iedereen gelijk al heel aardig. Iedereen gaf ons een hand en zei zijn of haar naam. Daarna gingen we met alle kinderen voetballen. Wij hadden drie ballen mee om cadeau te doen. Het was heel gezellig. Daarna hadden we het heel warm, dus gingen we even een frisse duik nemen in het zwembad van opa en oma. De dagen daarna gingen we heel vaak naar het strand, voetballen en zwemmen in het zwembad. Alles was eigenlijk heel relax. Op zaterdag gingen we kanoën. Heel leuk natuurlijk, alleen we moesten er 7 uur zijn. Toen we waren opgestaan, gingen we gelijk aankleden en buiten wachten op Alhagy. Die ging namelijk mee om ons te brengen. Toen kwam Alhagy door de poort met een witte jurk aan. Die was bij de Moskee gaan bidden. Hij ging even snel omkleden, en toen gingen we, ik ging met papa, Tom ging met mama. En Sven ging met Alhagy. Het was heel leuk en mooi. Want we waren er natuurlijk bij zonsopgang. Na eventjes kanoën zagen we allemaal kale bomen met vogels erin. Daar gingen we een foto bij maken, en toen gingen we weer terug. Toen we thuis waren, gingen we met alle kinderen allerlei spelletjes doen: Twister, UNO en Memory. Daarna gingen we met z’n alle pannenkoeken eten, als afscheid. Want die dag daarna zouden we weer terugvliegen naar Nederland. En die dag erna zouden we weer naar school moeten. Morgen vliegen we dus weer. Maar het was een superleuke vakantie!
De rijke oom uit Amerika.
Zoals in de jaren 50 en 60 van de vorige eeuw de als arme sloeber geëmigreerde oom met vakantie het klootjesvolk in Nederland bezocht en zijn welvaart graag etaleerde, zo bezoeken gevluchte Gambianen in de Kerstperiode hun vaderland, waarbij ze laten merken hoe goed het ze gaat in de VS of Europa. Ze komen hier niet bij hun familie logeren, maar huren een luxe appartement in de hotelstreek, huren een snelle auto en geven geld uit in relatief dure restaurants. Alhagy kwam afgelopen weken een aantal malen eerder thuis van zijn taxistandplaats in het hotelgebied uit ergernis van alle “noise” van de vakantievierende landgenoten. Hij was uitgenodigd in het appartement van oude vrienden, maar had het na tien minuten wel gezien Lastig te beoordelen of een gezonde jaloezie daarbij ook een rol speelt (??) . In de kerstperiode zijn er optredens van gevierde Senegalese artiesten, life uitgezonden op de nationale Gambiaanse zender, waarbij de rijke landgenoten bergen met dalasi’s,euro’s en dollars op het podium gooien: een groot contrast met de gemiddelde armoede van de kijker.
Uit de familie van mijn moeder zijn eind jaren ’40 ooms naar Canada geëmigreerd en onlangs zag ik in een oud familiealbum nog foto’s van die ooms, die als boerenknecht poseerden naast grote auto’s van hun baas. Diezelfde foto’s staan nu op de Sociale Media van de arme gevluchte tomatenplukkende Gambianen die in Italië onder slechte omstandigheden verblijven, maar wel hun achterblijvende landgenoten stimuleren om ook de overtocht te wagen met alle risico’s van dien. Niets nieuws onder de zon.
Het is me dus ondanks het bezoek en het daarmee samenhangende gevolg dat we uit de “bejaardenstand ”gehaald zijn en ik mij de luxe heb veroorloofd om 1 week geen mensen aan de poort te helpen toch gelukt om een beginnetje het weblogjaar te breien ofwel…de eerste steken zijn opgezet.
We wensen jullie de frisse doorstart van 2024 die het KNMI voor jullie in petto heeft, nadat ik verklapt heb dat we hier met zijn allen een lange Nieuwjaar duik hebben genomen in water van naar schatting 25 graden.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 2
[visitorCount] => 544
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/155/407_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => waarnemen
)
[55] => stdClass Object
(
[reportId] => 5098953
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-01-01
[photoRevision] => 20
[title] => Drempels
[message] => Drempel
Zondagavond is het weer zover. Als het twaalf uur is op de plaats waar we ons bevinden – voor jullie een uur eerder dan voor ons- gaan we over de drempel naar het Nieuwe Jaar. In tegenstelling tot alle andere dagen van het jaar, behalve op de avond vóór onze verjaardag, gaan de dagen drempelloos in elkaar over. Ik moet overigens bekennen dat ik de overgang van de jaren ook steeds meer als laagdrempelig ervaar….oude dag misschien?
Drempel poort.
Om met de auto ons erf op te rijden, moet je een flinke hindernis nemen. Door de regenrivier vóór de poort is het daar uitgesleten en is het even een hobbel om door de poort te rijden. Het is schemerig als Alhagy komt aanrijden in één van de twee auto’s bedoeld voor het vervoer van Yassin en de kinderen naar en van school. De eerste auto voor dat doel hebben we Ladiescar 1 gedoopt. Omdat de auto op de leeftijd van ruim 25 jaar al redelijk bejaard is en een autoprobleem direct een vervoerprobleem is, hebben we een zusje van L1 als reserve-auto gekocht.Alhagy heeft de kinderen naar school gebracht die dag en komt aanrijden in L2. Opvallend is dat hij wel erg behoedzaam over de drempel rijdt en de oorzaak is snel duidelijk: de auto is ongeremd. Halverwege de weg naar huis viel de rem druk weg en moest hij zich met de handrem redden. Naar zijn zeggen was dat op de zandweg geen probleem, maar op het asfalt lastig.
Bij inspectie blijkt er bij een achterwiel olie te lekken: er is een remcilinder te ver uitgeschoven door een te dunne remvoering. Het geval is dat een paar weken geleden onze buren die de auto leenden al opmerkten dat de remmen maar matig werkten. De trommelremmen zijn toen bijgesteld, want de remvoeringen vervangen zou geldverkwisting zijn(?). Inmiddels voor 40,- aan beide kanten de remvoeringen vernieuwd. Na vele jaren Gambia ben ik weliswaar iets minder dom geworden (wat betreft auto’s), maar een seniorencursusje autotechniek was een leuk pensioencadeau geweest.
Drempelloos?
Er verschijnt een jonge buurvrouw op mijn spreekuur, woonachtig op een erf vlakbij. We kennen haar al vele jaren. Op deze compound is het steeds een komen en gaan geweest van familieleden, meest kinderen, die kennelijk drempelloos van het ene gezin naar het andere werden verplaatst. De familierelaties zijn ons nooit helemaal duidelijk geworden: halfzusjes, halfbroers of toch (achter) neven en nichtjes?
Effo heeft zich inmiddels ontwikkeld tot een mooie vrouw, is gekleed in een nauwsluitende lange broek en spreekt goed Engels. Ze begint enigszins schuw haar klacht in haar “private part” te vertellen. Ali is nu als tolk overbodig en bij dit onderwerp bij een buurvrouw zou hij wel eens een drempel kunnen vormen voor Effo. Het verhaal van Effo komt erop neer dat ze vaginale klachten heeft. Ik waag er het op en vraag of ze seks heeft. Twee dames op de compound zijn al ongewenst zwanger heengezonden en één van hen is onlangs van een kind van een derde onbekende verwekker bevallen( “het was donker”) ..Effo heeft seks met een vriend, die ze 1x per maand ontmoet, waarbij de seks plaatsvindt. Op mijn vraag of ze “familyplanning” gebruikt, geeft ze een antwoord dat erop neerkomt dat hij voor het zingen de moskee uitgaat. Ik weet dat er door de moslimgemeente niet wordt gezongen in de moskee en dat door de strikte scheiding der seksen bevruchting in de moskee niet snel zal plaatsvinden. Ik moet nog eens nadenken hoe dat dan wel in de kerk zit, gezien het gezegde. (Misschien heeft iemand een tip?). Wat ik zeker weet is, dat deze bovenmannelijke beheersing niet alle jongemannen gegeven is.
Ik geeft haar het voorbeeld van de veel ellende veroorzakende ongeplande zwangerschappen in de familie en adviseer een meer betrouwbare anticonceptie, bijvoorbeeld de prikpil. Ik zeg haar dat dit niet toegestaan is volgens het geloof, hetgeen ze beaamt. Vervolgens merk ik opdat de seks vóór het huwelijk ook niet is toegestaan volgens de Koran ( ik ken mijn klassiekers). Kortom: als je dan toch aan het zondigen bent…….Denk er eens over na.
Ze is er direct uit: ”Ik heb mijn beslissing al genomen”. We spreken af dat ik de prikpil zal toedienen tijdens haar eerstvolgende menstruatie en dat we het vervolg gaan regelen.In ieder geval in dit geval een laagdrempelig consult.
Zeer laagdrempelig
gaat men hier om met het begrip mijn-dijn en lenen. Wanneer je samen op één erf woont, ben je daarmee “one family” en deel je je bezittingen. Inmiddels weten Alhagy en Yassin wel dat het zo niet werkt en krijgen we geleend spulletjes net zo snel terug als in Nederland (meestal dus ). Als Ali komt met de vraag of “a friend” een trap,ladder of kruiwagen eventjes mag lenen zijn we op onze hoede. Hij weet dat a : hij geen eigendommen van ons mag uitlenen en b : verantwoordelijk is voor het terugkrijgen van de spullen.
Gisteren toch weer een gevalletje: Alhagy vraagt of het goed is dat we drie jongens morgen ieder 500 dal ( 7,-€) betalen om de weg voor ons erf te repareren met de gravelstenen die bij de buren liggen. Huub en Annet wonen 100 meter verderop en hebben een paar ladingen gravel laten komen om weggespoelde grond bij hun muur te vervangen, maar door een misverstand is er 1 lading te veel afgeleverd, waardoor er nog een bult ligt. Ik antwoord dat dit arbeidsloon oké is en vraag of het lenen van het gravel besproken is.” Bakary, de watchman van Huub en Annet, zegt dat Huub het gravel niet nodig heeft”. Tja….maar hij heeft er wel 100 € voor betaald. Overleg met Huub: Bakary heeft beloofd dat hij het gravel zo veel mogelijk zou verspreiden. Kortom: met iets minder alertheid hadden we mooi het gravel ontvreemd, sorry geleend, want Bakary en Huub/Annet zijn tenslotte “one family”.
Tenslotte hoop ik dat jullie in dit oude jaar niet zo bedremmeld achterblijven, dat jullie niet aan het nieuwe jaar 2024 durven te beginnen.
Hup…vooruit het is maar een klein hupje : gezond 2024 gewenst.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 5
[visitorCount] => 513
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/154/549_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => drempels
)
[56] => stdClass Object
(
[reportId] => 5098890
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2023-12-24
[photoRevision] => 20
[title] => Kerstspecial?
[message] => Kerstspecial?
Hoewel het voor ons een bijzondere, dus speciale Kerst is om deze dagen hier in Gambia door te brengen, heb ik voor jullie geen Kerstspecialweblog in petto.
Overigens krijgen we van 31-12 tot 7-1 (klein) kinderen op bezoek. De mogelijkheid bestaat dat er de komende zondagen een situatie van overmacht zal ontstaan, waardoor er geen weblog bij jullie op de mat valt.
De BOOM
Een boom omhakken stelt relatief niets voor als je het vergelijkt met de inspanning die nodig is om de stam in zodanig hapklare brokken te zagen, dat er houtskool gemaakt kan worden. Zo nu en dan horen we de man met de kettingzaag weer bezig met het in mootjes zagen. Op de foto is inmiddels al een stapel te zien. Als al het houtin stukjes is , wordt het afgedekt met aarde en bladeren en net voor het sluiten van de berg aangestoken. Wordt vervolgd.
Bendula
Het Bendula project in Tanji ( te vinden op Facebook ) ondersteunt de familie van kinderen met zowel een fysieke als een geestelijke handicap. Zo nu en dan ga ik mee om een situatie van de medische kant te bekijken en te beoordelen of een andere behandeling of verder onderzoek in een ziekenhuis raadzaam is.
Als afwisseling was ik afgelopen week bij een volwassene. Musa, een man van begin 40 jaar, had tot 2020 een goede baan die een beloning gaf waarmee hij zijn gezin van 7 kinderen kon voeden. In de zomer van 2020 kreeg hij loopstoornissen die langzaam verergerden en nu kan hij niet meer staan of lopen. Van de 7 kinderen zijn er 4 bij familie ondergebracht omdat er geen geld is voor eten en kleding. Al het meubilair in huis is verkocht. Musa zit de hele dag op de grond met zijn benen opgetrokken. Zijn knieën zijn inmiddels zo verknocht aan die stand dat ze niet meer willen strekken. Hij voelt zijn ontlasting en urine niet aankomen, waardoor zijn kleding bevuild raakt. Zijn gevoel van eigenwaarde is hiermee tot onder nul gedaald. Er is natuurlijk geen incontinentiemateriaal. Afgezien van de kosten is het praktisch erg lastig om hem naar een ziekenhuis te vervoeren en welke dokter heeft de kennis om een diagnose te stellen, laat staan een behandeling? Na de wonderbare genezing van Mustafa ( zie vorige week ) en 2 mensen die de laatste jaren na behandeling met vit B12 weer konden lopen, ga ik starten met vit B12. Insha-allah dan wel op hoop van zegen.Musa spreekt gelukkig goed Engels, dus kon ik zonder tussenkomst van een tolk hem vertellen dat ik geen enkele belofte kan doen. En verder hebben we nog een doos met incontinentiemateriaal dat in Nederland weggegooid zou worden om hem, en zijn vrouw, iets te ondersteunen.
Christmas party
Op de kleuterschool van “onze “ stichting Baobab Nursery School was afgelopen vrijdag de Christmas party. De laatste jaren zijn er ouders die vanwege hun moslimgeloof niet willen dat hun kinderendit feestje bijwonen. In aantal een uitgekleed feestje dus. De kinderen nemen zelf van huis lekker eten mee. Zoals op de foto te zien, is er op de hoeveelheid eten niet bezuinigd.
Kerst- en Nieuwjaarwensen.
Voor mensen met een lege plaats in hun gezin of familie is december vaak een lastige maand. Zeker als je recent een geliefde hebt verloren, is het niet makkelijk om een feestelijk gevoel te hebben in de laatste week van december. En ook als het gemis niet recent is, dan nog….. Ik durf het gezegde “ De tijd heelt alle wonden “ niet voor mijn rekening te nemen. Wat ik wel zeker weet is, dat elke wond geneest met littekenvorming. Een mooie rechte snee met een scherp mes geeft meer kans op een acceptabel litteken dan een diepe scheurwond. Het verlies van je ouder op hoge(?) leeftijd na een goed leven is anders dan het verlies van jepartner of je kind. En dan nog de vraag wat is oud en wat is jong? Mijn opa en een oma overleden op 72 jarige leeftijd, maar ja, dat waren toen in mijn beleving “oude mensen “. Nu ben ikzelf ( FJ) 72 jaar en nog piepjong…Goede vraag als Kerstpuzzel, op te lossen bij een "goed glas wijn bij de open haard " : welk gezichtspunt is juist?
Na bovenstaande bespiegeling en in de wetenschap dat er talloze mensen zijn voor wie “Vrede op Aarde” verder weg is dan ooit, wensen wij jullie
Goede feestdagen en een gezond 2024.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 3
[visitorCount] => 567
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/153/915_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => kerstspecial
)
[57] => stdClass Object
(
[reportId] => 5098813
[userId] => 440307
[countryId] => 68
[username] => sy-bruce
[datePublication] => 2023-12-17
[photoRevision] => 0
[title] => 2023 / 2024 KERST GROET
[message] => Wij wensen onze familie, vrienden en volgers
.
Fijne feestdagen en een gezond en liefdevol Nieuwjaar.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2020-05-11 15:11:43
[totalVisitorCount] => 28977
[pictureCount] => 1
[visitorCount] => 601
[author] => Frans van Buuren
[cityName] => Lamin
[travelId] => 525657
[travelTitle] => Weg voor onbepaalde tijd.
[travelTitleSlugified] => weg-voor-onbepaalde-tijd
[dateDepart] => 2020-04-21
[dateReturn] => 2025-04-21
[showDate] => yes
[goalId] => 5
[goalName] => Een wereldreis
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/153/062_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/440/307_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 2023-2024-kerst-groet
)
[58] => stdClass Object
(
[reportId] => 5098812
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2023-12-17
[photoRevision] => 20
[title] => Donkere dagen....
[message] => Donkere dagen.
Terwijl jullie in de donkere dagen voor Kerst verkeren, hadden wij afgelopen week te maken met een nacht, tijdens welke de temperatuur zodanig zakte dat we een fleece dekentje pakten. Vandaag, en komende dagen, enige bewolking en een temperatuur van slechts 30 graden. Ook wel eens lekker.
Fossiel.
Naar aanleiding van mijn verhaal over het beschadigde 200 dalasi briefje kreeg ik van Paula de tip dat de benzinestations deze briefjes wel als betaling accepteren. Dankjewel en goed om te weten. Gerda vroeg zich af of we hier geen plakband hebben. Ja, Gerda, we hebben wel plakband, maar dit was een half briefje van 200 dalasi. En toevallig had ik geen ander, passend, half briefje om een nieuwe te maken.
Overigens…..
wat betreft plakband : een aangebroken rolletje plakband mag na ongeveer 1 jaar verblijf in een la bij dit klimaat geen aanspraak maken op de eigenschap “plak”. Bijna “alles “ heeft hier last van tropenjaren. Wij zelf hopen echter dat onze veroudering hier op een laag pitje staat.
Wat betreft pompstations :
A onbemensde m/v/x/nb pompstations zul je hier niet aantreffen. Betalen met je pasje aan een zuil of binnen aan de kassa? Nulpunten. Hier kom je aanrijden bij een pompstation waar ettelijke bediendes doodvermoeid zitten of rondhangen. Wanneer je op weg bent naar je pomp naar keuze, kan het zijn dat je keuze niet gehonoreerd wordt. Die pomp is nu juist aangesloten op een tank die leeg is (toevallig). Je krijgt na uitstappen de vraag welke type brandstof je wilt kopen en de vraag voor hoeveel dalasi. Op de pomp wordt het genoemde bedrag ingetoetst en wordt zichtbaar in het display. Altijd goed om te controleren of dit het juiste bedrag is. Vervolgens wordt het pistool met de goede (controle) kleur in de tankopening gedaan, de stop wordt vastgezet en het tanken begint. De brandstofinname stopt als het bedrag is bereikt, het tankpistool gaat eruit en de tankdop erop (wel even kijken). Je geeft het afgesproken bedrag en de bediende telt het na.
B
zo nu en dan is de benzine of diesel in het land schaars en juist bij jouw pompstation op. Het scheelt stress als je op dat moment nog voldoende over hebt om elders wel te vinden/ in ieder geval thuis te kunnen komen ( en in ons geval ook weer van huis terug bij een pompstation ) .De tank altijd bijna vol willen hebben, geeft het risico dat je de lege ruimte in de tank te royaal inschat – voor te veel dalasi’s wilt tanken- en een kleine overstroming veroorzaakt, want de automatische stop is uitgeschakeld.
C
De kwaliteit van de brandstof: het afgelopen jaar zijn 2 grote brandstofhandelaren in Nederland berispt omdat ze te veel giftige en kankerverwekkende stoffen door de naar Afrika verscheepte brandstoffen mengden. Natuurlijk is die bovengrens hoger dan wat in Europa is toegestaan (Afrikaanse mensen kunnen veel beter tegen gif ), maar deze handelaren overschreden deze hoge norm ruim. Bij het proces tegen hen was hun verweer, dat Nederland veel strenger is dan andere Europese landen en dat nu onze buurlanden de brandstoffen met veel te veel gif uitvoeren.” Gelukkig krijgen we een nieuw verlicht kabinet en kunnen we binnenkort de EU-regels aan onze laars lappen. Die milieuregels van de linkse elite zijn we flink zat en zo kan een hardwerkende benzinehandelaar ook nooit een eerlijke boterham verdienen”
NOOT VAN DE SCHRIJVER: LET OP DE AANHALINGSTEKENS”
D
Mocht het druk zijn bij een pompstation, wordt dan niet ongeduldig. Veel mensen tanken voor minder dan 500 dalasi ( 7 Euro ). In de eerste plaats legen wij onze spaarrekening ook niet in onze benzinetank. Verder:" ik tank altijd voor 500 dalasi en daar kom ik altijd prima mee uit". Na een aantal keren zonder brandstof gestaan te hebben, daalt het besef in dat bij het stijgen van de brandstofprijs het aantal liters brandstof voor 500 dalasi afneemt. Je staat overigens verstelt hoe goedkoop de brandstof hier is: 75 dalasi per liter ( 1,06. €) Helaas is dit wel de prijs van 7 stokbroden. Als we eerder buurman Alhagy vroegen hoever het is naar Janjangbureh ( verweg in het binnenland ) was steevast het antwoord : Ik kan voor 800 dalasi heen en weer rijden. Maar toen zat er ook geen werkende kilometerteller op zijn Landrover Defender en waren er nog helemaal geen verkeersborden langs de weg: dusszz….. Inmiddels is Alhagy prima op de hoogte van afstanden en prijzen.
Mustafa.
In een weblog van eind 2021 beschreef ik in het stukje “Geen appels met peren” de situatie van jongeman Mustafa. Volgens het verhaal gezond geboren, maar in de loop van vele jaren elk loopvermogen verloren bij een steeds regressiever gedrag. Hij schoof toen op z’n blote bibs door de compound en zijn nachtverblijf was een smerig hok met een matras met uitwerpselen. Onder het vermoeden ( maar ook niet meer dan dat ) van een ernstig vitB12 te kort begonnen met injecties hydrocobamine. Dat gaf enige verbetering, waarop de familie vroeg om te stoppen. Hij wilde namelijk weglopen.
Ik hoor nu dat hij weer prima kan lopen en het erf is uitgelopen met onbekende bestemming. Hij is na een paar dagen 25 kilometer verderop weer gevonden. Maar nu…. Zou zijn bedrag ook ten goede veranderen??? Of blijft dit van de regen in de drup?? Toch vitamine B 12 blijven geven??
5 dalasi-melk
Er komt een erg jong ogende vrouw/ meisje binnen met, hoe bestaat het, een kindje op de rug. Het kindje wordt tevoorschijn getrokken, een meisje, en zou 5 maanden zijn. Ze begint te huilen en krijgt de tepel van wel een heel klein borstje in de mond geschoven. Nu weet ik dat de productiecapaciteit van borsten geen relatie heeft met de grootte van dit orgaan, maar hier…….Ze vertelt geen borstvoeding te hebben en daarom koopt ze de zakjes melkpoeder bij de locale super. Het zijn zakjes voor 7 eurocent ter grootte van een zakje Completa, maar dan natuurlijk van superkwaliteit. Ze maakt hier “melk” van met water uit de put. Bij navraag wordt het water eerst gekookt (?) : water uit de put trekken, hout sprokkelen, vuurtje maken ( zijn er nog lucifers?) , water in een keteltje aan de kook brengen, water laten afkoelen, water hygienisch bewaren en melkpoeder aanlengen.
Ik ben niet verbaasd als ze vertelt dat haar dochtertje diarree heeft Bij onderzoek valt het kindje me niet tegen: geen uitdroging, ontwikkeling lijkt conform leeftijd. Gewicht 5500 gram : kon slechter. Gelukkig hebben we plenty babyvoeding van Kruidvat in huis, dankzij de inzamelingsactie vorig jaar van Ellen en Stevelien. Na uitleg en met flesje vertrekt ze. Na 1 week is het meisje 400 gram aangekomen, diarree is over en ze ziet er bijna welvarend uit.
Tunesie.
Jongeman Mustafa komt op het spreekuur voor teledermatologie. Een broer van hem zit in een vluchtelingenkamp in Tunesie en stuurde foto’s waarvan bijgaand 1 te bekijken. De broer vertelt in weinig hygienische omstandigheden te slapen, dat wil zeggen hij probeert te slapen, maar wordt gekweld door jeuk. Zelfs mijn teletherapeutische gave schiet te kort: ik kan schurft in een Tunesisch kamp niet genezen.
Overigens hoorden we deze week dat er ook jongemannen en één jongevrouw uit de buurt vastzitten in Libië. "Graag eerst 55000,- dal = 750,-€ sturen voor vrijlating en dan 150.000 dal = 2000,-€ voor een VIP-plekje op de boot naar Italië. Fijne Kerst en een Gelukkig Nieuwjaar."
Verwachting
We waren al even in afwachting van de eerste papaya van eigen erf en vanmorgen was het zover. De volgeladen boom begint rijpe vruchten te produceren (zie foto ). De bananen hebben nog ff.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 3
[visitorCount] => 621
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/153/055_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => donkere-dagen
)
[59] => stdClass Object
(
[reportId] => 5098759
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2023-12-10
[photoRevision] => 20
[title] => Kom en verwonder je.
[message] =>
DE BOOM
Naar aanleiding van mijn verhaal over de gevelde boom voor onze poort heeft Willemijn, mogelijk in verband met mijn opmerking dat ik niet gehinderd word door kennis over boomsoorten, een waardevolle aanvulling gegeven. Deze rodeballetjesboom betreft een Parkia biglobosa. In de traditionele behandelwijze worden onderdelen van de boom gebruikt voor de behandeling van worm- en parasitaire infecties, hoofdpijn, kiespijn, hartklachten, epilepsie en niet in de laatste plaats als middel tegen onvruchtbaarheid. Die laatste mogelijkheid zet me aan het denken: mocht er de komende jaren vergrijzing optreden in ons dorp door een sterke terugloop van het aantal geboortes, zou dit dan te wijten kunnen zijn aan het omhakken van deze boom of moeten we meer denken aan het grote aantal jongemannen die proberen Europa te bereiken en niet meer beschikbaar zijn voor dehuwelijksmarkt? Ik sta open voor suggesties om dit te onderzoeken.
Willemijn dank voor je aanvullende informatie, die bij mij helaas alleen weer een nieuwe vraag oproept.
Woensdag gehaktdag?
Het is al na 19.00 uur, al flink schemerig en ik heb net mijn welverdiende(?) biertje ingeschonken als er wordt geklopt op de poort. Ali is al naar huis, want het spreekuur is afgelopen. Ik roep dat ik er aan kom – nkanale- en doe de poort open. Er staat een vriendelijke jongeman, die in het Mandinka iets zegt waaruit ik het woord borow – medicijn distilleer. Hoewel mijn kennis van deze taal nog altijd in de kinderschoenen is blijven steken, zeg ik n gittale = ik ben gesloten en sama talang woro aning worohula= morgen tussen 18.00 en 19.00.
De volgende dag herken ik deze man ,die als eerste in de wachtrij zit. Hij vertelt sinds een half jaar vermoeid te zijn en snel kortademig. Hij heeft een opvallende zwelling aan de voorzijde van de hals, veroorzaakt door een flinke vergroting van de schildklier. Bij navraag is hij meer dan 10 kg afgevallen bij een goede eetlust, transpireert hij meer dan normaal, trillenzijn handen en heeft hij last van “hartjagen “ ( niet te verwarren met hartenjagen). Hij is in het voorjaar in het op één na grootste ziekenhuis van het land geweest. Op maandagochtend is het daar “highblood”, op dinsdagmorgen diabetes en op woensdagochtend goiter = schildklierspreekuur. De Cubaanse dokter die op woensdag spreekuur pleegt te doen, heeft een ECHO van zijn hals laten maken, bloedonderzoek gedaan en medicijnen voorgeschreven. Toen hij terugkwam op woensdagmorgen bleek de Cubaanse dokter voor 6 maanden op vakantie te zijn: eventjes geduld dus. Gelukkig heeft hij alle gegevens van het lab en een afbeelding van de echo in zijn telefoon opgeslagen, maar even ongelukkig is hij zijn telefoon kwijt….
Ik leg hem uit dat behandeling van zijn klachten zeker nodig zijn en dat hij dan maar beter naar een andere groot ziekenhuis kan gaan.
Roots kleuterschool.
Vlakbij ons huis is de Roots kleuterschool, waarop een aantal kinderen les krijgen dankzij welwillende sponsoren via het noodfonds van onze stichting. In November ga ik kijken welke kinderen van dit groepje het nieuwe schooljaar weer verschenen zijn. Voor die kinderen kan ik dan direkt het schoolgeld voor het hele jaar betalen. Afgelopen week bleek dat de helft van een tweeling , Adam en Eva, door zijn moeder om onnaspeurlijke redenen naar familie elders is gestuurd en dus niet meer op deze school is. Awa zou volgens de administratie van de school de laatste 2 weken veel absent zijn. Via tolk Ali met moeder Fatou gesproken : Awa wil graag naar school ,maar voelde zich niet goed en was daarom thuis. Bovendien (?) is ze uit haar uniform gegroeid en is het rokje nu veel te kort. De uniformrokjes zijn hier oversized en reiken tot de enkels. Ik geeft Fatou 1000 dalasi = 15 € om 2 uniformen te laten maken en betaal de volgende dag het schoolgeld voor Awa.
Vanmorgen loop ik met mijn stokbroodjes onder de arm geklemd naar huis als ik achter me gehijg hoor. Fatou komt ondanks haar forse overgewicht aanhollen en vertelt in fragmentarisch Engels dat 1 van de 5 briefjes van 200 dalasi zodanig beschadigd is dat de kleermaker dit niet wil accepteren. Ik voorzie haar van een nieuw briefje en verscheur het oude. Om nu met een briefje van 200 dal = 3,-€ naar een bank te gaan om het te ruilen voor een nieuw briefje…..Toch voel ik me na het verscheuren wat ongemakkelijk. Veel mensen moeten hier van minder een dag rondkomen.
Name giving
Er worden in de buurt veel kinderen geboren en er vallen daarom geregeld uitnodigingen in de bus om op de 7e dag na de geboorte de name giving bij te wonen. Afgelopen week liepen Yassin en Penda, de vrouwen van buurman Alhagy en tuinman/ vertaler Ali in vol ornaat de deur uit voor zo’n hoogtepunt in het dagelijks bestaan. ( zie foto )
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 2
[visitorCount] => 532
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/152/602_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => kom-en-verwonder-je
)
)
)
[_currentItemCount:protected] => 15
[_currentItems:protected] => ArrayIterator Object
(
[storage:ArrayIterator:private] => Array
(
[45] => stdClass Object
(
[reportId] => 5100118
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-03-10
[photoRevision] => 20
[title] => Ontwikkeling?!
[message] => Ontwikkeling
Soms krijgen we de vraag of er ontwikkeling is in Gambia. Elk arm land noemen we een ontwikkelingsland, wat inhoudt dat het de bedoeling is dat het zich ontwikkelt ,maar wel in de goede= onze richting graag. En Nederland geeft al jaren ontwikkelingshulp. Dus?
De mate van ontwikkeling van een land wordt door de VN gemeten en daar rolt een index uit. Bij die meting wordt gekeken naar armoede, analfabetisme, onderwijs en levensverwachting. De levensverwachting hier bij geboorte is volgens de laatste cijfers rond de 60 jaar. Het aantal kinderen dat sterft vóór het vijfde levensjaar is niet bekend, maar eerder zag ik een cijfer van 150 per 1000 kinderen. Van 1000 inwoners overlijden er 250 tussen het 5e en het 60e jaar. Dat zijn de mensen van wie wij horen dat ze zich niet goed voelden en toen “zomaar” doodgingen. Ik vind op internet dat het getal van deze ontwikkelingsindex voor Gambia de laatste 40 jaar gestegen is van 3 naar 5 ( NL heeft 9.3)en dat Gambia van de 189 gemeten landen op de 172e plaats staat. Dat laatste is niet bemoedigend, maar in de eredivisie moeten ook clubs in het rechter rijtje staan immers. Gelukkig staat Nederland op een plaats die recht geeft op directe plaatsing voor de groepsfase van de Champions League.
Overigens….. hoe is eigenlijk de ontwikkeling van Nederland? Ja, er is verandering, maar is er ook ontwikkeling ten goede?
Er zijn zeker veranderingen in Gambia: meer geasfalteerde wegen, meer blik op de weg, meer supermarkten, behalve de ezelkarren ook motorfietsen met laadbak, er is een middenklassen in opkomst……Maar we vragen ons wel af of er wel veel vooruitgang is in welzijn van de gemiddelde Gambiaan.
En wij/ jullie in Nederland: een beetje in je sas met de veranderingen in onze, in grote lijnen, welvaartmaatschappij?
Achterlangs naar het paradijs
Het paradijs Europa oefent een onweerstaanbare aantrekkingskracht uit op jonge Gambiaanse mannen. Ook mensen met een baan en een redelijk inkomen gaan op stap door de woestijn en riskeren de martelingen in Noord-Afrika en de verdrinkingsdood. Zij nemen de “backway”. Afgelopen week kwam een vrouw op het spreekuur met hoofdpijn en slaapproblemen. Bij doorvragen ligt ze wakker door zorgen om een zoon die in Libië gestrand is. Een buurman vertelt dat een zoon na het sparen/collecteren/lenen van 60.000 dalasi ( 850,-€) via de woestijn Libië bereikte, een eerste klas overtocht boekte, maar door de overbeladen en lekke boot weer teruggevaren is naar Libië. Geld op, gegijzeld door mensensmokkelaars. Graag even geld overmaken met Western Union voor een nieuwe poging om te verdrinken. Twee dagen geleden werd deze jongeman teruggevlogen naar Gambia. Volgens een organisatie, die in het leven is geroepen om deze afdruipers op te vangen, krijgen ze na aankomst een overnachting en ontbijt om bij te komen, een telefoon met 100 dalasi beltegoed, 4000 dalasi om thuis te komen en een budget van 1000 Euro om een opleiding te doen. Ali vertelt dat zijn broer, die ook op deze manier is teruggekomen, van de 1000 Euro nooit iets heeft gemerkt. Kwade tongen beweren dat dit in verkeerde zakken verdwijnt. Een deel van de gerepatrieerden gaat zeker voor een volgende poging.
Even later komt een vrouw met gezondheidsklachten en droevig uiterlijk op het eerste gezicht. Een zoon van 20 jaar is 5 maanden geleden met de noorderzon vertrokken met geld dat hij geleend heeft van familie en bekenden. “Als ik in het paradijs ben, zullen mijn ouders het terugbetalen “. Helaas zit hij vast in Tunesië (voorstadium van het paradijs?) en of ze even 30.000 dalasi willen betalen voor zijn vrijlating. Haar echtgenoot heeft een deel van hun grond verkocht om alles te betalen. Dat verklaart haar droevig uiterlijk voldoende, dus. De overeenkomst tussen de EU en Tunesië om voor 1,2 miljard Euro deze mensen tegen te houden werkt in dit geval dus goed.
Er zijn ook families met kinderen die het paradijs gehaald hebben en die dankzij een maandelijkse zending van 100-200 euro te eten hebben en hun huis kunnen afbouwen. Dat er van elke backwayman er één sneuvelt….tja …wie niet waagt, die niet wint.
Er worden jongens vanuit Libië, Tunesië en ook Duitsland teruggevlogen. Deze vliegtuigen landen in het holst van de nacht zonder publiciteit. Er zijn radioprogramma’s die de “backway” als onderwerp hebben en waarop gerepatrieerden inbellen en vertellen over hun ontberingen. Maar wie wil dit horen?
Zou het helpen als er met hulp van Europa hier beter onderwijs, dus meer kans op een baan/inkomen, maar ook banen gecreëerd zou worden of blijft Utopia onweerstaanbaar lokken? Eerst maar eens een kabinet in Nederland en een flinke overwinning van de rechtse partijen bij de Europese verkiezingen om alle economische vluchtelingen buiten de deur te houden? De Italiaanse regering maakt haar beloftes immers ook waar! Bijna niemand meer op Lampedusa. Nou,ja……een enkeling.
Zeg het maar….
Schoon helder water.
In het dorp is een watersysteem op zonne-energie dat elke dag 100.000 liter water produceert. Er zijn in de loop van de jaren, naar mijn idee, te veel leidingen en kranen op aangesloten. Er zijn mensen die klagen dat het systeem niet goed meer werkt. In de foto’s boven een paar voorbeelden, binnen 200 meter van elkaar, van ontbrekende kranen (gestolen) en kranen die de hele dag lekken of gewoon een beekje maken. We zouden kunnen spreken van verspilling misschien?
Uitdagingen.
Afgelopen week arriveerden 16 dozen met voetbalkleding en ballen uit Hoogeveen. We zijn druk bezig om er een goede bestemming voor te vinden. Op een middelbare school in de buurt bracht ik twee dozen met voetbalkleding voor 12-16-jarigen en 2 ballen. De directeur was erg dankbaar en ik moest echt even in zijn kantoor komen zitten. Toen haalde hij diep adem en begon zijn goed gerepeteerde verhaal over de uitdagingen van de school: het watersysteem stuk door blikseminslag in het solarsysteem, in slechts 1 lokaal een elektriciteitsaansluiting en 1 lokaal vol met onbruikbaar meubilair. Of ik misschien?
Nu ben ik er beducht voor om zo’n directeur alle gras voor de voeten weg te maaien, dus heb ik deze uitdagingen voor hem laten liggen.
Ik zag dat de Gambiaanse overheid per jaar 100 Euro per hoofd van de bevolking uitgeeft aan gezondheidszorg, dus komt het onderwijs er mogelijk nog bekaaider van af.
Ook een goed bericht.
Het ondervoede meisje ( 500 gr gewichtstoename in 5 maanden) is inmiddels in 3 weken 1 kg aangekomen ( zie foto). Haar moeder heeft geen hyperventilatie-aanval meer gehad. Preventieve werking van een boterhamzakje misschien?
Gekapseisd
Afgelopen donderdag is een 12 persoonstaxibusje met 30 mensen aan boord vlakbij Madiana gekapseisd. De chauffeur had bedacht dat zijn bijrijder, een jongen die het geld int en meestal half buitenboord hangt, ook maar eens moest leren sturen. Helaas raakte hij op hoge snelheid van de zandweg met als gevolg dat de bus kapseisde : gelukkig geen doden, maar wel de nodige gewonden. Vervoer op maat?
Maankijken.
Gisteravond hebben we, solidair met de moslims als we zijn, naar de avondhemel getuurd om te zien of er een sikkeltje van de nieuwe maan te zien was. In dat geval zou de Ramadan vandaag beginnen. Maar er was nog niets te zien, dus was er vanochtend nog gewoon brood te koop. We moeten de komende weken ’s avonds brood kopen voor de volgende ochtend vanwege de Ramadan. We zijn wel solidair, maar we moeten wel gewoon kunnen eten en drinken. ( wel windmolens, natuurlijk oorlogsvluchtelingen, maar niet bij ons in de buurt )
Ons vertrek naar Nederland ( 22 maart ) is voor ons gevoel al weer snel. Voor de hardwerkende medelander is een zonvakantie van 12 dagen een eeuwigheid, maar voor ons luxe pensionado’s lijkt het of we morgen weer terugvliegen. Weer een voorbeeld van verschillende beleving van tijd.
Volgende week ons laatste blog. Het voelt alsof we komende zondag de laatste vuurpijl van het wekelijkse vuurwerk van afgelopen maanden gaan afschieten, maar het zou ook een nachtkaars kunnen worden.
Tot aaander week, leu!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 5
[visitorCount] => 641
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/162/701_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => ontwikkeling
)
[46] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099989
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-03-03
[photoRevision] => 20
[title] => Om-denken
[message] => Omdenken.
Van mensen die Gambia voor het eerst bezoeken en geen ervaring hebben in “Donker Afrika” is het vaak een flinke cultuurschok. We vinden het interessant om te zien en te horen hoe verschillend mensen op hun eerste verblijf reageren. Sommigen zijn al snel helemaal “om” en willen niets liever dan zo snel mogelijk weer terug. Anderen echter hebben al snel helemaal genoeg van het aanklampgedrag van de jongens in het toeristengebied en vinden het lastig om de grote armoede buiten de toeristencomfortzone een plekje te geven: nooit weer. Maar natuurlijk is er tussen zwart en wit een grijs gebied, maar die groep Gambiagangers is minder goed te beschrijven
Ook na onze ruim twintigjarige ervaring hier is het voor ons nog lastig om niet vanuit ons perspectief naar de wereld om ons heen te kijken, maar steeds maar weer “om te denken”. Met de term omdenken bedoel ik hier het je bewust zijn dat wat wij normaal vinden toch helemaal niet zo gemiddeld is in de wereld. Toch passen we ons niet helemaal aan de omgeving aan, zoals het beest op de zoekplaatjefoto boven. We blijven kleurecht.
Prijsvraag
Naar aanleiding van mijn schrijfsel over de respectvolle benamingen van oudere mensen in het Mandinka, werd gesuggereerd om een prijsvraag uit te schrijven ten einde een goede term in het Nederlands te verzinnen. Hoewel Willemijn als eerste reageerde met het Engelse woord “crone” ( ik was erg onder de indruk van haar parate kennis ), kreeg ik van onze Groninger buurvrouw ( jeweetwel) de opmerking dat deze term wordt gebruikt voor “an ugly old woman”. Willemijn heeft dus niet de eerste prijs gewonnen. Verder zijn er geen inzendingen, dus de hoofdprijs vervalt aan diegenen die hem uitloofden.
Vervolg groentetuin.
Na plaatsen van mijn blog van vorige week vroeg ik me af of het geen groententuin is, maar blijkbaar heb je ook een groentetuin als je alleen worteltjes verbouwt, en hoeft het dus niet beslist een groententuin te zijn.
Zoals gezegd zijn alle kranen gestolen, maar de volgende dag bleek ook 15 meter elektriciteitskabel afgeknipt te zijn. Deze kabel vormt de verbinding met de vlotter in de tank, zodat de pomp stopt als de tank vol is. Het lukte niet om de pomp weer aan de praat te krijgen, maar een dag later kregen we de melding dat alle cementen bakken overliepen en ook de watertank via een overstort de omgeving blank zette. De pomp produceert namelijk 200.000 liter per dag en dat krijgen de dames met hun emmertjes nooit op. Voor 10,-€ hebben we nieuw draad gekocht en de vlotter weer verbonden, zodat de vlotter weer zijn werk kan doen. Dat lost dan wel de overflow van de tank op, maar niet het waterballet rond de waterbakken. De vrouwen proberen nu de functie van de gestolen kranen te vervangen door met stokjes en plastic zakjes de waterbuizen zo goed mogelijk te blokkeren. Het vereist wel een out-of-the-box denken…. En mogelijk is dat ook een vorm van (kr)omdenken.
En nu is de keuze: gaan we 16 goedkope kranen van 400 dal per stuk kopen( totaal 100,-€) en met een sterke lijm monteren in de waarschijnlijk ijdele hoop dat ze niet weer gestolen worden of laten we de overmaat aan water maar bedwingen door de stokjes en plastic zakjes.
Om-standigheden
Dat de omstandigheden hier een bepaalde lenigheid van geest vereisen was jullie al wel duidelijk. Gisteren kwamen tussen de dorpsbewoners 2 keurig geklede Engelssprekende mannen, die per motor arriveerden, binnen. De eerste stak een flink gezwollen duim naar voren met veel onderhuidse pus. Hij vertelde diabeet te zijn en bij navraag soms medicijnen hiervoor in te nemen: het beste recept voor een ontregeling van de suikerspiegel. Hij had al antibiotica ingenomen. Ze kwamen uit Sukuta, een stad op 20 km afstand, met een redelijk groot ziekenhuis. Geïnformeerd door kennissen kwamen ze naar mij toe. De afstand is te groot voor de tamtam en rooksignalen, dus er is waarschijnlijk heel ouderwets via whatsapp gecommuniceerd. Zo’n akelig infect bij een diabeet incideren….daar waag ik me hier niet aan, ook al omdat ik niets heb om te duim te verdoven. Met een pijnstiller en advies de volgende dag iemand met een mes op te zoeken vertrok hij, maar niet voordat zijn metgezel ook een aantal klachten had gedeponeerd. Je reist natuurlijk niet zo’n eind zonder hulpvraag. De eerste 3 klachten kon ik redelijk snel “verhelpen”, maar toen hij onder het motto “nu ik hier toch ben dokter” over impotentie begon heb ik hem de website www.easytoys.gm ( nog under construction) aangeraden. Soms ben je gedwongen om te dénken.
Gezien de uitbreiding van mijn adherentiegebied overweeg ik alleen nog mensen met bepaalde postcodes hulp te verlenen. Ik meen dat de eed van Hippocrates zo’n maatregel niet in de weg zit. Nog even wachten tot er straatnamen en huisnummers uitgevonden worden.
En toen……. kwam er een 13-jarig meisje met een dikke buik, passend bij een vergevorderde zwangerschap. Toch was dat niet de oorzaak, want het was nog echt een meisje. Bij onderzoek had ze heel veel vocht in de buikholte. Na flink navragen waren ze al in diverse ziekenhuizen geweest, maar hadden ze geen geld voor verder onderzoek en behandeling. Kommer en kwel, dus.
En toen….. kwam er een 37-jarige vrouw, die eerder was geweest met gezwollen onderbenen, maar nu na afdoen van haar hoofdbedekking een fors vergrote schildklier met hobbels/ bobbels bleek te hebben. In het “ac.ziekenhuis”in Banjul was al een ECHO gemaakt, maar ze hadden al een aantal vergeefse reizen gemaakt om de uitslag te halen. Nog steeds kommer en kwel, dus.
Kom daar nog eens om.
De moeder van het armetierige meisje ( met de groeiachterstand), die volgens oma” not feeling well” is en van wie ik dacht dat ze mogelijk epileptische aanvallen heeft blijkt “gewoon” te hyperventileren. Oma heeft op een van de buren geleende smartphone een keurige video-opname gemaakt, waarop te zien is dat haar dochter op de grond ligt te hyperventileren met aan beide kanten een klassieke main d’accoucheur. Ik verwijs jullie graag naar jullie favoriete zoekmachine om dit fenomeen op te zoeken. Ik heb daar na instructie weer 2 boterhamzakjes aan gespendeerd ( 1 als reserve) . Dat zal wel niet werken, maar ik heb mijn best gedaan. En hoe goed je ook om kunt denken, meer dan je best….inderdaad.
Met blijdschap
geven wij kennis van een flinke daling van de maximumtemperatuur. We zijn zo stoer dat we niet geklaagd hebben, maar de laatste weken was het soms bijna 40 graden met een warme stofwind uit het oosten. Dankbaar zijn we voor een gekrompen windrichting waardoor er een frisse zeebries blaast met temperaturen rond de 30 graden. Daarom zitten we nu zonder klagen ‘avonds in ons luwe verandahoekje bij een minimumtemperatuur van 25 graden. Kkkkoud,he?
We zien dat in Nederland het voorjaar in de lucht zit en op onze tuincamera is al een bloeiende forcytia te zien. Voorzichtig bereiden we ons er mentaal op voor om over 3 weken 5000 km noordwaarts te reizen. Ook wel weer lekker om te leven zonder de dagelijkse vragen om hulp. Nu maar hopen dat onze buren in Hoogeveen niet aan de deur komen om een kopje suiker te “lenen”.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 5
[visitorCount] => 527
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/161/908_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => om-denken
)
[47] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099851
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-02-25
[photoRevision] => 20
[title] => Respect, enzovoort
[message] => Respect
Wat ons opvalt tijdens ons verblijf in Madiana is het respect dat mensen hebben voor oudere mensen. Als Ali een oudere vrouw uit de “wachtkamer” haalt, spreekt hij haar aan met “Mero”. Dat woord betekent oudere vrouw, maar dan niet in de betekenis van ons “old wief”, maar het is een woord dat respect uitdrukt. Een oudere man is hier “Kebba”.Niemand kan mij uitleggen op welk moment van het leven je dit predicaat krijgt en het begrip “ouder ”is natuurlijk ook sterk cultuurbepaald. We zijn al even aan het woordstoeien geweest om een Nederlands woord voor een oudere te verzinnen dat respect uitdrukt, maar dat gestoei is tot nu toe vruchteloos. Ik weet dat er neerlandici onder de lezers zijn, dus wie weet….,
Ik krijg de indruk dat oudere vrouwen hier veel langer actief, moeten, blijven dan mannen. Veel gerimpelde vrouwen op mijn spreekuur met klachten van ‘pijn in ’t lijf” blijken nog water uit de put te trekken, in de groentetuin te werken en hout te sprokkelen om op te koken. De wijze oude mannen zitten het liefst op een bankje onder een mangoboom, de bantaba, te praten.
Groentetuin.
Vorige week schreef ik over de huilende vrouwen van de groentetuin, omdat koeien door de omheining breken. Inmiddels zijn de zonnepanelen schoon en heb ik samen met Ali geïnventariseerd waar de zwakke plekken zitten. De oorzaak zit vooral in het roesten van het kippengaas, omdat de plastic coating is gesmolten door vuur. Een paar vrouwen ontvouwden vanmorgen een complottheorie: de eigenaren van de koeien beschadigen moedwillig het hek door het stichten van bermbrandjes, want ze weten dat de koeien dan in kunnen breken, lekker groenvoer eten en vervolgens meer melk produceren: kassa!! Tijdens dit gesprek aan weerszijden van het hek, kwam er een dame bijstaan, die op haar kruis wees en over borow= medicijnen begon. Ali vertaalde dat ze jeuk heeft in haar “private part” en of ik medicijnen daartegen heb. In Hoogeveen heb ik tijdens een ontmoeting bij het uitlaten van de hond of bij een boodschap in de Hoofdstraat deze vraag nooit gehad. Zal wel cultuurverschil zijn, toch?
Ali en zijn kompaan Mass hebben de afgelopen week met ijzerdraad en betonspijkers de zwakke plekken hersteld.
En toen werden op 1 nacht 15 kranen om de cementen waterbakken gecontroleerd te vullen gestolen. Het schijnt de dieven om het koper in de kranen van Gambiaanse kwaliteit te gaan. Helaas voor hen zit er in deze kwaliteitskranen geen koper verwerkt. Maar ze zijn wel weg.
Groot feest.
Onze Groninger buren ( U weet : er gaat geen mens boven Groningers)kregen deze week van hun watchman de blijde boodschap dat hij over 2 dagen in het huwelijk treedt, bij herhaling en gestapeld. Het is niet geheel duidelijk hoeveel vrouwen hij door diverse oorzaken is kwijtgeraakt ( niet door overlijden ) maar op dit moment leek hij met 1 vrouw getrouwd te zijn. Wel zeker is dat er door zijn noeste bevruchtende arbeid ( hij heeft dan ook een agrarische opleiding gedaan) al 10 kinderen als zijn nazaten het levenslicht mochten aanschouwen. Bruidegom en bruid zijn zelf niet aanwezig tijdens de huwelijksvoltrekking, maar sturen ieder een vertrouwenspersoon naar de imam met de vraag om een echtverbintenis vast te stellen: zo gepiept dus. Natuurlijk is in Nederland binnenkort de mogelijkheid om online te trouwen, maar tot dan zitten we met een voorbereidingstijd van minstens 1 jaar, een reeks slapeloze nachten over datum, romantisch unieke plaats, wie uit te nodigen en ga zo maar door.
Wel kwam er een uitnodiging om later, in feestkledij, aanwezig te zijn bij het plechtige moment dat de kersverse bruidegom zijn bruid op het erf van haar ouders komt halen. Op de foto’s van het feest zien we een prachtig wit pak voor de maagdelijke bruidegom en kleurige jurken voor de bruid. Gelukkig was het voor de bruid dus toch feestelijk. Geruststellend dat de bruid niet per DHL op een afgesproken ( hij zou toevallig niet thuis zijn, geef het pakje maar bij de buren af) tijdstip bij de bruidegom wordt thuisbezorgd.
Het zou ons ernstig teleurstellen als de repetitieve bruidegom nu zou versagen en de bruid minder dan X kinderen zou laten baren. ( X=?)
En ziedaar, raadsel opgelost: Kebba’s rusten terecht uit onder de mangoboom.
( Noot: jullie begrijpen dat ik nu wel reken op commentaren die minder vleiend zijn dan tot dusver )
Hoewel bovengenoemde buren in verband met onbekendheid van de te volgen route hadden aangegeven vóór het donker thuis te willen zijn, liep het allemaal toch wat uit. (dat verwacht je hier niet). Gevolg was dat ze in het donker door Google Maps via het verkeerde Braamstruikse Binnenpad ( je weet wel ….uit de Fabeltjeskrant) werden geleid en ergens in het mulle zand vastliepen. Dankzij hun abonnement bij de AGWB werden ze snel weer op weg geholpen en kwamen ze weer veilig thuis.
Schaduw
Op 10 maart begint dit jaar de jaarlijkse vastenmaand, de ramadan, en deze werpt al een schaduw vooruit. Dat betekent dat er nog snel even getrouwd moet worden (een kokkin op het erf is altijd handig als ’s avonds het vasten gebroken wordt met een lekkere maaltijd). Dat betekent ook dat de vrome moslims die vorig jaar de 4 weken vasten niet hebben gehaald, dit voor 10 maart moeten inhalen. Afgelopen week verscheen een jonge vrouw op het spreekuur met een lelijke infectie. Ik wilde haar een antibioticum meegeven, 3 x per dag in te nemen. Ze bleek echter nu al 1 maand te vasten om het gemiste vasten van vorig jaar in te halen en dan mag je tussen zonsop-en ondergang ook geen medicijnen innemen. Dat betekent dat ze gedurende 56 dagen tussen 05.00 en 19.30 uur niet eet, maar ook niet drinkt. Ik heb haar maar een 2e keusmiddel met een 1 x daagse dosering gegeven.
Inhaalgroei
Het babymeisje, over wie ik vorige week schreef dat ze in 5 maanden nauwelijks in gewicht aangekomen is, kwam gisteravond weer met oma. Ze woog gisteren bijna 4 kg en is in 1 week dus bijna 400 gr gegroeid. Ze is niet meer zielig en huilt niet meer. Omdat ze zo hongerig is, heeft ze de dubbele hoeveelheid voeding gekregen als ik geadviseerd had, maar dat kon ze kennelijk verteren.
Ik heb nog eens uitgevraagd wat er met haar moeder aan de hand is. Oma wees op haar hoofd en vertelde dat moeder aanvallen heeft van flauwvallen. Mijn simulatie van een epileptische aanval gaf een blik van herkenning en ze plast bij het flauwvallen ook in haar “broek”. Moeder heeft het “al lang”, maar sinds haar huwelijk is het erger geworden. (?) Er is wel eens een “scan” gemaakt, dwz een ECHO, en ze heeft medicijnen gehad. Met het verzoek om een video-opname te maken van een aanval en de volgende keer de lege verpakking van de pillen mee te nemen verdwenen de dames in de duisternis. Het was zaterdag zo druk, dat het inmiddels pikdonker was.
Als ik op maandag mijn hoofd breek of ik op zondag nog wat te melden zal hebben, blijkt deze breuk later in de week niet nodig te zijn geweest. Ik ben zoals bekend hardleers.
Bij gezondheid komende zondag weer op ongeveer dezelfde tijd en dezelfde golflengte.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 4
[visitorCount] => 571
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/161/088_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => respect-enzovoort
)
[48] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099704
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-02-18
[photoRevision] => 20
[title] => Verkeer(d)
[message] => Verkeer(d)
“Naar Gambia? Dat is toch in Afrika? Mij niet gezien…vaccinaties, diarree door bedorven voedsel, kans op malaria, ik kan niet tegen de malariaprofylaxe enzovoort. Toch is de kans op doodgaan door bovenstaande oorzaken heel klein en dit zijn verkeerde antwoorden op de vraag wat het grootste risico is op overlijden in Gambia. De meeste toeristen komen namelijk om in het verkeer.
Verkeer
In de ruim 20 jaren dat we geregeld in Gambia komen, hebben we de verkeerssituatie zien veranderen. Waren het in het begin vrijwel alleen de aftandse taxibusjes en de gele taxi’s, die her en der mensen oppikken en afzetten, die je hier op straat zag, dan zijn nu de particuliere auto’s ver in de meerderheid. Dat betekent dat het op de schaarse asfaltwegen steeds drukker en chaotischer wordt. Afgelopen maanden is de nieuwe “autoweg” van het vliegveld naar de hoofdstad Banjul deels afgebouwd en in gebruik genomen. Het is onduidelijk of het een vier-of zesbaans weg is geworden, want elke belijning ontbreekt nog. Het woord autoweg zet ik bewust tussen aanhalingstekens, want voetgangers, ezelkarren, honden, geiten, schapen en koeien kennen het begrip autosnelweg niet. De frequent voorkomende spookrijders weten niet dat het de bedoeling is dat verkeer aan één kant van de middenberm dezelfde kant op rijdt. Veel ongevallen met dodelijke afloop zijn het gevolg. Op de kruispunten is het de weggebruikers niet duidelijk dat rotondes hun werk doen bij gratie van circulatie, vergemakkelijkt door het feit dat verkeer op de rotonde voorrang heeft. Nu staan er ook nog (?) helemaal geen verkeersborden en naar schatting minder dan 0,5 promille van de rijbewijshouders heeft ooit rijles gehad, dus of verkeerborden helpen???? Op de rotondes staan de auto’s geregeld muurvast, dus alleen middels doordrukken en vooral claxonneren kun je enige progressie maken. Gelukkig kunnen de voetgangers van alle kanten kriskras tussen de auto’s veilig oversteken. Afgelopen week stonden we vast achter een taxi, waarvan de bestuurder tijd had om uit zijn achterbak een jerrycan met water te pakken, de motorkap te openen, de radiator bij te vullen,de kap dicht te doen, de lege jerrycan achterin te zetten en weg te rijden zonder in de tussentijd de circulatie op de rotonde belemmerd te hebben : een wereldrecord!!
Ali bezocht afgelopen week een vriend die gewond is geraakt door een gekapseisd taxibusje. Oorzaken:1: in een 12 persoonsbusje 25 mensen, 2:op het dak 500 kg rijst,2 geiten en 3 schapen ;3:schokdempers, vering en banden 3e hands en op sterven na dood 4: te hard rijden. Overigens vielen de verwondingen mee.
Luchtverkeer.
De palmboom voor ons huis waaiert weer flink uit en dat betekent ’s ochtends schaduw op de zonnepanelen. Tijd voor de kapper. Bakary Montero behoort tot de stam van de Manjaco’s en dat zijn de boomklimmers. Het is een stam die in Gambia klein in aantal is. Van oorsprong zijn het animisten/christenen en is het hun daarom toegestaan om alcohol te nuttigen. Bakary vertelt dat zijn grootvader een palmtapper was: hij tapte onder de kroon van de palmboom het suikerhoudende sap af, waarvan een alcoholische drank gemaakt wordt. Zo wordt deze vaardigheid van vader op zoon overgedragen. Op de foto’s ziet U hoe hij naar boven klimt (voetenwerk!) en de palm kortwiekt. Even later is er gekwek achter de muur waar de palmbladeren terecht zijn gekomen. Twee vrouwen zijn in de schaduw van een mangoboom bezig om de bladeren van de takken te halen. Ze maken hiervan vegers en bezems voor de verkoop.
Grensoverschrijdend verkeer
Achterbuurvrouw Amie, fors voorkomen, naar schatting 10 kinderen gebaard waarvan een aantal overleden, voor mij van verre herkenbaar aan haar harde rauwe stem, komt op het spreekuur. Ze is een voorvrouw van de grote groentetuin en komt vertellen dat er koeien door de omheining breken en hun oogst vernielen. “We huilen allemaal”, vertaalt Ali. Vorig jaar beschreef ik hoe we met hulp van jubileumsponsoring het watersysteem vernieuwden, tuinslangen monteerden om de zonnepanelen schoon te spuiten, 20 kranen van de waterbakken vervingen en uitgebreid het hekwerk repareerden. Ali en ik gaan de volgende dag kijken en zien inderdaad een plaats waar de slimme koeien met hun hoorns het kippengaas opgelicht hebben: vrije doortocht. Wat mij opvalt is dat er een dikke laag zand op de zonnepanelen ligt. De volgende dag koop ik benodigdheden voor reparatie van het hek, maar stel als eis dat eerst de zonnepanelen afgespoten moeten worden. Dat is inmiddels 4-6 weken geleden……. geen actie. Vanmorgen op weg naar het strand voor een hardlooprondje zagen we in de tuin 2 koeien lopen, opgejaagd door een aantal boze vrouwen. In plaats van huilen, was het beter geweest om de zonnepanelen af te spuiten…Ik begrijp het vast verkeerd, maar afspraak is afspraak.
Het kán verkeren.
Voor de lezers met een algemene ontwikkeling is natuurlijk direct duidelijk dat dit het levensmotto was van de bekende 19e -eeuwse dichter/schrijver Bredero. ( Je begrijpt dat ik dit moest opzoeken ) Hij bedoelt hiermee dat er op elk moment onverwachte gebeurtenissen in een mensenleven kunnen plaatsvinden. De illustratie volgt onder.
Omdat ik me aansluit bij de mohammedaanse weekkalender houd ik op vrijdag geen spreekuur. Dat betekent op zaterdag vaak extra aanloop. Daarom was ik gisteren gelukkig met de hulp van Yara en Lenna, respectievelijk kinderverpleegkundige en student geneeskunde. Naast elkaar op het bankje in de spreekkamer gezeten, zagen we hulpvragers met diverse probleempjes voorbijkomen. Dankzij deze meiden zag ik dit spreekuur door hun ogen. Hoewel ze wel bekend zijn in Gambia, is de ontmoeting met de dorpsbewoners op deze manier nieuw. Mede door hun belangstelling kreeg mijn beleving ook een boost, een soort wedergeboorte, maar dan anders, dus.
Als laatste kwamen twee dames, van wie er 1 een baby’tje vanachter haar rug uit een flinke laag lappen tevoorschijn toverde. Ali vertelde dat dit de oma was, want de moeder voelde zich niet goed. Uit de geboortekaart bleek dat het meisje op 23 september is geboren. Oma maakt zich zorgen omdat het niet goed gaat met de baby. Het kind maakt een “zielige indruk”, vooral door de manier van huilen en wel heeeel klein….Na een geboortegewicht van 2900 gr weegt ze nu 3600 gr 20 weken na de geboorte. Je kunt dus bijna niet spreken over gewichtstoename! Bij navraag: geen borstvoeding, maar voeding uit een blik melkpoeder en wel 16 gram poeder per dag. Eigenlijk zou je verwachten dat zo’n kindje nu 900 ml per dag zou drinken, waarin opgelost 100 gr poeder. We zijn alle drie ondersteboven…… hoe moet je dit verwoorden? Zou het uitsluitend door de onvolwaardige voeding ontstaan zijn of is er sprake van een onderliggende aandoening?
Praktische oplossing: flesje mee uit de voorraad (uit Westerbork ), 1 pak babyvoeding van de Kruidvatdames met voor de eerste week per dag 550 ml voeding waarin 60 gram poeder. Het is immers niet verstandig de kans te lopen dat we gaan “overvoeren”. Na het advies over 1 week terug te komen voor wegen aanvaarden de dames de terugtocht. Ze blijken ergens halverwege het volgende dorp te wonen. Ze zullen wel via de Tamtam of rooksignalen hebben vernomen waar Abraham de mosterd haalde en moeders zonder borstvoeding…inderdaad.
Zeker, het kán verkeren, maar in dit geval verkéérde het echt, ook voor Yara en Lenna.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 6
[visitorCount] => 546
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/160/134_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => verkeer-d
)
[49] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099583
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-02-11
[photoRevision] => 20
[title] => Voeten
[message] => Voeten.
Wij hebben talrijke gezegdes waarin voeten een rol spelen. Een kleine bloemlezing: veel voeten in de aarde, de hakken in het zand, op grote voet leven, de voetjes van de vloer Onze voetzolen spelen zelfs een rol in cartoons . De stand van de voeten van peuters en kleuters is geregeld een bron van zorg: platvoetjes, holvoetjes en knikenkels. Gelukkig zijn er speciaalzaken in kinderschoeisel die dit bijna kosteloos te lijf gaan. De in Drenthe wereldberoemde schoenenzaak in Exloo ( in 2023 100 jaar bestaand en nu hofleverancier) heeft een imperium opgebouwd rondom de zorg voor de “moeilijke voet “
Hier spelen voeten zonder schoeisel een grote rol. .Vele kilometers worden nog te voet afgelegd en voetenzorg is in West-Afrika niet aan de orde.. Er zijn tenslotte al zorgen genoeg. Behalve de enkele rastaboy met hippe sneakers in het toeristengebied loopt iedereen hier op teenslippers, lokaal verkocht voor 60 dalasi = 0,90 €. Pronatie- en afwikkelbalken heb ik onder dit plastic schoeisel niet kunnen ontdekken. Ondanks dat deze ter plaatse verkochte slippers van de hoogste kwaliteit zijn wil het bandje dat door de zool gaat toch nogal eens sneuvelen. Gelukkig zijn er reparateurs die dit met een houtje-touwtje repareren. “Geef ook uw slipper een tweede leven”
Hoewel ik op mijn spreekuur geregeld voetklachten zie, zijn dit meestal klachten door verwondingen. Een spijker en een zichzelf respecterende doorn dringen natuurlijk makkelijk door de plastic zool van een slipper heen. Zelfs de mensen met forse afwijkingen- enorme platvoeten, spreidvoorvoeten, holvoeten- klagen niet over voetpijn. Terwijl in Nederland hoofdpijn en rugpijn nogal eens aan platvoeten wordt geweten (gelukkig hebben we podologen, podotherapeuten, orthopedische schoenmakers en zelfs voetzoolkietelaars ) kennen ze die relatie hier niet. Ik zou haast in de verleiding komen om een uitgedroogde dame (hele dag in de tuin aan het werk zonder drinken) met een hoofdpijnklacht op haar platspreidvoeten te wijzen en haar aanraden nu eens echt goede schoenen te gaan kopen.
Geen voorvoet
Vorige week kondigde ik al aan wat te vertellen over mijn bezoek aan het erf van de smid, daartoe getriggerd door de bh’s aan de omheining. Hier oefent de heer Ceesay het oude beroep van “blacksmith” uit. Als ik het woord smid hoor moet ik (uit de oude doos) denken aan de vader van Hielke en Sietse uit de boeken in de Kameleonserie, die ik vroeger verslonden heb. Vader Klinkhamer smeedde het ijzer als het gloeiend heet was(en dat moet ook volgens het spreekwoord), de vonken sloegen er af en sissend werd het metaal afgekoeld in een bak water. Daar kan de heer Ceesay nu jaren later nog een puntje aan zuigen. De smidse is hier een zwartgeblakerd stuk grond onder een laag afdakje van even zwartgeblakerd golfplaat. Het ijzer wordt verhit in een vuurtje van houtskool. De smid blaast het vuur aan door middel van een ronddraaiend schoepenrad dat met een snaar verbonden is aan een klein fietswiel met een handvat. Door het fietswiel rond te draaien, wordt het vuur aangeblazen. Hier wordt gereedschap gemaakt voor de vrouwen die de grond in hun tuin willen omwerken, maar ook assen van ezelkarren. Mevrouw Ceesay runt de Wibra om het gezinsinkomen meer volume te geven. Hun oudste zoon Omar, ongeveer 20 jaar, heeft het syndroom van Down en draagt niet bij aan het inkomen. Omar komt nogal eens op mijn spreekuur, vooruitgesneld door een ongewassen geur. Zijn voor Downers kenmerkende spontane omhelzing heb ik tot dusver kunnen ontwijken door schielijk achteruit te deinzen. Omar mist aan 1 zijde zijn voorvoet, waardoor hij met die voet naar buiten gedraaid zich moeizaam voortbeweegt. Jullie zien het probleem al: zonder voorvoet en dus zonder tenen is het dragen van teenslippers geen optie. Gelukkig wordt Omar jaarlijks voorzien van een paar nieuwe Crocs, gedoneerd door Dirk, een Duitse, gepensioneerde, gefortuneerde, ex-varkensboer, die behalve een wisselende collectie mooie jonge Gambiaanse dames ook een goed hart voor Omar heeft.
Zomaar
een greep uit een willekeurig spreekuur. Tussen de blotevoetendokteronderdemangoboomvragen, zoals kiespijn bij een door cariës verwoest gebit, hoofdpijn sinds vanmorgen zonder voldoende gedronken te hebben en kloven aan de voetranden bij een oudere die elke dag kilometers op teenslippers door het zand loopt ( dankjedekoekoek) zitten dan de consulten “waarvoor je = ik het doe(t)”.
Een schoolmeisje in uniform, van wie Ali vertelt dat ze eigenlijk in het binnenland woont, maar nu al maanden bij verwegfamilie in Brufut (vanaf hier 3 kilometer) verblijft, heeft al 3 jaar aanvallen van pijn op de borst waardoor ze niet kan ademen en “faint” ofwel flauwvalt. Bij navraag is ze al bij diverse hulpposten en ziekenhuizen geweest, waarbij ze velerlei etiketten opgeplakt heeft gekregen, waaronder het favoriete “ulcer “ofwel maagzweer.
Was ik nu maar een marabout (traditionele genezer), want dan zou ik de hulpvraagster zeggen terug te komen met een levende kip en 1000 dalasi. In dat volgende consult hak ik de kip de kop af, zet haar op haar poten en uit het looppatroon van de kip-zonder-kop stel ik dan heel nauwkeurig de diagnose: Haar moeder heeft tijdens de zwangerschap iets verkeerd gedaan (steeds met het verkeerde been uit bed, te veel of te weinig zout in de rijst of nog ergere dingen). Dit heeft een geest boos gemaakt en die stuurt nu deze aanvallen. Tegen betaling van slechts 5000 dalasi drijf ik de geest dan uit en de aanvallen zijn verdwenen (of niet).
Helaas mis ik dit talent en dus ga ik met Ali als tolk uitvragen wat ze precies voelt als een aanval dreigt, of de aanval op bepaalde momenten komt, hoe lang ze buiten westen is, of er sprake is van tongbeet of incontinentie en zo verder. De aanvallen komen bij schrik, stress of grote blijdschap, beginnen met het gevoel niet te kunnen ademen waarna ze het gevoel heeft dat alles “heel ver weg klinkt” en dan komt ze weer bij. De omgeving schrikt enorm en denkt inderdaad aan black magic. Ik laat haar op YouTube een filmpje zien over hyperventilatie en ze herkent het beeld. Met, ook instructie via YouTube, 2 plastic boterhamzakjes ( 1 voor het verlies ) en zo uitgebreid mogelijke uitleg en geruststelling vertrekt ze. Het zal wel net zo goed helpen als de hulp van de marabout, maar het redt in ieder geval het leven van 1 kip. Daar kan de marabout dan weer tegenin brengen dat ik ervoor zorg dat er meer plastic langs de weg ligt en dat het sterven na een goedlosloopleven van een kip voor het stellen van een perfecte diagnose en dan ook nog zorgen voor een eiwitrijke maaltijd nog niet zo gek is. Ik laat het met een gerust gevoel aan het oordeel van de lezer over.
Een bejaard ogende man van waarschijnlijk mijn leeftijd komt stijf lopend in een lang gewaad de poort binnen. Zijn brede lach in een gerimpeld gezicht laat een ruïneus gebit ziet, waarmee ik de restanten van bruine stompjes bedoel. Zijn klacht is dat hij pijn en stijfheid heeft in alle gewrichten en bij opstaan uit bed op een nog oudere man lijkt die met hulp van een stok op gang moet komen. Bij onderzoek aan alle gewrichten kenmerken van artrose-slijtage: een schoolvoorbeeld. Hij blijkt na jaren van “farming”, dus handmatig het land bewerken, zaaien en oogsten ook 25 jaar als tuinman in het duurste hotel van Gambia te hebben gewerkt. Het management heeft hem verzocht te stoppen omdat hij te oud werd, maar betaalt hem al 5 jaar elke maand zijn salaris (ook hier gebeuren wonderen) . In dit geval komt dit wonder alleen, want ik leg hem uit dat je bij een fiets of een auto een onderdeel kunt vervangen, maar niet in het menselijk lichaam. Ik geeft hem een pijnstiller voor de nacht (ik kan hem niet met lege handen wegsturen) en als beloning krijg ik een dankbare lach, veel abarakah’s ( dank) en een gebed dat Allah mij zal zegenen ( Amen )
Het achtste kind, van wie de moeder onvoldoende borstvoeding heeft, is na 3 weken nu 900 gram aangekomen, van 3400 naar 4300 gr. Gelukkig lukt het ons niet om in drie weken 25% lichaamsgewicht erbij te eten. Ik kon het niet laten mijn advies om nu te stoppen met machtsverheffen nog eens te herhalen. Het gezegde met paarlen en zwijnen kan ik natuurlijk niet op mijzelf toepassen, hoogstens de zwijnen, maar waarschijnlijk ligt de komst van nr 9 in handen van haar roerganger, tevens echtgenoot.
Nog een recidivist: de opvallend jonge moeder met een mager eerste kindje ( al weeeeken geleden kunstvoeding meegegeven ) kwam weer opdagen. Het pak was al lang leeg, maar het flesje was ter ziele gegaan (en een nieuw flesje kost wel 1 euro) , dus gaf ze het kind nu pap = couscous of gestampte mais met water . Ze kwam nu omdat het groeiproces toch niet zo goed vordert. Nu wil het geval dat we hier ook tientallen nieuwe flesjes hebben, dusszz flesje met voeding, nogmaals instructie….”kinderen met kinderen”. Ik zal de zuster van het consternatiebureau nog eens vragen bij haar langs te gaan.
Het jongetje is sinds 3 dagen verkouden, hoest, heeft een paar keer overgegeven en dunne poep.Zijn moeder is vandaag met hem in de kliniek in Brufut, afstand 3 kilometer, geweest. Op een los vel gevouwen in de kliniekkaart staat inderdaad een uitvoerig beschreven consult: klachten en onderzoek staan goed vermeld. Samenvatting: geen alarmerende bevindingen. Diagnose: koorts (gemeten temp.36.3) en pneumonia=longontsteking. Er worden 4 medicijnen voorgeschreven: amoxicilline = antibioticum, paracetamolsiroop, vitamine C siroop en een zinkpreparaat. Alle voorschriften zijn voorzien van het label N/A = not available oftewel opperde pop. Moeder heeft geen geld en loopt weer naar huis. Gelukkig weet iemand van de buren dat de S-K-OLH-GH (u weet wel) dokter om 18.00 spreekuur heeft. Na onderzoek gaat ze naar huis met een paar tabletjes kinderparacetamol en het advies terug te komen als het niet beter gaat. Nu begrijpen we ook waarom, ondanks mogelijk voldoende aanvoer van medicatie, alles opperde pop is in de overheidsklinieken.
Een jonge vrouw vertelt de laatste tijd slecht te slapen door hoofdpijn. Ze oogt niet bepaald vrolijk. Het valt me op dat ik hier meer gespitst ben op non-verbale communicatie bij het veelal ontbreken van direct verbaal contact. Ze logeert in de buurt, maar woont eigenlijk in Guinee-Bissau. Na wat inleidende beschietingen leg ik uit dat een slaapprobleem vaak door zorgen ontstaat. Nee, ze maakt zich nergens zorgen over. Verder doorvragend blijkt een half jaar geleden haar eerste kindje twee weken na de bevalling overleden te zijn. Op een nacht huilde het jongetje en weigerde de borst. Iin een kliniekje kreeg hij koorts en overleed binnen 2 uren: “iets met de ribben”. En ja, toen was het slechte slapen begonnen. En ja, ze maakte zich zorgen over een eventueel tweede kindje.
Volgens mij ben ik inmiddels al ruimschoots aan het aantal woorden voor vandaag. Daarom stop ik maar voordat jullie je uit verveling massaal uit de voeten maken. Je kunt voetstoots van mij aannemen dat ik me, mits in goede gezondheid, volgende week weer zal melden.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 11
[visitorCount] => 570
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/160/128_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => voeten
)
[50] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099467
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-02-04
[photoRevision] => 20
[title] => Roer-ig
[message] => Roer-ig
Roer
Waar zijn we in het leven zonder roer? Met het stuurwiel of helmstok in de hand hebben we het gevoel dat we de richting van onze levensboot kunnen bepalen. Helaas valt het niet mee om bij een zijstroming de juiste koers te houden. Denk je in je zeilboot net dat je door de gunstige wind in plané zult gaan of je bootsnelheid wordt zo hoog dat je boot uit het roer loopt en zijn/haar eigen gang gaat. Dan is het verstandig om te reven, het zeiloppervlak kleiner te maken. Zeker in ons “ontwikkelde Westen” denken we steeds vaker dat ons leven maakbaar is en we zelf kapitein zijn. Om bij een te hoge snelheid, een te druk en gejaagd leven te reven, komt niet in ons op. In Gambia heb ik het gevoel dat veel mensen hier helemaal niet mee bezig zijn. Hun Schepper bepaalt hoe hun leven zal lopen en daar lijken ze zich bij neer te leggen. Ze varen mee op hun eigen schip en De Grote Roerganger (was overigens ook de bijnaam van Mao ) bepaalt de reis. En wij zijn nu de gulden middenvaargeul, tussen de rode en groene boeien, aan het uitvinden. Mochten we die vinden, dan zullen we het melden.
Onroerend goed.
In januari kunnen we hier de OZB gaan betalen. Er valt hier geen nota op de (digitale) mat, maar we moeten zelf naar het huis van de alkalo. De alkalo is hier de burgemeester, een functie die van vader op zoon gaat. Op het gemeentehuis komt (als hij er is) een ambtenaar van het kadaster van dit district om de penningen te innen. Vorige week vrijdag is Ali met de eigendomspapieren van onze 2 compound en voldoende geld in bankbiljetten van 5,10 en 20 dalasi op weg gegaan. Er is namelijk geen wisselgeld en Ali heeft al een aantal keren in een winkeltje ataya = thee voor 10 dalasi moeten kopen om de meegegeven biljetten van 100 dalasi “klein te maken”. Na geruime tijd kwam hij terug : gelukt. Helaas kon de ambtenaar geen rechtsgeldige kwitantie uitprinten (net nu de papierrol op; zul je altijd zien) .Ali was zo slim om een handgeschreven briefje te vragen als betalingsbewijs. Volgende week dan maar weer heen voor het officiële papiertje. Dat papiertje is na enige tijd overigens niet meer leesbaar en daarom kopieer ik het als lange-termijn-bewijs.Het bedrag aan OZB is hier exclusief afvalstoffenheffing en rioolrechten en dat scheelt flink: we betalen nu in totaal 375 dalasi per jaar. Dat is, voordat je je calculator erbij haalt, omgerekend ruim 5,-€ . We gaan maar niet in beroep tegen de waardepaling van de panden, hoewel we vorig jaar nog 350 dal betaalden, een flinke verhoging dus.
Afgelopen vrijdag moest hij dus weer heen voor de officiële kwitantie. Voor alle zekerheid toch maar alle papieren en het betalingsbewijs mee. Natuurlijk moesten alle betalers van vorige week ook terugkomen. Bovendien was de man “even weggegaan “. Het nam dus nogal wat tijd in beslag. Uiteindelijk zijn we weer voor een jaar klaar.
Ontroerend schoon.
Op zondagochtend is het hier autowasdag. Alhagy is dan uren bezig met het klinisch reinigen van het in-en exterieur van de auto’s, en dat zonder stofzuiger. Afgelopen week werden de kinderen ingeschakeld om de plastic matten nu eens een flinke beurt te geven met het befaamde OMO : zoals je op de foto ziet een echte schuimparty.
Beroerd,
anders kan ik de situatie niet beschrijven van het trosje bh’s, dat over de deurpost van een uit verroeste golfplaten bestaande erfafscheiding hing ( zie foto ): te koop voor 2,-€ per stuk. Na enig duimzuigen borrelde het volgende levensverhaal in me op:
Een bh, voor het gemak noem ik haar (?) Bea, wordt duurzaam gecreëerd met de naaimachine van een uitgebuite, onderbetaalde, minderjarige vrouw op de achtste verdieping van een kleinschalig naaiatelier in Bangladesh, volgens de verkopende partij in Nederland met uitstekende arbeidsomstandigheden en dito -voorwaarden. Nadat Bea voorzien is van een labeltje waarop de maat en het fairtrade logo wordt ze met veel zussen in een doos per containerschip naar Europa vervoerd. Op dit moment zou de reis mogelijk via Kaap de Goede Hoop gaan, een omweg van 5000 km. In bijvoorbeeld Nederland hangt ze te koop bij de Hema of een lingeriezaak en wordt gekocht door een dame, die Bea’s kleur en model wel bevalt. Bea wordt de eerste tijd in een handwasje gewassen ( “een wasmachine is de pest voor bh’s en ze zijn al duur genoeg”),maar belandt later gewoon tussen de bonte was in de Miele. Op een zeker moment voldoet Bea niet meer en wordt ze in een zak oude kleren in een bak van Humana gestopt. Ook is mogelijk dat ze tijdens de actie “Geef uw bh een tweede leven en vrouwen in Afrika een beter voorkomen, nu de tweede bh voor de halve prijs bij inleveren van een oude “ van de speciaalzaak Zusjes Lingerie wordt ingewisseld voor 2 verse exemplaren. Samengeperst in een baal (lucht vervoeren is duur ) wordt Bea nu 5000 km verscheept in zuidelijke richting naar een klein landje in West Afrika. Ze is opgelucht als de geperste baal uit elkaar gehaald wordt en ze belandt met andere gebruikte kledingstukken op het erf van een smid in het dorpje Madiana. Als uithangbord voor dit éénvrouwsbedrijfje in zo goed als nieuwe kleding wordt ze aan de omheining gehangen om klandizie te trekken. Overigens is het een geruststellende gedachte dat ze niet meer in de wasmachine zal belanden. Elk nadeel…..inderdaad.
Ik ben nog drukdoende een milieueffectrapportage te maken, in de veronderstelling dat de uitkomst flink confronterend kan zijn. Gelukkig ben ik geen influencer met -tig volgers. In dat geval moest de Hema de omzetderving zien goed te maken met de verkoop van warme rookworst, tompoezen en kaas. Dus trek je het niet aan.
Inwendig hoofdschuddend (nog niet zo makkelijk ) lees ik dit tranentrekkende verhaal nog eens door. Kan ik deze onzin wel plaatsen als gerespecteerd(?) weblogger en verspeel ik niet mijn opgebouwde krediet? Ik twijfel en besluit er nog eens over na te denken.
Wat verder kijkend dan mijn neus en de erfscheiding belandde ik met Ali als vertaler op het erf van de smid: een eyeopener. Die belevenis komt volgende week dan wel.
Geroerd
Waren Alied en ik na het bezoek aan Musa. Ongeveer 6 weken bezocht ik hem om te zien of ik iets kon verzinnen om zijn lot te verzachten. Musa is begin 40 en nadat er 3 jaar geleden loopstoornissen optraden, verblijft hij nu al 1 ½ in een donker kamertje, zittend op een matje. Tot overmaat van ramp kan hij zijn urine en ontlasting ook niet meer ophouden. Hij heeft nu 6 weken een hoge dosis vitB12 gehad en zoals ik al vreesde zonder enige verbetering. Ik heb hem nog eens onderzocht en het verhaal nog eens uitgevraagd. Het is erg lastig om zijn ziektegeschiedenis uit te vragen, omdat hij overtuigd is dat er sprake is van “Black magic” en mogelijk Satan hem dit bezorgt. Dankzij een rolstoel kan hij nu wel een poosje buiten zitten. Mmmm….nog maar eens diep nadenken.
Mocht je na het lezen van dit blog het gevoel hebben uit koers geraakt te zijn : volle kracht vooruit en houdt je roer recht!!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 4
[visitorCount] => 556
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/158/556_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => roer-ig
)
[51] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099340
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-01-27
[photoRevision] => 20
[title] => Kloofspagaat.
[message] => Kloofspagaat.
Met 1 been hier en 1 been daar staan, met je voeten aan beide kanten van een kloof, geeft bij het breder worden van de kloof het gevoel uit te scheuren. Om dat te voorkomen, moeten beide voeten aan dezelfde kant van de kloof geplaatst worden, voordat het te laat is. Ik onderschat jullie intelligentie niet, dus laat ik het bij bovenstaande vergelijking. Voor wie deze beeldspraak niet begrijpt, zal ik het volgende week uitleggen.
Cliffhangervervolg.
Abdullai kwam dus met zijn ondergeschoven neef en voormalige schoonzus, inmiddels liefhebbende echtgenote. De neef blijkt al weken ziek : kortademigheid en dikke enkels. Bij onderzoek lijkt me dat hij vocht onder zijn ogen heeft en er is zeker oedeem van de onderbenen en een opgezette buik met waarschijnlijk veel vocht. Hij was 10 dagen opgenomen geweest in Ziguinchor, de hoofdstad van Zuid-Senegal. Documentatie ontbreekt. Verder onderzoek: vocht in de longen, een snelle hartslag zonder hartgeruisen, kortademigheid in rust en een forse bloeddruk.
In Nederland: niet pluis en verwijzing naar een nierspecialist..
In Gambia: uitleg dat hier sprake is van een ernstige ziekte, waarschijnlijk van de nieren, en advies naar een groot ziekenhuis te gaan. Abdullai kijkt moeilijk: kost geld voor vervoer en mogelijk behandeling. Hij gaat zijn best doen. Ik geef alvast wat plastabletten mee
Na 3 dagen: toch wel een brief uit Ziguinchor, waarin bovenstaande symptomen genoemd worden, een zak met 6 verschillende medicijnen en een rontgenfoto van de longen: veel vocht. Zijn gewicht is 1 kg gezakt en het vocht iets minder. Er is een onderzoek gedaan op een laboratorium van een dokter, die hij nog kent uit zijn tijd als ambulancechauffeur en hij hoefde niet te betalen
In de urine veel eiwit en in het bloed een slechte nierfunctie.
Keuzes. 1 : afstand houden en aandringen op bezoek aan ziekenhuis, maar ja….geen geld geen behandeling.
2: geld geven ( hoe veel, hoe lang ?) voor behandeling.
3: Doorgaan met plastabletten en op de gok 30 mg prednison erbij ( geld meegegeven om het te kopen), over 1 week weer controle, over 2 weken weer bloed- en urineonderzoek. Ik heb voor 3 gekozen…….
Afgelopen donderdag: geen enkele verbetering. Ik adviseer om toch echt naar een groot ziekenhuis te gaan. En dan…vertelt een andere begeleider dat ze een 3 weken geleden al naar een groot ziekenhuis zijn geweest, waar ze gezegd hebben dat voor deze ziekte in Gambia geen behandeling mogelijk is en dat de enige optie is om hem naar Dakar, de hoofdstad van Senegal te brengen. En toen bedachten ze, dat deze blotevoetendokter dat wel kon verhelpen ( of niet ?) Ik heb nu toch maar geld gegeven om naar een beter bekend staand ziekenhuis te gaan. Ik zie het somber in.
Versteld
Zou je bijna staan bij het wegen van een baby van 10 weken met een flink ondergewicht nadat het 1 week bijgevoerd is met 180 ml kunstvoeding per dag naast kennelijk onvoldoende borstvoeding. Het babymeisje, over wie ik vorige week schreef is na 1 week bijvoeding van 3400 naar 3800 gr “gesprongen”, dus 400 gram aangekomen in 1 week. Vorige week rekende ik uit dat ze waarschijnlijk ongeveer 100 gr per week gegroeid was tot nu toe. Zo maar doorgaan dus en over 2 weken weer wegen.
Bijnabuurvrouw Thea heeft uitgevogeld, hoe het nu zit met de betaling van 100 dalasi voor het wegen van een baby: baby’s worden hier in een zak onder een unster gehangen om ze te wegen. Sommige kinderen plassen de zak nat en dat is nu niet echt hygiënisch… Daarom wordt nu de moeders gevraagd een eigen weegzak mee te nemen. Een kleermaker met handelsgeest staat nu op de moeder-kindochtend weegzakken voor 100 dalasi te verkopen. Maar ja….100 dalasi is kodo jama – veel geld. Dan maar niet wegen dus.
Afgelopen week sprak ik met buurvrouw Yassin over het grote kinderaantal in deze omgeving. Zij verzekert mij dat zeker in het meer verstedelijkte gebied veel echtparen nu toch kiezen voor een beperkt aantal kinderen. Ik zal de komende tijd bij moeders met kinderen eens navragen naar het kinderaantal. Hoewel ik vaak hoor, dat het kinderaantal van bovenaf geregeld wordt en er in de bijbel staat “gaat heen en vermenigvuldig u “, wordt er toch nergens gesproken over machtsverheffen in plaats van vermenigvuldigen. Meneer Van Dalen Wacht Op Antwoord ( machtsverheffen, vermenigvuldigen, delen,optellen,aftrekken) wordt hier dan wel erg letterlijk gevolgd.
Kinderen met kinderen
In mijn beginjaren als huisarts, dus jaaaaren geleden, was de toegang tot het spreekuur nog erg laagdrempelig, zodat mij tijdens lange spreekuren soms het gevoel bekroop alleen met verkoudheden bezig te zijn. Tijdens mijn spreekuur hier zijn er ook dagen dat de rij gevuld is met mensen met kungdimo = hoofdpijn, die op de vraag “sinds wanneer” antwoorden met bie somanda = vanmorgen. Op mijn vraag hoeveel ze die dag gedronken hebben, hoe vaak geplast en hoe de dag doorgebracht, blijkt vaak dat mensen gewoon uitgedroogd zijn. Meer drinken dus en geen paracetamol. Lastig is dat veel mensen niet steeds betrouwbaar water in de buurt hebben, dat een plastic fles een rijk bezit is en de openbare toiletten nog dunner gezaaid zijn dan in ons land, dus is niet drinken wel handig.
Ook vind ik het een dilemma hoe om te gaan met de vaak voorkomende situatie van afgelopen week, toen er 4 meisjes verschenen van maximaal 10 jaar met een baby van plm 6 maanden ( zie foto ). Ze verklaarden dat hun moeder in de tuin aan het werk is en vader in de grote stad. Meestal sturen we dan de kinderen weer weg met de mededeling dat er een ouder mee moet komen, wel met gepaste tegenzin. Nu echter bleek de baby flink kortademig te zijn met hoesten en koorts. Bij luisteren naar de longen een flink luchtweginfect: een antibioticum voorgeschreven. We hebben toch weer gezegd dat de volgende keer een ouder mee moet komen
Vervoer
Begin december vroeg Ali of hij wel een keer zijn jaarlijkse bonus van 2 jaar in één keer kon krijgen. Zijn zwager heeft voor 175,-€ een uit Azie geïmporteerde versleten scooter gekocht, op afbetaling bij een “brother” en dat leek Ali ideaal. Wanneer er van school gebeld wordt dat 1 van de kinderen over hoofdpijn klaagt, moet hij naar school om dat kind op te halen: 45 minuten lopen, wachten op de bushtaxi, 3 km in de bushtaxi en kind halen. Vervolgens in de brandende zon met een al dan niet ziek kind wachten op een bushtaxi ( die overvol vanaf het startpunt vertrekt met bestemming Madiana ) , vervolgens in of op de bushtaxi naar Madiana en naar huis lopen. Naar schatting een klusje van 3 uren.
De scooter van Ali’s zwanger bekeken: smalle banden zonder profiel, 80.000 km op de teller. Volgens internet is een scooter met 20.000 op de teller versleten. Een scooter leek ons in het zand niet geschikt, maar een motor….. een mannetje van 1.60 meter van 55 kg op een motor…. Ali vertelde dat hij best vaak op een motor had gereden en hij zag het wel zitten. Uitleg gegeven dat een motor benzine gebruikt dus geld kost, kans op vervelende ongevallen enzovoort. Echter…Ali is een volwassen man en wij niet zijn ouders.
De bonus, die hij eind november had gekregen was inmiddels uitgegeven, dus zijn voorstel zou betekenen dat hij nog 2 jaar moet wachten. Bovendien heeft onze buurman Theo onder het vorige stukje geschreven dat wij welvarende mensen zijn ( hoe verzint hij het). We namen een kloek besluit en hebben voor Ali een nieuwe motor gekocht met 2 helmen, ook 1 voor de passagier. Afgelopen zaterdag hebben we de motor opgehaald : Ali op de korte broek op de motor om de 16 km asfalt en 3 km zand naar huis te rijden. Hij heeft heel rustig aan gedaan, want na 90 minuten kwam hij thuis: flinke brandwond op een been door een bijna-val in het zand ( zie foto ) Gelukkig zaten er veel tubes brandzalf in de dozen uit Nederland. Inmiddels heeft hij flink geoefend met een broer-ervaren motorrijder. Niet meer op de motor zonder lange broek en bidden….
Maar hij is de koning te rijk.
En zo verstrijkt de tijd en zijn we ongeveer halverwege ons verblijf in Madiana. En iedereen weet dat de tweede helft veel sneller gaat.
Voor die lezers, die zich zorgen gaan maken : ik kan jullie verzekeren dat we op tijd aan 1 kant van de kloof gaan staan.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 6
[visitorCount] => 551
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/158/552_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => kloofspagaat
)
[52] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099248
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-01-21
[photoRevision] => 20
[title] => 2 werelden, 1 aardkloot
[message] => Twee werelden, één aardkloot
Recyclen
Hoewel we hier nog bewuster met afval omgaan dan in Nederland, merken we hier meer wat er overblijft na onze consumptie, omdat er geen vuilnisophaaldienst of glascontainer is.. De lege glazen potten van pindakaas, choco en jam leggen we samen met lege plastic melkflessen op een kast in de keuken. Als we weer voldoende verzameld hebben, neem ik alles mee in een grote tas en loop naär de buurtsuper van Abdullai. Met hem kan ik in het Engels converseren en hij begrijpt hoe dit afval hergebruikt kan worden. Zijn klanten die bakolie per kopje kopen, vraagt hij of ze het in een fles of pot willen in plaats van in een plastic zakje. De bedoeling is dan dat ze de pot weer meenemen voor de volgende aankoop.
Deze week liep ik weer met een tas vol naar Abdullai en vroeg hem hoe het hergebruik loopt. Hij antwoordde dat de meeste mensen het begrijpen en trouw hun pot of fles meenemen, maar er helaas ook klanten zijn, die alles hardnekkig weggooien.
Bij de aankoop van een tapalappa = stokbroodje wordt dit broodje geleverd in een velletje krantenpapier, opvallend vaak in een Scandinavische taal. Ik had in een ander winkeltje gezien dat een stapeltje krantenpapier na nauwkeurig afwegen werd verkocht. Omdat ik voor Abdullai ook een oude krant en tijdschriften had meegenomen als verpakkingsmateriaal, vroeg ik hem hoe hij aan de oude kranten komt. Hij blijkt de oude kranten per kg ( 100 dalasi ) of per 10 kg ( 800 dal ) te kopen. Dat betekent een prijs van ruim 1,-€ voor oud papier. In Nederland is de prijs volgens internet 15 eurocent per kilo. De transcontinentale handel in papier lijkt me een lucratieve bezigheid, waarbij het gezegde liefdewerk- oud papier niet opgaat.
Agenderen ?!
Op mijn spreekuur kwam afgelopen week een moeder met een kindje van 9 weken. Ze vertelde te weinig borstvoeding te hebben: de baby huilt veel van de honger. Bij navraag is het haar 8e kind en de vorige 7 kinderen hebben het op borstvoeding gered. Ik vraag haar de volgende dag terug te komen met de kaart met geboortegegevens en gewichten. De volgende dag komt ze weer, maar helaas staat er geen geboortegewicht op de kaart en geen gewicht bij 4 weken, maar wel een geboortedatum : 19 november. Ze vertelt wel voor controle van het gewicht naar een kliniekje gegaan te zijn, maar daar moest ze 100 dal betalen voor wegen (?) ( 10 stokbroodjes),dus niet gewogen.
Bij onderzoek zie ik inderdaad een mager kindje, dat druk met het mondje op zoek is naar een tepel, maar wel graag met inhoud. Het gewicht blijkt 3545 gr. Blijft natuurlijk wat natte vinger werk, maar uitgaande van een geboortegewicht tussen 2500 en 3000 gr ( de geboorte zou rond de uitgerekende datum zijn geschied) is dat een gewichtstoename van minder dan 100 gr per week. Een pasgeborene hoort in de eerste maanden minstens 150 gr per week aan te komen.
Ik leg uit : 1 dat borstvoeding veel gezonder is dan flesvoeding, dus doorgaan met borstvoeding 2 hoe flesvoeding klaargemaakt moet worden aan de hand van maatlepeltje en flesje met gebruikmaking van water uit de kraan en niet uit een put 3 dat ze de baby 200 ml flesvoeding per dag mag bijgeven. Over een week maar weer wegen. ( LEVE DE KRUIDVATVOEDING IN ONZE VOORRAAD )
Overigens suggereerde ik haar om na 8 kinderen na te denken over familieplanning. Ze liet me het litteken op haar bovenarm zien, waar het Implanonstaafje heeft gezeten. Een implanonstaafje werkt op dezelfde manier als de prikpil,maar kan afhankelijk van de grootte 3 of 5 jaar zijn werk doen. Prachtige methode dus…..,maar 3 0f 5 jaar is voor mensen die met de dag leven een eeuwigheid. Dus raakte ze zwanger toen de werkzaamheid van Implanon voorbij was. Yassin vertelde me dat er bij haar buurvrouwen komen die de prikpil als anticonceptie gebruiken maar niet kunnen lezen welke datum op het briefje van de kliniek geschreven is. En dan ben je weeeer zwanger!
Overigens is het in Nederland ook erg lastig voor vrouwen met een spiraaltje om te onthouden op welk moment er een nieuwe geplaatst moet worden.
Demografie
Het recente rapport dat in Nederland is verschenen over hoe de bevolkingsgroei er de komende decennia moet uitzien en dat allerlei scenario’s beschrijft, zou voor Gambia er eenvoudig uitzien. Het aantal kinderen per vrouw moet drastisch omlaag. De situatie is ons dorp is mogelijk niet hetzelfde als in de meer stedelijke gebieden met een groeiende middenklasse, maar als ik op mijn spreekuur hoor en zie hoeveel kinderen er per vrouw geboren worden, dan schat ik het gemiddelde tussen de 5 en 10 kinderen. En zolang je als man nog als “strong” gezien wordt als je meer dan 1 vrouw hebt en minstens 20 kinderen, dan zal het nog wel even duren voordat dit verandert.
Chickenpox
Afgelopen week heb ik -tig kinderen met waterpokken gezien. Deze uiterst besmettelijke ziekte heeft hier een rijk arbeidsveld. Gisteren kwam er een moeder met 5 kinderen met waterpokken. Het kost moeite om uit te leggen dat er geen medicijn tegen is. Omdat er soms akelige longontstekingen voorkomen in aansluiting aan waterpokken, vraag ik bij alle hoesters nu of ze de afgelopen periode blaasjes op hun huid hebben gehad. Bekend is dat tijdens een waterpokkenperiode ook meer gordelroos voorkomt en dat werd geillustreerd door het meisje op de foto hierboven.
Erf-belasting.
Hoewel er in de EU veel gereguleerd is, geldt dat niet voor de erfbelasting. Afgelopen week zag ik weer hoe hier de belasting bij een “erfenis” uitwerkt. Een bijna buurman, Abdullai, met een flink gezin raakte in coronatijd zijn redelijk betaalde baan kwijt en moet nu zijn kostje bij elkaar scharrelen. Afgelopen week kwam hij met een doodzieke jongeman, 22 jaar, met zijn moeder op mijn spreekuur. Ali vertelde dat Abdullai’s broer in Zuid-Senegal is overleden en dat hij nu diens vrouw en een stel kinderen georven heeft. Dat zijn erfenissen hier die je niet kunt weigeren, maar wel een flinke belasting vormen. Er is dus geen ene dalasi om aan de behandeling van deze neef te besteden…..maar gelukkig is er een toubab-dokter, een veelkoppige monster, kruising tussen Sinterklaas, Kerstman, Onze-Lieve-Heer en “gekke Henkie”. Ik eindig professioneel met deze cliffhanger: “meer in onze aflevering van volgende week “
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 2
[visitorCount] => 546
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/156/980_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => 2-werelden-1-aardkloot
)
[53] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099148
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-01-13
[photoRevision] => 20
[title] => Kodo
[message] => Kodo
In de taal van de Mandinka’s, de grootste bevolkingsgroep in Gambia, is Kodo het woord voor geld. Ik vang het woord nog al eens op in de gesprekken tijdens mijn spreekuur. De mensen vragen dan aan het eind van het consult of er ook betaald moet worden. Door de lach die doorgaans op hun gezicht verschijnt en de manier waarop ze prevelen, waarbij Ik Ali’s Amen-Amen maar nazeg, weet ik dat ze dankbaar zijn en bidden dat Allah mij zal belonen met een lang leven en voorspoed. ( het gebed om voorspoed is al jaren verhoord)
Geld
Is hier ook meer zichtbaar dan in onze bankpasjesmaatschappij. Gisteren stond er vóór mij in de rij bij de buurtsuper een kleuter met 10 dalasi ( 0,15 €) is zijn knuistje die ik “Omo” hoorde zeggen. Dat is hier de algemene benaming voor waspoeder. De kruidenier overhandigde hem een minuscuul zakje met waspoeder, waarop hij huiswaarts keerde. Ik hoop dat zijn moeder dit wilde gebruiken voor een klein handwasje en niet voor de indrukwekkende hoeveelheid was die je hier soms aan waslijnen ziet hangen of gewoon over de muur/ heg om de compound.
“Winst”.
Ik fiets over de zandweg ( er is ook geen andere mogelijkheid ) door het deels mulle zand de 800 meter naar de markt in het dorpscentrum. Ik ben op zoek naar ingrediënten voor het avondeten. Ik zou liegen als ik durfde te beweren dat de keuze reuze is. Ik koop 3 uien voor ieder 10 dalasi ( 0,15 €) en 2 zoete aardappelen voor dezelfde prijs. Totaal 50 dalasi. Ik wil baobabdrank maken en daar mix ik bananen door. Bananen zijn hier relatief duur : 6 bananen voor 75 dalasi ( reken maar uit). Op de terugweg haal ik in het winkeltje van Ababa een blik gezoete melk, ook voor de baobab. Voor zijn winkel stopt een man op een motor met een grote bak allerhande om de winkeltjes ye voorzien van spullen. De man heeft geen West-Afrikaans uiterlijk, maar blijkt uit Mauretanië te komen. Hij boft, want mijn Frans is extraordinaire. ( daar kun je immers alle kanten mee op ). Na een praatje wil hij graag mijn telefoonnummer om te whatsappen. Vreemd, dat je taalgevoel je dan zo in de steek kan laten….
Ababa rommelt wat in de bak en vist een plastic zak met blinkende schuursponsje op ( pas op, niet gebruiken in je Tefalpan ivm PFAS …) . De prijs is 120 dalasi voor 24 sponsjes. Ababa is not amused want tot dusver betaalde hij 100 dalasi….maar uiteindelijk moet hij toch de vraagprijs dokken. Ik ben benieuwd naar de verkoopprijs per sponsje en hij antwoordt dat hij ze altijd voor 5 dalasi verkoopt. De 20 dalasi winst op 24 sponsjes verdampt in onze hoofden (we kunnen beiden goed rekenen ). De marges zijn dun. Het moet echt uit het volumen komen (of niet?)
Valsemunterij.
Bij het betalen van het blik gezoete melk, 125 dal., geeft Ababa mij het biljet van 100 terug en merkt op dat dit geen dalasi’s zijn, maar mogelijk Europees geld. Als rechtgeaarde Nederlander krijg ik direct dollartekens in mijn ogen: 100 dollar??Helaas blijkt het bij nadere inspectie een biljet van 100 Servische dinars te zijn. Internet leert me dat 1 dinar gelijkstaat aan 0,0085 euro en aan 0,65 dalasi. Later thuis vind ik bij het gewisselde geld tussen de biljetten van 100 dalasi nog zo’n biljet. We zijn dus flink het schip in gegaan en beraden ons nog hoe we dit gat in ons vakantiebudget kunnen vullen. Crowdfunding misschien?
Eigenlijk.....zijn het geen valse bankbiljetten,dus ook geen valsemunterij, maar gewoon domme onoplettendheid.
Indexering?
Niet gehinderd door al te veel kennis, hebben we in 2007 ons huis in Madiana laten bouwen en op 1 februari 2008 werd het opgeleverd. Bij de oplevering inbegrepen zat Ali Baldeh als tuinman en bewaker. Dat had Frank, die de bouw van ons huis regelde, zo bedacht en ook een riant onderkomen voor Ali laten bouwen. Bij de poort staat het watchmanhuis: 1 kamer van 6 vierkante meter met een douche, wc en wastafel. Ali, geboren in 1979, was in het rijke bezit van één tas met kleding. Het meubilair bestond uit een bed, een bankje en een kast. Als salaris had Frank 1500 dalasi afgesproken. Ali was de koning te rijk met een eigen bed, een badkamer, elektrisch licht en stromend water.
Ali bleek voor een ons een gouden man: betrouwbaar, hulpvaardig, bescheiden en een goede tuinman. In maart 2008 vertrokken we uit een huis op de zandvlakte en in november kwamen terug in een groene oase.
Na een aantal jaren realiseerden we ons dat Ali zo geen gezin kon beginnen. Voordat we dit probeerden op te lossen, hebben we eerst bij hem geïnformeerd of hij wel een gezin wilde. Na een bevestigend antwoord hebben we een stuk grond naast ons erf erbij gekocht en voor hem een huis laten bouwen. Na 2 mislukte dates (niet via Tinder) verscheen in oktober Penda als zijn vrouw.
Na enkele dagen kwam het kersverse(?) paar tegen de schemering op onze veranda voor een consult: Penda heeft buikklachten en er beweegt iets. Al snel was duidelijk dat Penda flink zwanger was (niemand begreep hoe ) en ze beviel 1 februari 2015 van een gezonde zoon.
Inmiddels hebben ze 2 kinderen en zorgen ze ook voor een binnengeschoven neefje, dat 2 jaar was toen zijn moeder overleed en 4 jaar toen hij zijn oma verloor.
Ali’s salaris is in de loop van de jaren verhoogd en bedraagt nu 6000 dalasi per maand met een bonus van 13200 per jaar als alles oké is. We vinden het lastig om te beoordelen of dat een redelijke beloning is, naast het gratis wonen. Politieagenten, verpleegkundigen en leraren, in dienst van de overheid verdienen 4000 tot 6000 dal per maand. Maar welk bedrag is nodig om te kunnen bestaan?? Ali zelf heeft nooit om een verhoging van zijn salaris gevraagd, maar dat is geen maatstaf.
Ik heb Ali deze week gevraagd waaraan ze zijn salaris besteden.
Penda krijgt per dag 100 dalasi voor boodschappen, dat wil zeggen groente (geen rijst, geen kip): 3000 p mnd
Het gezin koopt per dag 5 stokbroden = 50 dalasi en zo nu en dan een grootverpakking boter = 250 dalasi als beleg. : 1500 dal per mnd.
Zo nu en dan….3x per week 1 kg kippenpoten á 120 dal per kg.
En dan de uitgave van een zak rijst van 50 kg…2000 dal. Genoeg voor plm 6 weken
Kleding en schoenen kopen ze niet Dat komt via ons als tweedehandskleding uit NL, maar wel nieuwe haftans en een nieuwe jurk voor Penda 1x per jaar tgv het Offerfeest.
De kinderen gaan naar een privéschool ,dus schoolgeld, uniformen zijn vrij.
Fatou , een zus van Penda, is als lerares op de lagere school in Madiana geplaatst en heeft nu een luxe onderkomen bij hen thuis.. Op mijn vraag wat ze bijdraagt voor eten: soms koopt ze wel eens wat en ze ondersteunt ook haar ouders in het binnenland. Het is not done om een logee, die zichzelf heeft uitgenodigd voor een jarenlang(?) verblijf om kostgeld te vragen.
Penda verbouwt groente op hun erf en haar oogst brengt soms wel 200 dalasi op!!
Ik ga op internet op zoek naar “armoedegrens”. In Nederland ligt de grens voor een alleenstaande op 1300,-€ per maand. Wereldwijd werd altijd een inkomen van 1,90 dollar aangehouden, maar er staat niet bij of dat inkomen voor 1 persoon is of voor een gezin. Momenteel wordt de armoedegrens gerelateerd aan het gemiddelde inkomen van het land. Voor een laaginkomenland is de armoedegrens nu op 3,50 dollar per dag gesteld.
Is dit salaris met secundaire arbeidsvoorwaarden voor Ali een bestaan of bestaansminimum of bestaan(on)zekerheid???In ieder geval durf ik te stellen : hoe bestaat het dat veel mensen in Gambia met veel minder inkomen een “bestaan” hebben.
Gelukkig hebben we tot eind januari om te bedenken welke indexering we gaan toepassen. Ik hoop dat jullie ons wijsheid toewensen.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 3
[visitorCount] => 523
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/156/215_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => kodo
)
[54] => stdClass Object
(
[reportId] => 5099063
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-01-07
[photoRevision] => 20
[title] => Waarnemen
[message] => Waarneming
De grote denker en tevens begenadigd voetballer Johan Cruijff heeft ons geleerd dat zien, waarnemen en begrijpen weliswaar verwante activiteiten zijn, maar niet altijd in elkaar overvloeien: “Je ziet het pas als je het doorhebt.”
Afgelopen week hadden we onze (klein) kinderen op bezoek ( nou, ja….een deel …) en dan zien we deze wereld weer een beetje door hun ogen. Voor Eelke en Janneke was het hun derde bezoek ( ook in 2008 en 2017 waren ze hier), maar voor Sven, Mette en Tom , resp. 12,11 en 8 jaar oud, was alles hier nieuw.Enerzijds de verbazing dat vrouwen hier “van alles” op hun hoofd dragen, dat kinderen “toubab”= blank mens naar hen roepen, dat de buurkinderen minder spullen hebben en geen eigen slaapkamer en anderzijds , na aanvankelijke schroom, het gemak waarmee er gevoetbald werd, spelletjes gedaan enin het zwembad gespeeld zonder dat de taalbarrière daarin echt belemmerend werkt.
Onderstaand heb ik een verhaaltje van Mette “geplakt”.
Toen ik hier in Gambia aankwam zag ik mijn opa en oma al staan. En Alhagy stond er dat is een man die ook in het dorpje van opa en oma woont. Ik stap in de rode auto van opa met mijn vader (Eelke) en mijn broertje (Tom). Mijn broer (Sven) en mijn moeder (Janneke) stappen in de auto van Alhagy. Onderweg zie ik gelijk al een heel groot verschil vergeleken met Nederland. Allemaal busjes vol met mensen. Opa verteld dat dat hier eigenlijk gewoon een bus is. Ook zie ik heel veel kinderen werken in die hete zon. Ook super veel plastic op straat. Alles leek gewoon een vuilnisbelt. Toen ik dit zag was ik echt heel blij dat ik gewoon in een rijk land woon. Ook super veel kinderen zeiden: toubab. Daarbij vertelde opa dat dat blank mens betekend. Eerst vond ik het raar maar verdere de week was ik het wel gewend. Ik ging zelfs tellen hoeveel kinderen er toubab tegen ons zeiden. Tot nu toe is het record 37 keer. Maar toen moesten ook wel een heel groot stuk langs de drukke weg rijden.
Toen we in het dorpje aankwamen, was iedereen gelijk al heel aardig. Iedereen gaf ons een hand en zei zijn of haar naam. Daarna gingen we met alle kinderen voetballen. Wij hadden drie ballen mee om cadeau te doen. Het was heel gezellig. Daarna hadden we het heel warm, dus gingen we even een frisse duik nemen in het zwembad van opa en oma. De dagen daarna gingen we heel vaak naar het strand, voetballen en zwemmen in het zwembad. Alles was eigenlijk heel relax. Op zaterdag gingen we kanoën. Heel leuk natuurlijk, alleen we moesten er 7 uur zijn. Toen we waren opgestaan, gingen we gelijk aankleden en buiten wachten op Alhagy. Die ging namelijk mee om ons te brengen. Toen kwam Alhagy door de poort met een witte jurk aan. Die was bij de Moskee gaan bidden. Hij ging even snel omkleden, en toen gingen we, ik ging met papa, Tom ging met mama. En Sven ging met Alhagy. Het was heel leuk en mooi. Want we waren er natuurlijk bij zonsopgang. Na eventjes kanoën zagen we allemaal kale bomen met vogels erin. Daar gingen we een foto bij maken, en toen gingen we weer terug. Toen we thuis waren, gingen we met alle kinderen allerlei spelletjes doen: Twister, UNO en Memory. Daarna gingen we met z’n alle pannenkoeken eten, als afscheid. Want die dag daarna zouden we weer terugvliegen naar Nederland. En die dag erna zouden we weer naar school moeten. Morgen vliegen we dus weer. Maar het was een superleuke vakantie!
De rijke oom uit Amerika.
Zoals in de jaren 50 en 60 van de vorige eeuw de als arme sloeber geëmigreerde oom met vakantie het klootjesvolk in Nederland bezocht en zijn welvaart graag etaleerde, zo bezoeken gevluchte Gambianen in de Kerstperiode hun vaderland, waarbij ze laten merken hoe goed het ze gaat in de VS of Europa. Ze komen hier niet bij hun familie logeren, maar huren een luxe appartement in de hotelstreek, huren een snelle auto en geven geld uit in relatief dure restaurants. Alhagy kwam afgelopen weken een aantal malen eerder thuis van zijn taxistandplaats in het hotelgebied uit ergernis van alle “noise” van de vakantievierende landgenoten. Hij was uitgenodigd in het appartement van oude vrienden, maar had het na tien minuten wel gezien Lastig te beoordelen of een gezonde jaloezie daarbij ook een rol speelt (??) . In de kerstperiode zijn er optredens van gevierde Senegalese artiesten, life uitgezonden op de nationale Gambiaanse zender, waarbij de rijke landgenoten bergen met dalasi’s,euro’s en dollars op het podium gooien: een groot contrast met de gemiddelde armoede van de kijker.
Uit de familie van mijn moeder zijn eind jaren ’40 ooms naar Canada geëmigreerd en onlangs zag ik in een oud familiealbum nog foto’s van die ooms, die als boerenknecht poseerden naast grote auto’s van hun baas. Diezelfde foto’s staan nu op de Sociale Media van de arme gevluchte tomatenplukkende Gambianen die in Italië onder slechte omstandigheden verblijven, maar wel hun achterblijvende landgenoten stimuleren om ook de overtocht te wagen met alle risico’s van dien. Niets nieuws onder de zon.
Het is me dus ondanks het bezoek en het daarmee samenhangende gevolg dat we uit de “bejaardenstand ”gehaald zijn en ik mij de luxe heb veroorloofd om 1 week geen mensen aan de poort te helpen toch gelukt om een beginnetje het weblogjaar te breien ofwel…de eerste steken zijn opgezet.
We wensen jullie de frisse doorstart van 2024 die het KNMI voor jullie in petto heeft, nadat ik verklapt heb dat we hier met zijn allen een lange Nieuwjaar duik hebben genomen in water van naar schatting 25 graden.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 2
[visitorCount] => 544
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/155/407_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => waarnemen
)
[55] => stdClass Object
(
[reportId] => 5098953
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2024-01-01
[photoRevision] => 20
[title] => Drempels
[message] => Drempel
Zondagavond is het weer zover. Als het twaalf uur is op de plaats waar we ons bevinden – voor jullie een uur eerder dan voor ons- gaan we over de drempel naar het Nieuwe Jaar. In tegenstelling tot alle andere dagen van het jaar, behalve op de avond vóór onze verjaardag, gaan de dagen drempelloos in elkaar over. Ik moet overigens bekennen dat ik de overgang van de jaren ook steeds meer als laagdrempelig ervaar….oude dag misschien?
Drempel poort.
Om met de auto ons erf op te rijden, moet je een flinke hindernis nemen. Door de regenrivier vóór de poort is het daar uitgesleten en is het even een hobbel om door de poort te rijden. Het is schemerig als Alhagy komt aanrijden in één van de twee auto’s bedoeld voor het vervoer van Yassin en de kinderen naar en van school. De eerste auto voor dat doel hebben we Ladiescar 1 gedoopt. Omdat de auto op de leeftijd van ruim 25 jaar al redelijk bejaard is en een autoprobleem direct een vervoerprobleem is, hebben we een zusje van L1 als reserve-auto gekocht.Alhagy heeft de kinderen naar school gebracht die dag en komt aanrijden in L2. Opvallend is dat hij wel erg behoedzaam over de drempel rijdt en de oorzaak is snel duidelijk: de auto is ongeremd. Halverwege de weg naar huis viel de rem druk weg en moest hij zich met de handrem redden. Naar zijn zeggen was dat op de zandweg geen probleem, maar op het asfalt lastig.
Bij inspectie blijkt er bij een achterwiel olie te lekken: er is een remcilinder te ver uitgeschoven door een te dunne remvoering. Het geval is dat een paar weken geleden onze buren die de auto leenden al opmerkten dat de remmen maar matig werkten. De trommelremmen zijn toen bijgesteld, want de remvoeringen vervangen zou geldverkwisting zijn(?). Inmiddels voor 40,- aan beide kanten de remvoeringen vernieuwd. Na vele jaren Gambia ben ik weliswaar iets minder dom geworden (wat betreft auto’s), maar een seniorencursusje autotechniek was een leuk pensioencadeau geweest.
Drempelloos?
Er verschijnt een jonge buurvrouw op mijn spreekuur, woonachtig op een erf vlakbij. We kennen haar al vele jaren. Op deze compound is het steeds een komen en gaan geweest van familieleden, meest kinderen, die kennelijk drempelloos van het ene gezin naar het andere werden verplaatst. De familierelaties zijn ons nooit helemaal duidelijk geworden: halfzusjes, halfbroers of toch (achter) neven en nichtjes?
Effo heeft zich inmiddels ontwikkeld tot een mooie vrouw, is gekleed in een nauwsluitende lange broek en spreekt goed Engels. Ze begint enigszins schuw haar klacht in haar “private part” te vertellen. Ali is nu als tolk overbodig en bij dit onderwerp bij een buurvrouw zou hij wel eens een drempel kunnen vormen voor Effo. Het verhaal van Effo komt erop neer dat ze vaginale klachten heeft. Ik waag er het op en vraag of ze seks heeft. Twee dames op de compound zijn al ongewenst zwanger heengezonden en één van hen is onlangs van een kind van een derde onbekende verwekker bevallen( “het was donker”) ..Effo heeft seks met een vriend, die ze 1x per maand ontmoet, waarbij de seks plaatsvindt. Op mijn vraag of ze “familyplanning” gebruikt, geeft ze een antwoord dat erop neerkomt dat hij voor het zingen de moskee uitgaat. Ik weet dat er door de moslimgemeente niet wordt gezongen in de moskee en dat door de strikte scheiding der seksen bevruchting in de moskee niet snel zal plaatsvinden. Ik moet nog eens nadenken hoe dat dan wel in de kerk zit, gezien het gezegde. (Misschien heeft iemand een tip?). Wat ik zeker weet is, dat deze bovenmannelijke beheersing niet alle jongemannen gegeven is.
Ik geeft haar het voorbeeld van de veel ellende veroorzakende ongeplande zwangerschappen in de familie en adviseer een meer betrouwbare anticonceptie, bijvoorbeeld de prikpil. Ik zeg haar dat dit niet toegestaan is volgens het geloof, hetgeen ze beaamt. Vervolgens merk ik opdat de seks vóór het huwelijk ook niet is toegestaan volgens de Koran ( ik ken mijn klassiekers). Kortom: als je dan toch aan het zondigen bent…….Denk er eens over na.
Ze is er direct uit: ”Ik heb mijn beslissing al genomen”. We spreken af dat ik de prikpil zal toedienen tijdens haar eerstvolgende menstruatie en dat we het vervolg gaan regelen.In ieder geval in dit geval een laagdrempelig consult.
Zeer laagdrempelig
gaat men hier om met het begrip mijn-dijn en lenen. Wanneer je samen op één erf woont, ben je daarmee “one family” en deel je je bezittingen. Inmiddels weten Alhagy en Yassin wel dat het zo niet werkt en krijgen we geleend spulletjes net zo snel terug als in Nederland (meestal dus ). Als Ali komt met de vraag of “a friend” een trap,ladder of kruiwagen eventjes mag lenen zijn we op onze hoede. Hij weet dat a : hij geen eigendommen van ons mag uitlenen en b : verantwoordelijk is voor het terugkrijgen van de spullen.
Gisteren toch weer een gevalletje: Alhagy vraagt of het goed is dat we drie jongens morgen ieder 500 dal ( 7,-€) betalen om de weg voor ons erf te repareren met de gravelstenen die bij de buren liggen. Huub en Annet wonen 100 meter verderop en hebben een paar ladingen gravel laten komen om weggespoelde grond bij hun muur te vervangen, maar door een misverstand is er 1 lading te veel afgeleverd, waardoor er nog een bult ligt. Ik antwoord dat dit arbeidsloon oké is en vraag of het lenen van het gravel besproken is.” Bakary, de watchman van Huub en Annet, zegt dat Huub het gravel niet nodig heeft”. Tja….maar hij heeft er wel 100 € voor betaald. Overleg met Huub: Bakary heeft beloofd dat hij het gravel zo veel mogelijk zou verspreiden. Kortom: met iets minder alertheid hadden we mooi het gravel ontvreemd, sorry geleend, want Bakary en Huub/Annet zijn tenslotte “one family”.
Tenslotte hoop ik dat jullie in dit oude jaar niet zo bedremmeld achterblijven, dat jullie niet aan het nieuwe jaar 2024 durven te beginnen.
Hup…vooruit het is maar een klein hupje : gezond 2024 gewenst.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 5
[visitorCount] => 513
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/154/549_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => drempels
)
[56] => stdClass Object
(
[reportId] => 5098890
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2023-12-24
[photoRevision] => 20
[title] => Kerstspecial?
[message] => Kerstspecial?
Hoewel het voor ons een bijzondere, dus speciale Kerst is om deze dagen hier in Gambia door te brengen, heb ik voor jullie geen Kerstspecialweblog in petto.
Overigens krijgen we van 31-12 tot 7-1 (klein) kinderen op bezoek. De mogelijkheid bestaat dat er de komende zondagen een situatie van overmacht zal ontstaan, waardoor er geen weblog bij jullie op de mat valt.
De BOOM
Een boom omhakken stelt relatief niets voor als je het vergelijkt met de inspanning die nodig is om de stam in zodanig hapklare brokken te zagen, dat er houtskool gemaakt kan worden. Zo nu en dan horen we de man met de kettingzaag weer bezig met het in mootjes zagen. Op de foto is inmiddels al een stapel te zien. Als al het houtin stukjes is , wordt het afgedekt met aarde en bladeren en net voor het sluiten van de berg aangestoken. Wordt vervolgd.
Bendula
Het Bendula project in Tanji ( te vinden op Facebook ) ondersteunt de familie van kinderen met zowel een fysieke als een geestelijke handicap. Zo nu en dan ga ik mee om een situatie van de medische kant te bekijken en te beoordelen of een andere behandeling of verder onderzoek in een ziekenhuis raadzaam is.
Als afwisseling was ik afgelopen week bij een volwassene. Musa, een man van begin 40 jaar, had tot 2020 een goede baan die een beloning gaf waarmee hij zijn gezin van 7 kinderen kon voeden. In de zomer van 2020 kreeg hij loopstoornissen die langzaam verergerden en nu kan hij niet meer staan of lopen. Van de 7 kinderen zijn er 4 bij familie ondergebracht omdat er geen geld is voor eten en kleding. Al het meubilair in huis is verkocht. Musa zit de hele dag op de grond met zijn benen opgetrokken. Zijn knieën zijn inmiddels zo verknocht aan die stand dat ze niet meer willen strekken. Hij voelt zijn ontlasting en urine niet aankomen, waardoor zijn kleding bevuild raakt. Zijn gevoel van eigenwaarde is hiermee tot onder nul gedaald. Er is natuurlijk geen incontinentiemateriaal. Afgezien van de kosten is het praktisch erg lastig om hem naar een ziekenhuis te vervoeren en welke dokter heeft de kennis om een diagnose te stellen, laat staan een behandeling? Na de wonderbare genezing van Mustafa ( zie vorige week ) en 2 mensen die de laatste jaren na behandeling met vit B12 weer konden lopen, ga ik starten met vit B12. Insha-allah dan wel op hoop van zegen.Musa spreekt gelukkig goed Engels, dus kon ik zonder tussenkomst van een tolk hem vertellen dat ik geen enkele belofte kan doen. En verder hebben we nog een doos met incontinentiemateriaal dat in Nederland weggegooid zou worden om hem, en zijn vrouw, iets te ondersteunen.
Christmas party
Op de kleuterschool van “onze “ stichting Baobab Nursery School was afgelopen vrijdag de Christmas party. De laatste jaren zijn er ouders die vanwege hun moslimgeloof niet willen dat hun kinderendit feestje bijwonen. In aantal een uitgekleed feestje dus. De kinderen nemen zelf van huis lekker eten mee. Zoals op de foto te zien, is er op de hoeveelheid eten niet bezuinigd.
Kerst- en Nieuwjaarwensen.
Voor mensen met een lege plaats in hun gezin of familie is december vaak een lastige maand. Zeker als je recent een geliefde hebt verloren, is het niet makkelijk om een feestelijk gevoel te hebben in de laatste week van december. En ook als het gemis niet recent is, dan nog….. Ik durf het gezegde “ De tijd heelt alle wonden “ niet voor mijn rekening te nemen. Wat ik wel zeker weet is, dat elke wond geneest met littekenvorming. Een mooie rechte snee met een scherp mes geeft meer kans op een acceptabel litteken dan een diepe scheurwond. Het verlies van je ouder op hoge(?) leeftijd na een goed leven is anders dan het verlies van jepartner of je kind. En dan nog de vraag wat is oud en wat is jong? Mijn opa en een oma overleden op 72 jarige leeftijd, maar ja, dat waren toen in mijn beleving “oude mensen “. Nu ben ikzelf ( FJ) 72 jaar en nog piepjong…Goede vraag als Kerstpuzzel, op te lossen bij een "goed glas wijn bij de open haard " : welk gezichtspunt is juist?
Na bovenstaande bespiegeling en in de wetenschap dat er talloze mensen zijn voor wie “Vrede op Aarde” verder weg is dan ooit, wensen wij jullie
Goede feestdagen en een gezond 2024.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 3
[visitorCount] => 567
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/153/915_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => kerstspecial
)
[57] => stdClass Object
(
[reportId] => 5098813
[userId] => 440307
[countryId] => 68
[username] => sy-bruce
[datePublication] => 2023-12-17
[photoRevision] => 0
[title] => 2023 / 2024 KERST GROET
[message] => Wij wensen onze familie, vrienden en volgers
.
Fijne feestdagen en een gezond en liefdevol Nieuwjaar.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2020-05-11 15:11:43
[totalVisitorCount] => 28977
[pictureCount] => 1
[visitorCount] => 601
[author] => Frans van Buuren
[cityName] => Lamin
[travelId] => 525657
[travelTitle] => Weg voor onbepaalde tijd.
[travelTitleSlugified] => weg-voor-onbepaalde-tijd
[dateDepart] => 2020-04-21
[dateReturn] => 2025-04-21
[showDate] => yes
[goalId] => 5
[goalName] => Een wereldreis
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/153/062_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/440/307_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 2023-2024-kerst-groet
)
[58] => stdClass Object
(
[reportId] => 5098812
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2023-12-17
[photoRevision] => 20
[title] => Donkere dagen....
[message] => Donkere dagen.
Terwijl jullie in de donkere dagen voor Kerst verkeren, hadden wij afgelopen week te maken met een nacht, tijdens welke de temperatuur zodanig zakte dat we een fleece dekentje pakten. Vandaag, en komende dagen, enige bewolking en een temperatuur van slechts 30 graden. Ook wel eens lekker.
Fossiel.
Naar aanleiding van mijn verhaal over het beschadigde 200 dalasi briefje kreeg ik van Paula de tip dat de benzinestations deze briefjes wel als betaling accepteren. Dankjewel en goed om te weten. Gerda vroeg zich af of we hier geen plakband hebben. Ja, Gerda, we hebben wel plakband, maar dit was een half briefje van 200 dalasi. En toevallig had ik geen ander, passend, half briefje om een nieuwe te maken.
Overigens…..
wat betreft plakband : een aangebroken rolletje plakband mag na ongeveer 1 jaar verblijf in een la bij dit klimaat geen aanspraak maken op de eigenschap “plak”. Bijna “alles “ heeft hier last van tropenjaren. Wij zelf hopen echter dat onze veroudering hier op een laag pitje staat.
Wat betreft pompstations :
A onbemensde m/v/x/nb pompstations zul je hier niet aantreffen. Betalen met je pasje aan een zuil of binnen aan de kassa? Nulpunten. Hier kom je aanrijden bij een pompstation waar ettelijke bediendes doodvermoeid zitten of rondhangen. Wanneer je op weg bent naar je pomp naar keuze, kan het zijn dat je keuze niet gehonoreerd wordt. Die pomp is nu juist aangesloten op een tank die leeg is (toevallig). Je krijgt na uitstappen de vraag welke type brandstof je wilt kopen en de vraag voor hoeveel dalasi. Op de pomp wordt het genoemde bedrag ingetoetst en wordt zichtbaar in het display. Altijd goed om te controleren of dit het juiste bedrag is. Vervolgens wordt het pistool met de goede (controle) kleur in de tankopening gedaan, de stop wordt vastgezet en het tanken begint. De brandstofinname stopt als het bedrag is bereikt, het tankpistool gaat eruit en de tankdop erop (wel even kijken). Je geeft het afgesproken bedrag en de bediende telt het na.
B
zo nu en dan is de benzine of diesel in het land schaars en juist bij jouw pompstation op. Het scheelt stress als je op dat moment nog voldoende over hebt om elders wel te vinden/ in ieder geval thuis te kunnen komen ( en in ons geval ook weer van huis terug bij een pompstation ) .De tank altijd bijna vol willen hebben, geeft het risico dat je de lege ruimte in de tank te royaal inschat – voor te veel dalasi’s wilt tanken- en een kleine overstroming veroorzaakt, want de automatische stop is uitgeschakeld.
C
De kwaliteit van de brandstof: het afgelopen jaar zijn 2 grote brandstofhandelaren in Nederland berispt omdat ze te veel giftige en kankerverwekkende stoffen door de naar Afrika verscheepte brandstoffen mengden. Natuurlijk is die bovengrens hoger dan wat in Europa is toegestaan (Afrikaanse mensen kunnen veel beter tegen gif ), maar deze handelaren overschreden deze hoge norm ruim. Bij het proces tegen hen was hun verweer, dat Nederland veel strenger is dan andere Europese landen en dat nu onze buurlanden de brandstoffen met veel te veel gif uitvoeren.” Gelukkig krijgen we een nieuw verlicht kabinet en kunnen we binnenkort de EU-regels aan onze laars lappen. Die milieuregels van de linkse elite zijn we flink zat en zo kan een hardwerkende benzinehandelaar ook nooit een eerlijke boterham verdienen”
NOOT VAN DE SCHRIJVER: LET OP DE AANHALINGSTEKENS”
D
Mocht het druk zijn bij een pompstation, wordt dan niet ongeduldig. Veel mensen tanken voor minder dan 500 dalasi ( 7 Euro ). In de eerste plaats legen wij onze spaarrekening ook niet in onze benzinetank. Verder:" ik tank altijd voor 500 dalasi en daar kom ik altijd prima mee uit". Na een aantal keren zonder brandstof gestaan te hebben, daalt het besef in dat bij het stijgen van de brandstofprijs het aantal liters brandstof voor 500 dalasi afneemt. Je staat overigens verstelt hoe goedkoop de brandstof hier is: 75 dalasi per liter ( 1,06. €) Helaas is dit wel de prijs van 7 stokbroden. Als we eerder buurman Alhagy vroegen hoever het is naar Janjangbureh ( verweg in het binnenland ) was steevast het antwoord : Ik kan voor 800 dalasi heen en weer rijden. Maar toen zat er ook geen werkende kilometerteller op zijn Landrover Defender en waren er nog helemaal geen verkeersborden langs de weg: dusszz….. Inmiddels is Alhagy prima op de hoogte van afstanden en prijzen.
Mustafa.
In een weblog van eind 2021 beschreef ik in het stukje “Geen appels met peren” de situatie van jongeman Mustafa. Volgens het verhaal gezond geboren, maar in de loop van vele jaren elk loopvermogen verloren bij een steeds regressiever gedrag. Hij schoof toen op z’n blote bibs door de compound en zijn nachtverblijf was een smerig hok met een matras met uitwerpselen. Onder het vermoeden ( maar ook niet meer dan dat ) van een ernstig vitB12 te kort begonnen met injecties hydrocobamine. Dat gaf enige verbetering, waarop de familie vroeg om te stoppen. Hij wilde namelijk weglopen.
Ik hoor nu dat hij weer prima kan lopen en het erf is uitgelopen met onbekende bestemming. Hij is na een paar dagen 25 kilometer verderop weer gevonden. Maar nu…. Zou zijn bedrag ook ten goede veranderen??? Of blijft dit van de regen in de drup?? Toch vitamine B 12 blijven geven??
5 dalasi-melk
Er komt een erg jong ogende vrouw/ meisje binnen met, hoe bestaat het, een kindje op de rug. Het kindje wordt tevoorschijn getrokken, een meisje, en zou 5 maanden zijn. Ze begint te huilen en krijgt de tepel van wel een heel klein borstje in de mond geschoven. Nu weet ik dat de productiecapaciteit van borsten geen relatie heeft met de grootte van dit orgaan, maar hier…….Ze vertelt geen borstvoeding te hebben en daarom koopt ze de zakjes melkpoeder bij de locale super. Het zijn zakjes voor 7 eurocent ter grootte van een zakje Completa, maar dan natuurlijk van superkwaliteit. Ze maakt hier “melk” van met water uit de put. Bij navraag wordt het water eerst gekookt (?) : water uit de put trekken, hout sprokkelen, vuurtje maken ( zijn er nog lucifers?) , water in een keteltje aan de kook brengen, water laten afkoelen, water hygienisch bewaren en melkpoeder aanlengen.
Ik ben niet verbaasd als ze vertelt dat haar dochtertje diarree heeft Bij onderzoek valt het kindje me niet tegen: geen uitdroging, ontwikkeling lijkt conform leeftijd. Gewicht 5500 gram : kon slechter. Gelukkig hebben we plenty babyvoeding van Kruidvat in huis, dankzij de inzamelingsactie vorig jaar van Ellen en Stevelien. Na uitleg en met flesje vertrekt ze. Na 1 week is het meisje 400 gram aangekomen, diarree is over en ze ziet er bijna welvarend uit.
Tunesie.
Jongeman Mustafa komt op het spreekuur voor teledermatologie. Een broer van hem zit in een vluchtelingenkamp in Tunesie en stuurde foto’s waarvan bijgaand 1 te bekijken. De broer vertelt in weinig hygienische omstandigheden te slapen, dat wil zeggen hij probeert te slapen, maar wordt gekweld door jeuk. Zelfs mijn teletherapeutische gave schiet te kort: ik kan schurft in een Tunesisch kamp niet genezen.
Overigens hoorden we deze week dat er ook jongemannen en één jongevrouw uit de buurt vastzitten in Libië. "Graag eerst 55000,- dal = 750,-€ sturen voor vrijlating en dan 150.000 dal = 2000,-€ voor een VIP-plekje op de boot naar Italië. Fijne Kerst en een Gelukkig Nieuwjaar."
Verwachting
We waren al even in afwachting van de eerste papaya van eigen erf en vanmorgen was het zover. De volgeladen boom begint rijpe vruchten te produceren (zie foto ). De bananen hebben nog ff.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 3
[visitorCount] => 621
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/153/055_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => donkere-dagen
)
[59] => stdClass Object
(
[reportId] => 5098759
[userId] => 408323
[countryId] => 68
[username] => Toubabo
[datePublication] => 2023-12-10
[photoRevision] => 20
[title] => Kom en verwonder je.
[message] =>
DE BOOM
Naar aanleiding van mijn verhaal over de gevelde boom voor onze poort heeft Willemijn, mogelijk in verband met mijn opmerking dat ik niet gehinderd word door kennis over boomsoorten, een waardevolle aanvulling gegeven. Deze rodeballetjesboom betreft een Parkia biglobosa. In de traditionele behandelwijze worden onderdelen van de boom gebruikt voor de behandeling van worm- en parasitaire infecties, hoofdpijn, kiespijn, hartklachten, epilepsie en niet in de laatste plaats als middel tegen onvruchtbaarheid. Die laatste mogelijkheid zet me aan het denken: mocht er de komende jaren vergrijzing optreden in ons dorp door een sterke terugloop van het aantal geboortes, zou dit dan te wijten kunnen zijn aan het omhakken van deze boom of moeten we meer denken aan het grote aantal jongemannen die proberen Europa te bereiken en niet meer beschikbaar zijn voor dehuwelijksmarkt? Ik sta open voor suggesties om dit te onderzoeken.
Willemijn dank voor je aanvullende informatie, die bij mij helaas alleen weer een nieuwe vraag oproept.
Woensdag gehaktdag?
Het is al na 19.00 uur, al flink schemerig en ik heb net mijn welverdiende(?) biertje ingeschonken als er wordt geklopt op de poort. Ali is al naar huis, want het spreekuur is afgelopen. Ik roep dat ik er aan kom – nkanale- en doe de poort open. Er staat een vriendelijke jongeman, die in het Mandinka iets zegt waaruit ik het woord borow – medicijn distilleer. Hoewel mijn kennis van deze taal nog altijd in de kinderschoenen is blijven steken, zeg ik n gittale = ik ben gesloten en sama talang woro aning worohula= morgen tussen 18.00 en 19.00.
De volgende dag herken ik deze man ,die als eerste in de wachtrij zit. Hij vertelt sinds een half jaar vermoeid te zijn en snel kortademig. Hij heeft een opvallende zwelling aan de voorzijde van de hals, veroorzaakt door een flinke vergroting van de schildklier. Bij navraag is hij meer dan 10 kg afgevallen bij een goede eetlust, transpireert hij meer dan normaal, trillenzijn handen en heeft hij last van “hartjagen “ ( niet te verwarren met hartenjagen). Hij is in het voorjaar in het op één na grootste ziekenhuis van het land geweest. Op maandagochtend is het daar “highblood”, op dinsdagmorgen diabetes en op woensdagochtend goiter = schildklierspreekuur. De Cubaanse dokter die op woensdag spreekuur pleegt te doen, heeft een ECHO van zijn hals laten maken, bloedonderzoek gedaan en medicijnen voorgeschreven. Toen hij terugkwam op woensdagmorgen bleek de Cubaanse dokter voor 6 maanden op vakantie te zijn: eventjes geduld dus. Gelukkig heeft hij alle gegevens van het lab en een afbeelding van de echo in zijn telefoon opgeslagen, maar even ongelukkig is hij zijn telefoon kwijt….
Ik leg hem uit dat behandeling van zijn klachten zeker nodig zijn en dat hij dan maar beter naar een andere groot ziekenhuis kan gaan.
Roots kleuterschool.
Vlakbij ons huis is de Roots kleuterschool, waarop een aantal kinderen les krijgen dankzij welwillende sponsoren via het noodfonds van onze stichting. In November ga ik kijken welke kinderen van dit groepje het nieuwe schooljaar weer verschenen zijn. Voor die kinderen kan ik dan direkt het schoolgeld voor het hele jaar betalen. Afgelopen week bleek dat de helft van een tweeling , Adam en Eva, door zijn moeder om onnaspeurlijke redenen naar familie elders is gestuurd en dus niet meer op deze school is. Awa zou volgens de administratie van de school de laatste 2 weken veel absent zijn. Via tolk Ali met moeder Fatou gesproken : Awa wil graag naar school ,maar voelde zich niet goed en was daarom thuis. Bovendien (?) is ze uit haar uniform gegroeid en is het rokje nu veel te kort. De uniformrokjes zijn hier oversized en reiken tot de enkels. Ik geeft Fatou 1000 dalasi = 15 € om 2 uniformen te laten maken en betaal de volgende dag het schoolgeld voor Awa.
Vanmorgen loop ik met mijn stokbroodjes onder de arm geklemd naar huis als ik achter me gehijg hoor. Fatou komt ondanks haar forse overgewicht aanhollen en vertelt in fragmentarisch Engels dat 1 van de 5 briefjes van 200 dalasi zodanig beschadigd is dat de kleermaker dit niet wil accepteren. Ik voorzie haar van een nieuw briefje en verscheur het oude. Om nu met een briefje van 200 dal = 3,-€ naar een bank te gaan om het te ruilen voor een nieuw briefje…..Toch voel ik me na het verscheuren wat ongemakkelijk. Veel mensen moeten hier van minder een dag rondkomen.
Name giving
Er worden in de buurt veel kinderen geboren en er vallen daarom geregeld uitnodigingen in de bus om op de 7e dag na de geboorte de name giving bij te wonen. Afgelopen week liepen Yassin en Penda, de vrouwen van buurman Alhagy en tuinman/ vertaler Ali in vol ornaat de deur uit voor zo’n hoogtepunt in het dagelijks bestaan. ( zie foto )
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2014-06-12 16:21:23
[totalVisitorCount] => 83133
[pictureCount] => 2
[visitorCount] => 532
[author] => Alied en Freek-Jan
[cityName] => Madiana
[travelId] => 529370
[travelTitle] => Madiana 23-24
[travelTitleSlugified] => madiana-23-24
[dateDepart] => 2023-11-26
[dateReturn] => 2024-03-22
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/123/152/602_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/408/323_50x50.jpg?r=20
[titleSlugified] => kom-en-verwonder-je
)
)
)
[_currentPageNumber:protected] => 4
[_filter:protected] =>
[_itemCountPerPage:protected] => 15
[_pageCount:protected] => 4
[_pageRange:protected] => 10
[_pages:protected] => stdClass Object
(
[pageCount] => 4
[itemCountPerPage] => 15
[first] => 1
[current] => 4
[last] => 4
[previous] => 3
[pagesInRange] => Array
(
[1] => 1
[2] => 2
[3] => 3
[4] => 4
)
[firstPageInRange] => 1
[lastPageInRange] => 4
[currentItemCount] => 15
[totalItemCount] => 60
[firstItemNumber] => 46
[lastItemNumber] => 60
)
[_view:protected] =>
)
[breadcrumb] =>
>
Reisverslagen
[styleSheet] => https://cdn.easyapps.nl/578/css/style.css
)
Madiana - Gambia 
