Zend_View Object
(
[_useViewStream:Zend_View:private] => 1
[_useStreamWrapper:Zend_View:private] =>
[_path:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
[script] => Array
(
[0] => /srv/www/tl-www/website/application/layouts/scripts/
[1] => /srv/www/tl-www/website/application/layouts/scripts/
[2] => /srv/www/tl-www/website/application/modules/home/views/scripts/
[3] => ./views/scripts/
)
[helper] => Array
(
)
[filter] => Array
(
)
)
[_file:Zend_View_Abstract:private] => /srv/www/tl-www/website/application/layouts/scripts/home/bodyReports.phtml
[_helper:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
[HeadMeta] => Zend_View_Helper_HeadMeta Object
(
[_typeKeys:protected] => Array
(
[0] => name
[1] => http-equiv
[2] => charset
[3] => property
)
[_requiredKeys:protected] => Array
(
[0] => content
)
[_modifierKeys:protected] => Array
(
[0] => lang
[1] => scheme
)
[_regKey:protected] => Zend_View_Helper_HeadMeta
[_container:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[1] => stdClass Object
(
[type] => name
[name] => robots
[content] => noindex,follow
[modifiers] => Array
(
)
)
)
)
[_registry:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Registry Object
(
[_containerClass:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container
[_items:protected] => Array
(
[Zend_Layout] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[content] =>
Recente reisverslagen uit Bosnië en Herzegovina
)
)
[Zend_View_Helper_HeadMeta] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[1] => stdClass Object
(
[type] => name
[name] => robots
[content] => noindex,follow
[modifiers] => Array
(
)
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadLink] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
)
)
[Zend_View_Helper_HeadScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/ui/exampleHintText.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.mousewheel.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/json2.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cycle.lite.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.jscrollpane.min.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-ui-1.8.16.custom.min.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tagify.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.validationEngine-nl.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.validationEngine.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tools.min.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.prettyPhoto.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ba-dotimeout.min.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.store.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cookie.js
)
[source] =>
)
[16] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.miniColors.js
)
[source] =>
)
[17] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.textCounter.js
)
[source] =>
)
[18] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.rotate.js
)
[source] =>
)
[19] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.easyBGResizer.js
)
[source] =>
)
[20] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ad-gallery.js
)
[source] =>
)
[21] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Callback.js
)
[source] =>
)
[22] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Entity.js
)
[source] =>
)
[23] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/setup.js
)
[source] =>
)
[24] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-example.js
)
[source] =>
)
[25] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tooltip.min.js
)
[source] =>
)
[26] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.ui.datepicker-nl.js
)
[source] =>
)
[27] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/bas.js
)
[source] =>
)
[28] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/team.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_InlineScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/tmpl.min.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/load-image.min.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/bootstrap.min.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload-ui.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/fileUploadCustomSettings.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.timeago.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.timeago.nl.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/fileuploader.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/upload.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/classes/SortableEntities.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/unoslider.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/shop.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/afterLoading.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/clubs.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadTitle] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] => -
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => Reisverslagen over Bosnië en Herzegovina
[1] => WaarBenJij.nu
)
)
)
)
[_autoEscape:protected] => 1
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[Doctype] => Zend_View_Helper_Doctype Object
(
[_defaultDoctype:protected] => HTML4_LOOSE
[_registry:protected] => ArrayObject Object
(
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[doctypes] => Array
(
[XHTML11] =>
[XHTML1_STRICT] =>
[XHTML1_TRANSITIONAL] =>
[XHTML1_FRAMESET] =>
[XHTML1_RDFA] =>
[XHTML_BASIC1] =>
[XHTML5] =>
[HTML4_STRICT] =>
[HTML4_LOOSE] =>
[HTML4_FRAMESET] =>
[HTML5] =>
)
[doctype] => HTML4_LOOSE
)
)
[_regKey:protected] => Zend_View_Helper_Doctype
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[HeadLink] => Zend_View_Helper_HeadLink Object
(
[_itemKeys:protected] => Array
(
[0] => charset
[1] => href
[2] => hreflang
[3] => id
[4] => media
[5] => rel
[6] => rev
[7] => type
[8] => title
[9] => extras
[10] => sizes
)
[_regKey:protected] => Zend_View_Helper_HeadLink
[_container:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
)
)
[_registry:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Registry Object
(
[_containerClass:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container
[_items:protected] => Array
(
[Zend_Layout] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[content] =>
Recente reisverslagen uit Bosnië en Herzegovina
)
)
[Zend_View_Helper_HeadMeta] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[1] => stdClass Object
(
[type] => name
[name] => robots
[content] => noindex,follow
[modifiers] => Array
(
)
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadLink] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
)
)
[Zend_View_Helper_HeadScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/ui/exampleHintText.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.mousewheel.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/json2.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cycle.lite.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.jscrollpane.min.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-ui-1.8.16.custom.min.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tagify.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.validationEngine-nl.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.validationEngine.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tools.min.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.prettyPhoto.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ba-dotimeout.min.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.store.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cookie.js
)
[source] =>
)
[16] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.miniColors.js
)
[source] =>
)
[17] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.textCounter.js
)
[source] =>
)
[18] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.rotate.js
)
[source] =>
)
[19] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.easyBGResizer.js
)
[source] =>
)
[20] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ad-gallery.js
)
[source] =>
)
[21] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Callback.js
)
[source] =>
)
[22] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Entity.js
)
[source] =>
)
[23] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/setup.js
)
[source] =>
)
[24] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-example.js
)
[source] =>
)
[25] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tooltip.min.js
)
[source] =>
)
[26] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.ui.datepicker-nl.js
)
[source] =>
)
[27] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/bas.js
)
[source] =>
)
[28] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/team.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_InlineScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/tmpl.min.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/load-image.min.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/bootstrap.min.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload-ui.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/fileUploadCustomSettings.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.timeago.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.timeago.nl.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/fileuploader.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/upload.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/classes/SortableEntities.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/unoslider.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/shop.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/afterLoading.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/clubs.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadTitle] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] => -
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => Reisverslagen over Bosnië en Herzegovina
[1] => WaarBenJij.nu
)
)
)
)
[_autoEscape:protected] => 1
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[HeadScript] => Zend_View_Helper_HeadScript Object
(
[_regKey:protected] => Zend_View_Helper_HeadScript
[_arbitraryAttributes:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureScriptType:protected] =>
[_captureScriptAttrs:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_optionalAttributes:protected] => Array
(
[0] => charset
[1] => defer
[2] => language
[3] => src
)
[_requiredAttributes:protected] => Array
(
[0] => type
)
[useCdata] =>
[_container:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/ui/exampleHintText.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.mousewheel.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/json2.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cycle.lite.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.jscrollpane.min.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-ui-1.8.16.custom.min.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tagify.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.validationEngine-nl.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.validationEngine.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tools.min.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.prettyPhoto.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ba-dotimeout.min.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.store.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cookie.js
)
[source] =>
)
[16] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.miniColors.js
)
[source] =>
)
[17] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.textCounter.js
)
[source] =>
)
[18] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.rotate.js
)
[source] =>
)
[19] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.easyBGResizer.js
)
[source] =>
)
[20] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ad-gallery.js
)
[source] =>
)
[21] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Callback.js
)
[source] =>
)
[22] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Entity.js
)
[source] =>
)
[23] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/setup.js
)
[source] =>
)
[24] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-example.js
)
[source] =>
)
[25] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tooltip.min.js
)
[source] =>
)
[26] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.ui.datepicker-nl.js
)
[source] =>
)
[27] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/bas.js
)
[source] =>
)
[28] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/team.js
)
[source] =>
)
)
)
[_registry:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Registry Object
(
[_containerClass:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container
[_items:protected] => Array
(
[Zend_Layout] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[content] =>
Recente reisverslagen uit Bosnië en Herzegovina
)
)
[Zend_View_Helper_HeadMeta] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[1] => stdClass Object
(
[type] => name
[name] => robots
[content] => noindex,follow
[modifiers] => Array
(
)
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadLink] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
)
)
[Zend_View_Helper_HeadScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/ui/exampleHintText.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.mousewheel.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/json2.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cycle.lite.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.jscrollpane.min.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-ui-1.8.16.custom.min.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tagify.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.validationEngine-nl.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.validationEngine.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tools.min.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.prettyPhoto.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ba-dotimeout.min.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.store.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cookie.js
)
[source] =>
)
[16] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.miniColors.js
)
[source] =>
)
[17] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.textCounter.js
)
[source] =>
)
[18] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.rotate.js
)
[source] =>
)
[19] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.easyBGResizer.js
)
[source] =>
)
[20] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ad-gallery.js
)
[source] =>
)
[21] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Callback.js
)
[source] =>
)
[22] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Entity.js
)
[source] =>
)
[23] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/setup.js
)
[source] =>
)
[24] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-example.js
)
[source] =>
)
[25] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tooltip.min.js
)
[source] =>
)
[26] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.ui.datepicker-nl.js
)
[source] =>
)
[27] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/bas.js
)
[source] =>
)
[28] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/team.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_InlineScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/tmpl.min.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/load-image.min.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/bootstrap.min.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload-ui.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/fileUploadCustomSettings.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.timeago.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.timeago.nl.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/fileuploader.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/upload.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/classes/SortableEntities.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/unoslider.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/shop.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/afterLoading.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/clubs.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadTitle] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] => -
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => Reisverslagen over Bosnië en Herzegovina
[1] => WaarBenJij.nu
)
)
)
)
[_autoEscape:protected] => 1
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[InlineScript] => Zend_View_Helper_InlineScript Object
(
[_regKey:protected] => Zend_View_Helper_InlineScript
[_arbitraryAttributes:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureScriptType:protected] =>
[_captureScriptAttrs:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_optionalAttributes:protected] => Array
(
[0] => charset
[1] => defer
[2] => language
[3] => src
)
[_requiredAttributes:protected] => Array
(
[0] => type
)
[useCdata] =>
[_container:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/tmpl.min.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/load-image.min.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/bootstrap.min.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload-ui.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/fileUploadCustomSettings.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.timeago.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.timeago.nl.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/fileuploader.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/upload.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/classes/SortableEntities.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/unoslider.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/shop.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/afterLoading.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/clubs.js
)
[source] =>
)
)
)
[_registry:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Registry Object
(
[_containerClass:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container
[_items:protected] => Array
(
[Zend_Layout] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[content] =>
Recente reisverslagen uit Bosnië en Herzegovina
)
)
[Zend_View_Helper_HeadMeta] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[1] => stdClass Object
(
[type] => name
[name] => robots
[content] => noindex,follow
[modifiers] => Array
(
)
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadLink] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
)
)
[Zend_View_Helper_HeadScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/ui/exampleHintText.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.mousewheel.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/json2.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cycle.lite.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.jscrollpane.min.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-ui-1.8.16.custom.min.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tagify.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.validationEngine-nl.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.validationEngine.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tools.min.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.prettyPhoto.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ba-dotimeout.min.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.store.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cookie.js
)
[source] =>
)
[16] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.miniColors.js
)
[source] =>
)
[17] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.textCounter.js
)
[source] =>
)
[18] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.rotate.js
)
[source] =>
)
[19] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.easyBGResizer.js
)
[source] =>
)
[20] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ad-gallery.js
)
[source] =>
)
[21] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Callback.js
)
[source] =>
)
[22] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Entity.js
)
[source] =>
)
[23] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/setup.js
)
[source] =>
)
[24] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-example.js
)
[source] =>
)
[25] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tooltip.min.js
)
[source] =>
)
[26] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.ui.datepicker-nl.js
)
[source] =>
)
[27] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/bas.js
)
[source] =>
)
[28] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/team.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_InlineScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/tmpl.min.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/load-image.min.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/bootstrap.min.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload-ui.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/fileUploadCustomSettings.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.timeago.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.timeago.nl.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/fileuploader.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/upload.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/classes/SortableEntities.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/unoslider.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/shop.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/afterLoading.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/clubs.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadTitle] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] => -
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => Reisverslagen over Bosnië en Herzegovina
[1] => WaarBenJij.nu
)
)
)
)
[_autoEscape:protected] => 1
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[HeadTitle] => Zend_View_Helper_HeadTitle Object
(
[_regKey:protected] => Zend_View_Helper_HeadTitle
[_translate:protected] =>
[_translator:protected] =>
[_defaultAttachOrder:protected] =>
[_container:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] => -
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => Reisverslagen over Bosnië en Herzegovina
[1] => WaarBenJij.nu
)
)
[_registry:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Registry Object
(
[_containerClass:protected] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container
[_items:protected] => Array
(
[Zend_Layout] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[content] =>
Recente reisverslagen uit Bosnië en Herzegovina
)
)
[Zend_View_Helper_HeadMeta] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[1] => stdClass Object
(
[type] => name
[name] => robots
[content] => noindex,follow
[modifiers] => Array
(
)
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadLink] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
)
)
[Zend_View_Helper_HeadScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/ui/exampleHintText.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.mousewheel.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/json2.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cycle.lite.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.jscrollpane.min.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-ui-1.8.16.custom.min.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tagify.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.validationEngine-nl.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.validationEngine.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tools.min.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.prettyPhoto.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ba-dotimeout.min.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.store.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.cookie.js
)
[source] =>
)
[16] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.miniColors.js
)
[source] =>
)
[17] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.textCounter.js
)
[source] =>
)
[18] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.rotate.js
)
[source] =>
)
[19] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.easyBGResizer.js
)
[source] =>
)
[20] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.ad-gallery.js
)
[source] =>
)
[21] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Callback.js
)
[source] =>
)
[22] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/Entity.js
)
[source] =>
)
[23] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/setup.js
)
[source] =>
)
[24] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery-example.js
)
[source] =>
)
[25] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.tooltip.min.js
)
[source] =>
)
[26] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.ui.datepicker-nl.js
)
[source] =>
)
[27] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/bas.js
)
[source] =>
)
[28] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/team.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_InlineScript] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] =>
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/tmpl.min.js
)
[source] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/load-image.min.js
)
[source] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/bootstrap.min.js
)
[source] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.iframe-transport.js
)
[source] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload.js
)
[source] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.fileupload-ui.js
)
[source] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/fileUploadCustomSettings.js
)
[source] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/jquery.timeago.js
)
[source] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/local/jquery.timeago.nl.js
)
[source] =>
)
[9] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/jquery/fileuploader.js
)
[source] =>
)
[10] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/entity/upload.js
)
[source] =>
)
[11] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/classes/SortableEntities.js
)
[source] =>
)
[12] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/unoslider.js
)
[source] =>
)
[13] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/shop.js
)
[source] =>
)
[14] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/afterLoading.js
)
[source] =>
)
[15] => stdClass Object
(
[type] => text/javascript
[attributes] => Array
(
[src] => https://cdn.easyapps.nl/578/js/custom/clubs.js
)
[source] =>
)
)
)
[Zend_View_Helper_HeadTitle] => Zend_View_Helper_Placeholder_Container Object
(
[_prefix:protected] =>
[_postfix:protected] =>
[_separator:protected] => -
[_indent:protected] =>
[_captureLock:protected] =>
[_captureType:protected] =>
[_captureKey:protected] =>
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[0] => Reisverslagen over Bosnië en Herzegovina
[1] => WaarBenJij.nu
)
)
)
)
[_autoEscape:protected] => 1
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[PartialLoop] => Zend_View_Helper_PartialLoop Object
(
[partialCounter:protected] => 15
[_objectKey:protected] =>
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[PaginationControl] => Zend_View_Helper_PaginationControl Object
(
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[Partial] => Zend_View_Helper_Partial Object
(
[_objectKey:protected] =>
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
[Url] => Zend_View_Helper_Url Object
(
[view] => Zend_View Object
*RECURSION*
)
)
[_helperLoaded:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
)
[_helperLoadedDir:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
)
[_filter:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
)
[_filterClass:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
)
[_filterLoaded:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
)
[_filterLoadedDir:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
)
[_escape:Zend_View_Abstract:private] => htmlspecialchars
[_encoding:Zend_View_Abstract:private] => UTF-8
[_lfiProtectionOn:Zend_View_Abstract:private] => 1
[_loaders:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
[filter] => Zend_Loader_PluginLoader Object
(
[_loadedPluginPaths:protected] => Array
(
)
[_loadedPlugins:protected] => Array
(
)
[_prefixToPaths:protected] => Array
(
[Zend_View_Filter_] => Array
(
[0] => Zend/View/Filter/
[1] => ./views/filters/
[2] => /srv/www/tl-www/website/application/modules/home/views/filters/
)
)
[_useStaticRegistry:protected] =>
)
[helper] => Zend_Loader_PluginLoader Object
(
[_loadedPluginPaths:protected] => Array
(
)
[_loadedPlugins:protected] => Array
(
[HeadMeta] => Zend_View_Helper_HeadMeta
[Doctype] => Zend_View_Helper_Doctype
[HeadLink] => Zend_View_Helper_HeadLink
[HeadScript] => Zend_View_Helper_HeadScript
[InlineScript] => Zend_View_Helper_InlineScript
[HeadTitle] => Zend_View_Helper_HeadTitle
[PartialLoop] => Zend_View_Helper_PartialLoop
[Slugify] => TravelLog\View\Helper\Slugify
[DateTime] => TravelLog\View\Helper\DateTime
[Url] => Zend_View_Helper_Url
[ClickTracking] => TravelLog\View\Helper\ClickTracking
[TruncateWords] => TravelLog\View\Helper\TruncateWords
[PaginationControl] => Zend_View_Helper_PaginationControl
[Partial] => Zend_View_Helper_Partial
)
[_prefixToPaths:protected] => Array
(
[Zend_View_Helper_] => Array
(
[0] => Zend/View/Helper/
[1] => ./views/helpers/
[2] => /srv/www/tl-www/website/application/modules/home/views/helpers/
)
[TravelLog\View\Helper\] => Array
(
[0] => /srv/www/tl-www/website/application/library/TravelLog/View/Helper/
)
)
[_useStaticRegistry:protected] =>
)
)
[_loaderTypes:Zend_View_Abstract:private] => Array
(
[0] => filter
[1] => helper
)
[_strictVars:Zend_View_Abstract:private] =>
[module] => home
[controller] => bosnie-en-herzegovina
[action] => reisverslagen
[exception] => Zend_Controller_Dispatcher_Exception Object
(
[_previous:Zend_Exception:private] =>
[message:protected] => Invalid controller specified (bosnie-en-herzegovina)
[string:Exception:private] =>
[code:protected] => 0
[file:protected] => /opt/ZendFramework/library/Zend/Controller/Dispatcher/Standard.php
[line:protected] => 248
[trace:Exception:private] => Array
(
[0] => Array
(
[file] => /opt/ZendFramework/library/Zend/Controller/Front.php
[line] => 954
[function] => dispatch
[class] => Zend_Controller_Dispatcher_Standard
[type] => ->
[args] => Array
(
[0] => Zend_Controller_Request_Http Object
(
[_paramSources:protected] => Array
(
[0] => _GET
[1] => _POST
)
[_requestUri:protected] => /bosnie-en-herzegovina/reisverslagen/p/1/page/2
[_baseUrl:protected] =>
[_basePath:protected] =>
[_pathInfo:protected] => bosnie-en-herzegovina/reisverslagen/p/1/page/2
[_params:protected] => Array
(
[controller] => bosnie-en-herzegovina
[action] => reisverslagen
[p] => 1
[page] => 2
[module] => home
[error_handler] => ArrayObject Object
(
[storage:ArrayObject:private] => Array
(
[exception] => Zend_Controller_Dispatcher_Exception Object
*RECURSION*
[type] => EXCEPTION_NO_CONTROLLER
[request] => Zend_Controller_Request_Http Object
(
[_paramSources:protected] => Array
(
[0] => _GET
[1] => _POST
)
[_requestUri:protected] => /bosnie-en-herzegovina/reisverslagen/p/1/page/2
[_baseUrl:protected] =>
[_basePath:protected] =>
[_pathInfo:protected] => bosnie-en-herzegovina/reisverslagen/p/1/page/2
[_params:protected] => Array
(
[controller] => bosnie-en-herzegovina
[action] => reisverslagen
[p] => 1
[page] => 2
[module] => home
)
[_rawBody:protected] =>
[_aliases:protected] => Array
(
)
[_dispatched:protected] => 1
[_module:protected] => home
[_moduleKey:protected] => module
[_controller:protected] => bosnie-en-herzegovina
[_controllerKey:protected] => controller
[_action:protected] => reisverslagen
[_actionKey:protected] => action
)
)
)
[continentId] => 4
[countryId] => 217
)
[_rawBody:protected] =>
[_aliases:protected] => Array
(
)
[_dispatched:protected] => 1
[_module:protected] => home
[_moduleKey:protected] => module
[_controller:protected] => reports
[_controllerKey:protected] => controller
[_action:protected] => index
[_actionKey:protected] => action
)
[1] => Zend_Controller_Response_Http Object
(
[_body:protected] => Array
(
[default] =>
Recente reisverslagen uit Bosnië en Herzegovina
)
[_exceptions:protected] => Array
(
[0] => Zend_Controller_Dispatcher_Exception Object
*RECURSION*
)
[_headers:protected] => Array
(
)
[_headersRaw:protected] => Array
(
)
[_httpResponseCode:protected] => 200
[_isRedirect:protected] =>
[_renderExceptions:protected] =>
[headersSentThrowsException] => 1
)
)
)
[1] => Array
(
[file] => /opt/ZendFramework/library/Zend/Application/Bootstrap/Bootstrap.php
[line] => 97
[function] => dispatch
[class] => Zend_Controller_Front
[type] => ->
[args] => Array
(
)
)
[2] => Array
(
[file] => /opt/ZendFramework/library/Zend/Application.php
[line] => 366
[function] => run
[class] => Zend_Application_Bootstrap_Bootstrap
[type] => ->
[args] => Array
(
)
)
[3] => Array
(
[file] => /srv/www/tl-www/website/public/index.php
[line] => 220
[function] => run
[class] => Zend_Application
[type] => ->
[args] => Array
(
)
)
)
[previous:Exception:private] =>
)
[currentUserId] => 0
[currentUserName] =>
[domainName] => waarbenjij.nu
[protocol] => https://
[cdnRoot] => https://cdn.easyapps.nl/
[cdn] => https://cdn.easyapps.nl/578/
[notificationWindow] =>
[customBannerParameters] => Array
(
)
[analyticsDomain] => .waarbenjij.nu
[analyticsCode] => UA-109425-7
[analyticsClickTracking] =>
[allContinents] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 1
[name] => Afrika
[nameSlugified] => afrika
[nameSlugifiedCrc32] => 1586791595
[info] =>
)
[1] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 2
[name] => Azië
[nameSlugified] => azie
[nameSlugifiedCrc32] => 1918887877
[info] =>
)
[2] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 3
[name] => Centraal-Amerika
[nameSlugified] => centraal-amerika
[nameSlugifiedCrc32] => 4250903019
[info] =>
)
[3] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 4
[name] => Europa
[nameSlugified] => europa
[nameSlugifiedCrc32] => 1342086343
[info] =>
)
[4] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 5
[name] => Midden Oosten
[nameSlugified] => midden-oosten
[nameSlugifiedCrc32] => 3432809701
[info] =>
)
[5] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 6
[name] => Noord-Amerika
[nameSlugified] => noord-amerika
[nameSlugifiedCrc32] => 20851603
[info] =>
)
[6] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 7
[name] => Oceanië
[nameSlugified] => oceanie
[nameSlugifiedCrc32] => 1997821390
[info] =>
)
[7] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 8
[name] => Rusland
[nameSlugified] => rusland
[nameSlugifiedCrc32] => 2319586005
[info] =>
)
[8] => stdClass Object
(
[languageId] => 1
[continentId] => 9
[name] => Zuid-Amerika
[nameSlugified] => zuid-amerika
[nameSlugifiedCrc32] => 2250637612
[info] =>
)
)
[allCountries] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[countryId] => 209
[isoCode] => af
[name] => Afghanistan
[nameSlugified] => afghanistan
[continentId] => 2
)
[1] => stdClass Object
(
[countryId] => 254
[isoCode] => ax
[name] => Åland
[nameSlugified] => aland
[continentId] => 4
)
[2] => stdClass Object
(
[countryId] => 242
[isoCode] => us
[name] => Alaska
[nameSlugified] => alaska
[continentId] => 6
)
[3] => stdClass Object
(
[countryId] => 1
[isoCode] => al
[name] => Albanië
[nameSlugified] => albanie
[continentId] => 4
)
[4] => stdClass Object
(
[countryId] => 2
[isoCode] => dz
[name] => Algerije
[nameSlugified] => algerije
[continentId] => 1
)
[5] => stdClass Object
(
[countryId] => 3
[isoCode] => as
[name] => Amerikaans Samoa
[nameSlugified] => amerikaans-samoa
[continentId] => 7
)
[6] => stdClass Object
(
[countryId] => 190
[isoCode] => vi
[name] => Amerikaanse maagdeneilanden
[nameSlugified] => amerikaanse-maagdeneilanden
[continentId] => 3
)
[7] => stdClass Object
(
[countryId] => 4
[isoCode] => ad
[name] => Andorra
[nameSlugified] => andorra
[continentId] => 4
)
[8] => stdClass Object
(
[countryId] => 5
[isoCode] => ao
[name] => Angola
[nameSlugified] => angola
[continentId] => 1
)
[9] => stdClass Object
(
[countryId] => 6
[isoCode] => ai
[name] => Anguilla
[nameSlugified] => anguilla
[continentId] => 3
)
[10] => stdClass Object
(
[countryId] => 212
[isoCode] => aq
[name] => Antarctica
[nameSlugified] => antarctica
[continentId] => 9
)
[11] => stdClass Object
(
[countryId] => 7
[isoCode] => ag
[name] => Antigua
[nameSlugified] => antigua
[continentId] => 3
)
[12] => stdClass Object
(
[countryId] => 8
[isoCode] => ar
[name] => Argentinië
[nameSlugified] => argentinie
[continentId] => 9
)
[13] => stdClass Object
(
[countryId] => 9
[isoCode] => am
[name] => Armenië
[nameSlugified] => armenie
[continentId] => 2
)
[14] => stdClass Object
(
[countryId] => 10
[isoCode] => aw
[name] => Aruba
[nameSlugified] => aruba
[continentId] => 3
)
[15] => stdClass Object
(
[countryId] => 11
[isoCode] => au
[name] => Australië
[nameSlugified] => australie
[continentId] => 7
)
[16] => stdClass Object
(
[countryId] => 13
[isoCode] => az
[name] => Azerbeidjan
[nameSlugified] => azerbeidjan
[continentId] => 2
)
[17] => stdClass Object
(
[countryId] => 14
[isoCode] => bs
[name] => Bahama's
[nameSlugified] => bahama-s
[continentId] => 3
)
[18] => stdClass Object
(
[countryId] => 15
[isoCode] => bh
[name] => Bahrain
[nameSlugified] => bahrain
[continentId] => 5
)
[19] => stdClass Object
(
[countryId] => 16
[isoCode] => bd
[name] => Bangladesh
[nameSlugified] => bangladesh
[continentId] => 2
)
[20] => stdClass Object
(
[countryId] => 17
[isoCode] => bb
[name] => Barbados
[nameSlugified] => barbados
[continentId] => 3
)
[21] => stdClass Object
(
[countryId] => 19
[isoCode] => be
[name] => België
[nameSlugified] => belgie
[continentId] => 4
)
[22] => stdClass Object
(
[countryId] => 20
[isoCode] => bz
[name] => Belize
[nameSlugified] => belize
[continentId] => 1
)
[23] => stdClass Object
(
[countryId] => 21
[isoCode] => bj
[name] => Benin
[nameSlugified] => benin
[continentId] => 1
)
[24] => stdClass Object
(
[countryId] => 22
[isoCode] => bm
[name] => Bermuda
[nameSlugified] => bermuda
[continentId] => 6
)
[25] => stdClass Object
(
[countryId] => 23
[isoCode] => bt
[name] => Bhutan
[nameSlugified] => bhutan
[continentId] => 2
)
[26] => stdClass Object
(
[countryId] => 24
[isoCode] => bo
[name] => Bolivia
[nameSlugified] => bolivia
[continentId] => 9
)
[27] => stdClass Object
(
[countryId] => 252
[isoCode] => bq
[name] => Bonaire
[nameSlugified] => bonaire
[continentId] => 9
)
[28] => stdClass Object
(
[countryId] => 217
[isoCode] => ba
[name] => Bosnië en Herzegovina
[nameSlugified] => bosnie-en-herzegovina
[continentId] => 4
)
[29] => stdClass Object
(
[countryId] => 25
[isoCode] => bw
[name] => Botswana
[nameSlugified] => botswana
[continentId] => 1
)
[30] => stdClass Object
(
[countryId] => 226
[isoCode] => bv
[name] => Bouve Eilanden
[nameSlugified] => bouve-eilanden
[continentId] => 7
)
[31] => stdClass Object
(
[countryId] => 26
[isoCode] => br
[name] => Brazilië
[nameSlugified] => brazilie
[continentId] => 9
)
[32] => stdClass Object
(
[countryId] => 229
[isoCode] => io
[name] => Brits Territorium
[nameSlugified] => brits-territorium
[continentId] => 2
)
[33] => stdClass Object
(
[countryId] => 27
[isoCode] => vg
[name] => Britse maagdeneilanden
[nameSlugified] => britse-maagdeneilanden
[continentId] => 7
)
[34] => stdClass Object
(
[countryId] => 28
[isoCode] => bn
[name] => Brunei
[nameSlugified] => brunei
[continentId] => 2
)
[35] => stdClass Object
(
[countryId] => 29
[isoCode] => bg
[name] => Bulgarije
[nameSlugified] => bulgarije
[continentId] => 4
)
[36] => stdClass Object
(
[countryId] => 30
[isoCode] => bf
[name] => Burkina Faso
[nameSlugified] => burkina-faso
[continentId] => 1
)
[37] => stdClass Object
(
[countryId] => 31
[isoCode] => bi
[name] => Burundi
[nameSlugified] => burundi
[continentId] => 1
)
[38] => stdClass Object
(
[countryId] => 32
[isoCode] => kh
[name] => Cambodja
[nameSlugified] => cambodja
[continentId] => 2
)
[39] => stdClass Object
(
[countryId] => 34
[isoCode] => ca
[name] => Canada
[nameSlugified] => canada
[continentId] => 6
)
[40] => stdClass Object
(
[countryId] => 36
[isoCode] => ky
[name] => Cayman Eilanden
[nameSlugified] => cayman-eilanden
[continentId] => 3
)
[41] => stdClass Object
(
[countryId] => 37
[isoCode] => cf
[name] => Centraal Afrikaanse Republiek
[nameSlugified] => centraal-afrikaanse-republiek
[continentId] => 1
)
[42] => stdClass Object
(
[countryId] => 40
[isoCode] => cl
[name] => Chili
[nameSlugified] => chili
[continentId] => 9
)
[43] => stdClass Object
(
[countryId] => 41
[isoCode] => cn
[name] => China
[nameSlugified] => china
[continentId] => 2
)
[44] => stdClass Object
(
[countryId] => 42
[isoCode] => co
[name] => Colombia
[nameSlugified] => colombia
[continentId] => 9
)
[45] => stdClass Object
(
[countryId] => 231
[isoCode] => km
[name] => Comoros
[nameSlugified] => comoros
[continentId] => 7
)
[46] => stdClass Object
(
[countryId] => 43
[isoCode] => cg
[name] => Congo - Brazzaville
[nameSlugified] => congo-brazzaville
[continentId] => 1
)
[47] => stdClass Object
(
[countryId] => 44
[isoCode] => cd
[name] => Congo, Democratische Republiek v
[nameSlugified] => congo-democratische-republiek-v
[continentId] => 1
)
[48] => stdClass Object
(
[countryId] => 45
[isoCode] => ck
[name] => Cook Eilanden
[nameSlugified] => cook-eilanden
[continentId] => 7
)
[49] => stdClass Object
(
[countryId] => 46
[isoCode] => cr
[name] => Costa Rica
[nameSlugified] => costa-rica
[continentId] => 3
)
[50] => stdClass Object
(
[countryId] => 208
[isoCode] => cu
[name] => Cuba
[nameSlugified] => cuba
[continentId] => 3
)
[51] => stdClass Object
(
[countryId] => 251
[isoCode] => cw
[name] => Curaçao
[nameSlugified] => curacao
[continentId] => 9
)
[52] => stdClass Object
(
[countryId] => 48
[isoCode] => cy
[name] => Cyprus
[nameSlugified] => cyprus
[continentId] => 5
)
[53] => stdClass Object
(
[countryId] => 249
[isoCode] => gx
[name] => De ruimte
[nameSlugified] => de-ruimte
[continentId] => 0
)
[54] => stdClass Object
(
[countryId] => 50
[isoCode] => dk
[name] => Denemarken
[nameSlugified] => denemarken
[continentId] => 4
)
[55] => stdClass Object
(
[countryId] => 51
[isoCode] => dj
[name] => Djibouti
[nameSlugified] => djibouti
[continentId] => 1
)
[56] => stdClass Object
(
[countryId] => 52
[isoCode] => dm
[name] => Dominica
[nameSlugified] => dominica
[continentId] => 3
)
[57] => stdClass Object
(
[countryId] => 53
[isoCode] => do
[name] => Dominicaanse Republiek
[nameSlugified] => dominicaanse-republiek
[continentId] => 3
)
[58] => stdClass Object
(
[countryId] => 70
[isoCode] => de
[name] => Duitsland
[nameSlugified] => duitsland
[continentId] => 4
)
[59] => stdClass Object
(
[countryId] => 54
[isoCode] => ec
[name] => Ecuador
[nameSlugified] => ecuador
[continentId] => 9
)
[60] => stdClass Object
(
[countryId] => 55
[isoCode] => eg
[name] => Egypte
[nameSlugified] => egypte
[continentId] => 1
)
[61] => stdClass Object
(
[countryId] => 56
[isoCode] => sv
[name] => El Salvador
[nameSlugified] => el-salvador
[continentId] => 3
)
[62] => stdClass Object
(
[countryId] => 57
[isoCode] => gq
[name] => Equatoriaal Guinea
[nameSlugified] => equatoriaal-guinea
[continentId] => 1
)
[63] => stdClass Object
(
[countryId] => 58
[isoCode] => er
[name] => Eritrea
[nameSlugified] => eritrea
[continentId] => 1
)
[64] => stdClass Object
(
[countryId] => 59
[isoCode] => ee
[name] => Estland
[nameSlugified] => estland
[continentId] => 4
)
[65] => stdClass Object
(
[countryId] => 60
[isoCode] => et
[name] => Ethiopië
[nameSlugified] => ethiopie
[continentId] => 1
)
[66] => stdClass Object
(
[countryId] => 219
[isoCode] => fk
[name] => Falkland Eilanden
[nameSlugified] => falkland-eilanden
[continentId] => 9
)
[67] => stdClass Object
(
[countryId] => 61
[isoCode] => fo
[name] => Faroe eilanden
[nameSlugified] => faroe-eilanden
[continentId] => 4
)
[68] => stdClass Object
(
[countryId] => 62
[isoCode] => fj
[name] => Fiji
[nameSlugified] => fiji
[continentId] => 7
)
[69] => stdClass Object
(
[countryId] => 148
[isoCode] => ph
[name] => Filipijnen
[nameSlugified] => filipijnen
[continentId] => 2
)
[70] => stdClass Object
(
[countryId] => 63
[isoCode] => fi
[name] => Finland
[nameSlugified] => finland
[continentId] => 4
)
[71] => stdClass Object
(
[countryId] => 64
[isoCode] => fr
[name] => Frankrijk
[nameSlugified] => frankrijk
[continentId] => 4
)
[72] => stdClass Object
(
[countryId] => 65
[isoCode] => gf
[name] => Frans Guiana
[nameSlugified] => frans-guiana
[continentId] => 9
)
[73] => stdClass Object
(
[countryId] => 66
[isoCode] => pf
[name] => Frans Polynesië
[nameSlugified] => frans-polynesie
[continentId] => 7
)
[74] => stdClass Object
(
[countryId] => 67
[isoCode] => ga
[name] => Gabon
[nameSlugified] => gabon
[continentId] => 1
)
[75] => stdClass Object
(
[countryId] => 68
[isoCode] => gm
[name] => Gambia
[nameSlugified] => gambia
[continentId] => 1
)
[76] => stdClass Object
(
[countryId] => 69
[isoCode] => ge
[name] => Georgië
[nameSlugified] => georgie
[continentId] => 2
)
[77] => stdClass Object
(
[countryId] => 71
[isoCode] => gh
[name] => Ghana
[nameSlugified] => ghana
[continentId] => 1
)
[78] => stdClass Object
(
[countryId] => 72
[isoCode] => gi
[name] => Gibraltar
[nameSlugified] => gibraltar
[continentId] => 4
)
[79] => stdClass Object
(
[countryId] => 73
[isoCode] => gd
[name] => Granada
[nameSlugified] => granada
[continentId] => 4
)
[80] => stdClass Object
(
[countryId] => 74
[isoCode] => gr
[name] => Griekenland
[nameSlugified] => griekenland
[continentId] => 4
)
[81] => stdClass Object
(
[countryId] => 75
[isoCode] => gl
[name] => Groenland
[nameSlugified] => groenland
[continentId] => 4
)
[82] => stdClass Object
(
[countryId] => 76
[isoCode] => gp
[name] => Guadeloupe
[nameSlugified] => guadeloupe
[continentId] => 3
)
[83] => stdClass Object
(
[countryId] => 77
[isoCode] => gu
[name] => Guam
[nameSlugified] => guam
[continentId] => 7
)
[84] => stdClass Object
(
[countryId] => 78
[isoCode] => gt
[name] => Guatemala
[nameSlugified] => guatemala
[continentId] => 3
)
[85] => stdClass Object
(
[countryId] => 80
[isoCode] => gn
[name] => Guinea
[nameSlugified] => guinea
[continentId] => 1
)
[86] => stdClass Object
(
[countryId] => 79
[isoCode] => gw
[name] => Guinea-Bissau
[nameSlugified] => guinea-bissau
[continentId] => 1
)
[87] => stdClass Object
(
[countryId] => 81
[isoCode] => gy
[name] => Guyana
[nameSlugified] => guyana
[continentId] => 9
)
[88] => stdClass Object
(
[countryId] => 82
[isoCode] => ht
[name] => Haïti
[nameSlugified] => haiti
[continentId] => 3
)
[89] => stdClass Object
(
[countryId] => 248
[isoCode] => hi
[name] => Hawaï
[nameSlugified] => hawai
[continentId] => 6
)
[90] => stdClass Object
(
[countryId] => 228
[isoCode] => hm
[name] => Heard en Mc Donald Eilanden
[nameSlugified] => heard-en-mc-donald-eilanden
[continentId] => 7
)
[91] => stdClass Object
(
[countryId] => 83
[isoCode] => hn
[name] => Honduras
[nameSlugified] => honduras
[continentId] => 3
)
[92] => stdClass Object
(
[countryId] => 84
[isoCode] => hk
[name] => Hong Kong
[nameSlugified] => hong-kong
[continentId] => 2
)
[93] => stdClass Object
(
[countryId] => 85
[isoCode] => hu
[name] => Hongarije
[nameSlugified] => hongarije
[continentId] => 4
)
[94] => stdClass Object
(
[countryId] => 91
[isoCode] => ie
[name] => Ierland
[nameSlugified] => ierland
[continentId] => 4
)
[95] => stdClass Object
(
[countryId] => 86
[isoCode] => is
[name] => IJsland
[nameSlugified] => ijsland
[continentId] => 4
)
[96] => stdClass Object
(
[countryId] => 87
[isoCode] => in
[name] => India
[nameSlugified] => india
[continentId] => 2
)
[97] => stdClass Object
(
[countryId] => 88
[isoCode] => id
[name] => Indonesië
[nameSlugified] => indonesie
[continentId] => 2
)
[98] => stdClass Object
(
[countryId] => 90
[isoCode] => iq
[name] => Irak
[nameSlugified] => irak
[continentId] => 5
)
[99] => stdClass Object
(
[countryId] => 89
[isoCode] => ir
[name] => Iran
[nameSlugified] => iran
[continentId] => 5
)
[100] => stdClass Object
(
[countryId] => 92
[isoCode] => il
[name] => Israel
[nameSlugified] => israel
[continentId] => 5
)
[101] => stdClass Object
(
[countryId] => 93
[isoCode] => it
[name] => Italië
[nameSlugified] => italie
[continentId] => 4
)
[102] => stdClass Object
(
[countryId] => 94
[isoCode] => ci
[name] => Ivoorkust
[nameSlugified] => ivoorkust
[continentId] => 1
)
[103] => stdClass Object
(
[countryId] => 95
[isoCode] => jm
[name] => Jamaica
[nameSlugified] => jamaica
[continentId] => 3
)
[104] => stdClass Object
(
[countryId] => 96
[isoCode] => jp
[name] => Japan
[nameSlugified] => japan
[continentId] => 2
)
[105] => stdClass Object
(
[countryId] => 203
[isoCode] => ye
[name] => Jemen
[nameSlugified] => jemen
[continentId] => 5
)
[106] => stdClass Object
(
[countryId] => 97
[isoCode] => jo
[name] => Jordanië
[nameSlugified] => jordanie
[continentId] => 5
)
[107] => stdClass Object
(
[countryId] => 35
[isoCode] => cv
[name] => Kaap Verdië
[nameSlugified] => kaap-verdie
[continentId] => 3
)
[108] => stdClass Object
(
[countryId] => 33
[isoCode] => cm
[name] => Kameroen
[nameSlugified] => kameroen
[continentId] => 1
)
[109] => stdClass Object
(
[countryId] => 39
[isoCode] => cs
[name] => Kanaaleilanden
[nameSlugified] => kanaaleilanden
[continentId] => 4
)
[110] => stdClass Object
(
[countryId] => 98
[isoCode] => kz
[name] => Kazachstan
[nameSlugified] => kazachstan
[continentId] => 2
)
[111] => stdClass Object
(
[countryId] => 99
[isoCode] => ke
[name] => Kenia
[nameSlugified] => kenia
[continentId] => 1
)
[112] => stdClass Object
(
[countryId] => 227
[isoCode] => cx
[name] => Kerst Eiland
[nameSlugified] => kerst-eiland
[continentId] => 7
)
[113] => stdClass Object
(
[countryId] => 230
[isoCode] => ki
[name] => Kiribati
[nameSlugified] => kiribati
[continentId] => 7
)
[114] => stdClass Object
(
[countryId] => 100
[isoCode] => kw
[name] => Koeweit
[nameSlugified] => koeweit
[continentId] => 5
)
[115] => stdClass Object
(
[countryId] => 243
[isoCode] => kx
[name] => Kosovo
[nameSlugified] => kosovo
[continentId] => 4
)
[116] => stdClass Object
(
[countryId] => 47
[isoCode] => hr
[name] => Kroatië
[nameSlugified] => kroatie
[continentId] => 4
)
[117] => stdClass Object
(
[countryId] => 101
[isoCode] => kg
[name] => Kyrgizië
[nameSlugified] => kyrgizie
[continentId] => 2
)
[118] => stdClass Object
(
[countryId] => 102
[isoCode] => la
[name] => Laos
[nameSlugified] => laos
[continentId] => 2
)
[119] => stdClass Object
(
[countryId] => 105
[isoCode] => ls
[name] => Lesotho
[nameSlugified] => lesotho
[continentId] => 1
)
[120] => stdClass Object
(
[countryId] => 103
[isoCode] => lv
[name] => Letland
[nameSlugified] => letland
[continentId] => 4
)
[121] => stdClass Object
(
[countryId] => 104
[isoCode] => lb
[name] => Libanon
[nameSlugified] => libanon
[continentId] => 5
)
[122] => stdClass Object
(
[countryId] => 106
[isoCode] => lr
[name] => Liberië
[nameSlugified] => liberie
[continentId] => 1
)
[123] => stdClass Object
(
[countryId] => 107
[isoCode] => ly
[name] => Libië
[nameSlugified] => libie
[continentId] => 1
)
[124] => stdClass Object
(
[countryId] => 108
[isoCode] => li
[name] => Liechtenstein
[nameSlugified] => liechtenstein
[continentId] => 4
)
[125] => stdClass Object
(
[countryId] => 109
[isoCode] => lt
[name] => Litouwen
[nameSlugified] => litouwen
[continentId] => 4
)
[126] => stdClass Object
(
[countryId] => 110
[isoCode] => lu
[name] => Luxemburg
[nameSlugified] => luxemburg
[continentId] => 4
)
[127] => stdClass Object
(
[countryId] => 111
[isoCode] => mo
[name] => Macau
[nameSlugified] => macau
[continentId] => 2
)
[128] => stdClass Object
(
[countryId] => 112
[isoCode] => mk
[name] => Macedonië
[nameSlugified] => macedonie
[continentId] => 4
)
[129] => stdClass Object
(
[countryId] => 113
[isoCode] => mg
[name] => Madagascar
[nameSlugified] => madagascar
[continentId] => 1
)
[130] => stdClass Object
(
[countryId] => 114
[isoCode] => mw
[name] => Malawi
[nameSlugified] => malawi
[continentId] => 1
)
[131] => stdClass Object
(
[countryId] => 221
[isoCode] => mv
[name] => Malediven
[nameSlugified] => malediven
[continentId] => 2
)
[132] => stdClass Object
(
[countryId] => 115
[isoCode] => my
[name] => Maleisië
[nameSlugified] => maleisie
[continentId] => 2
)
[133] => stdClass Object
(
[countryId] => 116
[isoCode] => ml
[name] => Mali
[nameSlugified] => mali
[continentId] => 1
)
[134] => stdClass Object
(
[countryId] => 117
[isoCode] => mt
[name] => Malta
[nameSlugified] => malta
[continentId] => 4
)
[135] => stdClass Object
(
[countryId] => 128
[isoCode] => ma
[name] => Marokko
[nameSlugified] => marokko
[continentId] => 1
)
[136] => stdClass Object
(
[countryId] => 118
[isoCode] => mh
[name] => Marshall eilanden
[nameSlugified] => marshall-eilanden
[continentId] => 7
)
[137] => stdClass Object
(
[countryId] => 119
[isoCode] => mq
[name] => Martinique
[nameSlugified] => martinique
[continentId] => 3
)
[138] => stdClass Object
(
[countryId] => 120
[isoCode] => mr
[name] => Mauritanië
[nameSlugified] => mauritanie
[continentId] => 1
)
[139] => stdClass Object
(
[countryId] => 121
[isoCode] => mu
[name] => Mauritius
[nameSlugified] => mauritius
[continentId] => 3
)
[140] => stdClass Object
(
[countryId] => 241
[isoCode] => yt
[name] => Mayotte
[nameSlugified] => mayotte
[continentId] => 7
)
[141] => stdClass Object
(
[countryId] => 122
[isoCode] => mx
[name] => Mexico
[nameSlugified] => mexico
[continentId] => 6
)
[142] => stdClass Object
(
[countryId] => 123
[isoCode] => fm
[name] => Micronesië
[nameSlugified] => micronesie
[continentId] => 7
)
[143] => stdClass Object
(
[countryId] => 124
[isoCode] => md
[name] => Moldavië
[nameSlugified] => moldavie
[continentId] => 4
)
[144] => stdClass Object
(
[countryId] => 125
[isoCode] => mc
[name] => Monaco
[nameSlugified] => monaco
[continentId] => 4
)
[145] => stdClass Object
(
[countryId] => 126
[isoCode] => mn
[name] => Mongolië
[nameSlugified] => mongolie
[continentId] => 2
)
[146] => stdClass Object
(
[countryId] => 244
[isoCode] => me
[name] => Montenegro
[nameSlugified] => montenegro
[continentId] => 4
)
[147] => stdClass Object
(
[countryId] => 127
[isoCode] => ms
[name] => Montserat
[nameSlugified] => montserat
[continentId] => 9
)
[148] => stdClass Object
(
[countryId] => 129
[isoCode] => mz
[name] => Mozambique
[nameSlugified] => mozambique
[continentId] => 1
)
[149] => stdClass Object
(
[countryId] => 130
[isoCode] => mm
[name] => Myanmar
[nameSlugified] => myanmar
[continentId] => 2
)
[150] => stdClass Object
(
[countryId] => 131
[isoCode] => na
[name] => Namibië
[nameSlugified] => namibie
[continentId] => 1
)
[151] => stdClass Object
(
[countryId] => 233
[isoCode] => nr
[name] => Nauru
[nameSlugified] => nauru
[continentId] => 7
)
[152] => stdClass Object
(
[countryId] => 134
[isoCode] => nl
[name] => Nederland
[nameSlugified] => nederland
[continentId] => 4
)
[153] => stdClass Object
(
[countryId] => 133
[isoCode] => cw
[name] => Nederlandse Antillen
[nameSlugified] => nederlandse-antillen
[continentId] => 3
)
[154] => stdClass Object
(
[countryId] => 132
[isoCode] => np
[name] => Nepal
[nameSlugified] => nepal
[continentId] => 2
)
[155] => stdClass Object
(
[countryId] => 137
[isoCode] => ni
[name] => Nicaragua
[nameSlugified] => nicaragua
[continentId] => 3
)
[156] => stdClass Object
(
[countryId] => 135
[isoCode] => nc
[name] => Nieuw Caledonië
[nameSlugified] => nieuw-caledonie
[continentId] => 7
)
[157] => stdClass Object
(
[countryId] => 136
[isoCode] => nz
[name] => Nieuw Zeeland
[nameSlugified] => nieuw-zeeland
[continentId] => 7
)
[158] => stdClass Object
(
[countryId] => 138
[isoCode] => ne
[name] => Niger
[nameSlugified] => niger
[continentId] => 1
)
[159] => stdClass Object
(
[countryId] => 139
[isoCode] => ng
[name] => Nigeria
[nameSlugified] => nigeria
[continentId] => 1
)
[160] => stdClass Object
(
[countryId] => 234
[isoCode] => nu
[name] => Niue
[nameSlugified] => niue
[continentId] => 7
)
[161] => stdClass Object
(
[countryId] => 210
[isoCode] => kp
[name] => Noord-Korea
[nameSlugified] => noord-korea
[continentId] => 2
)
[162] => stdClass Object
(
[countryId] => 216
[isoCode] => nt
[name] => Noordpool
[nameSlugified] => noordpool
[continentId] => 4
)
[163] => stdClass Object
(
[countryId] => 140
[isoCode] => no
[name] => Noorwegen
[nameSlugified] => noorwegen
[continentId] => 4
)
[164] => stdClass Object
(
[countryId] => 232
[isoCode] => nf
[name] => Norfolk Eilanden
[nameSlugified] => norfolk-eilanden
[continentId] => 7
)
[165] => stdClass Object
(
[countryId] => 191
[isoCode] => ug
[name] => Oeganda
[nameSlugified] => oeganda
[continentId] => 1
)
[166] => stdClass Object
(
[countryId] => 192
[isoCode] => ua
[name] => Oekraïne
[nameSlugified] => oekraine
[continentId] => 4
)
[167] => stdClass Object
(
[countryId] => 197
[isoCode] => uz
[name] => Oezbekistan
[nameSlugified] => oezbekistan
[continentId] => 2
)
[168] => stdClass Object
(
[countryId] => 141
[isoCode] => om
[name] => Oman
[nameSlugified] => oman
[continentId] => 5
)
[169] => stdClass Object
(
[countryId] => 218
[isoCode] => tl
[name] => Oost Timor
[nameSlugified] => oost-timor
[continentId] => 2
)
[170] => stdClass Object
(
[countryId] => 12
[isoCode] => at
[name] => Oostenrijk
[nameSlugified] => oostenrijk
[continentId] => 4
)
[171] => stdClass Object
(
[countryId] => 246
[isoCode] => rn
[name] => Paaseiland
[nameSlugified] => paaseiland
[continentId] => 7
)
[172] => stdClass Object
(
[countryId] => 142
[isoCode] => pk
[name] => Pakistan
[nameSlugified] => pakistan
[continentId] => 2
)
[173] => stdClass Object
(
[countryId] => 143
[isoCode] => pw
[name] => Palau
[nameSlugified] => palau
[continentId] => 7
)
[174] => stdClass Object
(
[countryId] => 214
[isoCode] => ps
[name] => Palestina
[nameSlugified] => palestina
[continentId] => 5
)
[175] => stdClass Object
(
[countryId] => 144
[isoCode] => pa
[name] => Panama
[nameSlugified] => panama
[continentId] => 3
)
[176] => stdClass Object
(
[countryId] => 145
[isoCode] => pg
[name] => Papua Nieuw Guinea
[nameSlugified] => papua-nieuw-guinea
[continentId] => 7
)
[177] => stdClass Object
(
[countryId] => 146
[isoCode] => py
[name] => Paraguay
[nameSlugified] => paraguay
[continentId] => 9
)
[178] => stdClass Object
(
[countryId] => 147
[isoCode] => pe
[name] => Peru
[nameSlugified] => peru
[continentId] => 9
)
[179] => stdClass Object
(
[countryId] => 236
[isoCode] => pn
[name] => Pitcairn
[nameSlugified] => pitcairn
[continentId] => 7
)
[180] => stdClass Object
(
[countryId] => 149
[isoCode] => pl
[name] => Polen
[nameSlugified] => polen
[continentId] => 4
)
[181] => stdClass Object
(
[countryId] => 150
[isoCode] => pt
[name] => Portugal
[nameSlugified] => portugal
[continentId] => 4
)
[182] => stdClass Object
(
[countryId] => 151
[isoCode] => pr
[name] => Puerto Rico
[nameSlugified] => puerto-rico
[continentId] => 3
)
[183] => stdClass Object
(
[countryId] => 152
[isoCode] => qa
[name] => Qatar
[nameSlugified] => qatar
[continentId] => 5
)
[184] => stdClass Object
(
[countryId] => 999
[isoCode] => rr
[name] => reisinspiratie
[nameSlugified] => reisinspiratie
[continentId] => 4
)
[185] => stdClass Object
(
[countryId] => 153
[isoCode] => re
[name] => Réunion
[nameSlugified] => reunion
[continentId] => 1
)
[186] => stdClass Object
(
[countryId] => 154
[isoCode] => ro
[name] => Roemenië
[nameSlugified] => roemenie
[continentId] => 4
)
[187] => stdClass Object
(
[countryId] => 155
[isoCode] => ru
[name] => Rusland
[nameSlugified] => rusland
[continentId] => 4
)
[188] => stdClass Object
(
[countryId] => 156
[isoCode] => rw
[name] => Rwanda
[nameSlugified] => rwanda
[continentId] => 1
)
[189] => stdClass Object
(
[countryId] => 157
[isoCode] => mp
[name] => Saipan
[nameSlugified] => saipan
[continentId] => 7
)
[190] => stdClass Object
(
[countryId] => 222
[isoCode] => ws
[name] => Samoa
[nameSlugified] => samoa
[continentId] => 7
)
[191] => stdClass Object
(
[countryId] => 158
[isoCode] => sm
[name] => San Marino
[nameSlugified] => san-marino
[continentId] => 4
)
[192] => stdClass Object
(
[countryId] => 239
[isoCode] => st
[name] => Sao Tome en Principe
[nameSlugified] => sao-tome-en-principe
[continentId] => 1
)
[193] => stdClass Object
(
[countryId] => 159
[isoCode] => sa
[name] => Saudi Arabië
[nameSlugified] => saudi-arabie
[continentId] => 5
)
[194] => stdClass Object
(
[countryId] => 160
[isoCode] => sn
[name] => Senegal
[nameSlugified] => senegal
[continentId] => 1
)
[195] => stdClass Object
(
[countryId] => 247
[isoCode] => rs
[name] => Servië
[nameSlugified] => servie
[continentId] => 4
)
[196] => stdClass Object
(
[countryId] => 207
[isoCode] => yu
[name] => Servie en Montenegro
[nameSlugified] => servie-en-montenegro
[continentId] => 4
)
[197] => stdClass Object
(
[countryId] => 161
[isoCode] => sc
[name] => Seychellen
[nameSlugified] => seychellen
[continentId] => 1
)
[198] => stdClass Object
(
[countryId] => 162
[isoCode] => sl
[name] => Sierra Leone
[nameSlugified] => sierra-leone
[continentId] => 1
)
[199] => stdClass Object
(
[countryId] => 163
[isoCode] => sg
[name] => Singapore
[nameSlugified] => singapore
[continentId] => 2
)
[200] => stdClass Object
(
[countryId] => 238
[isoCode] => sh
[name] => Sint Helena
[nameSlugified] => sint-helena
[continentId] => 7
)
[201] => stdClass Object
(
[countryId] => 253
[isoCode] => cx
[name] => Sint Maarten
[nameSlugified] => sint-maarten
[continentId] => 3
)
[202] => stdClass Object
(
[countryId] => 235
[isoCode] => pm
[name] => Sint Pierre en Miquelon
[nameSlugified] => sint-pierre-en-miquelon
[continentId] => 7
)
[203] => stdClass Object
(
[countryId] => 165
[isoCode] => si
[name] => Slovenië
[nameSlugified] => slovenie
[continentId] => 4
)
[204] => stdClass Object
(
[countryId] => 164
[isoCode] => sk
[name] => Slowaakse Republiek
[nameSlugified] => slowaakse-republiek
[continentId] => 4
)
[205] => stdClass Object
(
[countryId] => 175
[isoCode] => sd
[name] => Soedan
[nameSlugified] => soedan
[continentId] => 1
)
[206] => stdClass Object
(
[countryId] => 237
[isoCode] => sb
[name] => Solomon Eilanden
[nameSlugified] => solomon-eilanden
[continentId] => 7
)
[207] => stdClass Object
(
[countryId] => 166
[isoCode] => so
[name] => Somalië
[nameSlugified] => somalie
[continentId] => 1
)
[208] => stdClass Object
(
[countryId] => 250
[isoCode] => ss
[name] => South Sudan
[nameSlugified] => south-sudan
[continentId] => 1
)
[209] => stdClass Object
(
[countryId] => 169
[isoCode] => es
[name] => Spanje
[nameSlugified] => spanje
[continentId] => 4
)
[210] => stdClass Object
(
[countryId] => 211
[isoCode] => sj
[name] => Spitsbergen
[nameSlugified] => spitsbergen
[continentId] => 4
)
[211] => stdClass Object
(
[countryId] => 170
[isoCode] => lk
[name] => Sri Lanka
[nameSlugified] => sri-lanka
[continentId] => 2
)
[212] => stdClass Object
(
[countryId] => 172
[isoCode] => kn
[name] => St. Kitts and Nevis
[nameSlugified] => st-kitts-and-nevis
[continentId] => 3
)
[213] => stdClass Object
(
[countryId] => 173
[isoCode] => lc
[name] => St. Lucia
[nameSlugified] => st-lucia
[continentId] => 3
)
[214] => stdClass Object
(
[countryId] => 174
[isoCode] => vc
[name] => St. Vincent
[nameSlugified] => st-vincent
[continentId] => 3
)
[215] => stdClass Object
(
[countryId] => 176
[isoCode] => sr
[name] => Suriname
[nameSlugified] => suriname
[continentId] => 9
)
[216] => stdClass Object
(
[countryId] => 177
[isoCode] => sz
[name] => Swaziland
[nameSlugified] => swaziland
[continentId] => 1
)
[217] => stdClass Object
(
[countryId] => 180
[isoCode] => sy
[name] => Syrië
[nameSlugified] => syrie
[continentId] => 5
)
[218] => stdClass Object
(
[countryId] => 181
[isoCode] => tw
[name] => Taiwan
[nameSlugified] => taiwan
[continentId] => 2
)
[219] => stdClass Object
(
[countryId] => 213
[isoCode] => tj
[name] => Tajikistan
[nameSlugified] => tajikistan
[continentId] => 2
)
[220] => stdClass Object
(
[countryId] => 182
[isoCode] => tz
[name] => Tanzania
[nameSlugified] => tanzania
[continentId] => 1
)
[221] => stdClass Object
(
[countryId] => 183
[isoCode] => th
[name] => Thailand
[nameSlugified] => thailand
[continentId] => 2
)
[222] => stdClass Object
(
[countryId] => 220
[isoCode] => tb
[name] => Tibet
[nameSlugified] => tibet
[continentId] => 2
)
[223] => stdClass Object
(
[countryId] => 184
[isoCode] => tg
[name] => Togo
[nameSlugified] => togo
[continentId] => 1
)
[224] => stdClass Object
(
[countryId] => 240
[isoCode] => tk
[name] => Tokelau
[nameSlugified] => tokelau
[continentId] => 7
)
[225] => stdClass Object
(
[countryId] => 223
[isoCode] => to
[name] => Tonga
[nameSlugified] => tonga
[continentId] => 7
)
[226] => stdClass Object
(
[countryId] => 185
[isoCode] => tt
[name] => Trinidad en Tobago
[nameSlugified] => trinidad-en-tobago
[continentId] => 3
)
[227] => stdClass Object
(
[countryId] => 38
[isoCode] => td
[name] => Tsjaad
[nameSlugified] => tsjaad
[continentId] => 1
)
[228] => stdClass Object
(
[countryId] => 49
[isoCode] => cz
[name] => Tsjechische Republiek
[nameSlugified] => tsjechische-republiek
[continentId] => 4
)
[229] => stdClass Object
(
[countryId] => 186
[isoCode] => tn
[name] => Tunesië
[nameSlugified] => tunesie
[continentId] => 1
)
[230] => stdClass Object
(
[countryId] => 187
[isoCode] => tr
[name] => Turkije
[nameSlugified] => turkije
[continentId] => 5
)
[231] => stdClass Object
(
[countryId] => 188
[isoCode] => tm
[name] => Turkmenistan
[nameSlugified] => turkmenistan
[continentId] => 2
)
[232] => stdClass Object
(
[countryId] => 189
[isoCode] => tc
[name] => Turkse en Caicos Eilanden
[nameSlugified] => turkse-en-caicos-eilanden
[continentId] => 3
)
[233] => stdClass Object
(
[countryId] => 245
[isoCode] => tv
[name] => Tuvalu
[nameSlugified] => tuvalu
[continentId] => 7
)
[234] => stdClass Object
(
[countryId] => 195
[isoCode] => uy
[name] => Uruguay
[nameSlugified] => uruguay
[continentId] => 9
)
[235] => stdClass Object
(
[countryId] => 198
[isoCode] => vu
[name] => Vanuatu
[nameSlugified] => vanuatu
[continentId] => 7
)
[236] => stdClass Object
(
[countryId] => 199
[isoCode] => va
[name] => Vaticaanstad
[nameSlugified] => vaticaanstad
[continentId] => 4
)
[237] => stdClass Object
(
[countryId] => 200
[isoCode] => ve
[name] => Venezuela
[nameSlugified] => venezuela
[continentId] => 9
)
[238] => stdClass Object
(
[countryId] => 194
[isoCode] => gb
[name] => Verenigd Koninkrijk
[nameSlugified] => verenigd-koninkrijk
[continentId] => 4
)
[239] => stdClass Object
(
[countryId] => 193
[isoCode] => ae
[name] => Verenigde Arabische Emiraten
[nameSlugified] => verenigde-arabische-emiraten
[continentId] => 5
)
[240] => stdClass Object
(
[countryId] => 196
[isoCode] => us
[name] => Verenigde Staten
[nameSlugified] => verenigde-staten
[continentId] => 6
)
[241] => stdClass Object
(
[countryId] => 201
[isoCode] => vn
[name] => Vietnam
[nameSlugified] => vietnam
[continentId] => 2
)
[242] => stdClass Object
(
[countryId] => 202
[isoCode] => wf
[name] => Wallis & Futuna
[nameSlugified] => wallis-futuna
[continentId] => 7
)
[243] => stdClass Object
(
[countryId] => 215
[isoCode] => eh
[name] => Westelijke Sahara
[nameSlugified] => westelijke-sahara
[continentId] => 1
)
[244] => stdClass Object
(
[countryId] => 18
[isoCode] => by
[name] => Wit-Rusland
[nameSlugified] => wit-rusland
[continentId] => 4
)
[245] => stdClass Object
(
[countryId] => 204
[isoCode] => zm
[name] => Zambia
[nameSlugified] => zambia
[continentId] => 1
)
[246] => stdClass Object
(
[countryId] => 205
[isoCode] => zw
[name] => Zimbabwe
[nameSlugified] => zimbabwe
[continentId] => 1
)
[247] => stdClass Object
(
[countryId] => 171
[isoCode] => gs
[name] => Zuid Georgia
[nameSlugified] => zuid-georgia
[continentId] => 3
)
[248] => stdClass Object
(
[countryId] => 250
[isoCode] => ss
[name] => Zuid Sudan
[nameSlugified] => zuid-sudan
[continentId] => 1
)
[249] => stdClass Object
(
[countryId] => 167
[isoCode] => za
[name] => Zuid-Afrika
[nameSlugified] => zuid-afrika
[continentId] => 1
)
[250] => stdClass Object
(
[countryId] => 168
[isoCode] => kr
[name] => Zuid-Korea
[nameSlugified] => zuid-korea
[continentId] => 2
)
[251] => stdClass Object
(
[countryId] => 178
[isoCode] => se
[name] => Zweden
[nameSlugified] => zweden
[continentId] => 4
)
[252] => stdClass Object
(
[countryId] => 179
[isoCode] => ch
[name] => Zwitserland
[nameSlugified] => zwitserland
[continentId] => 4
)
)
[portalTicker] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[userId] => 423307
[username] => Eenpersoonsmotorclub
[photoRevision] => 0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/default/profile_50x50.jpg
[imageLink105x105] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/default/profile_105x105.jpg
[currentContinentId] => 4
[currentContinentName] => Europa
[currentContinentNameSlugified] => europa
[currentCountryNameSlugified] => nederland
[currentCountryName] => Nederland
[currentCountryIsoCode] => nl
[currentCountryId] => 134
[visitedCountries] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[countryId] => 134
[countryName] => Nederland
[countryIsoCode] => nl
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[1] => stdClass Object
(
[countryId] => 70
[countryName] => Duitsland
[countryIsoCode] => de
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[2] => stdClass Object
(
[countryId] => 93
[countryName] => Italië
[countryIsoCode] => it
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[3] => stdClass Object
(
[countryId] => 194
[countryName] => Verenigd Koninkrijk
[countryIsoCode] => gb
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[4] => stdClass Object
(
[countryId] => 64
[countryName] => Frankrijk
[countryIsoCode] => fr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[5] => stdClass Object
(
[countryId] => 179
[countryName] => Zwitserland
[countryIsoCode] => ch
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[6] => stdClass Object
(
[countryId] => 169
[countryName] => Spanje
[countryIsoCode] => es
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[7] => stdClass Object
(
[countryId] => 72
[countryName] => Gibraltar
[countryIsoCode] => gi
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[8] => stdClass Object
(
[countryId] => 12
[countryName] => Oostenrijk
[countryIsoCode] => at
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[9] => stdClass Object
(
[countryId] => 165
[countryName] => Slovenië
[countryIsoCode] => si
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[10] => stdClass Object
(
[countryId] => 47
[countryName] => Kroatië
[countryIsoCode] => hr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[11] => stdClass Object
(
[countryId] => 217
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[12] => stdClass Object
(
[countryId] => 1
[countryName] => Albanië
[countryIsoCode] => al
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[13] => stdClass Object
(
[countryId] => 112
[countryName] => Macedonië
[countryIsoCode] => mk
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[14] => stdClass Object
(
[countryId] => 74
[countryName] => Griekenland
[countryIsoCode] => gr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[15] => stdClass Object
(
[countryId] => 187
[countryName] => Turkije
[countryIsoCode] => tr
[continentId] => 5
[continentName] => Midden Oosten
)
[16] => stdClass Object
(
[countryId] => 69
[countryName] => Georgië
[countryIsoCode] => ge
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[17] => stdClass Object
(
[countryId] => 9
[countryName] => Armenië
[countryIsoCode] => am
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
)
[name] => Peter Minnen
[firstName] => Peter
[reportsCount] => 101
[travelsCount] => 5
)
[1] => stdClass Object
(
[userId] => 151162
[username] => gerardenmanuela
[photoRevision] => 0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[imageLink105x105] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_105x105.jpg?r=0
[currentContinentId] => 4
[currentContinentName] => Europa
[currentContinentNameSlugified] => europa
[currentCountryNameSlugified] => nederland
[currentCountryName] => Nederland
[currentCountryIsoCode] => nl
[currentCountryId] => 134
[visitedCountries] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[countryId] => 29
[countryName] => Bulgarije
[countryIsoCode] => bg
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[1] => stdClass Object
(
[countryId] => 187
[countryName] => Turkije
[countryIsoCode] => tr
[continentId] => 5
[continentName] => Midden Oosten
)
[2] => stdClass Object
(
[countryId] => 112
[countryName] => Macedonië
[countryIsoCode] => mk
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[3] => stdClass Object
(
[countryId] => 134
[countryName] => Nederland
[countryIsoCode] => nl
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[4] => stdClass Object
(
[countryId] => 165
[countryName] => Slovenië
[countryIsoCode] => si
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[5] => stdClass Object
(
[countryId] => 70
[countryName] => Duitsland
[countryIsoCode] => de
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[6] => stdClass Object
(
[countryId] => 12
[countryName] => Oostenrijk
[countryIsoCode] => at
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[7] => stdClass Object
(
[countryId] => 207
[countryName] => Servie en Montenegro
[countryIsoCode] => yu
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[8] => stdClass Object
(
[countryId] => 74
[countryName] => Griekenland
[countryIsoCode] => gr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[9] => stdClass Object
(
[countryId] => 169
[countryName] => Spanje
[countryIsoCode] => es
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[10] => stdClass Object
(
[countryId] => 50
[countryName] => Denemarken
[countryIsoCode] => dk
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[11] => stdClass Object
(
[countryId] => 178
[countryName] => Zweden
[countryIsoCode] => se
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[12] => stdClass Object
(
[countryId] => 41
[countryName] => China
[countryIsoCode] => cn
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[13] => stdClass Object
(
[countryId] => 140
[countryName] => Noorwegen
[countryIsoCode] => no
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[14] => stdClass Object
(
[countryId] => 63
[countryName] => Finland
[countryIsoCode] => fi
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[15] => stdClass Object
(
[countryId] => 179
[countryName] => Zwitserland
[countryIsoCode] => ch
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[16] => stdClass Object
(
[countryId] => 93
[countryName] => Italië
[countryIsoCode] => it
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[17] => stdClass Object
(
[countryId] => 64
[countryName] => Frankrijk
[countryIsoCode] => fr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[18] => stdClass Object
(
[countryId] => 47
[countryName] => Kroatië
[countryIsoCode] => hr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[19] => stdClass Object
(
[countryId] => 244
[countryName] => Montenegro
[countryIsoCode] => me
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[20] => stdClass Object
(
[countryId] => 217
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[21] => stdClass Object
(
[countryId] => 1
[countryName] => Albanië
[countryIsoCode] => al
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[22] => stdClass Object
(
[countryId] => 150
[countryName] => Portugal
[countryIsoCode] => pt
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
)
[name] => Gerard en Manuela Jong
[firstName] => Gerard en Manuela
[reportsCount] => 594
[travelsCount] => 14
)
[2] => stdClass Object
(
[userId] => 440770
[username] => matthijsenerik
[photoRevision] => 0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/440/770_50x50.jpg?r=0
[imageLink105x105] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/440/770_105x105.jpg?r=0
[currentContinentId] => 4
[currentContinentName] => Europa
[currentContinentNameSlugified] => europa
[currentCountryNameSlugified] => duitsland
[currentCountryName] => Duitsland
[currentCountryIsoCode] => de
[currentCountryId] => 70
[visitedCountries] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[countryId] => 134
[countryName] => Nederland
[countryIsoCode] => nl
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[1] => stdClass Object
(
[countryId] => 49
[countryName] => Tsjechische Republiek
[countryIsoCode] => cz
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[2] => stdClass Object
(
[countryId] => 149
[countryName] => Polen
[countryIsoCode] => pl
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[3] => stdClass Object
(
[countryId] => 164
[countryName] => Slowaakse Republiek
[countryIsoCode] => sk
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[4] => stdClass Object
(
[countryId] => 85
[countryName] => Hongarije
[countryIsoCode] => hu
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[5] => stdClass Object
(
[countryId] => 247
[countryName] => Servië
[countryIsoCode] => rs
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[6] => stdClass Object
(
[countryId] => 217
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[7] => stdClass Object
(
[countryId] => 244
[countryName] => Montenegro
[countryIsoCode] => me
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[8] => stdClass Object
(
[countryId] => 47
[countryName] => Kroatië
[countryIsoCode] => hr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[9] => stdClass Object
(
[countryId] => 165
[countryName] => Slovenië
[countryIsoCode] => si
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[10] => stdClass Object
(
[countryId] => 70
[countryName] => Duitsland
[countryIsoCode] => de
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
)
[name] => Mattijs Erik
[firstName] => Mattijs
[reportsCount] => 13
[travelsCount] => 1
)
[3] => stdClass Object
(
[userId] => 195336
[username] => markjonkersleon
[photoRevision] => 0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/195/336_50x50.jpg?r=0
[imageLink105x105] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/195/336_105x105.jpg?r=0
[currentContinentId] => 4
[currentContinentName] => Europa
[currentContinentNameSlugified] => europa
[currentCountryNameSlugified] => moldavie
[currentCountryName] => Moldavië
[currentCountryIsoCode] => md
[currentCountryId] => 124
[visitedCountries] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[countryId] => 134
[countryName] => Nederland
[countryIsoCode] => nl
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[1] => stdClass Object
(
[countryId] => 169
[countryName] => Spanje
[countryIsoCode] => es
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[2] => stdClass Object
(
[countryId] => 150
[countryName] => Portugal
[countryIsoCode] => pt
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[3] => stdClass Object
(
[countryId] => 91
[countryName] => Ierland
[countryIsoCode] => ie
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[4] => stdClass Object
(
[countryId] => 70
[countryName] => Duitsland
[countryIsoCode] => de
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[5] => stdClass Object
(
[countryId] => 19
[countryName] => België
[countryIsoCode] => be
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[6] => stdClass Object
(
[countryId] => 64
[countryName] => Frankrijk
[countryIsoCode] => fr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[7] => stdClass Object
(
[countryId] => 179
[countryName] => Zwitserland
[countryIsoCode] => ch
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[8] => stdClass Object
(
[countryId] => 158
[countryName] => San Marino
[countryIsoCode] => sm
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[9] => stdClass Object
(
[countryId] => 93
[countryName] => Italië
[countryIsoCode] => it
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[10] => stdClass Object
(
[countryId] => 149
[countryName] => Polen
[countryIsoCode] => pl
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[11] => stdClass Object
(
[countryId] => 34
[countryName] => Canada
[countryIsoCode] => ca
[continentId] => 6
[continentName] => Noord-Amerika
)
[12] => stdClass Object
(
[countryId] => 178
[countryName] => Zweden
[countryIsoCode] => se
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[13] => stdClass Object
(
[countryId] => 108
[countryName] => Liechtenstein
[countryIsoCode] => li
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[14] => stdClass Object
(
[countryId] => 74
[countryName] => Griekenland
[countryIsoCode] => gr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[15] => stdClass Object
(
[countryId] => 12
[countryName] => Oostenrijk
[countryIsoCode] => at
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[16] => stdClass Object
(
[countryId] => 194
[countryName] => Verenigd Koninkrijk
[countryIsoCode] => gb
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[17] => stdClass Object
(
[countryId] => 110
[countryName] => Luxemburg
[countryIsoCode] => lu
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[18] => stdClass Object
(
[countryId] => 187
[countryName] => Turkije
[countryIsoCode] => tr
[continentId] => 5
[continentName] => Midden Oosten
)
[19] => stdClass Object
(
[countryId] => 125
[countryName] => Monaco
[countryIsoCode] => mc
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[20] => stdClass Object
(
[countryId] => 161
[countryName] => Seychellen
[countryIsoCode] => sc
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[21] => stdClass Object
(
[countryId] => 68
[countryName] => Gambia
[countryIsoCode] => gm
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[22] => stdClass Object
(
[countryId] => 199
[countryName] => Vaticaanstad
[countryIsoCode] => va
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[23] => stdClass Object
(
[countryId] => 82
[countryName] => Haïti
[countryIsoCode] => ht
[continentId] => 3
[continentName] => Centraal-Amerika
)
[24] => stdClass Object
(
[countryId] => 239
[countryName] => Sao Tome en Principe
[countryIsoCode] => st
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[25] => stdClass Object
(
[countryId] => 35
[countryName] => Kaap Verdië
[countryIsoCode] => cv
[continentId] => 3
[continentName] => Centraal-Amerika
)
[26] => stdClass Object
(
[countryId] => 72
[countryName] => Gibraltar
[countryIsoCode] => gi
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[27] => stdClass Object
(
[countryId] => 94
[countryName] => Ivoorkust
[countryIsoCode] => ci
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[28] => stdClass Object
(
[countryId] => 128
[countryName] => Marokko
[countryIsoCode] => ma
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[29] => stdClass Object
(
[countryId] => 37
[countryName] => Centraal Afrikaanse Republiek
[countryIsoCode] => cf
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[30] => stdClass Object
(
[countryId] => 162
[countryName] => Sierra Leone
[countryIsoCode] => sl
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[31] => stdClass Object
(
[countryId] => 59
[countryName] => Estland
[countryIsoCode] => ee
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[32] => stdClass Object
(
[countryId] => 104
[countryName] => Libanon
[countryIsoCode] => lb
[continentId] => 5
[continentName] => Midden Oosten
)
[33] => stdClass Object
(
[countryId] => 173
[countryName] => St. Lucia
[countryIsoCode] => lc
[continentId] => 3
[continentName] => Centraal-Amerika
)
[34] => stdClass Object
(
[countryId] => 85
[countryName] => Hongarije
[countryIsoCode] => hu
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[35] => stdClass Object
(
[countryId] => 50
[countryName] => Denemarken
[countryIsoCode] => dk
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[36] => stdClass Object
(
[countryId] => 55
[countryName] => Egypte
[countryIsoCode] => eg
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[37] => stdClass Object
(
[countryId] => 49
[countryName] => Tsjechische Republiek
[countryIsoCode] => cz
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[38] => stdClass Object
(
[countryId] => 87
[countryName] => India
[countryIsoCode] => in
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[39] => stdClass Object
(
[countryId] => 38
[countryName] => Tsjaad
[countryIsoCode] => td
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[40] => stdClass Object
(
[countryId] => 189
[countryName] => Turkse en Caicos Eilanden
[countryIsoCode] => tc
[continentId] => 3
[continentName] => Centraal-Amerika
)
[41] => stdClass Object
(
[countryId] => 208
[countryName] => Cuba
[countryIsoCode] => cu
[continentId] => 3
[continentName] => Centraal-Amerika
)
[42] => stdClass Object
(
[countryId] => 56
[countryName] => El Salvador
[countryIsoCode] => sv
[continentId] => 3
[continentName] => Centraal-Amerika
)
[43] => stdClass Object
(
[countryId] => 66
[countryName] => Frans Polynesië
[countryIsoCode] => pf
[continentId] => 7
[continentName] => Oceanië
)
[44] => stdClass Object
(
[countryId] => 30
[countryName] => Burkina Faso
[countryIsoCode] => bf
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[45] => stdClass Object
(
[countryId] => 79
[countryName] => Guinea-Bissau
[countryIsoCode] => gw
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[46] => stdClass Object
(
[countryId] => 152
[countryName] => Qatar
[countryIsoCode] => qa
[continentId] => 5
[continentName] => Midden Oosten
)
[47] => stdClass Object
(
[countryId] => 86
[countryName] => IJsland
[countryIsoCode] => is
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[48] => stdClass Object
(
[countryId] => 4
[countryName] => Andorra
[countryIsoCode] => ad
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[49] => stdClass Object
(
[countryId] => 21
[countryName] => Benin
[countryIsoCode] => bj
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[50] => stdClass Object
(
[countryId] => 184
[countryName] => Togo
[countryIsoCode] => tg
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[51] => stdClass Object
(
[countryId] => 218
[countryName] => Oost Timor
[countryIsoCode] => tl
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[52] => stdClass Object
(
[countryId] => 106
[countryName] => Liberië
[countryIsoCode] => lr
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[53] => stdClass Object
(
[countryId] => 9
[countryName] => Armenië
[countryIsoCode] => am
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[54] => stdClass Object
(
[countryId] => 113
[countryName] => Madagascar
[countryIsoCode] => mg
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[55] => stdClass Object
(
[countryId] => 13
[countryName] => Azerbeidjan
[countryIsoCode] => az
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[56] => stdClass Object
(
[countryId] => 217
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[57] => stdClass Object
(
[countryId] => 244
[countryName] => Montenegro
[countryIsoCode] => me
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[58] => stdClass Object
(
[countryId] => 80
[countryName] => Guinea
[countryIsoCode] => gn
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[59] => stdClass Object
(
[countryId] => 121
[countryName] => Mauritius
[countryIsoCode] => mu
[continentId] => 3
[continentName] => Centraal-Amerika
)
[60] => stdClass Object
(
[countryId] => 247
[countryName] => Servië
[countryIsoCode] => rs
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[61] => stdClass Object
(
[countryId] => 124
[countryName] => Moldavië
[countryIsoCode] => md
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[62] => stdClass Object
(
[countryId] => 196
[countryName] => Verenigde Staten
[countryIsoCode] => us
[continentId] => 6
[continentName] => Noord-Amerika
)
[63] => stdClass Object
(
[countryId] => 122
[countryName] => Mexico
[countryIsoCode] => mx
[continentId] => 6
[continentName] => Noord-Amerika
)
[64] => stdClass Object
(
[countryId] => 20
[countryName] => Belize
[countryIsoCode] => bz
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[65] => stdClass Object
(
[countryId] => 78
[countryName] => Guatemala
[countryIsoCode] => gt
[continentId] => 3
[continentName] => Centraal-Amerika
)
[66] => stdClass Object
(
[countryId] => 83
[countryName] => Honduras
[countryIsoCode] => hn
[continentId] => 3
[continentName] => Centraal-Amerika
)
[67] => stdClass Object
(
[countryId] => 137
[countryName] => Nicaragua
[countryIsoCode] => ni
[continentId] => 3
[continentName] => Centraal-Amerika
)
[68] => stdClass Object
(
[countryId] => 46
[countryName] => Costa Rica
[countryIsoCode] => cr
[continentId] => 3
[continentName] => Centraal-Amerika
)
[69] => stdClass Object
(
[countryId] => 165
[countryName] => Slovenië
[countryIsoCode] => si
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[70] => stdClass Object
(
[countryId] => 47
[countryName] => Kroatië
[countryIsoCode] => hr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[71] => stdClass Object
(
[countryId] => 183
[countryName] => Thailand
[countryIsoCode] => th
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[72] => stdClass Object
(
[countryId] => 102
[countryName] => Laos
[countryIsoCode] => la
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[73] => stdClass Object
(
[countryId] => 201
[countryName] => Vietnam
[countryIsoCode] => vn
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[74] => stdClass Object
(
[countryId] => 32
[countryName] => Cambodja
[countryIsoCode] => kh
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[75] => stdClass Object
(
[countryId] => 115
[countryName] => Maleisië
[countryIsoCode] => my
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[76] => stdClass Object
(
[countryId] => 163
[countryName] => Singapore
[countryIsoCode] => sg
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[77] => stdClass Object
(
[countryId] => 88
[countryName] => Indonesië
[countryIsoCode] => id
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[78] => stdClass Object
(
[countryId] => 28
[countryName] => Brunei
[countryIsoCode] => bn
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[79] => stdClass Object
(
[countryId] => 130
[countryName] => Myanmar
[countryIsoCode] => mm
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[80] => stdClass Object
(
[countryId] => 148
[countryName] => Filipijnen
[countryIsoCode] => ph
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[81] => stdClass Object
(
[countryId] => 99
[countryName] => Kenia
[countryIsoCode] => ke
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[82] => stdClass Object
(
[countryId] => 191
[countryName] => Oeganda
[countryIsoCode] => ug
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[83] => stdClass Object
(
[countryId] => 156
[countryName] => Rwanda
[countryIsoCode] => rw
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[84] => stdClass Object
(
[countryId] => 182
[countryName] => Tanzania
[countryIsoCode] => tz
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[85] => stdClass Object
(
[countryId] => 147
[countryName] => Peru
[countryIsoCode] => pe
[continentId] => 9
[continentName] => Zuid-Amerika
)
[86] => stdClass Object
(
[countryId] => 40
[countryName] => Chili
[countryIsoCode] => cl
[continentId] => 9
[continentName] => Zuid-Amerika
)
[87] => stdClass Object
(
[countryId] => 24
[countryName] => Bolivia
[countryIsoCode] => bo
[continentId] => 9
[continentName] => Zuid-Amerika
)
[88] => stdClass Object
(
[countryId] => 167
[countryName] => Zuid-Afrika
[countryIsoCode] => za
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[89] => stdClass Object
(
[countryId] => 177
[countryName] => Swaziland
[countryIsoCode] => sz
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[90] => stdClass Object
(
[countryId] => 105
[countryName] => Lesotho
[countryIsoCode] => ls
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[91] => stdClass Object
(
[countryId] => 131
[countryName] => Namibië
[countryIsoCode] => na
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[92] => stdClass Object
(
[countryId] => 7
[countryName] => Antigua
[countryIsoCode] => ag
[continentId] => 3
[continentName] => Centraal-Amerika
)
[93] => stdClass Object
(
[countryId] => 251
[countryName] => Curaçao
[countryIsoCode] => cw
[continentId] => 9
[continentName] => Zuid-Amerika
)
[94] => stdClass Object
(
[countryId] => 193
[countryName] => Verenigde Arabische Emiraten
[countryIsoCode] => ae
[continentId] => 5
[continentName] => Midden Oosten
)
[95] => stdClass Object
(
[countryId] => 172
[countryName] => St. Kitts and Nevis
[countryIsoCode] => kn
[continentId] => 3
[continentName] => Centraal-Amerika
)
[96] => stdClass Object
(
[countryId] => 14
[countryName] => Bahama's
[countryIsoCode] => bs
[continentId] => 3
[continentName] => Centraal-Amerika
)
[97] => stdClass Object
(
[countryId] => 192
[countryName] => Oekraïne
[countryIsoCode] => ua
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[98] => stdClass Object
(
[countryId] => 17
[countryName] => Barbados
[countryIsoCode] => bb
[continentId] => 3
[continentName] => Centraal-Amerika
)
)
[name] => Mark Jonkers
[firstName] => Mark
[reportsCount] => 171
[travelsCount] => 8
)
[4] => stdClass Object
(
[userId] => 440807
[username] => PeterOdile
[photoRevision] => 0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/440/807_50x50.jpg?r=0
[imageLink105x105] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/440/807_105x105.jpg?r=0
[currentContinentId] => 4
[currentContinentName] => Europa
[currentContinentNameSlugified] => europa
[currentCountryNameSlugified] => nederland
[currentCountryName] => Nederland
[currentCountryIsoCode] => nl
[currentCountryId] => 134
[visitedCountries] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[countryId] => 134
[countryName] => Nederland
[countryIsoCode] => nl
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[1] => stdClass Object
(
[countryId] => 155
[countryName] => Rusland
[countryIsoCode] => ru
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[2] => stdClass Object
(
[countryId] => 101
[countryName] => Kyrgizië
[countryIsoCode] => kg
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[3] => stdClass Object
(
[countryId] => 169
[countryName] => Spanje
[countryIsoCode] => es
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[4] => stdClass Object
(
[countryId] => 70
[countryName] => Duitsland
[countryIsoCode] => de
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[5] => stdClass Object
(
[countryId] => 12
[countryName] => Oostenrijk
[countryIsoCode] => at
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[6] => stdClass Object
(
[countryId] => 165
[countryName] => Slovenië
[countryIsoCode] => si
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[7] => stdClass Object
(
[countryId] => 47
[countryName] => Kroatië
[countryIsoCode] => hr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[8] => stdClass Object
(
[countryId] => 217
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[9] => stdClass Object
(
[countryId] => 1
[countryName] => Albanië
[countryIsoCode] => al
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[10] => stdClass Object
(
[countryId] => 244
[countryName] => Montenegro
[countryIsoCode] => me
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[11] => stdClass Object
(
[countryId] => 93
[countryName] => Italië
[countryIsoCode] => it
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
)
[name] => Peter en Odile Minnen
[firstName] => Peter en Odile
[reportsCount] => 70
[travelsCount] => 6
)
[5] => stdClass Object
(
[userId] => 427053
[username] => Rob-en-Sil
[photoRevision] => 0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/427/053_50x50.jpg?r=0
[imageLink105x105] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/427/053_105x105.jpg?r=0
[currentContinentId] => 2
[currentContinentName] => Azië
[currentContinentNameSlugified] => azie
[currentCountryNameSlugified] => singapore
[currentCountryName] => Singapore
[currentCountryIsoCode] => sg
[currentCountryId] => 163
[visitedCountries] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[countryId] => 64
[countryName] => Frankrijk
[countryIsoCode] => fr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[1] => stdClass Object
(
[countryId] => 50
[countryName] => Denemarken
[countryIsoCode] => dk
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[2] => stdClass Object
(
[countryId] => 169
[countryName] => Spanje
[countryIsoCode] => es
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[3] => stdClass Object
(
[countryId] => 110
[countryName] => Luxemburg
[countryIsoCode] => lu
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[4] => stdClass Object
(
[countryId] => 194
[countryName] => Verenigd Koninkrijk
[countryIsoCode] => gb
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[5] => stdClass Object
(
[countryId] => 93
[countryName] => Italië
[countryIsoCode] => it
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[6] => stdClass Object
(
[countryId] => 49
[countryName] => Tsjechische Republiek
[countryIsoCode] => cz
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[7] => stdClass Object
(
[countryId] => 140
[countryName] => Noorwegen
[countryIsoCode] => no
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[8] => stdClass Object
(
[countryId] => 12
[countryName] => Oostenrijk
[countryIsoCode] => at
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[9] => stdClass Object
(
[countryId] => 196
[countryName] => Verenigde Staten
[countryIsoCode] => us
[continentId] => 6
[continentName] => Noord-Amerika
)
[10] => stdClass Object
(
[countryId] => 134
[countryName] => Nederland
[countryIsoCode] => nl
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[11] => stdClass Object
(
[countryId] => 91
[countryName] => Ierland
[countryIsoCode] => ie
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[12] => stdClass Object
(
[countryId] => 47
[countryName] => Kroatië
[countryIsoCode] => hr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[13] => stdClass Object
(
[countryId] => 70
[countryName] => Duitsland
[countryIsoCode] => de
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[14] => stdClass Object
(
[countryId] => 178
[countryName] => Zweden
[countryIsoCode] => se
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[15] => stdClass Object
(
[countryId] => 179
[countryName] => Zwitserland
[countryIsoCode] => ch
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[16] => stdClass Object
(
[countryId] => 34
[countryName] => Canada
[countryIsoCode] => ca
[continentId] => 6
[continentName] => Noord-Amerika
)
[17] => stdClass Object
(
[countryId] => 150
[countryName] => Portugal
[countryIsoCode] => pt
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[18] => stdClass Object
(
[countryId] => 72
[countryName] => Gibraltar
[countryIsoCode] => gi
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[19] => stdClass Object
(
[countryId] => 128
[countryName] => Marokko
[countryIsoCode] => ma
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[20] => stdClass Object
(
[countryId] => 55
[countryName] => Egypte
[countryIsoCode] => eg
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[21] => stdClass Object
(
[countryId] => 149
[countryName] => Polen
[countryIsoCode] => pl
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[22] => stdClass Object
(
[countryId] => 164
[countryName] => Slowaakse Republiek
[countryIsoCode] => sk
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[23] => stdClass Object
(
[countryId] => 85
[countryName] => Hongarije
[countryIsoCode] => hu
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[24] => stdClass Object
(
[countryId] => 19
[countryName] => België
[countryIsoCode] => be
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[25] => stdClass Object
(
[countryId] => 35
[countryName] => Kaap Verdië
[countryIsoCode] => cv
[continentId] => 3
[continentName] => Centraal-Amerika
)
[26] => stdClass Object
(
[countryId] => 167
[countryName] => Zuid-Afrika
[countryIsoCode] => za
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[27] => stdClass Object
(
[countryId] => 131
[countryName] => Namibië
[countryIsoCode] => na
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[28] => stdClass Object
(
[countryId] => 25
[countryName] => Botswana
[countryIsoCode] => bw
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[29] => stdClass Object
(
[countryId] => 205
[countryName] => Zimbabwe
[countryIsoCode] => zw
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[30] => stdClass Object
(
[countryId] => 204
[countryName] => Zambia
[countryIsoCode] => zm
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[31] => stdClass Object
(
[countryId] => 63
[countryName] => Finland
[countryIsoCode] => fi
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[32] => stdClass Object
(
[countryId] => 86
[countryName] => IJsland
[countryIsoCode] => is
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[33] => stdClass Object
(
[countryId] => 61
[countryName] => Faroe eilanden
[countryIsoCode] => fo
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[34] => stdClass Object
(
[countryId] => 217
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[35] => stdClass Object
(
[countryId] => 165
[countryName] => Slovenië
[countryIsoCode] => si
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[36] => stdClass Object
(
[countryId] => 74
[countryName] => Griekenland
[countryIsoCode] => gr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[37] => stdClass Object
(
[countryId] => 201
[countryName] => Vietnam
[countryIsoCode] => vn
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[38] => stdClass Object
(
[countryId] => 102
[countryName] => Laos
[countryIsoCode] => la
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[39] => stdClass Object
(
[countryId] => 32
[countryName] => Cambodja
[countryIsoCode] => kh
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
[40] => stdClass Object
(
[countryId] => 163
[countryName] => Singapore
[countryIsoCode] => sg
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
)
[name] => Rob en Sil
[firstName] => Rob en Sil
[reportsCount] => 114
[travelsCount] => 54
)
[6] => stdClass Object
(
[userId] => 427034
[username] => willieenjose
[photoRevision] => 0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/427/034_50x50.jpg?r=0
[imageLink105x105] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/427/034_105x105.jpg?r=0
[currentContinentId] => 2
[currentContinentName] => Azië
[currentContinentNameSlugified] => azie
[currentCountryNameSlugified] => maleisie
[currentCountryName] => Maleisië
[currentCountryIsoCode] => my
[currentCountryId] => 115
[visitedCountries] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[countryId] => 74
[countryName] => Griekenland
[countryIsoCode] => gr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[1] => stdClass Object
(
[countryId] => 167
[countryName] => Zuid-Afrika
[countryIsoCode] => za
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[2] => stdClass Object
(
[countryId] => 131
[countryName] => Namibië
[countryIsoCode] => na
[continentId] => 1
[continentName] => Afrika
)
[3] => stdClass Object
(
[countryId] => 169
[countryName] => Spanje
[countryIsoCode] => es
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[4] => stdClass Object
(
[countryId] => 93
[countryName] => Italië
[countryIsoCode] => it
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[5] => stdClass Object
(
[countryId] => 11
[countryName] => Australië
[countryIsoCode] => au
[continentId] => 7
[continentName] => Oceanië
)
[6] => stdClass Object
(
[countryId] => 150
[countryName] => Portugal
[countryIsoCode] => pt
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[7] => stdClass Object
(
[countryId] => 141
[countryName] => Oman
[countryIsoCode] => om
[continentId] => 5
[continentName] => Midden Oosten
)
[8] => stdClass Object
(
[countryId] => 34
[countryName] => Canada
[countryIsoCode] => ca
[continentId] => 6
[continentName] => Noord-Amerika
)
[9] => stdClass Object
(
[countryId] => 196
[countryName] => Verenigde Staten
[countryIsoCode] => us
[continentId] => 6
[continentName] => Noord-Amerika
)
[10] => stdClass Object
(
[countryId] => 64
[countryName] => Frankrijk
[countryIsoCode] => fr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[11] => stdClass Object
(
[countryId] => 70
[countryName] => Duitsland
[countryIsoCode] => de
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[12] => stdClass Object
(
[countryId] => 165
[countryName] => Slovenië
[countryIsoCode] => si
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[13] => stdClass Object
(
[countryId] => 47
[countryName] => Kroatië
[countryIsoCode] => hr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[14] => stdClass Object
(
[countryId] => 217
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[15] => stdClass Object
(
[countryId] => 244
[countryName] => Montenegro
[countryIsoCode] => me
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[16] => stdClass Object
(
[countryId] => 115
[countryName] => Maleisië
[countryIsoCode] => my
[continentId] => 2
[continentName] => Azië
)
)
[name] => Willie en José Gerris
[firstName] => Willie en José
[reportsCount] => 419
[travelsCount] => 20
)
[7] => stdClass Object
(
[userId] => 221620
[username] => akkertjes
[photoRevision] => 0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/221/620_50x50.jpg?r=0
[imageLink105x105] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/221/620_105x105.jpg?r=0
[currentContinentId] => 4
[currentContinentName] => Europa
[currentContinentNameSlugified] => europa
[currentCountryNameSlugified] => frankrijk
[currentCountryName] => Frankrijk
[currentCountryIsoCode] => fr
[currentCountryId] => 64
[visitedCountries] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[countryId] => 134
[countryName] => Nederland
[countryIsoCode] => nl
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[1] => stdClass Object
(
[countryId] => 178
[countryName] => Zweden
[countryIsoCode] => se
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[2] => stdClass Object
(
[countryId] => 63
[countryName] => Finland
[countryIsoCode] => fi
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[3] => stdClass Object
(
[countryId] => 140
[countryName] => Noorwegen
[countryIsoCode] => no
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[4] => stdClass Object
(
[countryId] => 70
[countryName] => Duitsland
[countryIsoCode] => de
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[5] => stdClass Object
(
[countryId] => 12
[countryName] => Oostenrijk
[countryIsoCode] => at
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[6] => stdClass Object
(
[countryId] => 136
[countryName] => Nieuw Zeeland
[countryIsoCode] => nz
[continentId] => 7
[continentName] => Oceanië
)
[7] => stdClass Object
(
[countryId] => 64
[countryName] => Frankrijk
[countryIsoCode] => fr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[8] => stdClass Object
(
[countryId] => 91
[countryName] => Ierland
[countryIsoCode] => ie
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[9] => stdClass Object
(
[countryId] => 194
[countryName] => Verenigd Koninkrijk
[countryIsoCode] => gb
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[10] => stdClass Object
(
[countryId] => 103
[countryName] => Letland
[countryIsoCode] => lv
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[11] => stdClass Object
(
[countryId] => 59
[countryName] => Estland
[countryIsoCode] => ee
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[12] => stdClass Object
(
[countryId] => 109
[countryName] => Litouwen
[countryIsoCode] => lt
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[13] => stdClass Object
(
[countryId] => 49
[countryName] => Tsjechische Republiek
[countryIsoCode] => cz
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[14] => stdClass Object
(
[countryId] => 85
[countryName] => Hongarije
[countryIsoCode] => hu
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[15] => stdClass Object
(
[countryId] => 154
[countryName] => Roemenië
[countryIsoCode] => ro
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[16] => stdClass Object
(
[countryId] => 29
[countryName] => Bulgarije
[countryIsoCode] => bg
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[17] => stdClass Object
(
[countryId] => 247
[countryName] => Servië
[countryIsoCode] => rs
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[18] => stdClass Object
(
[countryId] => 150
[countryName] => Portugal
[countryIsoCode] => pt
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[19] => stdClass Object
(
[countryId] => 164
[countryName] => Slowaakse Republiek
[countryIsoCode] => sk
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[20] => stdClass Object
(
[countryId] => 149
[countryName] => Polen
[countryIsoCode] => pl
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[21] => stdClass Object
(
[countryId] => 192
[countryName] => Oekraïne
[countryIsoCode] => ua
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[22] => stdClass Object
(
[countryId] => 124
[countryName] => Moldavië
[countryIsoCode] => md
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[23] => stdClass Object
(
[countryId] => 47
[countryName] => Kroatië
[countryIsoCode] => hr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[24] => stdClass Object
(
[countryId] => 217
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[25] => stdClass Object
(
[countryId] => 244
[countryName] => Montenegro
[countryIsoCode] => me
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[26] => stdClass Object
(
[countryId] => 1
[countryName] => Albanië
[countryIsoCode] => al
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[27] => stdClass Object
(
[countryId] => 19
[countryName] => België
[countryIsoCode] => be
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[28] => stdClass Object
(
[countryId] => 169
[countryName] => Spanje
[countryIsoCode] => es
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[29] => stdClass Object
(
[countryId] => 165
[countryName] => Slovenië
[countryIsoCode] => si
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[30] => stdClass Object
(
[countryId] => 112
[countryName] => Macedonië
[countryIsoCode] => mk
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
[31] => stdClass Object
(
[countryId] => 74
[countryName] => Griekenland
[countryIsoCode] => gr
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
)
)
[name] => Annie & Henk Akker
[firstName] => Annie & Henk
[reportsCount] => 381
[travelsCount] => 19
)
)
[latestNews] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[newsId] => 137
[date] => 2026-02-10
[title] => Praktische tips voor een ontspannen autoreis
[text] =>
Met de auto op reis gaan blijft één van de fijnste manieren om vrijheid te voelen. Je bepaalt zelf je tempo, je route en je stops. Geen wachtrijen, geen bagagelimieten, geen vaste schema’s. Maar die vrijheid werkt alleen echt als je je reis goed aanpakt. Zonder voorbereiding wordt een roadtrip al snel vermoeiend in plaats van ontspannend. Met de juiste mindset en een paar slimme keuzes maak je van elke rit een onvergetelijke ervaring.
Begin met een realistische planning
Veel stress ontstaat al vóór vertrek. Te veel kilometers per dag, te weinig rustmomenten en te hoge verwachtingen.
Probeer je reisdagen niet voller te proppen dan nodig. Vier tot zes uur rijden per dag is voor de meeste mensen meer dan genoeg. Zo hou je tijd over om onderweg te stoppen, iets te eten, een wandeling te maken of gewoon even niets te doen.
Plan je grote lijnen, maar laat ruimte voor spontaniteit. Soms is het net die onverwachte afslag die je bij het mooiste uitzicht brengt.
Comfort is belangrijker dan snelheid
Op lange ritten merk je snel wat echt telt: een goede zithouding, weinig rijgeluid en een stabiel gevoel op de weg. Niet hoe snel je gaat, maar hoe ontspannen je aankomt.
Daarom kiezen sommige reizigers bewust voor een tweedehands Audi. Niet om indruk te maken, maar omdat die bekendstaan om hun rustige rijervaring en degelijke afwerking. Zeker op lange snelwegtrajecten kan dat het verschil maken tussen uitgeput aankomen of fris uitstappen.
Elektrisch reizen
Elektrisch rijden op vakantie klinkt voor sommigen nog spannend, maar in de praktijk valt het goed mee.
Met een tweedehands elektrische auto rijd je stil, soepel en zonder schakelmomenten. Je pauzes worden automatisch rustmomenten: even stoppen om te laden, iets drinken, benen strekken. Dat natuurlijke ritme zorgt ervoor dat je minder gehaast bent en meer in het moment zit.
Bovendien ontdek je onderweg vaak leuke plekken bij laadstations: parkjes, cafés, kleine dorpen waar je anders gewoon voorbij zou rijden.
Check je auto voor vertrek
Een korte controle kan veel ellende voorkomen:
– Bandenspanning
– Olie en koelvloeistof
– Ruitensproeiervloeistof
– Verlichting
– Remmen
Het kost je tien minuten en kan uren stress besparen.
Een goede auto maakt het verschil
Wie nog op zoek is naar een betrouwbare auto, vindt vandaag veel opties online. Zo is Touring CarSelect een platform waar je rustig kunt kijken naar recente tweedehandswagens met garantie, zonder de typische showroomdruk. Dat is handig als je zonder zorgen wil vertrekken.
[picture] => no
[pic1title] =>
[pic2title] =>
[pic3title] =>
[pic4title] =>
[pic5title] =>
[titleSlugified] => praktische-tips-voor-een-ontspannen-autoreis
[imageLink105x105] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/icons/news_105x105.jpg
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/icons/news_50x50.png
[imageUrl] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/slideshow/reisinspiratie/137/137_1.jpg
)
[1] => stdClass Object
(
[newsId] => 135
[date] => 2026-01-28
[title] => Van droom naar bezit: hoe je verantwoord een boot of tweede huis koopt
[text] =>
Stel: je bent al jaren fan van reizen, van vrijheid op het water of de geur van dennen in een bos en je overweegt om een boot of vakantiehuis te kopen. Het klinkt als de ultieme droom: een eigen stekkie voor weekends en vakanties, zonder telkens iets te huren of in een druk hotel te zitten. Maar voordat je die stap zet, is het slim om eerst goed na te denken.
Waarom een eigen boot of vakantiehuis aantrekkelijk is
Een eigen boot of vakantiehuis heeft veel aantrekkingskracht: het is jouw eigen plek om tot rust te komen, weg van dagelijkse beslommeringen. Je bepaalt zelf wanneer je gaat, met wie, en hoe lang je blijft. Voor veel reizigers voelt het als een rustpunt.
Tegelijkertijd is bezit geen vanzelfsprekendheid: het brengt verplichtingen en kosten mee die je niet moet onderschatten. Een vakantiehuis of boot is geen hotel of huurwoning. Je bent verantwoordelijk voor onderhoud, stalling, verzekering en alle bijkomende lasten. Denk bijvoorbeeld aan onvoorziene uitgaven voor reparaties, extra kosten bij verhuur of seizoensgebonden beperkingen die het gebruik beïnvloeden.
Waar je vooraf op moet letten
Locatie en gebruiksfrequentie
Of je nu kiest voor een boot of vakantiehuis: de locatie bepaalt veel. Hoe ver is het van je ‘thuis’? Hoe vaak ga je echt? Als je slechts één of twee weekenden per jaar kunt gaan, is het de vraag of de investering de moeite waard is.
De meeste experts raden aan om vóór aankoop te huren of te logeren op een vergelijkbare plek, om te ervaren of het écht bij je past.
Bij een vakantiehuis moet je ook uitzoeken wat de lokale regels zijn. In Nederland is permanente bewoning van een recreatiewoning bijvoorbeeld niet altijd toegestaan.
Ook kan de omgeving of het seizoen invloed hebben op het gebruiksgemak. Bij een boot spelen zaken als vaargebied, ligplaatsen en bereikbaarheid een rol.
Aankoopkosten en terugkerende lasten
De koopprijs is vaak nog maar het begin. Denk aan overdrachtsbelasting, notariskosten en soms advieskosten. Daarna komen de vaste lasten: energie, belastingen, verzekeringen, onderhoud en eventuele park- of ligplaatskosten.
Bij een boot moet je bijvoorbeeld rekenen op:
Winterstalling en antifoulingPeriodiek motoronderhoud en keuringBrandstof, waterkaarten, havengeldenEen recreatiewoning vraagt om structureel onderhoud van zowel binnen- als buitenzijde, denk aan schilderwerk, dakonderhoud, cv-installaties of tuinbeheer. Vergeet ook niet de kosten voor schoonmaak bij verhuur of een lokale beheerder.
Kostenvoorbeeld
Reken voor een bescheiden vakantiewoning op €3.000–€6.000 vaste lasten per jaar. Voor een middelgrote boot al snel €2.500–€4.000, afhankelijk van gebruik en stalling.
Wat past beter bij jou: boot of vakantiehuis?
Een boot biedt ultieme flexibiliteit. Je kunt meerdere locaties aandoen, je ‘verplaatst’ je vakantieplek als het ware. Dat is perfect voor mensen die houden van avontuur op het water en zich makkelijk kunnen aanpassen. Tegelijkertijd vraagt een boot intensief onderhoud, en zijn de jaarlijkse kosten vaak hoger dan verwacht. Zeker als je er niet zelf veel aan doet.
Een vakantiehuis is stabieler qua investering. Je kiest voor een vaste plek die je naar eigen smaak kunt inrichten en verbeteren. Bovendien kun je het huis mogelijk (deels) verhuren als je er zelf niet bent. De keerzijde: minder mobiliteit, en ook hier zijn er terugkerende kosten die vaak onderschat worden.
Let op: De waardeontwikkeling van een vakantiehuis kan aantrekkelijk zijn, maar dit is sterk afhankelijk van locatie, onderhoud en regelgeving.
Een slimme investering bescherm je met een goede verzekering
Welke keuze je ook maakt, je koopt geen luxeproduct maar een bezit met waarde. En waarde vraagt om bescherming. Het risico op schade door brand, storm, inbraak of ongelukjes is niet te vermijden maar je kunt je er wel goed tegen wapenen.
Daarom is het verstandig om je vanaf het begin goed te laten adviseren over passende verzekeringen. Eerdmans is verzekeringsspecialist voor recreatie die precies weet wat belangrijk is bij het verzekeren van een boot of vakantiehuis. Denk aan dekking voor schade, aansprakelijkheid, inboedel of milieuschade.
Wat als je droom verandert?
Een boot of vakantiehuis koop je vaak met het idee om er jarenlang van te genieten. Maar levens veranderen. Misschien gebruik je het minder dan gedacht, wil je overstappen op een ander type vaartuig of woning, of komt er een moment dat je de investering liever liquide maakt. Dan is het goed om een plan B te hebben.
- Restwaarde en marktvraag: Boten schrijven doorgaans sneller af dan recreatiewoningen. Een goed onderhouden huis op een gewilde locatie kan zijn waarde behouden of zelfs stijgen, zeker bij schaarste.
- Verkoopproces: Bij een vakantiehuis moet je denken aan een verkoopmakelaar, juridische afhandeling (zeker in het buitenland), en eventueel het afkopen van erfpacht of parkcontracten. Voor een boot: registratie, keuring en mogelijk btw-status.
- Verhuren als tussenstap: Als verkoop nog geen optie is, kun je overwegen om (tijdelijk) te verhuren om kosten te dekken. Let dan wel op extra regels, vergunningen en verzekeringseisen.
Tip: Bepaal bij aankoop al wat je ideale gebruikstermijn is. Zo kun je tijdig inspelen op veranderingen en voorkom je dat het bezit een last wordt.
Maak van jouw droom een doordacht plan
Een eigen boot of vakantiehuis kopen is fantastisch. Het kan jouw reislust en behoefte aan vrijheid vervullen. Maar de droom wordt pas echt duurzaam als je realistisch bent over kosten, tijd, onderhoud en verzekeringen.
Neem de tijd om te rekenen, plannen en vergelijken. Kijk of de investering bij je levensstijl past, en maak gebruik van de juiste expertise. Zo wordt je vakantiedroom geen zorgenpost, maar een plek waar je jaar na jaar van kunt genieten.
[picture] => no
[pic1title] =>
[pic2title] =>
[pic3title] =>
[pic4title] =>
[pic5title] =>
[titleSlugified] => van-droom-naar-bezit-hoe-je-verantwoord-een-boot-of-tweede-huis-koopt
[imageLink105x105] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/icons/news_105x105.jpg
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/icons/news_50x50.png
[imageUrl] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/slideshow/reisinspiratie/135/135_1.jpg
)
[2] => stdClass Object
(
[newsId] => 136
[date] => 2025-12-30
[title] => Vrijheid onderweg begint met overzicht
[text] => De paradox van vrijheid
Reizen staat voor vrijheid. Geen vaste routine, geen agenda, alleen jij en de weg die zich ontvouwt. Toch weet elke reiziger dat echte vrijheid niet ontstaat uit chaos, maar uit overzicht. Wanneer je weet waar je bent, wat je nodig hebt en hoe je keuzes maakt, wordt reizen pas echt zorgeloos. Dat geldt voor alles onderweg: je route, je bagage, je geld en zelfs de manier waarop je met technologie omgaat. In een wereld waarin innovatie snel vooruitgaat draait vrijheid steeds meer om inzicht.
De voorbereiding als fundament
Spontaan reizen klinkt romantisch, maar zelfs de meest vrije avonturier plant bewust. Een goede voorbereiding betekent niet dat je alles vastlegt, maar dat je ruimte creëert voor improvisatie. Door inzicht te hebben in je budget, je documenten en je route, kun je met vertrouwen loslaten. Overzicht is geen beperking, maar een hulpmiddel. Het maakt dat je keuzes kunt maken zonder stress, omdat je weet wat je achterlaat en waar je naartoe wilt.
Rust in plaats van controle
Overzicht geeft rust. Niet omdat alles voorspelbaar wordt, maar omdat je beter weet hoe je kunt omgaan met het onverwachte. Een gemiste trein, een omweg of een vertraging voelt minder zwaar als je grip houdt op het geheel.
Digitale vrijheid onderweg
Reizen anno nu is digitaal. Van tickets tot navigatie, van reserveringen tot communicatie: bijna alles gebeurt online. Dat brengt gemak, maar ook verantwoordelijkheid. De moderne reiziger kiest bewust hoe hij technologie gebruikt. Digitale innovaties laten zien hoe transparantie en flexibiliteit hand in hand kunnen gaan. Ze helpen ons niet om méér vast te leggen, maar om slimmer te plannen.
Balans tussen plannen en genieten
De kunst van reizen is weten wanneer je moet plannen en wanneer je moet loslaten. Te veel voorbereiding kan spontaniteit doden, maar te weinig overzicht zorgt voor onrust. De balans ligt ergens in het midden. Door vooraf te bedenken wat belangrijk is, of dat nu je budget, vervoer of gezondheid is, maak je ruimte om onderweg te genieten.
Een reis zonder zorgen is een reis met aandacht
Vrijheid is niet hetzelfde als impulsiviteit. Wie met aandacht reist, ziet meer, voelt meer en beleeft meer. Overzicht helpt om dat bewustzijn vast te houden, ook in een wereld vol prikkels en keuzes.
Slim omgaan met middelen
Wie reist, weet dat geld niet alleen een praktisch hulpmiddel is, maar ook invloed heeft op rust en vrijheid. Een overzicht van wat je hebt en wat je uitgeeft voorkomt onnodige stress. Door bewust te kiezen hoe je je middelen beheert, digitaal of contant, houd je de regie. Ook nieuwe vormen van technologie, zoals ethereum, maken het makkelijker om inzicht te krijgen in waarde, transacties en mogelijkheden, waar ter wereld je ook bent.
Vrijheid is weten wat genoeg is
Een van de mooiste lessen van reizen is leren wat je écht nodig hebt. Vaak blijkt dat veel minder te zijn dan je denkt. Overzicht helpt om dat te ontdekken. Niet alleen in spullen, maar ook in keuzes. Wanneer je weet wat belangrijk is, kun je de rest loslaten. Dat geldt voor bagage, maar ook voor verwachtingen.
Inzicht als kompas
Inzicht vervangt geen avontuur, maar maakt het dieper. Het helpt je bewuster te reizen en beter te begrijpen wat je onderweg zoekt. Of het nu gaat om een lange roadtrip, een wereldreis of een weekend in eigen land: inzicht is je kompas. Het laat zien waar je vandaan komt, waar je nu bent en waar je naartoe wilt.
Vrijheid door bewust leven
Vrijheid onderweg is meer dan bewegen, het is leven met intentie. Wie bewust reist, kiest niet voor het drukste schema, maar voor het rijkste moment. Overzicht maakt dat mogelijk. In een tijd waarin reizen, technologie en financiën steeds meer met elkaar verweven zijn, wordt inzicht de sleutel tot rust. Ethereum is daar een mooi symbool van: een systeem dat draait om transparantie en autonomie, net als reizen zelf. Want echte vrijheid is niet weglopen van structuur, maar het bewust kiezen van richting.
[picture] => no
[pic1title] =>
[pic2title] =>
[pic3title] =>
[pic4title] =>
[pic5title] =>
[titleSlugified] => vrijheid-onderweg-begint-met-overzicht
[imageLink105x105] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/icons/news_105x105.jpg
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/icons/news_50x50.png
[imageUrl] => https://cdn.easyapps.nl/578/img/slideshow/reisinspiratie/136/136_1.jpg
)
)
[topCountries] => Array
(
[0] => stdClass Object
(
[continentId] => 4
[countryId] => 169
[reportCount] => 22
[pictureCount] => 65535
[position] => 1
[countryName] => Spanje
[countryIsoCode] => ES
[continentName] => Europa
)
[1] => stdClass Object
(
[continentId] => 4
[countryId] => 64
[reportCount] => 10
[pictureCount] => 65535
[position] => 2
[countryName] => Frankrijk
[countryIsoCode] => FR
[continentName] => Europa
)
[2] => stdClass Object
(
[continentId] => 4
[countryId] => 85
[reportCount] => 7
[pictureCount] => 12025
[position] => 3
[countryName] => Hongarije
[countryIsoCode] => HU
[continentName] => Europa
)
[3] => stdClass Object
(
[continentId] => 4
[countryId] => 93
[reportCount] => 3
[pictureCount] => 65535
[position] => 4
[countryName] => Italië
[countryIsoCode] => IT
[continentName] => Europa
)
[4] => stdClass Object
(
[continentId] => 4
[countryId] => 140
[reportCount] => 3
[pictureCount] => 63480
[position] => 5
[countryName] => Noorwegen
[countryIsoCode] => NO
[continentName] => Europa
)
[5] => stdClass Object
(
[continentId] => 4
[countryId] => 70
[reportCount] => 2
[pictureCount] => 48300
[position] => 6
[countryName] => Duitsland
[countryIsoCode] => DE
[continentName] => Europa
)
[6] => stdClass Object
(
[continentId] => 4
[countryId] => 74
[reportCount] => 2
[pictureCount] => 30533
[position] => 7
[countryName] => Griekenland
[countryIsoCode] => GR
[continentName] => Europa
)
[7] => stdClass Object
(
[continentId] => 4
[countryId] => 150
[reportCount] => 2
[pictureCount] => 38866
[position] => 8
[countryName] => Portugal
[countryIsoCode] => PT
[continentName] => Europa
)
[8] => stdClass Object
(
[continentId] => 4
[countryId] => 179
[reportCount] => 1
[pictureCount] => 16157
[position] => 9
[countryName] => Zwitserland
[countryIsoCode] => CH
[continentName] => Europa
)
[9] => stdClass Object
(
[continentId] => 4
[countryId] => 192
[reportCount] => 1
[pictureCount] => 5720
[position] => 10
[countryName] => Oekraïne
[countryIsoCode] => UA
[continentName] => Europa
)
)
[countryId] => 217
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[continentId] => 4
[continentName] => Europa
[countryPopulation] => 0
[countrySurface] => 0
[capitalCityLongitude] => 0.000000
[capitalCitylatitude] => 0.000000
[portalReports] => ArrayIterator Object
(
[storage:ArrayIterator:private] => Array
(
[15] => stdClass Object
(
[reportId] => 5071980
[userId] => 380217
[countryId] => 217
[username] => jirrypons
[datePublication] => 2019-08-01
[photoRevision] => 0
[title] => Update 7: Mostar naar Sarajevo
[message] => Mostar lieten we weer fris en fruitig achter ons toen we op de dertiende dag van onze vakantie richting Sarajevo vertrokken. Halverwege hadden we een stop gepland waar om 12:00 een tour begon. Omdat we meer dan genoeg tijd hadden, zochten we onderweg nog even een mooi plekje om te chillen aan het meer waar we toevallig langs reden. Vrij vlot waren we uiteindelijk al om 11:00 in Konjic, precies tussen Mostar en Sarajevo in. Daar ging het gebeuren, de Tito's bunker tour.
Althans, dat hoopten we. Vanaf 11:45 zou exact op deze coördinaten namelijk een tour starten, maar het huisje was dicht en er was niemand te bekennen toen we er vanaf 11:40 stonden. Ondertussen werd onze auto geïnspecteerd door mannen van handhaving, misschien hadden we de Bosnische tekst op de parkeerborden dan toch verkeerd begrepen... Sandra kon met haar vrouwelijke charme en onschuldigheid gelukkig een boete vermijden. Zelfs tot aan het punt dat handhaving het verkeer tegen hield zodat ze ongestoord weg kon rijden om de auto te verplaatsen, de slijmbal. Maar, we gingen een tour doen, of probeerden dat althans.
Ik had ondertussen een Fransman als lotgenoot gevonden, hij wilde namelijk dezelfde tour doen. Een paar minuten later besloot hij om te bellen: "De tour startte om 11:45, jullie waren te laat! Voor de volgende moet je er om 13:45 zijn!!" Wij wisten natuurlijk wel beter, maar goed, dan maar even Konjic verkennen.
Daar waren we vervolgens vrij snel klaar mee. Op het mooie bruggetje (jaja, weer een bruggetje) na, waar we al heel de tijd naast stonden te wachten, was er namelijk niet zo denderend veel te zien. Er was natuurlijk wel een supermarkt waar we onze lunch konden scoren met als toetje een typisch met honing doordrengde snack. Vervolgens lieten we ons natuurlijk niet voor gek zetten, 13:30 stonden we op locatie. Het kantoortje was nu wel open en de man zei: "Prima, haal je auto maar, dan breng ik je er naartoe!" Zeker weten ja? Dit verklaarde dan wel meteen waarom we twee uur geleden zogenaamd te laat waren inderdaad... Eenmaal op locatie, luttele seconden na 13:45 kreeg onze gids een telefoontje, tijdens welke hij mededeelde dat men (waarschijnlijk onze eerdere fransoos) te laat was. Uhu...
Na dit "avontuur" waren we dan toch eindelijk aangekomen bij Tito's bunker. Een schuilplaats gebouwd voor Josip Broz (bijnaam Tito, de Joegoslavische dictator die het land zo lang bijeen heeft gehouden) voor het geval de nucleaire Apocalyps uit zou breken. Er was plek voor driehonderdvijftig man en één vrouw, de zijne natuurlijk. Ze konden hier een half jaar overleven en het land blijven aansturen. Maar daarna? Dat is onduidelijk. Een mysterie was het pand sowieso, de inwoners van de stad Konjic hebben nooit geweten dat het bestond. Terwijl het toch echt zesentwintig jaar en 4,8 miljard dollar kostte om het gigantische complex te bouwen. Uiteindelijk was het klaar in 1980, vlak voor Tito zijn dood. Hij heeft er dus niet echt van kunnen genieten...
Dus daar stonden we dan, midden in een berg, tweehonderdtachtig meter onder de grond in één van de best bewaarde geheimen van de Joegoslavische, communistische dictatuur. Voor een begeleide tour met een groepje toeristen. We gingen door de oude bespreekkamers (interieur inderdaad uit de jaren tachtig), door de machinekamers en zelfs door de kamers van Tito en zijn vrouw. Overal was moderne kunst tentoongesteld, veel over de oorlog maar ook over de bunker. Bij dat laatste onderwerp werd vooral hardop afgevraagd waarom het apparaat gebouwd is. Dat het er nog staat, daar valt ook iets over te zeggen. De zes soldaten die de bunker bezetten, kregen bij het uitbreken van de oorlog namelijk de opdracht om het te vernietigen. De Serviër en Bosniër die overbleven, weigerden gelukkig om dit te doen.
Na weer een portie historie sprongen we de auto in, op weg naar Sarajevo. Onderweg kwamen we iets vreemds tegen. Heel Bosnië hadden we namelijk niets anders gekend dan 80 km/h wegen. Vaak in de bergen en dus ging de maximum snelheid van 60 naar 40, naar 50 en weer naar 70. Maar nu was er toch echt een stuk snelweg, letterlijk uit het niets ontstaan. We pakten namelijk de oprit, maar er was geen afrit parallel aan ons. De tol was voor ons goedkoop maar kennelijk niet voor de Bosniërs, want de auto's die we tegen zijn gekomen waren op een enkele hand te tellen. Het reed wel lekker door, totdat de snelweg na zo'n vijftig kilometer net zo abrupt eindigde zoals hij begon. In de verte was nog wel vlak gemaakte grond en het begin van tunnels te zien, werk in aanbouw.
De drukke stad Sarajevo reed wat minder lekker door. Na een stevige oefening helling trekken stonden we in ons gigantische appartement. Heerlijk om gewoon goed de ruimte te hebben én een heerlijk zacht bed zonder harde, metalen veren. In een hip tentje in het centrum schoven we wat steaks naar binnen, om daarna een tour over de belegering van Sarajevo te boeken. Die wilden we in de middag zodat we nog wat konden uitrusten van de lange reis, wat bevestigd werd. De middag zat toch vol en toen werd het ochtend. Toen we dat eenmaal geaccepteerd hadden, kreeg dit zelfs onze voorkeur. Waarna we dus een mailtje kregen dat het toch in de middag werd. Gelukkig kan ik niet zo goed tegen verandering, hield ik m'n poot stijf en bleef het toch ochtend. We dachten nog, wat een slecht begin, maar de volgende dag bleek dat dit leidde tot een unieke ervaring.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2013-01-04 22:05:43
[totalVisitorCount] => 217498
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 693
[author] => Jirry
[cityName] => Sarajevo
[travelId] => 523791
[travelTitle] => Roadtrip door voormalig Joegoslavië
[travelTitleSlugified] => roadtrip-door-voormalig-joegoslavie
[dateDepart] => 2019-07-20
[dateReturn] => 2019-08-14
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,sarajevo
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/380/217_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => update-7-mostar-naar-sarajevo
)
[16] => stdClass Object
(
[reportId] => 5064515
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2019-09-30
[photoRevision] => 0
[title] => 15. Een vleugje Bosnie
[message] => Trebinje, 30 sep. 19
15. Een vleugje Bosnië
Om 15.00 uur reden we Kroatië uit. Niets aan de hand bij de douane. Vijf minuten later hadden we de douane van Bosnië. Bij het eerste hokje zat niemand en bij het volgende hokje zagen we een mannetje zitten. Wij rijden dus maar door naar dat hokje. Komt er vanuit het niets ineens een hele boze Bosnische douanier aan. Wij werden acuut stopgezet. Midden tussen de hokjes, waardoor er niemand meer door kon. “Paspoort! Autopapieren! Groene kaart! Rijbewijs!”, blafte hij. Hij was overduidelijk erg boos, want wij hadden bij het zowat onleesbare woord stop, moeten stoppen bij een hokje waar dus niemand inzat. Ik zei sorry, waarop hij boos zei:”No sorry! You penalty!” Oh nee, hè, begint dat corrupte gekloot hier al? Kunnen we Gerards beroemde U-tje niet even draaien en snel weer terug Kroatië in duiken? Helaas voor hem, kon hij niets verkeerds in onze documenten vinden. Ik ging maar heel lief en onschuldig met de man praten, domme vragen stellen en uitleggen waarom we zo gereageerd hadden en weer bood ik semi-nederig mijn niet oprechte excuses aan. Hij draaide bij en we mochten door. Jawel, gewoon zonder boete twee hele meter verder rijden naar hokje twee dus. In het eerste hokje bleek de douane te zitten (die er dus niet was) en in het tweede hokje de politie. Ook hij wilde de paspoorten weer zien. We kregen een stempel en daarna was het gelukkig klaar. Pfff, dat ging weer net goed.
Het stukje Bosnië, dat we gezien hebben, vinden we erg mooi. Wat een hoge, groene bergen en wat een mooi riviertje daar diep beneden. We genoten om hier even doorheen te rijden. Eigenlijk willen we dit land wel eens beter bekijken. Maar ja, dat zei ik 2 jaar geleden al. Totdat we een groep zigeuners vlakbij de camper hadden…. En wat zonde, dat ze hier zo veel troep langs de weg gooien. Het is zo’n prachtig land!
Bosnië schijnt de grootste grijze economie van Europa te hebben en overal worden kleine handeltjes langs de weg gedreven. Een man op een stoeltje met een paar pakjes sigaretten, een vrouwtje met wat potten honing, een kind met wat pakken zakdoekjes en hier en daar een kraampje met zelfgemaakte wijn.
Bij het tankstation ging het aanvankelijk ook vreemd. “Wat jij betalen? Kuna’s, BAM (Bosnische Marken), Euro’s?” “Nee, wij betalen met een kaart.” “Not possible, internet no connection today.” “Oké, than we go. Bye!” “Wat? Jij gaan? Internet toch niet kapot, visa kan wel.” Het is gewoon magisch hoe snel internetproblemen hier opgelost worden.
Daarna wilden we eigenlijk wel heel graag eventjes het gezellige stadje Trebinje in. Zowel onderweg als daar, zie je dat Bosnië een stuk armer dan Kroatië is. Wij vinden dit stadje echter wel heel charmant. Aparte huisjes, creatieve, kleurige barretjes, sfeervolle, oude panden,veel restaurantjes en een leuke bouwstijl. Alles ademt gewoon een hele andere sfeer. Het wordt wat oosterser en ook de minaretten zijn weer in beeld. Twee jaar geleden was de oude binnenstad nog vergeven van de vele kleine winkeltjes, maar vandaag was er al veel dicht. In één zo’n klein winkeltje hadden ze van die heerlijk oosters aandoende suikerpotjes en hele bijzondere koffiekopjes. Ze waren iets te duur, maar daar kon ik nog wel wat aan doen. Maar ze waren vooral ook veel te leuk. Nu heb ik er dus twee gekocht. En ik lust niet eens koffie, laat staan die supersterke Turkse koffie, waar ze voor bedoeld zijn! In plaats van één beker chocomelk moeten we er nu minstens zeven drinken, willen we dezelfde hoeveelheid binnenkrijgen! Ik zou haast eens gaan leren koffiedrinken!
We hadden er eigenlijk nog veel langer willen lopen en genieten van de bijzondere sfeer , het heerlijke weer en natuurlijk nog ergens een Turks theetje scoren, maar vadertje tijd riep ons tot de orde. Willen wij morgen die schitterende hoogvlakte in Noord-Montenegro gaan rijden, dan moeten we nu echt gaan! De weg naar het klooster waar we willen overnachten zou goed zijn, maar wel donker. En dus stapten wij met frisse tegenzin in onze woonwagen. Snel het land maar uit en op naar Montenegro! Wel gaaf trouwens, dat we bij het verlaten van Trebinje die prachtige, oude, Romaanse boogbrug nog zagen liggen schitteren in de zon! Cadeautje!
Nou, niks snel het land uit. Mooi niet dus! De douane zat bovenop een flinke bergpas. We dachten dat we er na tig haarspeldbochten nooit kwamen. En dan dat fijne Cyrillische schrift weer! Oeps, dat wordt weer even oefenen, want het is diep weggezakt! Heel diep! Maar om 18.15 uur waren we dan zowaar bij de grens. Niemand voor ons, even paspoort inscannen en een stempel erin en door maar weer. De grens met Montenegro duurde iets langer. Of de computer nu stuk was, of dat ze er nog geen een hebben, weet ik niet, maar hier werden de paspoorten en papieren met de hand overgeschreven. Nog mazzel dat het niet gekalligrafeerd werd! En dan denk je het douanegedoe gehad te hebben en kilometers te kunnen gaan maken, krijg je binnen een kwartier wegwerkzaamheden en niet de lulligste. Over een gebied van bijna 10 km moesten we stapvoets over grind en gravel heen. Nou en als je dan een paar tegenliggers had, zag je door het vele stof geen hand voor ogen meer. Het leek de Sahara wel! De verwachte aankomsttijd vloog dan ook vrij snel omhoog.
Pas om 20.30 uur waren we bij het Pivski klooster. Helaas was de poort dicht en durfden we ons niet meer te melden. Maar o, je wilt niet weten hoe aardedonker het hier is en we staan moederziel alleen. Sjorbanden en beugel er meteen maar op en de knuppel en de wielsleutel liggen klaar voor het grijpen. Soms zijn we zó gastvrij… Maar Gerard heeft nergens last van. Die zou hier gerust nog buiten in een tentje durven overnachten. “Ja, want is het hartstikke donker en niemand heeft ons aan zien komen.” “Ja, en als er dus maar één foute gast rondloopt, is er ook niemand die ons hoort.” We hebben de camper uiteindelijk maar een stukje dichter bij de poort gezet. Morgen even snel dit mooie kerkje bekijken (dat we eigenlijk al kennen) en dan de hoogvlakte op. Morgen schijnt het hier nog goed weer te zijn, maar voor overmorgen geven ze al sneeuw en nachtvorst op! Oeps, we waren net weer aan de zon gewend! Zo en nu gaan we thee drinken uit die bronzen minikoffiekopjes! Alhoewel, van whisky wordt je rustiger?! Kan iemand me misschien weer even uit de kroonluchter bikken? Ik ruik ineens sigarettengeur en wij roken niet?! Ooooh help!
PS We hebben inmiddels twee zwerfkatten rond de camper lopen, maar nog steeds geen hond.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 458
[author] => Maan
[cityName] => Trebinje
[travelId] => 524351
[travelTitle] => Rondje Balkan
[travelTitleSlugified] => rondje-balkan
[dateDepart] => 2019-09-21
[dateReturn] => 2019-10-27
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,trebinje
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 15-een-vleugje-bosnie
)
[17] => stdClass Object
(
[reportId] => 5061715
[userId] => 380217
[countryId] => 217
[username] => jirrypons
[datePublication] => 2019-07-31
[photoRevision] => 0
[title] => Update 6: The scars of war
[message] => We hadden ons voor onze aankomst in Bosnië & Herzegovina al voorgenomen, om ons wat meer te gaan verdiepen in de oorlog die het uiteenvallen van Joegoslavië ingeleid had. Na nog niet eens een volle dag in Mostar hadden we al genoeg tekens van de oorlog ontdekt. De eerste lessen zouden we krijgen in de enige plek waar oorlog thuishoort, in een museum.
Deze stop was er eentje die een flinke indruk achter heeft gelaten. Het museum van oorlog en genocideslachtoffers werd bemand door slachtoffers van de laatste, verscheurende burgeroorlog van de vorige eeuw. Er waren veel persoonlijke verhalen te lezen van slachtoffers, vaak geïllustreerd met objecten. Een gitaar, een schoen, een werkuniform. We lazen over de concentratiekampen, over kinderen die al spelende op straat door bommen werden getroffen, over de ondenkbare horror-daden van de Servische “gele wespen”, over Servische soldaten die verkleed als VN personeel de vluchtelingen van Srebrenica langs de 100 km lange “Death Road” gevangen namen (of erger), over gevangenen die door de Kroaten verkleed werden als Kroaten en met houten nep geweren dienden als menselijke schilden en over sluipschutters die iedereen (man, vrouw, kind) die in hun vizier kwamen neerschoten en vele andere verschrikkingen.
Het museum was niet heel groot en niet per se heel indrukwekkend als je erin stond, maar de inhoud pakte ons goed bij de lurven. Er werd een filmpje afgespeeld van de bekende brug (de Stari Most), die met meer dan zestig bommen door de Kroaten vernietigd werd. Het onheilspellende muziekje dat bij dit filmpje hoorde, achtervolgde ons door heel het museum. Ik kan het deuntje nu nog steeds vrij eenvoudig terug halen.
Aan de andere kant van het museum vonden we een kamer met alle namen, gezichten, misdaden en de straffen van alle veroordeelden van het Joegoslavië tribunaal. Ook dit maakte een bijzondere indruk. Onder deze ruimte waren nog verhalen tentoongesteld over diverse massagraven die tot de dag van vandaag nog steeds worden opgegraven. Het plaatje dat het meest bijbleef was dat van een moeder. Ze was acht maanden zwanger toen ze in haar buik geschoten werd. Haar ongeboren baby was nog duidelijk zichtbaar in haar stoffelijk overschot. Redelijk gechoqueerd en overweldigd liepen we het museum weer uit. Dit moesten we wel even verwerken. In het museum hadden we nog een button gekocht met de tekst “Make love, not war”, welke we op ons rugzakje gedaan hadden. In de letters waren een kruis, een Davidster en een maan-ster verwerkt.
Om alles te verwerken gingen we de marktjes van Mostar af tot we bij een grote moskee kwamen. Hier waren wat mannen en vrouwen aan het bidden, de zon stond nu immers op zijn hoogst. We konden de minaret (de toren naast de moskee) beklimmen dankzij een vrij lange wenteltrap. Een klom die beloond werd met een mooi uitzicht op de Stari Most, de oude brug, welke over de Neretva rivier heen gaat. Op de berg in het westelijke deel van de stad, was een groot, metalen kruis goed zichtbaar. Symbolen van wat deze stad ooit zo grof verdeelde.
De volgende stop was het Kajtaz huis, een Turks huis dat wel de moeite waard zou zijn om te bewonderen. De man die daar woonde was een afstammeling van de familie die dit huis gebouwd heeft. Het huis was ansich mooi, maar zijn verhalen maakte het de moeite waard. Bijvoorbeeld over het gescheiden vrouwengedeelte van het huis, hier woonden de vier vrouwen van de originele eigenaar. De eerste vrouw heeft altijd het meeste te zeggen, haar deurpost was daarom ook hoog genoeg om ongebukt onder door te lopen. Het vrouwengedeelte was ook het enige gedeelte met een keuken. Via een enkele deur (of misschien meer een luik, of een kast) konden de vrouwen de maaltijd dan richting de mannen schuiven.
Terwijl we wat worst, kaas, fruit en rakija (sterke drank, lekker op de vroege middag) van de man proefden, vertelde hij ook nog iets persoonlijks. Namelijk dat nationaliteit voor hem niks is. Toen de oorlog uitbrak was hij namelijk getrouwd met een Servische. Omdat hij zich toen als Bosniër zelfs in Servië bevond, vluchtte hij naar Zweden. Nu heeft hij een tweede vrouw, een moslima. Haar eerste man was een Kroaat. Nationaliteiten en religies gaan hier moeiteloos door elkaar heen. Als de instelling van heel Joegoslavië zoals die van deze man was, had wellicht een hoop ellende bespaard kunnen blijven.
Na ons bezoek staken we de rivier over naar de andere kant van de stad via een brug net ten zuiden van de Stari Most. Dit gaf dan weer een nieuw, erg mooi uitzicht op de oude brug. Onderaan de Stari Most was een klein stukje strand, waar mensen in de sterke stroming aan het pootje baden waren. Het water was ijskoud aan onze voeten, maar wel verfrissend. Een paar mannen sprongen vanaf een kleine verhoging het water in. Nadat ze boven water kwamen, moesten ze vervolgens rap tempo maken, om niet door de stroming gepakt te worden. Zij waren waarschijnlijk aan het oefenen voor een grote sprong vanaf de brug. Even verscheen er een potentiele springer bovenaan de Stari Most, maar de sprong van negentien meter het water in maakte hij uiteindelijk niet. Waarschijnlijk dankzij een gebrek aan donaties.
Onze volgende stop was een speciaal bier bar! We konden er van onze Oldbridz (het merk, erg lokaal bier dus) biertjes genieten tijdens een potje vier op een rij. Bij een relax Cubaans muziekje hebben we vervolgens zitten lezen en schrijven, tot het tijd was om te gaan. Na even snel wat gegeten te hebben bij ons appartementje, begonnen we aan een walking tour.
Deze begon bij het Spaanse plein, meteen een gedenkpunt aan de oorlog. Dit plein was namelijk opgedragen aan de Spaanse V.N. soldaten die hier hun leven hebben verloren. Rondom het plein waren veel restanten van de oorlog te zien. Onze gids had foto’s bij van vlak voor de oorlog, die hij vergeleek met het huidige beeld. We waren al best wat gevels met kogelgaten en ingestorte gebouwen tegengekomen in onze dagen hier, maar op deze manier was het allemaal nóg iets meer confronterend. Bijvoorbeeld dankzij het vervallen bank gebouw dat als sniper toren diende, de foto’s van een groot winkelcentrum waar nu zelfs niets meer van te bekennen was of het tien verdiepingen hoge appartementcomplex dat tegenwoordig aan het stadsbeeld ontbrak.
We kwamen ook het een en ander te weten over Bosnië & Herzegovina. Over hun drie presidenten (Bosnisch, Kroatisch en Servisch) die elkaar elke acht maanden afwisselen bijvoorbeeld. Maar ook over hun vlag, welke bestaat uit een gele driehoek, waarvan de punten de drie nationaliteiten van het land voorstellen. Tussen de communistische en Oostenrijk-Hongaarse stijl gebouwen (vooral de eerste soort waren veel herbouwd, gezien dit een stuk makkelijker is natuurlijk) door vonden we een weg naar het beste gratis uitzicht op de Stari Most. Precies het uitzicht dat we een paar uur al hadden gezien helaas! We hadden deze keer echter wel het geluk dat we iemand spectaculair van de brug af zagen springen. Als avondmaaltijd na de tour hadden we iets makkelijks. Central Grill heette het tentje. Het was gewoon wat vlees met brood en frietjes, prima voor dit tijdstip en deze prijs.
De volgende ochtend hadden we geen wekker, maar wel een ontbijtje met knakworstjes en ei. Met de auto gingen we die dag naar Bragaj, een Derwisjoord vlak naast de bron van de rivier de Buna. Deze rivier mondt uit in de Neretva, de natuurlijke scheidingslijn van Mostar. Het Islamitische gebedshuis deed met zijn witte muren en donker houten constructies denken aan het Turkse huis dat we in Mostar hadden gezien, maar dan beduidend groter. Vanaf een brug hadden we ons eerste zicht op het huisje, waar we de kou van het prachtige water goed konden voelen. De bron van het water was namelijk een karstbron, een van de grootste van Europa zelfs, wat inhoudt dat deze gevoed wordt door een ondergrondse waterloop.
De binnenkant van het 15de-eeuwse huisje deed ook denken aan de stop in Mostar, hoewel de inhoud wat uitgebreider was. De tapijten waren wederom mooi en het toilet had in dit geval een erg mooi dak, dankzij wat gekleurde openingen in het plafond. Weer buiten, maar nu aan de overkant van het water, hadden we nog tweede uitzicht op het huisje. Het idyllische beeld van het huisje op een verhoging boven het water, tegen een flinke rotswand aan, was prachtig. Kort na het huisje veranderde de waterstroom in een kleine waterval. We kregen er weer zin van om te gaan zwemmen, dus het was tijd voor de volgende stop!
Die stop was bij de Kravica watervallen. Met de offline kaart van Google maps kwamen we er prima en de weg zelf bleek ook nog eens goed te doen. De waterval wordt dankzij zijn hoefijzer vorm ook wel de Niagara van Bosnië & Herzegovina genoemd. Al dit stromende geweld werd daarna een vrij brede rivier, waardoor de stroming uiteindelijk mee viel. Mede hierom was er menig man lekker aan het badderen. Toch was het aan de kant vele malen drukker dan in het water. Toen we met zwemkleding aan de rivier in sprongen werd al snel duidelijk waarom, het water was namelijk verrekte koud!!
Om warm te blijven zijn we een rondje gaan zwemmen terwijl we genoten van het zicht op de meters hoge waterval. Weer uit het water kwamen we erachter dat we niet zo heel goed voorbereid waren, we hadden niks te doen. Maar gelukkig hadden we na bijna twee weken 24/7 samen nog steeds dingen om over te kletsen met elkaar. Nadat Sandra nog een paar rondjes had gezwommen, gingen we weer terug naar het appartementje. Na even schrijven en lezen, was het weer tijd voor avondeten. De Bosnische koekjes (een soort samengeperste gehaktbal) als voorgerecht smaakten erg goed, maar de visschotel die volgde viel wat tegen. Afijn, we konden onszelf troosten met een ijsje en uitzicht op de mooi verlichte Stari Most (jup, alweer). Dit was meteen afscheid, want de volgende dag gingen we door naar Sarajevo! Waar we gelukkig ook afscheid van namen, waren de twee eenpersoons bedjes met ouderwets veren matras (maar goed, wat kan je verwachten voor €10,- per persoon per nacht). Hopelijk wordt het volgende matras wat beter voor de nachtrust (en onze ruggen).
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2013-01-04 22:05:43
[totalVisitorCount] => 217498
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 1467
[author] => Jirry
[cityName] => Mostar
[travelId] => 523791
[travelTitle] => Roadtrip door voormalig Joegoslavië
[travelTitleSlugified] => roadtrip-door-voormalig-joegoslavie
[dateDepart] => 2019-07-20
[dateReturn] => 2019-08-14
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/380/217_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => update-6-the-scars-of-war
)
[18] => stdClass Object
(
[reportId] => 5061542
[userId] => 380217
[countryId] => 217
[username] => jirrypons
[datePublication] => 2019-07-30
[photoRevision] => 0
[title] => Update 5: Onderweg naar Bosnië
[message] => Toen we Split verlieten, hadden we exact tweeduizend kilometer gemaakt sinds Breda. We knalden op dag nummer tien van onze vakantie niet meteen de snelweg op maar gingen via Salona. Dit was de geboorteplaats van keizer Diocletianus. Het was toen de hoofdstad van de Romeinse provincie Dalmatia. De welvarende stad werd in de zesde eeuw geplunderd door de Avaren, waarna de inwoners van de stad vluchtten naar Split. Omdat er onvoldoende huizen waren in Split, is hier vervolgens creatief omgegaan met het oude paleis van Diocletianus. Een vluchtelingenstroom die dus het bijzondere van Split veroorzaakt heeft.
Via een smal bergweggetje kwamen we aan bij de ruïnes van het ooit machtige Salona. Het was lekker vroeg, negen uur. Er was geen toerist te bekennen, maar er werd wel her en der een hond uitgelaten. Met uitzicht op de ruïnes aten we ons ontbijt op, waarna we het een en ander gingen verkennen. We liepen door voormalige kathedralen waarvan de deurposten nog duidelijk zichtbaar waren. Een aantal pilaren die de gebouwen ooit omhoog hielden, stonden er zelfs nog. De ruwe vormen van de stad waren nog duidelijk zichtbaar, maar de natuur was ondertussen zijn eigen gang gegaan. Het badhuis, met een binnenplaats, kleedkamers en sauna-ruimtes, was ook nog erg herkenbaar. Zelfs de stenen banken in de kleedkamers stonden er nog. We liepen door de hoofdpoort van Salona richting het amfitheater. De ruïnes waar we doorheen liepen waren omringd door indrukwekkende bergen. In het verte zagen we ook het fort van Klis op een heuvel liggen, onze volgende stop.
Onderweg naar het amfitheater kwamen we nog een gat gevuld met sarcofagen tegen, welke bereikbaar waren via een smalle trap. Daarna stuitten we tussen de olijfbomen en wijngaarden op de restanten van een kerk. Deze was opgedragen aan vijf martelaren, welke in opdracht van keizer Diocletianus vermoord waren. Ook hier waren nog diverse sarcofagen zichtbaar. Eenmaal bij het amfitheater begon de zon echt goed te schijnen. Ons rondje was nu ook wel compleet zo en dus gingen we, na een grondige inspectie van het amfitheater, terug richting de auto. Hier in de buurt stuitten we nog op de officiële entree (dat bergweggetje was dus blijkbaar niet nodig geweest) en de restanten van nog een flinke kathedraal, die misschien nog wel het best bewaard was gebleven van alles.
Het fort van Klis was dus onze volgende stop. Ik had het fort al zien liggen toen we in Split aankwamen via de snelweg. Maar nu ik wist dat ook hier scenes van Game of Thrones opgenomen waren, moest ik er natuurlijk heen. En Sandra wilde ook wel. Vanaf het fort hadden we een prachtig uitzicht op Split en de zee. Dit fort heeft recent nog gediend als Meereen, de slavenstad die door Daenarys in Game of Thrones bevrijd wordt. De route waarlangs ze de slavenmeesters gekruisigd had, was duidelijk herkenbaar. Evenals diverse poorten en trappen waar ze met haar Unsullied soldaten gelopen had.
Terwijl ik daar vanuit een torentje zat te genieten van het uitzicht, hoorde ik ineens bekende muziek. Het blaasorkest dat zich ergens in het fort verstopt had, was het openingslied van Game of Thrones aan het spelen. En nog best goed ook! Voor de ingang van hun zaal vond ik Sandra terug (ik stuiterde het fort een beetje door). Toen we het orkest zaten te bewonderen, gingen ze nog over op muziek van Pirates of the Carribean. Wat natuurlijk ook paste bij het fort en het uitzicht op de lichtblauwe zee in de verte.
Dan nog wat historie. Dit fort heeft lang gediend als verdediging tegen het Ottomaanse rijk, welke in de 16de eeuw buurland Bosnië veroverd had. De Uskoks hielden het fort toentertijd, een soort piratenvolk bestaande uit vluchtelingen voor het Ottomaanse rijk. Ze zijn nooit militair verslagen, maar uiteindelijk wel verdwenen. Een bijzondere gemeenschap die ingericht was op oorlog, was het wel. Het was redelijk normaal dat vrouwen tot tien keer toe hertrouwden. Je man of zoon kon beter gestorven zijn op het slagveld dan een lafaard zijn…
Weer in de auto gingen we Bosnië & Herzegovina in. Via een mini grensovergang waar google maps ons heen stuurde. Het pad daar naartoe leek een weg die zelden gebruikt werd, maar we stonden toch weer even te wachten. Deze keer waren we natuurlijk voorbereid en lagen de paspoorten wél binnen handbereik. Onze auto verzekeringspapieren ook, iets waar andere toeristen minder voorbereid op waren. “International insurance card”, zo vervolgde de Bosnische douane-agent na een flinke riedel Bosnisch waar we geen woord van verstonden. Puur het feit dat het een groene kaart was, leek voor hem al voldoende. Zo kort keek hij ernaar en we mochten dus doorrijden. Achter hem zagen we een Franse auto geparkeerd staan. Vader stond naast de auto, handen in het haar met gematigde tot zware paniek in de ogen, terwijl vrouw en dochterlief de inhoud van hun Renault Scenic compleet op zijn kop aan het zetten waren. Waar oh waar hebben we die papieren gelaten?
Mostar gingen we in met een flinke helling naar beneden inclusief haarspeldbochten op een zandweg. Even wennen voor mij om daar te rijden, maar zodoende leert men. Qua verkeer in de stad was het ook wennen, Bosniërs rijden wat ruwer zeg maar en overal was vrij willekeurig geparkeerd. Toen we eenmaal geparkeerd waren bij een benzinestation, mochten we hier zelfs onze auto laten staan voor een paar dagen voor maar vijf euro! Wat een service! Maar voor noppes voor het appartement leek ons toch beter.
We hadden weer een klein appartementje, maar ook weer met airco! Hier konden we even bijkomen en daarna boodschappen doen, want we hadden een mini keukentje. Toen we het oude centrum in liepen, stuitten we al snel op de befaamde oude brug van Mostar. We liepen hier overheen naar Hindin Han, een restaurant dat ons aangeraden was door de eigenaresse van ons hostel. Ze hadden daar een wachttijd van twintig minuten, dus we gingen maar even een rondje lopen.
Weer terug was het toch allemaal wat drukker dan verwacht. Nadat we daar nog tien minuten stonden, kregen we een tafeltje binnen om te wachten. Met een halve liter wijn erbij was dit wachten goed te doen. Na een half uurtje kregen we dan toch eindelijk een tafel, een extra halve liter wijn van het huis en excuses. We overwogen nog om uit te leggen dat we een liter wijn tijdens het eten wat veel vonden, maar afijn, iets met een gegeven paard in de bek kijken.
Het eten was overigens echt uitstekend. Ik had kalfsvlees gevuld met kaas en ham in champignonsaus en Sandra zeebaars, welke fantastisch bereid was. Halverwege onze maaltijden switchten we, dit doen we wel vaker als we keuzestress hebben. Met wat baklava toe waren onze maagjes goed gevuld. Terwijl we na zaten te tafelen stonden er nog steeds mensen buiten op een tafeltje te wachten, onze timing was achteraf gezien dus best goed! De avond werd nog wel luid verstoord door een sprinkhaan van ongeveer zes centimeter. Deze kwam even hallo zeggen vlak voor Sandra haar neus, waarna we maar snel richting het appartement gingen.
Zodra het gebakken eitje er de volgende ochtend in zat, gingen we Mostar weer in. Mostar is in de Bosnische burgeroorlog flink geraakt. De stad was in deze tijd verdeeld, de katholieke Kroaten ten westen van de rivier en de islamitische Bosniakken in het oosten. De restanten van deze oorlog waren nu, vijventwintig jaar later, nog steeds duidelijk zichtbaar. Zo ook bij onze eerste stop, een moskee. Deze had van binnen minimale versieringen, wat vooral kwam omdat het dak compleet was ingestort in 1993. De man die ons hier binnen liet, liet zijn politieke mening een beetje los. Vroeger waren we een groot land, nu zijn we zes arme landjes. Iemand die dus wellicht terug verlangde naar het grote Joegoslavië.
Over het uiteenvallen van Joegoslavië zouden we op onze volgende stop veel leren, maar deze heftige stop bewaar ik even voor het volgende verslag. Hoe de rest van Mostar en omgeving beviel, lees je binnenkort!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2013-01-04 22:05:43
[totalVisitorCount] => 217498
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 793
[author] => Jirry
[cityName] => Mostar
[travelId] => 523791
[travelTitle] => Roadtrip door voormalig Joegoslavië
[travelTitleSlugified] => roadtrip-door-voormalig-joegoslavie
[dateDepart] => 2019-07-20
[dateReturn] => 2019-08-14
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/380/217_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => update-5-onderweg-naar-bosnie
)
[19] => stdClass Object
(
[reportId] => 5057336
[userId] => 427053
[countryId] => 217
[username] => Rob-en-Sil
[datePublication] => 2019-07-08
[photoRevision] => 0
[title] => 2019-3, Bosnië - Herzegovina
[message] => Maandag, 24-6-2019 alweer een hete dag, wolken loze hemel,32 graden, 2263 km
07.15 en de zon staat alweer hoog aan de hemel ons campertje te verwarmen. We gaan vandaag naar Mostar; Bosnië-Herzegovina. In het dorpje Slano steek ik de weg over en neem de Ž6228 richting Trnova. Het is een erg mooie route, maar het wordt steeds kleiner en de snelheid is ook dermate dat we vandaag wel ergens willen aankomen. We zien een marmer groeve en hebben een prachtig uitzicht over de Adriatische zee. we besluiten om toch maar de Ž6227 te nemen en komen langs een inham van de zee die helemaal bezaaid ligt met vlonders en netten van een viskwekerij. We komen uiteindelijk weer op de N8 en gaan richting de 10 km Bosnië die aan de kust liggen. Daarna passeren we weer de Kroatische grens. Bij Opuzen nemen we de N9 die tot net aan de grens gaat, wij gaan hier links en volgen een klein weggetje met het nummer Ž6218. Deze loopt langs de grens tot we plots bij een grens overgang staan. Dit stelt niet zo veel voor en de paspoorten worden amper aangekeken. De route is mooi, maar erg onstuimig en we zijn dan ook blij als we weer in de bewoonde wereld zijn aangekomen. De M-6 brengt ons net buiten Studenci naar de watervallen van Kravica. Als we daar aankomen krijgen wat anders te zien als verwacht. Na de entree ga je via een steile trap naar beneden om daar een mieren nest van mensen te zien. De waterval is erg mooi, maar er is geen ruimte voor al die toeristen die er op af komen. Natuurlijk moet er ook iets verdiend worden en is er een restaurantje gebouwd. Hutje mutje zitten de mensen aan het water. We hebben ons al omgekleed en gaan het water in………. Dit komt waarschijnlijk vanaf een bevroren gletsjer, aangezien het zo koud is, dat je er niet langer als 2 minuten in kunt blijven. Ook is er een beveiliger in een bootje voor het geval mensen door de kou bevangen worden. je kunt met een bootje de waterval tot 3 meter benaderen, maar we krijgen het hier benauwd en willen weg. Jammer, aangezien het er wel leuk uitziet. De camping die erbij zou zijn is er wel, maar we gaan toch liever ergens anders naartoe. We gaan maar naar Mostar en zien daar wel. Aangezien Bosnië niet onder de EU valt, hebben we hier geen bereik meer met de telefoon. Ik heb de hele reis met gegevens op Google Maps staan en die kan ik nu niet meer aan. Ik had nog een dorp in de planning die gebouwd was naar Ottomaans maat staven, alleen ben ik de naam kwijt. We belanden in Čitluk, waar we in de knel komen met de helse drukte van een bedevaartsoord. Nog nooit zoveel beeldjes van de heilige Maria gezien. Ook religie is dus niet meer als een commerciële instelling. We rijden nog verder terug naar Bijakovići, maar ook daar geen Ottomaans gehucht. Het blijkt achteraf gewoon in Blagaj te zijn. In Mostar aangekomen, krijgen we niet echt een goede indruk van de stad en kunnen ook geen goede camping vinden in de buurt. De enigste camperplek vraagt € 40,00 per nacht. Dit vinden we veel te duur, maar besluiten na zoeken toch maar even te gaan kijken. Het is een kleine plek langs een huis, maar wel direct bij de oude brug. Er staan 3 campers en enkele personen auto’s. Je kunt er ook voor € 5,00 per uur parkeren. We draaien er toch maar op, wat krapjes is, en wachten op de parkeerwachter. Wij vinden € 40,00 veel te duur en willen voor € 25,00 wel blijven staan. Dit kan echt niet, maar voor € 30,00 is het goed. We beseffen wel dat als we hier parkeren, we bijna hetzelfde kwijt zijn zonder overnachting en stroom. De jongen apped zijn baas om te handelen, maar we betalen toch de € 30,00 als we gezien hebben dat er een terras is met uitzicht over rivier de Neretva en het wereld beroemde bruggetje van Unesco. We bedingen nog een plekje tegen het huis, waar de meeste schaduw is en we vanuit ons bed de kogelgaten in de muur kunnen zien zitten. Als we gesetteld zijn, lopen we de Ulica Jusovina in. De straat to be in Mostar. De weg is alleen toegankelijk voor voetgangers en is een cement straat met keien belegd. Erg mooi aangelegd. Op de brug staan 2 personen in zwembroek die geld proberen te verdienen om van de brug af te duiken. We hebben ze het niet zien doen; misschien omdat ze € 40,00 vragen voor de stunt. We lopen door de krappe straat die bezaaid is met souvenir winkeltjes. We willen de wc thuis verbouwen en we zien een speciale lamp die we daarvoor kunnen gebruiken. De vraag prijs is € 35,00 volgens de verkoopster en daar willen we hem wel voor. Dan blijkt dat de oude man in het winkeltje het er niet mee eens is en hij wil € 45,00. Hij wijkt niet af en we lopen door. Bijna alle winkeltjes hebben wel van deze lampen staan, dus we komen er ergens anders wel eenzelfde tegen. Er volgen enkele Moslim gebeden via de luidsprekers van de minaretten in het oude centrum. Er staan er diversen en beginnen allemaal tegelijk te brabbelen in het Arabisch. We lopen binnen bij Koski Mehmed-pasina, aangezien dit echt ouderwets aan doet. Volgens het bord aan de straat is het al eeuwen oud. Volgens mij is het in 1995 nog kapot geschoten………. Desalniettemin, is het erg leuk om te zien. Ook hier is religie een commerciële instelling, want je mag voor € 6,00 de moskee in en voor nog iets meer de minaret bestijgen. Dat doen we niet en lopen weer verder. Bij restaurant Mio Pasto kunnen we op het terras zitten met uitzicht op de brug, maar dan wel van de andere kant. Voor € 20,70 eten we hier erg lekker en met de nodige drankjes. De ober verdiend en goede fooi en voldaan lopen we terug naar de oude brug. We hebben al een badge een pin en voor Sil een shawl gekocht en als we weer langs het winkeltje van de lamp lopen, gaan we naar binnen. Geen enkel souvenirshopje had hetzelfde als we hier hebben zien hangen en deze moet mee naar Nederland. Ik spreek meteen de oudere man aan, die de vader van de verkoopster blijkt te zijn en vraag of we het verschil kunnen delen. Na enig strubbelen gaat hij overstag en kunnen we onze buit mee naar buiten nemen. Tevreden lopen we terug naar de camperplaats. We hebben de hele vakantie al veel last van muggen en de benen en armen zien er niet uit. Ook in het binnen land blijven we er last van hebben. Krabben en deet spray helpen niet. De luiken en ramen blijven toch open, aangezien het zeer warm is in onze casa. We doen op het camperplaats terras nog een afzakkertje en gaan dan slapen.
Dinsdag, 25-6-2019 hete dag, 31 graden, 2428 km
06.45 uur en ik moet naar de wc. Aangezien het gisteren nogal druk was op de oude brug, heb ik niet willen dronen. Na de wc neem ik mijn vliegmachine en ga naar beneden naar de rivier. Ik maak hele mooie opnames en vlieg onder de burg door. Daarna vlug weer terug naar de camperplaats. Ons volgende doel is Sarajevo en daar geven ze vandaag nogal slecht weer aan. We gaan via een omweg naar Sarajevo en hopen dan dat het onweer verdwenen is. Een stukje naar het zuiden ligt de M6.6 en die leid tot Gacko. Dit is een hele mooie route en niet erg druk. Ook komen we hier langs…………. Blagaj…………… het Ottomaanse dorp waar we gisteren naar op zoek waren…………….. Bij Gacko aangekomen, zien we een hele grote steen groeve en bij het bordje van de bebouwde kom staat een bord met “verboden te fotograferen”……………….. het geheel ziet er ook niet heel erg jofel uit en het proeft direct naar corruptie en zaken die het daglicht niet kunnen verdragen. We stoppen in het centrum om wat foto’s van de Orthodoxe kerk en moskee te maken. Sil voelt zich hier niet prettig en het lijkt wel op een enge film uit het oude Stalinistische bolwerk. We gaan verder en komen in het prachtige Sutjeska National Park. Je kunt nergens van de weg af, behalve op kleine parkeerplaatsjes, dus alleen maar genieten van moedertje natuur. Het is hier prachtig gewoon, nog ongerepte natuur. We blijven de M20 volgen tot aan Foča en nemen daar Auto Kamp Drina. Deze camping aan rivier de Drina is nog niet zo oud en word geleid door een complete familie. Er is groen gras en ademt rust en gemoedelijkheid uit. We plaatsen ons busje aan de waterkant en verkennen het sanitair, wat in prima staat is. Ook trek ik mijn zwembroek aan en neem een duik in de rivier………….. d.w.z. ik probeer het. Het is zo ijskoud dat je benen tegen beginnen te stribbelen. Ik overspoel me met het koude water, zodat ik toch nog afgekoeld ben en neem dan de benen terug naar de luifel van de camper…………. Tijd voor een pintje. We eten aan de camper en als we gedoucht hebben, nemen we plaats in het gezellig restaurantje van de camping. Iedereen die op de camping staat is aanwezig. We leggen een kaartje en luisteren naar de ( in onze ogen) perfecte muziek voor een leuk avondje. Over de rivier hangt een deken van mist en als het te klam wordt, gaan we naar ons bussie.
Woensdag, 26-6-2019 hete dag, 29 graden, 2541 km
07.10 uur. Het heeft vannacht flink geregend en gelukkig hebben we de stoelhoezen binnen gelegd. We hoeven vandaag niet ver. Na het ochtend ritueel en de rekening te hebben voldaan, gaan we weer op weg. De E-762 nemen we enkele km’s terug voorbij Foča, om daar richting Sarajevo te gaan. Ook hier is de route een lust voor het oog. Weinig verkeer en overal om je heen de bergen. We rijden onder overhangende rotsen door en passeren diverse tunneltjes. In Sarajevo aangekomen, gaan we eerst naar de Tunnel of Freedom. Deze is gegraven in de belegering van Sarajevo om voedsel, mensen, wapens en brandstof te smokkelen onder het vliegveld door. Er hangen in de video ruimte veel persoonlijk woorden van mensen die door de tunnel het leven is gered. Dit alles is zeer indrukwekkend, zeker ook omdat we dit zelf allemaal op de tv hebben mee bekeken en nu staan we hier zelf. Dit zorgt voor de extra impact. Als we de tunnel ook hebben doorlopen en de video’s hebben bekeken, gaan we weer verder. Er zou een camperplaats goed aangeschreven staan via de ACSI. We volgen de route, die boven naar een berg top voert. Bij de plek waar we moeten zijn, staat er met wat verf likken “camp x” op de poort. De oprit duikt naar beneden en erg veel plek heb je niet. Iets verderop zou nog een plek voor de grotere campers zijn, maar ook daar is niet veel te vinden. Ons volgende plekje geeft ook al problemen, want we staan in een heel klein achteraf steegje en durven de weg rechts niet in te draaien, omdat we bang zijn dat we vast rijden, zo smal is het. We gaan terug naar de stad en zoeken camping Oaza op. Dit is achter een hotel gelegen. De navigatie heeft er wat problemen mee, aangezien we in een achteraf straatje op het einde komen te staan. Met behulp van Google Maps op de telefoon gaat het beter en rijden we er direct naar toe. Een prachtig veld en we hebben ook nog eens de beste plek met de meeste schaduw gevonden. Er staan diverse huisjes en een veel belovend restaurant. Als we gesetteld zijn, lopen we naar de andere kant van de rivier en nemen de metro naar de stad. Deze is oud, vol, heet en langzaam. We komen er wel en als we uitstappen, staan we direct bij de grootste toeristische trekpleister. De bazaar Baŝčarŝija is al ruim 500 jaar de plek waar alles werd verhandeld. Nu is het een plek vol met souvenir winkeltjes en restaurants. Ook is er de grootste en oudste moskee van Bosnië-Herzegovina. Ik ben nog nooit in een moskee geweest en ga dat vandaag voor de 1e keer doen. Sil besluit dat ze principieel niet mee gaat, aangezien alles is bedekt met sjaals, boerka’s en lange gewaden. Behalve de hitte is het ook tegen ons normaal denken in. Je moet de schoenen uit doen en bij binnenkomst ligt er een loper van plastic waar je overheen kunt lopen. Er is niemand en het is net als in een kerk vooral de architectuur die het voor ons interessant maakt. Qua religie heeft het voor ons bij geen enkel geloof waarde. We kopen een pin, ansichtkaarten en vinden dat we dan lang genoeg door de hitte hebben gesjouwd. We gaan weer op zoek naar de metro en komen langs de Latin Bridge, met daarachter het Ad Mejdan park. De schaduw trekt ons nog aan, maar dan is het gedaan. De metro heeft maar een 1 route, dus je kunt niet verdwalen. Ons kaartje van daarstraks is niet meer geldig, maar de bestuurder geeft niet erg veel begrijpende informatie. Gelukkig geeft een andere passagier ons die wel en voor € 0,80 euro kopen we opnieuw een kaartje. Dit ook omdat er veel gecontroleerd wordt op zwart rijden. Op de heen weg en nu op de terug weg ook alweer. Bij terug komst op de camping nemen we een douche en gaan dan naar het restaurant. Het is erg druk en we moeten wel lang wachten. Voor € 22,00 euro eten we met z’n tweeën en hebben daar ook nog diverse drankjes bij. Kunnen ze bij ons nog iets van leren. We liggen er vroeg in vandaag, morgen hebben we een reis dag.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2016-04-11 10:51:15
[totalVisitorCount] => 240130
[pictureCount] => 8
[visitorCount] => 801
[author] => Rob
[cityName] => Sarajevo
[travelId] => 523518
[travelTitle] => 2019, Kroatië + Bosnië - Herzegovina
[travelTitleSlugified] => 2019-kroatie-bosnie-herzegovina
[dateDepart] => 2019-06-14
[dateReturn] => 2019-07-05
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/122/895/386_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/427/053_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 2019-3-bosnie-herzegovina
)
[20] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051566
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-28
[photoRevision] => 0
[title] => 82. De laatste BAM's
[message] => Tegenover de parkeerplaats bleek een pekara te zitten die zowaar nog open was en ook nog een broodje voor ons had. Mooi, want we hebben alleen nog maar ontbeten en het is inmiddels 18.30 uur! Omdat we toch al een plekje weten om te overnachten, besloten we nog even een grote supermarkt in Capljina te zoeken. Maar op een gegeven moment waren we de stad al weer uit en hadden we alleen een megagrote DM (drogist) gezien. Tja, dan gaan we toch maar weer terug. Nu hebben we nog tijd en morgen niet meer.
Even later stonden we voor een groot gebouw wat voor een soort warenhuis door zou kunnen gaan. Parkeren ging fluitend en even later liepen we er naar binnen. Wow, dit was nog een zaak met een zwaar communistisch tintje. Hij was ontzettend groot en de rekken kleding stonden dicht op elkaar en waren tientallen meters lang. De kleding oogde veelal somber, armoedig en zwaar oubollig. Oké, duur was het niet, maar of je überhaupt in gevonden wilde worden, was nog maar de vraag.
In de hoek met speelgoed, prullaria, handdoeken en weet ik veel wat nog meer, vonden we echter nog wel kleine tasjes die precies aan Gerards heuptas passen en ideaal zijn voor de vele batterijen voor de camera’s. Ik vond tussen de vele deprimerende kledingstukken zowaar nog een leuke cape en bij de eronder gelegen supermarkt konden we voor onze laatste Bosnische Marken precies nog één liter rakija kopen! Zo, de BAM’s – of eigenlijk de KM’s (convertibele Marken) zijn op en wij hadden toch nog even geinig gewinkeld.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 378
[author] => Maan
[cityName] => Čapljina
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,capljina
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 82-de-laatste-bam-s
)
[21] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051564
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-27
[photoRevision] => 0
[title] => 81. Pocitelj
[message] => Nadat we heerlijk wat droogs aangetrokken hadden en ook weer licht ontdooid waren, reden we dan terug naar Pocitelj. Dit stadje is in de 12e eeuw gebouwd en heeft een oriëntaalse uitstraling. De parkeerplaats van het stadje dat tegen een heuvel aangeplakt ligt, was een vaag terreintje waar ook vele kleine handelaartjes met fruit stonden, waar de bus stopte, waar de zwerfkatten tikkertje deden en zowaar ook nog een paar auto’s geparkeerd stonden. Nou, dat kan toch niet heel toeristisch zijn? We liepen een stukje terug langs de weg om het pad naar boven te kunnen nemen. Het stadje zag er niet al te groot uit, had veel witte huisjes met zo’n typisch Ottomaanse uitbouw op de eerste verdieping en in het midden stond een moskee met een uitzonderlijk hoge minaret, die leuk bewerkt was. Erachter stond een grauwe, hoge klokkentoren en helemaal boven op de berg lagen een burcht, wat torens en een arsenaal. Die laten we fijn liggen!
Aan de voet van het kleine stadje stonden nog wat handelaars voor hun souvenirwinkeltjes. Ai, op zo’n moment is het jammer, dat je dan de enige toerist bent, want dan willen ze je meestal naar binnen trekken. Maar hier viel dat gelukkig reuze mee. Eigenlijk wilden we nog graag een koperen koffiekannetje kopen voor bij ons nieuwe Turkse theeservies met de gekleurde glaasjes. Wij gingen dus spontaan naar binnen bij de eerste tent en waren verbaasd over het gigantische aanbod. Eén hele zijwand stond vol met alleen maar van die kannetjes in allerhande kleuren en maten, variërend van kaal tot rijkelijk versierd! Tot mijn blijdschap had hij er zelfs een paar in de kleur van het brons aandoende theeservies. Dat was nog eens mazzel, want die had ik in Mostar niet gezien. Ik had er daar ook niet heel erg opgelet. Maar wat tegenviel, was de prijs. Aanvankelijk besloten we dan ook om het niet te doen en liepen we weer verder. € 30,00 voor een koperen kannetje waarvan ik me waarschijnlijk thuis al afvraag, wat ik er in hemelsnaam mee aan moet. In het tweede winkeltje gingen we echter ook naar binnen voor vergelijkend warenonderzoek. Hier waren de kannetjes weliswaar ietsjes goedkoper, maar ook veel minder mooi. “Geer, als we nu die zilverkleurige suikerpot uit Mostar eens aan die eerste handelaar verkopen en wij dan bij hem zo’n kannetje kopen?” “Hé, goed idee, dat doen we!” Wij waren al voorbereid, want de suikerpot in de verkeerde kleur zat al in onze rugtas.
“Zdravo, daar zijn we weer!” We vertelden hem ons plan. Hij vond dat aanvankelijk drie keer niets, maar een tijdje later was hij al bijna om, ware het niet dat wij in Mostar nogal getild bleken te zijn qua prijs. We kregen er nog niet de helft voor van wat wij ervoor betaald hadden! Hij liet het ons zien, door van een ander schap precies zo’n suikerpotje met prijsje vandaan te halen. Hij wilde ons er zijn prijs voor geven, wat logisch was. Maar dat vonden we toch niet leuk. Na een beetje kletsen en onderhandelen kwamen we even later toch op een iets betere prijs uit en liepen we met een leuk koffiekannetje naar buiten.
Zo, en dan nu die stad even bekijken. Onderweg probeerden twee oude, zwaar opgedirkte dames ons nog flesjes granaatappelsap aan te smeren. Jemig, ik schrok me naar, ze zagen eruit als poppen en ineens begonnen ze te praten! Dat heb ik weer. We namen het risico niet. Waarschijnlijk is het sap met water aangelengd en daar kunnen wij niet tegen. We willen niet ziek worden.
De trap met zijn brede treden was qua steilheid wel te doen, maar qua bestrating was het crime! Wat een scherpe, grote stenen! En waar is het cement gebleven wat ertussen hoort te zitten? Tja, mijn gympen waren zeiknat, dus ik kon weer fijn op mijn sandaaltjes, waar je elk steentje doorheen voelt. Joepie.
Volgens het boekje was het een 12e eeuws stadje. Nou, zo zag het er ook wel uit. Stokoude paadjes die zich al slingerend een weg baanden naar de hoger gelegen moskee en voor de liefhebbers de nog veel hoger gelegen ruïne van de burcht. Langs het pad stonden muurtjes of wanden van huizen in dezelfde kleur als het pad. Erlangs tierden nog wat vijgen- en granaatappelbomen en hier en daar een palm. Al snel zagen we onder ons de vele koepeltjes van de medresse, de karavanserai en het badhuis. Zo te zien, hadden we daar echter een ander pad voor moeten nemen. Eerst de moskee dan maar.
Een mooi, crèmekleurig gebouw met fraai gebeeldhouwde ramen, waarvan er geen twee identiek waren. Deze Sisman Ibrahim-pasamoskkee uit 1562 zou opvallend moeten zijn door zijn lange en fraai versierde minaret. Het is dat het in het boekje stond, anders was de lengte mij niet opgevallen.
Onder de koepels van de entree zat notabene een handelaar! Lekker in de schaduw en bij regen ook lekker droog, maar toch vonden wij het niet echt kunnen. En toen we de moskee binnen liepen, wat gewoon zonder hoofddoek mocht, bleek dat hij de moskee zelf doodleuk als opslagruimte gebruikte, want het stond vol met rekken en allerlei prullaria! Alleen in de vensters lagen nog korans en andere stichtelijke boeken. Wij dachten nog even, dat deze moskee misschien niet meer als zodanig gebruikt zou worden, maar even later kwamen er twee mannen naar binnen die begonnen te bidden, gevolgd door nog enkele anderen. De moskee had een mooi tapijt, de bovenhoeken van het gebouw waren ook best fraai, maar verder waren de muren en de koepel kaal. Hij gaat geen toptiennotering halen. Wij stonden dan ook vrij snel weer buiten.
Het was best een aardig stadje, maar wij hadden er meer van verwacht. Het leek helemaal uitgestorven en veel sfeer had het niet. Misschien ook omdat het zwaar bewolkt was? Echt genieten was het niet. Wij hadden weer een bruisend stadje verwacht, een soort Mostar in het klein. Lekker veel geuren en kleuren en een Turks theetje drinken al dan niet met baklava of vijgencake. Nou, dat zat er dus niet echt in.
Na nog een poes reiki gegeven te hebben, kwamen we via een ander romantisch pad weer beneden. Wij helemaal blij dat we de ingang van de Han gevonden hadden, bleek ie op slot te zijn. Helaas voor ons waren hierdoor ook de medresse en het badhuis niet meer te bezoeken. Jammer. En zo doofde onze reis ineens heel snel uit. Tja, dit was het dan. Maar, we hebben in ieder geval nog een leuk kannetje kunnen vinden!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 418
[author] => Maan
[cityName] => Počitelj
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,pocitelj
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 81-pocitelj
)
[22] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051560
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-27
[photoRevision] => 0
[title] => 80. Water, water en nog meer water!
[message] => Heerlijk hoor om een camping voor jezelf te hebben! Wat was het trouwens lekker om weer zin in muziek te hebben! Ik was dat gevoel al heel lang kwijt en had eigenlijk niet gedacht, dat het nog terug zou komen. Wel dus! Ik kon het dan ook niet laten om vanmorgen dat leuke liedje nog een keer te doen. Hier kan het!
Wat hebben we ontzettend veel mazzel met de overnachtingen gehad. Volgens mij was elke nacht rustig! Wat een verschil met vorig jaar, toen we van de gekste dingen steeds wakker werden. Dit bevalt toch beter. Hoewel we al op eind september zitten, blijft het maar fantastisch weer. Super! Wel een raar gevoel, dat dit onze laatste echte vakantiedag is. Morgen moeten we kilometers gaan vreten. En geen dieetversie!
Op weg naar de douche met hartstikke warm water – hoe luxe wil je het hebben – zag ik wel 10 salamanders en ze maakten niet echt veel aanstalten om hard weg te rennen. Jasses. Gelukkig zaten ze niet in de douche. Dat heb ik eerst maar eens gecheckt. Dat moest op de Cookeilanden ook steeds en op een dag stond ik daar onder de douche, wilde mijn haar uitspoelen en toen zat er een hele grote pal boven me! Vreselijk! Ik ben keihard het strand op gerend. Mazzel, dat ik dat toen nog kon. Maar goed, hier was de kust veilig voor deze dappere dodo.
Op die beesten na was het een beste plek. Mooi aan het smaragdgroene water, water en stroom bij de hand, een bar, die nu dicht was en waar je anders leuk aan het water had kunnen zitten. Nu waren de enige bezoekers een stel gele paddenstoelen in de oude olijfboom. Wel apart!
Vandaag zouden we nog een Ottomaans stadje en misschien een waterval gaan bezoeken. En sinds die rot zigeuners van zondag heb ik steeds lichte stress om ergens heen te gaan. Zo ook vandaag. Onderweg bij een autokerkhof zagen we ook nog een gribuszooitje waar een paar zigeuners woonden. We reden dan ook fijn door. Ook hier was de rivier waar we langs reden weer schitterend groen. Zo zie je nooit smaragdgroene rivieren en zo zie je de hele vakantie niet anders? Ik wist niet dat we zulke mooie rivieren in Europa hadden.
We rijden inmiddels hoog en onder ons zien we de laagvlakte langs de rivier met schier eindeloze wijngaarden. Toch zie je in de winkels weinig Bosnische wijn. Of het staat niet op het etiket. Ook zagen we vandaag weer een paar lavendelvelden. In Bosnië schijnt nog een kruidenplukcultuur te heersen volgens het boekje. Dat boekje is echter al 10 jaar oud en bovendien is alles wat met landbouw te maken heeft, zo ongeveer onmogelijk gemaakt door de burgeroorlog. De velden schijnen nog zeer gevaarlijk te zijn in verband met de vele mijnen die nog overal op het platteland moeten liggen. Steden en herstel van wegen gaat voor. Nou, de wegen zijn hier eindeloos veel beter dan in Montenegro! Heerlijk dat het overal gewoon tweebaans is! Wat wel jammer was, was dat de lucht steeds meer betrok. Het werd steeds donkerder. We besloten om eerst maar naar de waterval te gaan en later weer terug te rijden naar Pocitelj.
Het was vanaf de rustige parkeerplaats niet al te ver lopen en onderweg hadden we een aardig uitzicht op het waterspektakel. Waardeloos dat onze camera’s steeds raar doen. Bovendien konden we aanvankelijk niet echt mooie foto’s maken, omdat er steeds bomen voor stonden. Bah! Later werd het iets beter. Echt heel enthousiast was ik niet. Maantje is te moe en/of zit vol. Gelukkig ging het later beter.
Van een hoogte van zo’n 25 meter stort het water van de Trebitzatrivier zich hier enthousiast naar beneden. En niet in één waterval, nee het is een hele rij! In het voorjaar is het misschien wel één hele aaneengesloten waterval van 100 meter breed!
Beneden aangekomen, bleek het best druk te zijn en hadden de oude, nog net niet vervallen restaurantjes behoorlijk wat klandizie. Ook bleek hier dat je niet tot onder de watervallen kon komen omdat er een groot meer voor lag. Wel kon je hier een poot uit laten draaien, door je op het smalste stuk voor € 5,00 per persoon in een halve minuut over te laten zetten. Die prijs was echt belachelijk. We hadden al entree moeten betalen, wat we al stom vonden, parkeergeld voor de auto en nu dus ook nog voor een bootje om je in 30 seconden over te zetten? Ik dacht het niet. Daar zijn we principieel op tegen.
De man van het bootje zei, dat we ook door het water heen konden gaan lopen. Tja, Gerard had weliswaar zijn jezussanddalen aan, maar we vreesden toch het daarmee niet droog te gaan redden. Even later zagen we andere mensen ook door het water waden met de tassen hoog boven zich. “Geer, zullen we dat dan doen?” En tot mijn stomme verbazing hoefde ik hem niet eens zo heel erg over te halen. Het leek hem koud en zijn kleren zouden nat worden en zou de camera wel droog blijven, maar al gauw leek het hem toch wel een goed idee. “Geer, het gaat toch straks regenen, dus nat word je toch wel. Je kunt je T-shirt oprollen en dan blijft hij net droog (ja, bij hem wel….) en straks in de camper trek je gewoon weer iets droogs aan. En anders ga je eerst even zonder de rugtas om te kijken of het niet te glad is?” Hij vond het zowaar allemaal goede ideeën en al snel liep Gerard naar de plek van de boot om het water in te stappen. “Aaaah, dit is koud!” Maar qua bodem bleek het prima te lopen en al snel was hij halverwege. “Hé schat, kom je niet terug om je tas te halen?” Dat deed hij.
Ik deed mijn jurkje en rokje in de tas en besloot in mijn lange hemd en op mijn gympen de doorsteek te maken. En zo liepen we even later in het koude, heldere water tussen de vele vissen door naar de overkant. Ik vond het wel wat hebben. Een soort jungletocht voor dummies of zo.
Het was gaaf om aan de overkant te zijn. Hier konden we veel betere foto’s maken. Ik werd alleen steeds gevraagd om foto’s van andere mensen te maken. Dat komt echt door het toestel wat ik nu heb. Vroeger renden ze altijd naar Gerard?! Maar ik vond het niet erg. Ik had leuke gesprekjes met de mensen en vooral die ene vent uit Australië vond mij helemaal awesome! Zeker omdat ik met kleer en kruk en al door het water was geploeterd?
“Hé, allemaal kringetjes op het water?! Nee toch?” Ik keek eens naar boven en ja hoor, het was begonnen met regenen. Hoewel wij inmiddels al nat waren, besloten we toch maar terug te gaan. We kunnen nu toch geen foto’s meer maken, want de lens wordt steeds nat en we kunnen hem nergens meer mee droog maken…. En zo gingen jut en jul weer door het water heen terug naar de overkant. In het water, boven ons water en achter ons het geruis van de vele, gave watervallen!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 393
[author] => Maan
[cityName] => Mostar
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 80-water-water-en-nog-meer-water
)
[23] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051556
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-26
[photoRevision] => 0
[title] => 79. Vuurwerk
[message] => Na onze favoriete potjes Jambo en Machu Koro, waarin ik meestal het onderspit delf tegen Maan die mij meestal net iets te slim af is, volgde er geheel onverwacht nog een daverend slot.
Onder het spelletjes spelen hebben we meestal wel iets van muziek opstaan. Dit keer was het Montenegrijnse muziek. Een trio van drie muzikanten speelde vrolijke Balkanmuziek die duidelijk Russische invloeden had: langzaam en melancholiek inzetten en dan geleidelijk het tempo opvoeren, waardoor je de neiging hebt om mee te gaan bewegen.
Nadat Maan verrassend genoeg haar grote achterstand bij Machu Koro had omgezet in een overwinning, pakte ze haar één-euro-fluit van de Wibra en begon het trio muzikanten te versterken. Al snel had ze de toonladders van hun eerste nummer te pakken en barstte het geweld los.
Het was een feest om haar zo los te zien gaan. Met haar Russische pet op had ze zo live met hun kunnen meespelen. Dan had het nummer nóg meer pit gehad. Haar snelle vingers die over de gaten lijken te dansen. En dan die olijke, ondeugende ogen erbij… Oh, wat was het een genot om Maan zo blij en vol passie dit nummer te zien spelen. Diverse keren heb ik de cd teruggezet op nummer 1 en zag ik haar extase alleen maar toenemen. Ze ging helemaal uit haar dak.
Als de Duitsers nog op onze camping gestaan hadden, waren ze zeker komen meedansen. Wat gaaf om Maan na jaren ellende weer eens zo gelukkig en blij te zien. Wat was dat lang geleden.
Het was in vele opzichten een spetterend vuurwerk op onze mooie vakantie, waarin we het geluk weer teruggevonden hebben. Bedankt Maantje!!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 678
[author] => Gerard
[cityName] => Mostar
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 79-vuurwerk
)
[24] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051555
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-26
[photoRevision] => 0
[title] => 78. De tekija van Blagai
[message] => Het zal vast niemand verbazen, dat wij zwaar uitgewoond wakker werden. Maar wel met een stevige glimlach! Wat hadden we het gisteren geweldig in Mostar! Deze stad is bij ons met stip in de top drie van de mooiste / leukste steden binnengekomen. Misschien zelfs wel op één! Veel verder dan het bed opmaken, havermout eten, douchen en een praatje met de leuke eigenaar maken, zijn we dan ook niet gekomen. Deze van origine Hollandse trekvogels waren echt brak!
Aan het begin van de middag reden we naar de parkeerplaats van de tekija in Blagai. Hemelsbreed maar een paar kilometer van de camping. Hooguit twee. Wij gingen toch maar met de camper. Ik hou anders geen voeten meer over!
Wij schrokken aanvankelijk van de parkeerprijs, maar de getallen bleken in de Bosnische KM te zijn en wij dachten in euro’s. Dat scheelde meteen 50%. Er stonden maar liefst drie kereltjes bij een hokje om een parkeerplaats te managen voor hooguit 20 auto’s. Misschien een leuk baantje voor de Duitse Ernie. Toen ze doorhadden, dat we een rolstoel hadden, werd er door de aanvankelijk norse man meteen gebeld en even later mochten we nog een flink stuk doorrijden naar de parkeerplaats voor het complex. Dat is mooi en het scheelde meteen de nodige stalletjes.
Maar goed, wij kregen er evenwel nog zat te zien. Ook hier veel Bosnische koffiekannetjes met kleine kopjes, setjes bijzondere glazen op een koperen bord, wat shawls en natuurlijk de Herzegovijnse honing. Op de hele Balkan word je zo ongeveer doodgegooid met dit gele goud en hebben heel veel mensen wel een paar bijenkasten, maar de honing is veel duurder dan bij ons. Leve de logica.
Even later stonden we dan voor een klein gebouwtje vlak onder de hoge rotswand. “Jemig, is dit alles? Dit gebouw heeft hooguit 1 kamer?” Maar nee, het bleek alleen de souvenirwinkel maar te zijn. Via een romantische poort met dikke, donker houten deur en een paar trappetjes van natuursteen en onderweg nog een aantal bordjes met sierlijke Arabische tekens, waar je overigens niets van bakte, kregen we uitzicht op het derwisjenklooster. Het is een fraai, wit, hoog huis met donkere, houten kozijnen, veel ramen en zo’n typisch Turkse uitbouw. Helemaal beneden was een balkonnetje gemaakt boven de prachtige smaragdgroene rivier, die na kilometers ondergronds gestroomd te hebben, hier voor het eerst het daglicht ziet. In de reisgids staat dat het een magische plek is en dat het water uit een 200 meter hoge rotswand komt zetten. Wij dachten, dat het een soort spectaculaire waterval zou zijn. Niet dus, het stroomde gewoon onderaan een grot uit! Maar zeker als je aan de overkant van de rivier zou staan, is het inderdaad een prachtig plekje!
Een 17e eeuwse Osmaanse sultan was destijds ook erg onder de indruk van deze plek en liet toen deze tekija bouwen in Turkse barokstijl. Het is een van de weinige nog in oorspronkelijke staat gebleven derwisjenkloosters in Bosnië-Herzegovina. Zeker voor die tijd was de tekija bijzonder luxueus ingericht en had het zelfs al vloerverwarming en volgens mij bedoelen ze niet de stapels kleden die er overal op de grond liggen. Tegenwoordig doet dit gebouw dienst als museum, maar één keer per jaar komen de derwisj-monniken nog bij elkaar op deze plek.
De profeet Mohammed was weliswaar gekant tegen de christelijke traditie van kluizenaars en celibatair levende monniken, maar had tegelijkertijd ook veel bewondering voor hun ascetische manier van leven, waarin bidden, waken en vasten de hoofdrol speelden. Daarom kwam er binnen de Islam al snel een stroming, die de nadruk legde op de zoektocht, die je als individu moest ondernemen om Allah te vinden. Volgelingen daarvan wijdden zich aan deze taak en trokken zich terug uit het maatschappelijke leven. Deze stroming wordt het soefisme genoemd. Ze deelden een afkeer van het dagelijkse leven, met zijn onrecht, oorlogen, tegenstellingen tussen arm en rijk en starre godsdienstpraktijken. Soefi’s leidden een leven waarin ze via een aantal stadia van perfectionering, namelijk berouw, onthouding, zelfverloochening, armoede, geduld, vertrouwen in Allah en acceptatie van Allahs wil tot de ware kennis van Allah kwamen.
Soefi’s trokken alleen of in kleine groepen grond. Soms werkend en soms levend van aalmoezen. Het soefisme is een individuele vorm van godsdienstbeleving, maar in de middeleeuwen verzamelden kleine groepjes (zowel mannen als vrouwen) zich vaak rond geestelijke leiders, met wie ze als discipelen leefden en geloofsriten deelden. Vanaf de 12e eeuw ontstonden er formele geloofsgemeenschappen met vaste riten en leefregels. Een van dit soort gemeenschappen was de derwisj-orde. Derwisjen trachtten tot de ware kennis van Allah te komen via emoties en toestanden van extase. Om die op te wekken werden middelen als hypnose (door de geestelijk leider), muziek en ook drugs gebruikt. Há, dus niet alleen de zogenaamde Hollandse tulpenbollen komen uit Turkije. Tijdens de trances werd gedanst en vooral in de vorm van wervelende pirouettes. Hierbij werd ook geschreeuwd. Op die manier kwam men tot een ‘herinnering van het Ware.’
Hoewel zij dus blijkbaar van muziek, dans en emoties hielden, stond er nu op de borden dat je stil moest zijn. Ook moest je je schoenen uitdoen, een lang en groot schort omwikkelen als je kleding hooguit tot de knie kwam en de vrouwen moesten ook een hoofddoek om. Maar eerst nog maar even een trap naar beneden af om een kijkje op het balkon net boven de blauwgroene rivier te nemen. Ook kon je vanaf hier heel goed de groene grot zien, waar de rivier naar buiten stroomt en al snel met veel geraas de talrijke restaurantjes passeert. Wij vonden de verbodsborden bij het balkon vooral origineel. Verboden te zwemmen dan niet, maar verboden muntjes in het water te gooiden, verboden voor alcoholische versnaperingen en verboden te vrijen of innig te omhelzen zeker wel. Die hebben wij met verkeersles nooit gehad.
Daarna gingen we het kloostertje in en moest iedereen zich bedekken met schorten en shawls wat vooral bij de groepen tot grote hilariteit leidde. De muren waren wit, het hout was bijna zwart en overal lagen bonte kleden op de grond. Zelfs op de trappen naar boven. De eerste kamer was vast geen danskamer. Daar nam een meterslange, voornamelijk met rood beklede hoekbank twee wanden van de ruimte in beslag. In een andere wand waren kasten gemaakt, waarvan je alleen de donkere, houten, mooie voorkant zag. Wauw, die muur moet aardig dik zijn! Boven de bank bevonden zich tal van mooie ramen achter net zo veel nissen, van waaruit je een prachtig uitzicht over de rivier had. In enkele nissen stonden fraaie, houten boekenstandaards met boeken in het Arabisch. Het ziet er indrukwekkend uit, maar voor ons is er werkelijk geen touw aan vast te knopen. Ik zie zo’n kamer thuis trouwens helemaal zitten. Dan nog een paar van die prachtige Turkse soort glas-in-loodramen erbij! Ja, dat lijkt me wel wat. Verder was er een gebedskamer met een bidkleedje voor een grote koran, een kamer met een tombe in een huisjesvormige structuur (ofwel twee driehoeken naast elkaar) waar een groen, glanzend kleed overheen lag en waarin de resten van twee geestelijk leiders worden bewaard. Via smalle en zeer ongelijke gangetjes kon je in allerlei kamertjes kijken, waarvan sommige heel klein waren. Daar kon volgens mij slechts 1 persoon in slapen en/of bidden. Ook was er een soort badkamertje, met een nis waar enkele flessen stonden. Maar wat veel mooier was, was het plafond. Het was een wit gestucte koepel waaruit allemaal sterren gehakt waren. In deze openingen zat glas en daarachter vandaan kwam het licht in allerlei kleuren. Ik vond dit echt heel mooi. Schitterend! Nemen we ook mee voor de verbouwing voor ons huis. Alleen één dingetje; hoe kom ik in hemelsnaam aan een koepel in de kamer? Toch eens aan mijn broertje vragen.
Nog meer kasten, nog meer kleden, een soort schilderij met Arabische tekst, een oude boekenkast met stoffige literatuur en witte, kanten kleedjes. Een kamer waar een ontzettend groot rond dienblad op een lage houder stond. Dit was vast de theekamer. In de eerste kamer was trouwens een heel bijzonder plafond van hout in warme kleuren, met allerlei vage versieringen, waarin ik alleen de maan al dan niet met ster in de hoeken van thuis kon brengen. Ook het balkon en de balustrade waren van dat mooie, bijna zwarte hout. We hadden echt niet geraden dat we in een klooster zouden zijn, als je ons hier geblinddoekt gedropt zou hebben. Het had ook een Ottomaans woonhuis van gelovige, rijke mensen kunnen zijn. Maar het was best leuk om hier te lopen. Tja, ik heb nu eenmaal een zwak voor alles wat Turks is of lijkt.
Na ons bezoek gingen we bij het dichtstbijgelegen restaurant dan ook in stijl aan de Turkse thee waar je chronisch met de menukaart moest wapperen, omdat het er vergeven was van de wespen. Niet normaal meer! We hadden ook een stuk vijgencake besteld. Dit bleek heel los gebak te zijn, met veel honing. Waar de vijgen zaten, weet ik niet, wel dat het lekker was en dat het bovendien heel knap van ons was, dat we alles zonder wesp naar binnen kregen.
Even later kwam er een grote groep Turkse mannen aan, die zich luidruchtig om de tafels om ons heen verspreidden. De bijdehandste van het stel begroette ons enthousiast met ‘Merhaba! Nasilsiniz?” Tot zijn stomme verbazing, gaf ik hem netjes in het Turks antwoord. “merhaba, cok iyiyim, tesekkurler!” Há, dat had hij niet verwacht! Maar behalve dat hij stomverbaasd was, vond hij het ook geweldig. Hij vroeg nog het een en ander, wat ik echt niet allemaal begreep, maar een paar dingen in het Turks kon ik nog wel zeggen. Met elk woord kreeg hij er meer plezier in en ging het meteen de groep door en langs de tafels: die Hollandse spreekt Turks en weet zelfs waar Erzurum ligt! Toen hij zei, dat ze daar vandaan kwamen, zei ik, dat het daar erg koud was en wij daar toen ter plekke warme kleding gingen kopen. Hij vond het schitterend, dat we dat allemaal wisten. Ik moest soms gewoon een zinnetje een paar keer zeggen, zodat iedereen hoorde, dat ik echt Turks kon. Het leek wel of ik zijn pas ontdekte kermisattractie was?! Maar goed, zij hadden lol en ik vond het ook wel grappig. Gelukkig sprak hij trouwens ook een beetje Engels, wat ik toch wel fijner vond.
Van Gerard moet ik er nog een stukje bij typen. Veel mannen gebaarden naar hem of ik zijn vrouw was, waarop hij bevestigend knikte. Dat vonden ze erg goed en er gingen vele duimen enthousiast omhoog. Dat vond Gerard erg leuk, maar ook geen nieuws. Hij zei dat al lang te weten. Maar toen was ik de enige die dat glimlachend verstond. Na nog tig keer ‘gecmis olsun’ (beterschap) en ‘güle güle’ (tot ziens) ging het spul er met een grote grijns vandoor, ons achterlatend met een tweede bakje suikerwater alias Turkse thee en een even grote grijns. Het blijft leuk om een paar woorden van een andere taal te kunnen spreken en levert in het algemeen bijzonder enthousiaste reacties op.
De ober was inmiddels ook al helemaal aangestoken door de Turkse mannen en glimlachte en zwaaide ook voortdurend. Volgens Gerard had ik de hele groep in enkele minuten totaal ingepakt met mijn enthousiasme en spontaniteit. Tja, wat moet ik hierop zeggen? Ik zeg maar niets. En met een big-smile typ ik weer verder.
Na nog een derde ‘do videnca’ (tot ziens) verlieten we het romantische etablissement langs de rivier en met een prachtig uitzicht op de tekija weer, om bij de souvenirstent onze rolstoel weer op te halen.
Ik ben dus helemaal lyrisch van Turkse dingen en voel me er gewoon een soort thuis. Als reïncarnatie bestaat, heb ik vast en zeker Turkse genen. Op de terugweg kon ik het niet laten om steeds bij die koperen koffiekannetjes, al dan niet met kleine kopjes te kijken. Eigenlijk had ik spijt dat ik gisteren niet iets van koper ter herinnering aan een geweldig stad gekocht had. Behalve leuke en lelijke koffiesets hadden ze hier ook dienbladen met Turkse glaasjes in een koperen, sierlijk bewerkte houder op een dienblad al dan niet bewerkt met nikkel of iets met goudkleur. Ai, die zijn echt fout leuk. Ik baalde dat ik bij de eerste tent een koperen dienblad gekocht had. Gelukkig kreeg ik bij het kraampje waar ze wel hele gave glaasjes hadden een strak plan. Eerst ging er mooi eens 1/3e van de belachelijke prijzen af, daarna kon ik voor het aankoopbedrag mijn zojuist gekochte bord weer aan deze man verkopen en waren manlief en ik even later de trotse en blije eigenaars van een hele aparte theeset in bronskleur, met zes verschillend gekleurde glaasjes in een bewerkte houder, op een al net zo bewerkt schoteltje. Erbovenop zit een dekseltje – inderdaad, ook al net zo bewerkt- waar een dito koperen lepeltje door kan. Er waren ook nog hele leuke glaasjes in bewerkte houders, waar een klein schoteltje op kon voor een stukje lokum of een ander snoepje, waarover dan weer een schattig dekseltje ging. Het was nog best moeilijk om te kiezen. Maar goed, het werden de set met de gekleurde glaasjes. Helemaal gaaf! Een mooie herinnering aan een werkelijk heerlijke vakantie!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 471
[author] => Maan
[cityName] => Mostar
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 78-de-tekija-van-blagai
)
[25] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051553
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-25
[photoRevision] => 0
[title] => 77. Wat een geweldige toegift!!!
[message] => Een van de belangrijkste redenen om naar Bosnië te gaan, was omdat we de veel beschreven stad Mostar met zijn wereldberoemde oude brug ook weleens van dichtbij wilden zien. We staan al heel dichtbij op een camping. Voor de komende dagen is er echter nogal matig weer opgegeven: bewolkt, buien en onweer. Maar vandaag zag de lucht er best aardig uit. Weet je wat, we gaan nu! En zo reden we om 12.00 uur weg. Op naar Mostar! Volgens de campingbaas hoefden we niet bang te zijn voor hordes opdringerige zigeuners. Dat hopen we dan maar.
Onderweg zagen we enorme autokerkhoven langs de weg liggen. Wauw! Echt apart! Volgens mij is dat best een geinige plek om foto’s te maken. Ook zagen we veel gebouwen, die zwaar te lijden hadden gehad onder de burgeroorlog. Wat een gaten! Verder best veel zwaar verouderde flats, waar de armoede van het balkon droop.
Het was niet al te ver rijden naar Mostar en na ruim twintig minuten reden we over een brug, waar we al een aardig voorproefje van de stad kregen: een mooi blauwgroen riviertje, vele minaretten en op de achtergrond hoge, donkergroen gestoffeerde bergen.
Al snel werden we aangehouden. Of we wilden parkeren? Nou, dat leek ons wel een optie, ja. Hij vroeg € 7,50 euro voor twee uur. Belachelijk. We reden dan ook door. Nog geen twintig meter verder sprong er alweer iemand voor de camper. Wij dachten, dat het vast wel weer dezelfde prijs zou zijn, maar nee. Deze man vroeg € 5,00 voor de hele dag en dan ook nog bewaakt! Deal! Helaas was de helling naar zijn terrein echter veel te steil. Gelukkig lijken de Bosniërs niet zo moeilijk. Hij ook niet. We konden de camper wat hem betreft wel op de stoep voor een huis zetten. Dat was allemaal ‘no problem’. Het was nog even een beetje gedoe om erop te komen, maar het lukte. En we bleken nog strak in het centrum te staan ook. Oei, wat een mazzel! Vlakbij de brug der bruggen! Ofwel de wereldberoemde Stari Most (oude brug) van Mostar!
Tot aan de Ottomaanse tijd was Mostar slechts een onbeduidend dorpje. De Romeinen die het er lang voor het zeggen hadden, hielden zich voornamelijk bezig met verdediging en uitbreiding van hun gebied door oorlog te voeren. De stad dankt haar naam aan de brugwachters (mostari), die controleerden wie er via de houten brug de rivier de Neretva overstak. In 1482 kwam Herzegovina onder Osmaans bestuur te staan en werd Mostar het bestuurlijke, militaire en economische centrum van de regio. De wankele, houten brug werd vervangen door een stenen brug (1566) waaromheen zich een bloeiend centrum van ambachtslieden en handelaren ontwikkelde.
In de stad waar eeuwenlang verschillende volkeren vreedzaam samenleefden, ging het in 1993 helemaal mis. In heel Bosnië-Herzegovina begon een burgeroorlog tussen de Kroaten en Bosnjakken, die een jaar daarvoor nog gezamenlijk tegen de Serven hadden gevochten. De Kroaten vernielden met doelgericht vuur de oude brug. Deze gebeurtenis schokte de hele wereld vanwege de cultuurhistorische en symbolische waarde van de brug: de verbinding tussen verschillende volkeren en wel de katholieke Kroaten, de Bosnische moslims en de orthodoxe Serven. Het was dan ook groot feest met wereldwijde belangstelling toen de brug in 2004 heropend werd.
Wij moesten eerst nog een paar niet al te lange straatjes door voordat we op de blikvanger van Mostar uitkwamen. Oude straatjes van rivierkeien, waarlangs lage muurtjes in dezelfde stijl gemetseld waren en die her en der als marktkraampjes gebruikt werden. Overal lagen vrolijk gekleurde Turkse tapijten en kanten kleedjes. Volgens de verkopers allemaal good quality and handmade! Ja, ja, dat zal wel.
Al na 100 meter zagen we links van ons een kleine brug. Dit was de miniatuur Stari Most en diende als oefenmateriaal voor de grote. Terecht dat ze deze brug ook hebben laten staan, want hij ziet er mooi uit en is helemaal in stijl met de rest van de stad.
Ook de huizen waren van dezelfde steen als de brug en de straatjes gemaakt, al dan niet met versierde bogen van platte stenen op zijn kant eromheen. Op de begane grond bevonden zich de winkeltjes zij aan zij en erboven zagen we soms een mooie uitbouw met veel hout. Ook zagen we een huis met een inpandig balkon c.q. veranda. Doordat er langs de vele, donkerhouten palen chique, witte, soepel vallende gordijnen hingen, leek het wel een prachtig hemelbed! Een romantisch afdakje, stokoude, grijze, half verweerde leien, mooie, ouderwetse lantaarns, overal stapels hout en veel groen, dat de toch al leuke sfeer nog meer verhoogde.
Later zagen we regelmatig dat er complete figuren in de straatjes gemaakt waren. Niet alleen door het kleurgebruik, maar ook door de stenen op zijn smalle kant te leggen zodat je cirkels, bloemen, of andere figuren zag. Zo zie je maar dat je met weinig, best heel veel kunt doen. Het zag er kunstig uit. Mooi voor je ogen, maar jammer voor je voeten. Au!
Al gauw liepen we tussen de hordes toeristen in de kronkelende straatjes vol winkeltjes met hun vrolijke aanbod van kleurige shawls, vrolijk beschilderd aardenwerk, magneten, sieraden, ansichtkaarten, tassen, leuke kleding, kunst, kopergravures, hoeden, petten en de typisch Turkse hoofddeksels. Koffiepotten, koperwerk, Turkse theeglaasjes, dozen vol lokum in allerlei smaken en uiteraard ontbraken ook hier de prachtige, gekleurde Turkse lampen niet! Restaurantjes waar de bediening in mooie Ottomaanse kleding rondliep en af en toe het licht weemoedige geschal van de muezzin uit de luidsprekers van de vele minaretten. Hoe Turks wil je het hebben?! Minder leuk vond ik de oorlogssouvenirs. B.v. pennen die gemaakt waren van hulzen, waarmee zo intens veel leed is berokkend. “Yes, from war, only 5 euro!” Bah, de oorlog als souvenir. Niet echt fijnbesnaard.
Voordat we de Kujundziluk (bazaarachtige straatjes) aan de overkant van de brug van dichtbij gingen bekijken, liepen we eerst via een trap naar beneden om onderaan op de oever van de rivier te komen. Halverwege de natuurstenen trap lag een café heerlijk in het groen met lange Turkse banken en waar allemaal waterpijpen op de lage tafeltjes stonden. Het zag er ontzettend relaxed uit. Maar wij gaan nog een paar treetjes verder. Vanaf de oever hadden we een nog veel beter zicht op de prachtige brug.
Er waren momenten dat we ons afvroegen: “Gaan we alleen maar voor een brug naar Mostar?” Nee, dat zeker niet, want er is nog veel meer te zien. Wat niet wegneemt, dat de brug toch wel heel bijzonder is. Hij staat dan ook niet voor niets op de werelderfgoedlijst van de UNESCO.
“Wauw! De brug is toch wel heel gaaf!” Deze hoge, slanke, sierlijke, witte brug, die hoog boven het prachtige, intens smaragdgroene water van de Neretva loopt. Echt een plaatje! De brug met zijn gladde, marmeren treden ligt tussen twee poorten met dikke deuren in, die ook afgesloten kunnen worden. Een verdieping hoger stonden waarschijnlijk de brugwachters (mostari) waarnaar de brug vernoemd is. Ernaast veel huisjes, die zo in stijl zijn met de omgeving, dat ze totaal niet opvallen. Rondom de brug staan drie flinke torens, die o.a. als gevangenis en wapendepot gediend hebben.
Nu zitten er een museum en een duikersclub in. Al sinds de 17e eeuw is het hier traditie dat stoere mannen uit de stad van de 21 meter hoge brug in de ijskoude rivier springen. Die traditie heeft men in ere willen houden. Dit is zo goed gelukt dat het is uitgegroeid tot een jaarlijks evenement waar mensen van heinde en ver komen om de waaghalzen hun duikcapriolen te zien uithalen. Jammer, dat dat feest al in juni was. Het leek me wel gaaf om te zien!
Maar ook zonder duikers was het hier fantastisch. Er werd vanaf dit plekje aan de oever dan ook druk gefotografeerd. De echte boog over de rivier begint trouwens pas 6 meter boven het gemiddelde waterpeil van de rivier omdat het water aan het eind van de winter zeker wel 5 meter kan stijgen. Ook zijn er in de brug holle ruimtes aangebracht om het gewicht van de brug te verminderen. Ondanks het feit dat we in vrij korte tijd een saaie, grijze lucht hadden, vonden we het een meer dan romantisch plaatje met een majestueus tintje. Onder de brug door hadden we uitzicht op de licht hellende straatjes van de kujundziluk met zijn oude, gekleurde huizen. Er zaten leuke raampjes in, omlijst met een stenen versiering en houten luiken aan de zijkanten.
“Geer! Kijk! Er staat een duiker op de brug! En daar nog een!” Er verzamelde zich een grote menigte zowel aan de voet van de brug als erop. Al snel zag het zwart van de mensen, die allemaal hun camera of mobieltje in de aanslag hadden. Maar na een kwartier had iedereen kramp in zijn nek. Wat een uitslover in zijn wetsuit daarboven. Steeds over de leuning klimmen, net doen of ie springt, schreeuwen, showen, gebaren dat de drone toch echt een betere close-up van zijn hoofd en gespierde lichaam moest maken, zwaaien, nog meer schreeuwen en dan weer terug klimmen. Kortom veel vermoeiend interessantdoenerij van een schreeuwerige, licht narcistische figuur met een enorm kijk-mij-eensgehalte….. Pfff. Hij doet van alles, maar springen? Ho maar. De meeste toeristen dropen weer af en wij konden bijna een foto zonder mensen op de voorgrond van de brug maken, ware het niet dat er vijf ontzettend irritante Japanners hondsbrutaal gewoon pal voor mijn camera gingen staan om ook een foto van de brug te maken. Je zou het nog begrijpen als je wist dat ze per gebouw maar 4 seconden hebben omdat ze anders de gids kwijtraken. Helaas was dat dus nu niet het geval. Nee, er werd een complete fotoreportage gemaakt à la niveau ‘zoek de zeven verschillen’. Ofwel; Mientje voor de brug, Truusje even later op exact dezelfde plek, gevolgd door Marie, Toos en Bep. Intussen steeds overleg op het hoogste niveau, oftewel zit mijn haar wel goed? Zucht. En net toen we dachten, dat het voorbij was, gingen ze uitgebreid met vier van de vijf op de foto en uiteraard in steeds wisselende samenstelling. HELP!!!! Ik word gek van die lui! Hebben ze daar nog geen fotoshop? Zit er op die super-de-luxeapparatuur dan echt geen zelfontspanner? En dan die vreselijke kleding en dat gekwijl in hun telefoon als ze tussendoor weer eens een selfie staan te maken. Mag ik een teiltje? Zucht.
Dan waren de katten in de boom leuker om te zien. 1 kat lag heerlijk op een dikke tak te slapen. Een ander kwam erbij en wilde blijkbaar precies op dat plekje liggen. Hij begon te blazen en te krijsen! Jemig, de bladeren dwarrelden in grote aantallen naar beneden. Ze maakten het zo bont dat een ober hen de boom uit joeg. Althans, dat wilde hij. Hij begon te gebaren, te roepen en te sissen (in feite net als de kat…) waarop er zowaar één kat uit de boom kwam en de andere hem nauwelijks een blik waardig gunde en waarschijnlijk dacht: ”Wat denk je zelf? Je kunt er toch niet bij. Je kunt de boom in!” Niets zo eigenwijs als een kat.
Even later liepen we dan over de brug, waar het inmiddels weer heel druk was. Er stond een bibberende springer, gecoacht door diezelfde blaaskaak van zo-even. Ja, ja, en nu moeten we zeker geloven dat er wel iemand gaat springen. Voor de zekerheid wachtten we toch maar even. En nog even. Jemig, dat duurt toch wel weer lang. Intussen ging er iemand met de pet rond. Want als er genoeg geld opgehaald werd, zou er dan toch iemand springen. Even later kwam er een derde duiker in wetsuit aan, die het eindeloze wachten waarschijnlijk ook te gek vond. Er werd een teil water voor hem neergezet, hij maakte zijn pak nat, klom hij over de reling heen en plons, gevolgd door een stevige oerkreet. Kijk, zo kan het dus ook! Maar wel verdorie, had ik net mijn goede plek opgegeven! Maar ja, Gerard heeft hem gelukkig wel zien springen. Dan moet er vast een foto van zijn. Smile.
Ook na de brug ging de kleurrijke kujundziluk weer vrolijk verder. Terwijl de vele toeristen zich aan de vele prullaria, hebbedingetjes en kunstige koperen voorwerpen vergaapten, waren de winkeliers op hun lage krukjes in de deuropening druk in de weer met hun mobieltjes. Wachtend op een gegadigde. Ze waren gelukkig totaal niet opdringerig. Superfijn!
Eigenlijk was de winkelstraat één ontzettend lange muur waarin allemaal ronde bogen zaten. Hiervoor zaten twee luiken et voilà, dan had je een winkel, die perfect af te sluiten was ’s avonds. En in de winkels lagen de souvenirs van de diverse overheersers: de cavapcici, de schnitzels, kebapspiezen, baklava en het Italiaanse ijs gebroederlijk naast elkaar in de gezellige bazaar.
Maar o, wat was de straat na de brug hopeloos begaanbaar voor rolstoelen. Een sportbeha voldeed niet en gordels waren zeer dringend gewenst. Jemig, dit is echt geen doen! Gerard is teruggegaan om de rolstoel, die al ergens op slot tegen een boompje stond terug te brengen en ik heb me een half uur op een muur met uitzicht op de brug en de bonte winkelstraat en de vele koperslagers met hun mooie producten zitten verwonderen. En dan die Japanners weer hè. Plukken een arme winkelier uit zijn winkel. Slaan meteen hun armen om hen heen, zetten een vette smile op, kruipen zowat in hem weg en maar ‘peace man’ zwaaie. En wat hadden ze een lol. Dat die man die kudde overleefde en nog vriendelijk bleef. Dat doe je toch niet met een wildvreemde? Het zal wel aan mij liggen. Ik kom natuurlijk wel een beetje uit de middeleeuwen…
Na ruim een half uur wachten en mensen kijken was Gerard weer terug en werkten we ons met veel plezier door de rest van het levendige straatje ofwel de openluchtbazaar. Daarna kwamen we bij een leuk eettentje uit en besloten we daar iets te gaan eten. We zijn al 5 weken in de Balkan, maar vandaag gingen we dan eindelijk de wereldberoemde en overal te verkrijgen cevapcici eten. Zonde dat we dat zo laat pas ontdekten, want deze worstjes waren erg lekker! Ook de andere hapjes erbij smaakten goed. We hebben er dan ook heerlijk gegeten.
Na onze heerlijke maar zwaar verlate lunch slenterden we weer verder. De lucht begon echter steeds meer te betrekken. Ai, we houden het toch wel droog hè? Al snel konden we een soort hofje in, dat volgens de gids de Tepa-markt zou zijn, waar al eeuwenlang groenten, fruit, zelf gestookte rakija en heerlijke Herzegovijnse honing aan de man gebracht werd en vanwaar je een prachtig uitzicht op de brug zou hebben. Ja, dat kan wel, want voor de poort stond een bord met ‘best view on the bridge’. Maar de rest klopte niet, want in het hele hofje was geen groente of fruit te bekennen. Elke meter langs de muur was benut om kleding uit te stallen, die er heerlijk fleurig uitzag en waar ik me weer een superwijde broek heb laten aansmeren. Eigenlijk wou ik hem niet, omdat ik de achterkant niet leuk vond, maar ja, Gerard vond hem wel heel leuk en bovendien zitten ze heerlijk! En nu kan ik met dat opblaaspoot ook eens een andere broek aan, dan die witte driekwartmodellen waar je me al zo ongeveer 5 jaar in uit kunt tekenen. Op de andere hoek van het pleintje stond een moskee. Wij kochten een ticket voor zowel het uitzicht op de brug als de moskee.
De cesma (het prieeltje met de vele kraantjes) van de Koski Mehmet Pasa moskee (1619) waar je je kunt wassen als rituele reiniging voor het gebed, schijnt een van de oudste van Herzegovina te zijn. In het portaal voor de moskee lagen oude kleden voor de ramen, waarboven prachtige bogen met fijne motieven in diverse kleuren geschilderd waren.
Men richt zich bij het bidden richting Mekka. Een muur in de moskee geeft aan waar dat ligt en in het midden ervan is een nis, de mihrab. Nou, deze was heel kleurrijk beschilderd en betegeld en zag er heel mooi uit. De moskee was niet heel druk qua kleur, er was nog veel wit te zien. De ramen deden wat vreemd aan door de schelle kleuren van het glas. Die zijn vast niet authentiek. Maar verder vonden we het een prachtige, sfeervolle moskee.
In een hoek was een balkon gemaakt van steen waarin allemaal kleine sterren uitgehakt waren. Hierop mogen de mannen komen, die een bedevaart naar Mekka ondernomen hebben. Op de grond lagen allemaal kleden in verschillende kleuren en motieven over elkaar heen. Wij hadden vanaf onze plek een prima overzicht voor foto’s.
De minbar (preekstoel voor de vrijdagavondpreek) was ook in steen uitgehouwen en zag er heel fraai uit, zeker ook omdat hij met warme kleuren beschilderd was. Ook de in-/uitgang was bijzonder indrukwekkend door zijn mooie warme kleuren waarin ook veel goud verwerkt was. Uiteraard ontbraken ook de Arabische teksten niet. Ze zagen er heel sierlijk uit. We weten dat het teksten zoals Allah is groot zijn, maar bakten er niets van. Behalve de minbar stond er uiteraard ook een ‘gewone’ preekstoel. Deze was van hout en prachtig versierd met verfijnd houtsnijwerk en ingelegd met ivoor. Op de muren rondom de preekstoel, de mihrab, de minbar en de deuren, waren wat bescheiden versieringen geschilderd, waardoor het geheel niet te bont werd, maar heel warm en fijn overkwam. Ik vond het leuk om weer eens in een moskee te zijn.
Je kon ook de minaret nog bezoeken, maar aangezien ik al moeite genoeg met lopen had, hebben we dit maar niet gedaan. Pas toen we thuis kwamen, lazen we dat je er een geweldig uitzicht op de brug zou hebben en op een groot deel van Mostar, maar ja, daar hebben we nu niets meer aan. En bovendien regende het inmiddels toch.
Daarna gingen we het hekje door naar het uitzichtpunt. Vandaag inclusief regen dus. Wij hadden gehoopt dat het inmiddels droog was geworden. Niet dus. Je had inderdaad een heel mooi uitzicht op de brug, maar ja een deprimerend grijze lucht, die nota bene zelfs lek was, is niet heel bevorderend voor een mooie foto. Jammer.
Maar het viel nog niet met bakken uit de hemel en we besloten gewoon verder te gaan met ons programma. We hadden de kujundziluk (bazaar) verlaten en liepen in een wat bredere straat met veel grotere panden, waarin veel hostels, barretjes en natuurlijk nog een handjevol winkels voor de toerist in gevestigd waren. Wij waren op zoek naar de Karadoz-begmoskee uit 1557, die volgens de reisgids weleens de mooiste moskee van Herzegovina zou kunnen zijn. Het vinden ervan was niet moeilijk. Toch handig die minareten. Maar helaas voor ons was de moskee zelf dicht. Je kon alleen de tuin in. Tja, da’s altijd nog beter dan de boom in.
Vlak naast het hek stond een fontein, met oeroude versieringen, het portaal zag er oud en stijlvol uit met zijn prachtige gebeeldhouwde versieringen boven de ramen en deuren. Ook de uitzonderlijk hoge minaret (wat ons eerlijk gezegd niet opviel) zou versierd moeten zijn. Tja, het balkon had een wel aardige uit steen gebeeldhouwde rand, maar om nu te zeggen dat het opviel en mindblowing was? Niet echt. Ernaast lag een kerkhof met de typisch Turkse grafstenen.
Verder maar weer. Wij wilden een bezoek brengen aan het Biscevichuis, maar waar dat nu weer lag? We waren al een zwaar opgebroken straat door geploeterd. Beetje jammer dat ze er nu weer van die rotstenen met reliëf neerleggen, die zo lekker door je zolen heen gaan. We zagen wel een huis met een grote poort, maar er stond geen bordje of niets op. We liepen dus door om even later aan de achterkant van een Turks huis te komen, met een uitbouw op de tweede of derde verdieping, die ondersteund werd door een paar flinke palen. Mooi! Maar dit ziet er toch echt uit als het Turkse huis, wat we zoeken?! Dus gingen we via het oude, grijze straatje met zijn grijze muren en licht vervallen deuren weer terug. Op zich een saai, grauw straatje. Maar wat kwamen de roze bloemen van de Perzische slaapboom er prachtig in uit! Wat een schitterend mooie boom! Hij staat met stip op één!
Even later stonden we voor de tweede keert voor de grote poort en duwde Gerard hem maar een beetje open. Enthousiast wenkte hij me. “Maan, dit is gaaf, hier moet je echt even kijken!” We kwamen in een binnentuin uit met een creatief betegelde vloer vol patronen. Hiervoor hadden ze echter veel platte stenen voor op zijn kant gebruikt, waardoor je meteen een voetmassage voor vergevorderden kreeg. Ai!
Op deze bijzondere vloer stonden een aantal lage, ronde tafels met kleine krukjes omheen. Er was een fontein waar het water uit oude kannen stroomde, onder de veranda was een grote zithoek met Turkse bank waar wat zeshoekige tafeltjes met prachtig houtsnijwerk voor stonden. Overal kleedjes en krukjes ter verhoging van de sfeer en in de tuin een paar grote bomen waardoor je er in de hete zomers heerlijk in de schaduw kon zitten en eindeloos theedrinken.
Het moge duidelijk zijn, dat we het Biscevichuis gevonden hadden! Nou, dat begint al gaaf! Het is een Turks huis met een 17e eeuws interieur. Via een oude trap kwamen we op de veranda van de eerste verdieping, die vol stond met sierlijke zeshoekige theetafeltjes en een weefgetouw, waar nog een tapijt in wording op te zien was. Ook lag het er weer vol met bontgekleurde kleden, waarvan sommigen er nog als nieuw uitzagen.
Het eerste kamertje links mocht je niet in. Je kon wel door de deur kijken, wat ook al niet veel opleverde. Dankzij de flitser kregen we hier toch een goed beeld. In een hoek lag een tweepersoonsmatras op de grond, waar een prachtige deken overheen lag. Ernaast stond een hele oude, houten, beschilderde schommelwieg met een hoog romantisch gehalte, een kastje, een tafeltje en natuurlijk weer een vloer vol met diverse kleden over elkaar.
Daarna kwamen we in de woonkamer waar een flinke bank maar liefst twee lange wanden van de ruimte in beslag nam. Ook hier was het vol gezet met donker houten tafeltjes met mooie versieringen. Wat schilderijen met plaatjes uit lang vervlogen tijden en een schitterende houten, bijna zwarte kast, met ontzettend mooi houtsnijwerk. Een gedeelte van de deur was opengewerkt en de randen leken haast wel van kant. Heel knap! De vele ramen in de uitbouw gaven uitzicht op de mooie, groene Neretvarivier. In een andere hoek stond een driehoekige kast met ook al van die indrukwekkende opengewerkte deurtjes en plaatjes van bloemen in 3D. Wauw. Ook de deur die toegang tot de kamer gaf was ontzettend mooi doordat hij ook helemaal versierd was met elegant houtsnijwerk. Wat een huis! Zoiets wil ik thuis ook wel! Maar ja, wie gaat dat houtsnijwerk maken en hoe kom ik aan een smaragdgroen snelstromend riviertje onder de Ottomaanse uitbouw?
Achter de deur stond een reusachtig rond, koperen dienblad met een diameter van ruim een meter en ook nog eens prachtig versierd. De vloeren liepen wat scheef en ook de bank met zijn vele kleden en kleedjes had wat doorligplekken, maar desalniettemin vond ik het wel gaaf hier!
Op een van de vele theetafeltjes stond een eveneens bewerkt dienblad met een dito koffiekan en hele kleine, porseleinen kopjes voor de typisch Turkse koffie, die zo sterk schijnt te zijn dat je geen gel meer nodig hebt voor je haar. In een oude, houten beschilderde kist lagen een fleurig gebloemd kledingstuk en een hele lange, druk beschilderde fluit, die ik wel leuk voor in de muziekkamer vond.
Het huis was niet heel groot om te bezoeken, maar wel erg leuk. Zeker ook omdat wij er maar met zijn tweeën liepen. ’s Zomers schijnen er twee groepen (à 30 man per groep) binnen te lopen, een in de tuin te kijken en twee voor de poort te staan! Oei, iets te druk. Gelukkig maar dat wij in het naseizoen hier zijn en de regen de meeste bezoekers de cafeetjes en restaurantjes in heeft gejaagd.
In de binnentuin stond nog een klein gebouw dat waarschijnlijk als keuken dienst heeft gedaan. Nu stond en hing het helemaal vol met dienbladen, schalen, pannen, theeketels en een paar stukken gereedschap waaronder een oude trekzaag. Of was dit misschien de voorloper van het broodmes?
Eenmaal weer terug in de brede straat keken we onze ogen uit aan een heel groot pand dat helemaal onder de kogelgaten zat en waar dan ook geen ruit meer in zat. Dat hadden we midden in het centrum eigenlijk niet meer verwacht. Maar wat is er hier erg gevochten! Heftig!
Het bleek nog heel ver lopen te zijn naar de volgende moskee en het badhuis die we nog wilden bezichtigen en bovendien ging het steeds harder regenen. Ik had al uren een voorverpakte echtgenoot die in een stuk plastic rondliep. We gaan maar weer terug. Doordat de regen zowat iedereen weg had gejaagd, waren de vele patronen in de oude straatjes wel heel mooi zichtbaar! Maar dat was dan ook het enige voordeel.
Het werd al wat donkerder en overal gingen de lampen aan. Het koelde hard af en wij besloten om even een echt Turks theetje te gaan drinken. Nu kan het nog! Maar eer dat we die thee eens van dichtbij zagen……De bediening was duidelijk heel wat slaapverwekkender dan de thee zelf! Nadat we het bruine brouwsel met heel veel suikerklontjes tot iets drinkbaars getransformeerd hadden, gingen we via de bazaar, waar het al licht uitgestorven was, weer richting de mooie Stari Most.
Lege, donkere straatjes waarvan de keien glansden van het water waarover een zacht, gelig licht scheen. Lege tafels vol regendruppels onder een verwaaide parasol in het donker en geen mens meer te zien. Symbolisch voor onze reis. Overal zie je nog hoe leuk het was, maar het seizoen / de vakantie is wel zo goed als voorbij.
Ook bij avond was de brug prachtig en goed te zien door de vele sterke lampen die erop gericht waren. Uiteraard wilden we een paar mooie nachtopnames maken, maar door de irritant geplaatste en wel heel erg felle lampen was dit nog een hele uitdaging. Die wij echter graag aangingen. Dat dan weer wel.
Het is maar goed dat we al een tijdje in het digitale fotografietijdperk leven, want anders waren onze broeken vast afgezakt door de vele rolletjes die we in Mostar geschoten zouden hebben! Nu staat alles op zo’n klein kaartje waar je niet eens een miniboodschappenlijstje op kunt schrijven. Soms is vooruitgang best fijn!
Toen wij na tig foto’s eindelijk aan de andere kant van de brug waren, bleken hier nog wat eettentjes en winkeltjes open te zijn. We konden gelukkig nog een kaart van de brug vinden voor in ons rijdend museum en we scoorden zelfs nog zo’n gave, superwijde broek! Yes!
Inmiddels waren er niet echt veel mensen meer op straat. Als de schier eindeloze busladingen met toeristen weg zijn, is het hier nog veel fijner! Na het café met de leerzame tekst: “A meal without wine is called breakfast!” kwamen we zowaar nog bij de hamam uit. Helaas kon je er weinig aan zien en was hij al uren gesloten net als de moskee ertegenover. Jammer. Wat zou het heerlijk zijn als ik nu ergens een badkuip kon huren of zo! Misschien een nieuwe branche? ‘Rent a bath?!’ Ik ben voor!
Een kijkje hier, een kijkje daar en ach wat ziet het er allemaal sfeervol uit. Even later stonden we weer langs de rivier onder de brug. We komen de stad niet echt uit, dat is wel duidelijk. Eenmaal weer boven en toch echt hartstikke bijna bij de camper, liepen we nog héél even naar de miniatuur Stari Most, waarachter een café lag waar geen hond te zien was, maar waarvandaan wel leuke muziek klonk. We besloten een handdoek te gaan vragen om droog te kunnen zitten en nog één wijntje in deze fantastische stad te doen.
Há, kom je binnen, blijkt het me daar een enorme ruimte met diverse terrassen te zijn! Er zat wel een paar honderd man! En wij dus lekker samen op het terrasje naast de kleine brug. Kletsen, genieten, fotootje, toch nog maar een wijntje, nog steeds intens genieten, alweer een mooi liedje, nog een fotootje…. “Maan! Het is al 23.30 uur! We móéten nu echt weg, want anders kunnen we de camping echt niet meer op!” Een zeer verstandig besluit en zo scheurden wij ons met frisse tegenzin los van dit schitterende, uiterst sfeervolle stadje waar we intens genoten hadden en reden we niet al te veel later dan echt weg.
We hadden een supergoede parkeerplek in het centrum en hoewel de parkeerwachter waarschijnlijk al uren weg was, zaten alle vier de banden er ook nog onder. Mooi! De weg naar de camping was gelukkig niet al te lang, we reden maar een keer fout en iets na 00.00 uur waren we bij de camping. Het hek was weliswaar dicht, maar gelukkig niet op slot. Het andere stel op de camping zat nog buiten, dus wij konden met een gerust hart het terrein op rijden. Snel nog even wat steekwoorden van vandaag opschrijven onder het genot van een Hollands bakje thee en naar bed. Wat hadden wij een fantastische, gelukkige dag!!! Wat een geweldige toegift op een toch al hele fijne vakantie!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 409
[author] => Maan
[cityName] => Mostar
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 77-wat-een-geweldige-toegift
)
[26] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051295
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-24
[photoRevision] => 0
[title] => 76. De stecci van Radimlja
[message] => Om 17.45 uur reden we de parkeerplaats van het vlakbij gelegen Radimlja op. Er kwam een vrouw naar ons toe lopen om te vertellen, dat ze net gingen sluiten. Ze ging vandaag een uurtje eerder naar huis. We konden de auto wel aan de overkant van de weg zetten, er overnachten was ook prima en voor het bezoek aan deze bijzondere stenen konden we gewoon onder het hek doorkruipen, dat was allemaal geen probleem. Ehm, nou, volgens mij zagen wij daar krotten van golfplaten, halve caravans, wat krakkemikkige auto’s en een hele boel donkere kindjes rondrennen. Het lijkt verdacht veel op een zigeunerenclave. Dat beaamde de vrouw volledig. “Ja, dat klopt, maar daar heb je geen last van. Die mensen doen niets. Het zijn onze buren.” “Ja, ja, dat zal wel.”
Terwijl Gerard weer instapte om de camper aan de andere kant van de weg te zetten, liep ik alvast naar het veld vol met bijzondere stenen, die stecci genoemd worden. Deze stecci zijn een belangrijk symbool voor de Bosniërs en Herzegovijnen. Ze zijn trots op deze grafstenen waaronder de aanhangers van de middeleeuwse Bosnische kerk begraven zijn. Radimlje is een begraafplaats, waar maar liefst 133 rijk gedecoreerde stenen uit de 15e en 16e eeuw te bewonderen zijn. Er staan geen namen op maar plaatjes van bloemen, planten, zwaarden, pijlen, bogen of een man in gevechtstenue. Behalve rechthoekige platen staan er ook veel sarcofagen en een paar kruisvormige stenen. Volgens de reisgids zouden er ook enkele stenen moeten staan, waar teksten ingegraveerd waren, maar aan het zoeken en bekijken daarvan zijn we niet meer toegekomen.
Ik was er al helemaal niet gerust op, dat we de camper vlakbij die zigeunernederzetting moesten parkeren en hield het spul dan ook angstvallig in de gaten. Ik was wel blij dat er vlakbij een stel agenten weer een snelheidscontrole gingen houden. In tegenstelling tot Gerard was ik er helemaal niet gerust op. En ja hoor, al snel zag ik twee kinderen steeds meer richting de weg komen. Op een gegeven moment liep er eentje strak naar de camper toe en er omheen om aan de voorkant achter een boom weg te duiken, waardoor hij dacht uit het zicht te zijn. Mooi niet dus. Lang leve de telelens! Hij zat wat bij de voorband te doen. Het kutkind! Ik begon te schreeuwen en daar schrok hij van. Hij wist niet hoe snel hij weg moest lopen. Ik maakte nog snel een paar foto’s van het rotjoch maar daarna wilde ik niet meer terug naar het veld. Ik wilde hier vooral weg! Heel snel weg!
Ik haat dat volk! Altijd ellende! In Roemenië probeerden ze je deur open te doen als je bij een stoplicht stond. Op een parkeerplaats proberen ze gewoon bij je naar binnen te lopen, het is meerdere malen gebeurd dat ze bijzonder hardnekkig aan je armen blijven hangen en in Edirne sloeg een zigeunervrouw me hard in mijn gezicht toen ik gewoon een foto van een mooie moskee stond te maken. Dat rot volk zorgt alleen maar voor ellende. Al die zogenaamde hulpprojecten helpen helemaal niets. Ze willen gewoon geen scholing en een baan, want dat is beneden het peil van een zigeuner. Althans, dat staat in menig boekje en na jarenlang reizen zijn we inmiddels zwaar geneigd dit te geloven.
Ik was erg geschrokken van het feit dat hier zigeuners waren en vond het gelijk niet leuk meer. Ik wil niet bang of ernstig op mijn hoede hoeven zijn. Nu durf ik hier echt niet meer gewoon op een parkeerplaats of zo te overnachten en ik wil al helemaal niet naar Mostar. Die plaats staat met stip op een en daar wemelt het vast van bedelende zigeuners. Ik wil hier weg!
Maar ja, ergens wilde ik ook weer niet weg. Voor de zekerheid gingen we maar wel op een camping staan. De eerste was te vol en had te kleine plekjes, maar de tweede was een stuk fijner. Een niet al te groot terrein, hoog boven het water en we hoefden het maar met één ander stel te delen. Ruimte zat voor allebei. En via een trappetje kom je bij een klein gebouwtje uit met drie ruimtes. Elke ruimte is volledig betegeld, heeft een douche en toilet, het is schoon, er is toiletpapier, zeep, er komt zelfs warm water uit de kraan en er zit een perfect sluitende deur in met zelfs ook nog een werkend slot in plaats van een te krap wapperend zeiltje. Halleluja! En om de camping staat een hoge, dikke gemetselde muur met een groot hek erin. Na slechts een glas rakija – nee, geen limonadeglas - zag ik het weer heel aardig zitten.
En dat werd nog veel beter, toen de eigenaar langskwam. Er zijn in Bosnië inderdaad zigeuners, maar het is lang niet zo erg als in Servië. Hier bedelen ze vooral, maar je moet ze gewoon keihard negeren. En als een Bosniër ziet, dat je lastiggevallen wordt door een zigeuner, dan zal hij hem letterlijk voor je weg slaan. Nou, zo erg hoeft het ook weer niet. Ik wil gewoon met rust gelaten worden. Hier hoefde ik sowieso niet bang te zijn en in het oude Mostar zouden er ook niet veel zitten, daar konden we gerust naar toe. Pffff, een pak van mijn hart, want we hadden eigenlijk heel veel zin in deze stad!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 433
[author] => Maan
[cityName] => Radimlja
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,radimlja
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 76-de-stecci-van-radimlja
)
[27] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051289
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-24
[photoRevision] => 0
[title] => 75. Stolac
[message] => Vanmorgen had Gerard naar zijn chef ge-sms’t om te vragen of hij er één vakantiedag bij kon krijgen. En jawel, dat kon. Dat betekent, dat wij nu nog heerlijk een paar dagen in Bosnië kunnen toeren! Yes!
Om 13.45 uur reden we weg uit Trebinje en zagen meteen agenten die snelheidscontrole hielden. Jemig, in het stadje zelf hadden we het net ook al gezien. Maar gelukkig laten ze ons steeds met rust. Tja, we gaan ook als een slak! Maar wat een oude, verroeste stopbordjes hebben ze hier nog. Het deed ons aan Macedonië denken, waar eens een agentje achter een hooiberg tevoorschijn sprong, ons een boete aan wilde smeren en er vervolgens haastje-repje met onze paspoorten vandoor ging. Pas ruim een uur later konden we toen weer verder.
Net na de stad zagen we enorme wijngaarden, waar mensen met de hand de druiven aan het oogsten waren. In de rivier waar we langs rijden, zien we om de haverklap grote waterraden, die het nog doen, een verkopertje met een paar meloenen, een veldje met tabak, kale bergen met hier en daar plukjes groen – het zijn vast Dalmatische bergen – en even later zelfs een lavendelveld! In Slovenië, Kroatië, Montenegro en hier, overal zien we lavendelproducten, maar nu dan eindelijk een veld. Helaas was het al geoogst.
De wegen zijn hier breder, maar er zitten veel kuilen en hobbels in. En dan die verkeersdrempels waar de verf bijna af is. Als je net een bordje mist, wordt je gewoon gelanceerd! En over bordjes gesproken, echt álles is hier cyrillisch! Gelukkig wordt er langs de doorgaande wegen nog wel vertaling onder gezet. We proberen het cyrillisch te lezen, maar zijn het bord al gepasseerd eerdat we de eerste 4 letters hebben. Zucht. Maar ach, eigenlijk vinden we het best leuk. Geen euro’s, maar BIM’s en ook nog een andere taal. Het verhoogt toch je vakantiegevoel.
Na een tijdje werd het rijden saai. Alleen maar suffe struiken en eentonige bergen. Wel een aparte wolk, waar we een dansende Derwisj in zagen. Toch leuk, want we zijn net naar zo’n klooster onderweg. Ook nog een paar slangen op de weg. Bah. ‘k Heb liever een schildpad. We willen heel graag een wegenkaart van Bosnië kopen, maar tot nu toe lukt het niet. Of de schaal is zo vreselijk, dat je er niets aan hebt of ze hebben niets. Maar ze verkopen wel boormachines bij de tankstations. Tuurlijk. Echt logisch.
Bij tankstation drie zagen we een niet al te gecultiveerd veld tussen de half afgebouwde huizen liggen. Er waren van een paar palen en een stuk plastic een soort kassen gemaakt, waar eindeloze rijen tabaksbladeren onder hingen te drogen. Leuk! Onderweg zagen we nog wel meer tabaksveldjes, maar ze zijn vrij klein. Ik denk dat ze het voor eigen gebruik verbouwen. Ook de potten met honing, de flessen drank en de kratjes fruit ontbraken vandaag niet. Maar die zagen we alleen in de buurt van een dorpje en die zagen we niet echt veel. Jemig, volgens mij is Bosnië nog aardig ongerept.
In Stolac gingen we even uit de camper. Er zitten behoorlijk wat kogelgaten in de gebouwen. En niet te klein! Er stonden gribushuizen, maar ook nieuwe. Ook de moskee zag er hartstikke nieuw uit. Ervoor zo’n ‘tuinhuisje’ met allemaal kraantjes waar je je kon wassen voordat je de moskee in ging. De moskee zelf was niet verlicht. We zagen wat Arabische teksten, een preekstoel en een dik Turks tapijt op de vloer, waarop twee mensen aan het bidden waren.
Rondom de moskee wemelde het van de terrasjes, waar nu bijna niemand zat. Verbazingwekkend hoe veel stoelen er stonden. Er loopt hier behalve ons niet een toerist? Het zag er best leuk uit en we werden nergens aangeklampt. Er zouden hier nog 3 Ottomaanse bruggen moeten liggen, maar die zagen we niet. We gaan weer verder.
We zaten echter nog geen 5 minuten in de auto of Gerard zag langs de weg ineens zo’n brug liggen. Hij besloot te keren, zodat ik hem ook zou zien. Even eruit voor een foto en toen was hij mij kwijt. Ik keek even om de bocht, en nog een. Ook hier stonden mooie, nieuwe huizen al dan niet met een prachtige, houten veranda. Net als in het andere deel en het stadje van gisteren vonden we het hier best wel Turks en niet alleen omdat hier moskeeën stonden. Maar wat een straat! Ik was verbijsterd en ging Gerard halen.
Op een gegeven moment wilde ik oversteken en komt er een auto aan. Ik stop halverwege de weg en kijkt of de auto links- of rechtsom wil. En ineens rijdt die debiel me zowat aan terwijl hij me strak aankeek. Gatver! Wat een lul! Net als toen met die stalkers, waar ik vannacht notabene net over gedroomd had. Zou het een waarschuwing geweest zijn? Licht verbijsterd was ik wel.
Samen met Gerard liep ik even later weer het straatje in waar heel zwaar gevochten moet zijn. Overal kogelgaten in de muren en compleet kapotgeschoten huizen. De halve stad moet in puin geschoten zijn. Echt heel heftig! Voor een van de zwaarst beschoten panden lagen 5 grafstenen met naam en foto als stille getuigen van een afschuwelijke tijd. Zij hadden hun leven gegeven voor de vrijheid. Dit was echt nog een stad vol littekens.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 381
[author] => Maan
[cityName] => Stolac
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,stolac
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 75-stolac
)
[28] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051279
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-24
[photoRevision] => 0
[title] => 74. Even snuffelen aan het modernere Trebinje
[message] => De plek was vast heel veilig, maar ook nogal onrustig. Dat hadden we niet verwacht, toen we hier gisterenavond aan kwamen. Voor de zekerheid hadden we maar oordoppen ingedaan. Toen we het keukenraam opendeden, bleken we toch nog voor een flinke fruitstal te staan, die op voor ons zwaar onchristelijke tijden openging. Ai, we hadden gedacht dat we ná het marktgedeelte stonden. Niet dus. Onze slaapplek bleek weer eens inclusief wekker. Ook vannacht had ik weer nachtmerries en nog steeds veel pijn, nu ook in mijn bovenbeen. Ik werd gewoon hondsmoe wakker. Eerst nog maar even lezen en havermout in bed eten.
Daarna besloten we een kijkje in het nieuwe gedeelte van Trebinje te nemen. Geen bezienswaardigheden voor het toerisme, wel heel veel barretjes en winkeltjes, waarvan sommigen open waren. Zo ook een gribusachtig kledingzaakje, waar het zo ontzettend volgestouwd was met kledingrekken barstensvol met veel oubollige kleding, dat je er amper kon lopen! Maar het was in tegenstelling tot de winkels in Montenegro heerlijk niet westers en ook niet modern. En de prijzen waren echt laag! Een stukje verderop zat pal naast de groenteboer, een man met een paar kratten tomaten. Dat schijnt hier allemaal geen probleem te zijn.
Daarna liepen we een rondje over de kleine versmarkt. Sommige ondernemertjes hadden alleen wat kratten tomaten en paprika’s, een andere verkoper had wat strengen knoflook aan zijn krakkemikkige busje hangen en wat verderop stond een al even oud autootje, waar alleen een zak eieren op de verroeste motorkap lag. Aan de overkant zaten twee opaatjes die zakken met allerlei kruiden verkochten, waar je thee van kon zetten. Ik kon er alleen de lavendel van thuisbrengen, maar de rest? Geen idee. Het was een erg fotogeniek marktje en Gerard leefde zich lekker uit. De mensen vonden het niet vervelend om op de foto te gaan. Sterker nog, ze vonden het leuk! Ze waren ook totaal niet opdringerig. Heel fijn! Wij vonden het leuk om overal wat te kopen. We gunnen het de mensen hier!
De Bingo-supermarkt erachter bleek behoorlijk groot. Wij keken er onze ogen uit en waren verbaasd over de prijzen. Die zijn heel wat beter dan in Montenegro. Je kon hier zelfs flessen, kurken, kroonkurken, potjes in allerlei maten en dekseltjes met verschillende afdrukken kopen. Alles voor de doe-het-zelver, die langs de weg met huisgemaakte producten wat bij probeert te verdienen. De grijze economie in Bosnië schijnt bijzonder groot te zijn. De armoede is groot, het inkomen laag en iedereen probeert er nog wat bij te klussen en daar maar een klein deel van op te geven. En dat kan allemaal want de corruptie in Bosnië schijnt enorm te zijn en echt in alle lagen van de bevolking heel veel voor te komen. Iedereen vindt dat dit moet veranderen. Maar ja, iedereen doet er ook aan mee en dus gebeurt er niets.
Er werd veel getoeterd, maar dat blijkt hier meestal begroeting te zijn. De mensen hangen enthousiast uit het raam en zwaaien erbij. Wij genoten van de sfeer en de zon scheen ook nog lekker! En intussen ruikt de camper heerlijk naar de hier gekochte lavendel!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 393
[author] => Maan
[cityName] => Trebinje
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,trebinje
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 74-even-snuffelen-aan-het-modernere-trebinje
)
[29] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051277
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-23
[photoRevision] => 0
[title] => 73. Trebinje
[message] => 73 Trebinje 23 september Bosnië
Tot onze verrassing reden we een weg die we nog niet gehad hadden. We moesten de bergen in en hadden aanvankelijk nog een paar keer een mooi uitzicht over Kotor en zijn beroemde baai. En bij Perast konden we ook nog net een foto maken van de twee beroemde eilandjes voor de kust.
We konden weer steeds meer genieten. Wat een land, wat een prachtige baai en wat een bergen! Niet te geloven. En steeds zijn ze weer anders! En natuurlijk ook weer snelheidscontroles. Daar zijn ze hier abnormaal goed in. Elke dag heb je dat minstens één keer. De weg was verbazingwekkend goed en na de tank nog even volgegooid te hebben, kwamen we om 16.40 uur bij de Montenegrijnse grens. Niemand voor ons. Een leuke vent, die ons even aan het schrikken maakte, door een wandelstok achter Gerards stoel vandaan te vissen waar een scherpe punt aan zat. “Oh nee, hè, dit gaan ze toch niet bestempelen als slag- en/of stootwapen? Nu gaat hij hem ook nog aan zijn collega laten zien!” Maar hij vond de stok, die nog van Gerards opa was blijkbaar echt leuk, want even later kwam hij weer teruglopen, gaf de stok terug en konden we meteen doorrijden. Hij had niet eens om de paspoorten gevraagd?! Mooi, dit ging lekker. En vijf minuten later waren we bij de Bosnische grens, waar het al even fluitend ging. Wel moesten we de paspoorten en autopapieren laten zien en kregen we een stempel, terwijl de douanebeambte met een half oog de voetbalwedstrijd probeerde te blijven volgen. Daarna konden wij verder. Wauw, alweer binnen 1 minuut! Daar hadden we niet op durven rekenen!
Vanaf het stukje niemandsland werd de natuur wel zo spectaculair mooi! Wat een hoge, groene bergen! Wat veel en wat ruig! Even later zagen we een riviertje, dat zich tussen de bergen door slingerde, die helemaal zilver leek omdat de zon er fel op stond te schijnen.
Al vrij snel zagen we ook dit riviertje groen worden en zich een weg door een kleine canyon banen. Onderweg was er al twee keer vriendelijk gezwaaid naar ons, wat mij een prettig gevoel gaf. Een half uurtje later waren we in Trebinje, waar we fluitend een parkeerplaats vonden naast het postkantoor, waar we mooi even de wisselkoers konden vragen. Die was 2:1. Mooi, dat rekent heel prettig en we konden naast de ingang meteen flappentappen. We blijken hier Bosnische Marken nodig te hebben, ook wel BIM’s genoemd.
Het stadje zag er ontzettend oud uit en had wat Turks aandoende trekjes. Wij vonden het er wel gezellig uitzien. Veel terrasjes en niets modern. Kijk, daar houden we van. In het eerste souvenirtentje kocht ik een paar fluiten voor de kids en een leuke tas. Hier zijn de winkels weer normaal en de prijzen ook en nu heb ik een leuk aandenken aan Bosnië. Ik voel me helemaal trots maar nog veel meer blij dat ik hier loop. Natuurlijk zag ik van tevoren weer leeuwtjes en teddybeertjes, maar dat lijkt vooralsnog niet nodig. We hadden een leuk contact, werden onderweg heel vriendelijk te woord gestaan toen we de weg vroegen en ook in de tweede winkel was het contact ontzettend spontaan en gezellig! Wauw, dit begint echt goed!
We genoten van het kleine, oude centrum waar de tijd al eeuwen stil lijkt te staan. Het centrumpje was helemaal ommuurd en er stonden nog twee moskeetjes en een kerk in. Daarna gingen we op zoek naar de oude brug. De wandeling ernaartoe langs de brede rivier was mooi. We kwamen ook nog twee waterraden tegen, die nota bene nog gewoon werkten en al snel kwamen we bij de brug. Wauw! Gaaaf! Super!
Deze brug is het bekendste monument van Trebinje. Een Turkse Pasja gaf ooit de opdracht voor de bouw van deze brug. De constructie is uniek vanwege de gestapelde bogen aan de zijkanten en de grote, hoge bogen in het midden aldus de reisgids, die gelukkig in het Nederlands is. Leest echt lekker! En dan die oeroude steentjes waar al zo veel voetstappen op gezet zijn. Het was een romantisch plaatje. Zeker ook, omdat de zon al onder was.
Daarna gingen we weer terug naar de oude stad in de hoop er bij een gezellig tentje wat te kunnen eten. Tentjes zat, gezellig ook, maar eten? Nee, dat kon er niet. We zagen nog een kerk, waar we een kijkje namen. Hij zag er vanbinnen prachtig uit! Wel heel anders dan die in Montenegro. Geen iconostase, maar wel vol met vrolijke, heldere muurschilderingen. Maar wat helemaal gaaf was, was dat er net een dienst aan de gang was. Er stonden redelijk wat mensen te zingen toen wij binnenkwamen. Wat klonk dit mooi! Er waren verschillende priesters of hulpdienaren bezig met kaarsen, rondjes lopen en later kwam er nog iemand een rondje doen met de wijwaterkwast waar ook belletjes aan zaten. En tussen hen in, mocht een klein jongetje ook meehelpen, wat erg leuk was. Hoewel we er geen woord van verstonden, vonden we het toch fijn om hier even te zijn. Niet alleen een mooie kerk, maar ook bezield!
Inmiddels was het erg donker en gingen we over een marmeren en redelijk uitgestorven boulevard terug naar de camper die langs de hoofdstraat stond. Daar heb je de wat modernere winkels, maar zodra je van de hoofdstraat af bent, is het anders. Stokoude huisjes met hier en daar wat verlichting. Niet eng of luguber, het had eerder wat nostalgisch. Wij voelden ons er helemaal prima! We vinden het zo leuk om in Bosnië te zijn! Echt top!
Na nog wat boodschappen gehaald te hebben (de camper stond voor een supermarktje) reden we weg. Hopelijk kunnen we bij het klooster overnachten, wat we vanaf hier al prachtig verlicht op een heuvel kunnen zien liggen. Dat is niet echt gelukt. We hebben denk ik een bord gemist. Trouwens, over borden gesproken! Alles is hier in het cyrillisch. Op de borden is het gelukkig nog wel tweetalig, maar in de stad en op de borden van winkels echt niet! Ai, moeten we op de valreep toch dat cyrillisch nog op gaan halen!
We zijn er nog maar net, maar het lijkt of de wegen hier beter zijn. Niet qua verroeste en afgebladderde vangrail, wel qua breedte. Het is hier absoluut niet toeristisch en in het nieuwe deel van Trebinje zagen we ontzettend veel winkels. Niet modern, niet westers, niet toeristisch, maar gewoon voor de mensen zelf. Heerlijk! Dat hebben we in Montenegro niet echt gezien!
En nu staan we op een parkeerplaats, waar het licht onrustig is, maar wel veilig. We vermoeden dat er morgen op het eerste deel een versmarkt zal zijn, maar dat zien we dan wel. Eerst maar eens slapen! Maar nu wil ik wel eens horen wat Gerard over Bosnië en Mostar heeft gelezen, terwijl ik me suf typte aan tig stukjes van gisteren en vandaag. Dan een borrel en heerlijk slapen. Ik heb nu al zin in morgen! Oh, en gelukkig zijn de paar woorden die we in Montenegro geleerd hebben, hier ook prima te gebruiken. Dat is mooi. Laku noch en tot morgen maar weer!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 422
[author] => Maan
[cityName] => Trebinje
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,trebinje
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 73-trebinje
)
)
)
[reportsPaginator] => Zend_Paginator Object
(
[_cacheEnabled:protected] => 1
[_adapter:protected] => TravelLog\PaginatorAdapter Object
(
[_count:protected] => 60
[_array:protected] => Array
(
[15] => stdClass Object
(
[reportId] => 5071980
[userId] => 380217
[countryId] => 217
[username] => jirrypons
[datePublication] => 2019-08-01
[photoRevision] => 0
[title] => Update 7: Mostar naar Sarajevo
[message] => Mostar lieten we weer fris en fruitig achter ons toen we op de dertiende dag van onze vakantie richting Sarajevo vertrokken. Halverwege hadden we een stop gepland waar om 12:00 een tour begon. Omdat we meer dan genoeg tijd hadden, zochten we onderweg nog even een mooi plekje om te chillen aan het meer waar we toevallig langs reden. Vrij vlot waren we uiteindelijk al om 11:00 in Konjic, precies tussen Mostar en Sarajevo in. Daar ging het gebeuren, de Tito's bunker tour.
Althans, dat hoopten we. Vanaf 11:45 zou exact op deze coördinaten namelijk een tour starten, maar het huisje was dicht en er was niemand te bekennen toen we er vanaf 11:40 stonden. Ondertussen werd onze auto geïnspecteerd door mannen van handhaving, misschien hadden we de Bosnische tekst op de parkeerborden dan toch verkeerd begrepen... Sandra kon met haar vrouwelijke charme en onschuldigheid gelukkig een boete vermijden. Zelfs tot aan het punt dat handhaving het verkeer tegen hield zodat ze ongestoord weg kon rijden om de auto te verplaatsen, de slijmbal. Maar, we gingen een tour doen, of probeerden dat althans.
Ik had ondertussen een Fransman als lotgenoot gevonden, hij wilde namelijk dezelfde tour doen. Een paar minuten later besloot hij om te bellen: "De tour startte om 11:45, jullie waren te laat! Voor de volgende moet je er om 13:45 zijn!!" Wij wisten natuurlijk wel beter, maar goed, dan maar even Konjic verkennen.
Daar waren we vervolgens vrij snel klaar mee. Op het mooie bruggetje (jaja, weer een bruggetje) na, waar we al heel de tijd naast stonden te wachten, was er namelijk niet zo denderend veel te zien. Er was natuurlijk wel een supermarkt waar we onze lunch konden scoren met als toetje een typisch met honing doordrengde snack. Vervolgens lieten we ons natuurlijk niet voor gek zetten, 13:30 stonden we op locatie. Het kantoortje was nu wel open en de man zei: "Prima, haal je auto maar, dan breng ik je er naartoe!" Zeker weten ja? Dit verklaarde dan wel meteen waarom we twee uur geleden zogenaamd te laat waren inderdaad... Eenmaal op locatie, luttele seconden na 13:45 kreeg onze gids een telefoontje, tijdens welke hij mededeelde dat men (waarschijnlijk onze eerdere fransoos) te laat was. Uhu...
Na dit "avontuur" waren we dan toch eindelijk aangekomen bij Tito's bunker. Een schuilplaats gebouwd voor Josip Broz (bijnaam Tito, de Joegoslavische dictator die het land zo lang bijeen heeft gehouden) voor het geval de nucleaire Apocalyps uit zou breken. Er was plek voor driehonderdvijftig man en één vrouw, de zijne natuurlijk. Ze konden hier een half jaar overleven en het land blijven aansturen. Maar daarna? Dat is onduidelijk. Een mysterie was het pand sowieso, de inwoners van de stad Konjic hebben nooit geweten dat het bestond. Terwijl het toch echt zesentwintig jaar en 4,8 miljard dollar kostte om het gigantische complex te bouwen. Uiteindelijk was het klaar in 1980, vlak voor Tito zijn dood. Hij heeft er dus niet echt van kunnen genieten...
Dus daar stonden we dan, midden in een berg, tweehonderdtachtig meter onder de grond in één van de best bewaarde geheimen van de Joegoslavische, communistische dictatuur. Voor een begeleide tour met een groepje toeristen. We gingen door de oude bespreekkamers (interieur inderdaad uit de jaren tachtig), door de machinekamers en zelfs door de kamers van Tito en zijn vrouw. Overal was moderne kunst tentoongesteld, veel over de oorlog maar ook over de bunker. Bij dat laatste onderwerp werd vooral hardop afgevraagd waarom het apparaat gebouwd is. Dat het er nog staat, daar valt ook iets over te zeggen. De zes soldaten die de bunker bezetten, kregen bij het uitbreken van de oorlog namelijk de opdracht om het te vernietigen. De Serviër en Bosniër die overbleven, weigerden gelukkig om dit te doen.
Na weer een portie historie sprongen we de auto in, op weg naar Sarajevo. Onderweg kwamen we iets vreemds tegen. Heel Bosnië hadden we namelijk niets anders gekend dan 80 km/h wegen. Vaak in de bergen en dus ging de maximum snelheid van 60 naar 40, naar 50 en weer naar 70. Maar nu was er toch echt een stuk snelweg, letterlijk uit het niets ontstaan. We pakten namelijk de oprit, maar er was geen afrit parallel aan ons. De tol was voor ons goedkoop maar kennelijk niet voor de Bosniërs, want de auto's die we tegen zijn gekomen waren op een enkele hand te tellen. Het reed wel lekker door, totdat de snelweg na zo'n vijftig kilometer net zo abrupt eindigde zoals hij begon. In de verte was nog wel vlak gemaakte grond en het begin van tunnels te zien, werk in aanbouw.
De drukke stad Sarajevo reed wat minder lekker door. Na een stevige oefening helling trekken stonden we in ons gigantische appartement. Heerlijk om gewoon goed de ruimte te hebben én een heerlijk zacht bed zonder harde, metalen veren. In een hip tentje in het centrum schoven we wat steaks naar binnen, om daarna een tour over de belegering van Sarajevo te boeken. Die wilden we in de middag zodat we nog wat konden uitrusten van de lange reis, wat bevestigd werd. De middag zat toch vol en toen werd het ochtend. Toen we dat eenmaal geaccepteerd hadden, kreeg dit zelfs onze voorkeur. Waarna we dus een mailtje kregen dat het toch in de middag werd. Gelukkig kan ik niet zo goed tegen verandering, hield ik m'n poot stijf en bleef het toch ochtend. We dachten nog, wat een slecht begin, maar de volgende dag bleek dat dit leidde tot een unieke ervaring.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2013-01-04 22:05:43
[totalVisitorCount] => 217498
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 693
[author] => Jirry
[cityName] => Sarajevo
[travelId] => 523791
[travelTitle] => Roadtrip door voormalig Joegoslavië
[travelTitleSlugified] => roadtrip-door-voormalig-joegoslavie
[dateDepart] => 2019-07-20
[dateReturn] => 2019-08-14
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,sarajevo
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/380/217_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => update-7-mostar-naar-sarajevo
)
[16] => stdClass Object
(
[reportId] => 5064515
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2019-09-30
[photoRevision] => 0
[title] => 15. Een vleugje Bosnie
[message] => Trebinje, 30 sep. 19
15. Een vleugje Bosnië
Om 15.00 uur reden we Kroatië uit. Niets aan de hand bij de douane. Vijf minuten later hadden we de douane van Bosnië. Bij het eerste hokje zat niemand en bij het volgende hokje zagen we een mannetje zitten. Wij rijden dus maar door naar dat hokje. Komt er vanuit het niets ineens een hele boze Bosnische douanier aan. Wij werden acuut stopgezet. Midden tussen de hokjes, waardoor er niemand meer door kon. “Paspoort! Autopapieren! Groene kaart! Rijbewijs!”, blafte hij. Hij was overduidelijk erg boos, want wij hadden bij het zowat onleesbare woord stop, moeten stoppen bij een hokje waar dus niemand inzat. Ik zei sorry, waarop hij boos zei:”No sorry! You penalty!” Oh nee, hè, begint dat corrupte gekloot hier al? Kunnen we Gerards beroemde U-tje niet even draaien en snel weer terug Kroatië in duiken? Helaas voor hem, kon hij niets verkeerds in onze documenten vinden. Ik ging maar heel lief en onschuldig met de man praten, domme vragen stellen en uitleggen waarom we zo gereageerd hadden en weer bood ik semi-nederig mijn niet oprechte excuses aan. Hij draaide bij en we mochten door. Jawel, gewoon zonder boete twee hele meter verder rijden naar hokje twee dus. In het eerste hokje bleek de douane te zitten (die er dus niet was) en in het tweede hokje de politie. Ook hij wilde de paspoorten weer zien. We kregen een stempel en daarna was het gelukkig klaar. Pfff, dat ging weer net goed.
Het stukje Bosnië, dat we gezien hebben, vinden we erg mooi. Wat een hoge, groene bergen en wat een mooi riviertje daar diep beneden. We genoten om hier even doorheen te rijden. Eigenlijk willen we dit land wel eens beter bekijken. Maar ja, dat zei ik 2 jaar geleden al. Totdat we een groep zigeuners vlakbij de camper hadden…. En wat zonde, dat ze hier zo veel troep langs de weg gooien. Het is zo’n prachtig land!
Bosnië schijnt de grootste grijze economie van Europa te hebben en overal worden kleine handeltjes langs de weg gedreven. Een man op een stoeltje met een paar pakjes sigaretten, een vrouwtje met wat potten honing, een kind met wat pakken zakdoekjes en hier en daar een kraampje met zelfgemaakte wijn.
Bij het tankstation ging het aanvankelijk ook vreemd. “Wat jij betalen? Kuna’s, BAM (Bosnische Marken), Euro’s?” “Nee, wij betalen met een kaart.” “Not possible, internet no connection today.” “Oké, than we go. Bye!” “Wat? Jij gaan? Internet toch niet kapot, visa kan wel.” Het is gewoon magisch hoe snel internetproblemen hier opgelost worden.
Daarna wilden we eigenlijk wel heel graag eventjes het gezellige stadje Trebinje in. Zowel onderweg als daar, zie je dat Bosnië een stuk armer dan Kroatië is. Wij vinden dit stadje echter wel heel charmant. Aparte huisjes, creatieve, kleurige barretjes, sfeervolle, oude panden,veel restaurantjes en een leuke bouwstijl. Alles ademt gewoon een hele andere sfeer. Het wordt wat oosterser en ook de minaretten zijn weer in beeld. Twee jaar geleden was de oude binnenstad nog vergeven van de vele kleine winkeltjes, maar vandaag was er al veel dicht. In één zo’n klein winkeltje hadden ze van die heerlijk oosters aandoende suikerpotjes en hele bijzondere koffiekopjes. Ze waren iets te duur, maar daar kon ik nog wel wat aan doen. Maar ze waren vooral ook veel te leuk. Nu heb ik er dus twee gekocht. En ik lust niet eens koffie, laat staan die supersterke Turkse koffie, waar ze voor bedoeld zijn! In plaats van één beker chocomelk moeten we er nu minstens zeven drinken, willen we dezelfde hoeveelheid binnenkrijgen! Ik zou haast eens gaan leren koffiedrinken!
We hadden er eigenlijk nog veel langer willen lopen en genieten van de bijzondere sfeer , het heerlijke weer en natuurlijk nog ergens een Turks theetje scoren, maar vadertje tijd riep ons tot de orde. Willen wij morgen die schitterende hoogvlakte in Noord-Montenegro gaan rijden, dan moeten we nu echt gaan! De weg naar het klooster waar we willen overnachten zou goed zijn, maar wel donker. En dus stapten wij met frisse tegenzin in onze woonwagen. Snel het land maar uit en op naar Montenegro! Wel gaaf trouwens, dat we bij het verlaten van Trebinje die prachtige, oude, Romaanse boogbrug nog zagen liggen schitteren in de zon! Cadeautje!
Nou, niks snel het land uit. Mooi niet dus! De douane zat bovenop een flinke bergpas. We dachten dat we er na tig haarspeldbochten nooit kwamen. En dan dat fijne Cyrillische schrift weer! Oeps, dat wordt weer even oefenen, want het is diep weggezakt! Heel diep! Maar om 18.15 uur waren we dan zowaar bij de grens. Niemand voor ons, even paspoort inscannen en een stempel erin en door maar weer. De grens met Montenegro duurde iets langer. Of de computer nu stuk was, of dat ze er nog geen een hebben, weet ik niet, maar hier werden de paspoorten en papieren met de hand overgeschreven. Nog mazzel dat het niet gekalligrafeerd werd! En dan denk je het douanegedoe gehad te hebben en kilometers te kunnen gaan maken, krijg je binnen een kwartier wegwerkzaamheden en niet de lulligste. Over een gebied van bijna 10 km moesten we stapvoets over grind en gravel heen. Nou en als je dan een paar tegenliggers had, zag je door het vele stof geen hand voor ogen meer. Het leek de Sahara wel! De verwachte aankomsttijd vloog dan ook vrij snel omhoog.
Pas om 20.30 uur waren we bij het Pivski klooster. Helaas was de poort dicht en durfden we ons niet meer te melden. Maar o, je wilt niet weten hoe aardedonker het hier is en we staan moederziel alleen. Sjorbanden en beugel er meteen maar op en de knuppel en de wielsleutel liggen klaar voor het grijpen. Soms zijn we zó gastvrij… Maar Gerard heeft nergens last van. Die zou hier gerust nog buiten in een tentje durven overnachten. “Ja, want is het hartstikke donker en niemand heeft ons aan zien komen.” “Ja, en als er dus maar één foute gast rondloopt, is er ook niemand die ons hoort.” We hebben de camper uiteindelijk maar een stukje dichter bij de poort gezet. Morgen even snel dit mooie kerkje bekijken (dat we eigenlijk al kennen) en dan de hoogvlakte op. Morgen schijnt het hier nog goed weer te zijn, maar voor overmorgen geven ze al sneeuw en nachtvorst op! Oeps, we waren net weer aan de zon gewend! Zo en nu gaan we thee drinken uit die bronzen minikoffiekopjes! Alhoewel, van whisky wordt je rustiger?! Kan iemand me misschien weer even uit de kroonluchter bikken? Ik ruik ineens sigarettengeur en wij roken niet?! Ooooh help!
PS We hebben inmiddels twee zwerfkatten rond de camper lopen, maar nog steeds geen hond.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 458
[author] => Maan
[cityName] => Trebinje
[travelId] => 524351
[travelTitle] => Rondje Balkan
[travelTitleSlugified] => rondje-balkan
[dateDepart] => 2019-09-21
[dateReturn] => 2019-10-27
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,trebinje
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 15-een-vleugje-bosnie
)
[17] => stdClass Object
(
[reportId] => 5061715
[userId] => 380217
[countryId] => 217
[username] => jirrypons
[datePublication] => 2019-07-31
[photoRevision] => 0
[title] => Update 6: The scars of war
[message] => We hadden ons voor onze aankomst in Bosnië & Herzegovina al voorgenomen, om ons wat meer te gaan verdiepen in de oorlog die het uiteenvallen van Joegoslavië ingeleid had. Na nog niet eens een volle dag in Mostar hadden we al genoeg tekens van de oorlog ontdekt. De eerste lessen zouden we krijgen in de enige plek waar oorlog thuishoort, in een museum.
Deze stop was er eentje die een flinke indruk achter heeft gelaten. Het museum van oorlog en genocideslachtoffers werd bemand door slachtoffers van de laatste, verscheurende burgeroorlog van de vorige eeuw. Er waren veel persoonlijke verhalen te lezen van slachtoffers, vaak geïllustreerd met objecten. Een gitaar, een schoen, een werkuniform. We lazen over de concentratiekampen, over kinderen die al spelende op straat door bommen werden getroffen, over de ondenkbare horror-daden van de Servische “gele wespen”, over Servische soldaten die verkleed als VN personeel de vluchtelingen van Srebrenica langs de 100 km lange “Death Road” gevangen namen (of erger), over gevangenen die door de Kroaten verkleed werden als Kroaten en met houten nep geweren dienden als menselijke schilden en over sluipschutters die iedereen (man, vrouw, kind) die in hun vizier kwamen neerschoten en vele andere verschrikkingen.
Het museum was niet heel groot en niet per se heel indrukwekkend als je erin stond, maar de inhoud pakte ons goed bij de lurven. Er werd een filmpje afgespeeld van de bekende brug (de Stari Most), die met meer dan zestig bommen door de Kroaten vernietigd werd. Het onheilspellende muziekje dat bij dit filmpje hoorde, achtervolgde ons door heel het museum. Ik kan het deuntje nu nog steeds vrij eenvoudig terug halen.
Aan de andere kant van het museum vonden we een kamer met alle namen, gezichten, misdaden en de straffen van alle veroordeelden van het Joegoslavië tribunaal. Ook dit maakte een bijzondere indruk. Onder deze ruimte waren nog verhalen tentoongesteld over diverse massagraven die tot de dag van vandaag nog steeds worden opgegraven. Het plaatje dat het meest bijbleef was dat van een moeder. Ze was acht maanden zwanger toen ze in haar buik geschoten werd. Haar ongeboren baby was nog duidelijk zichtbaar in haar stoffelijk overschot. Redelijk gechoqueerd en overweldigd liepen we het museum weer uit. Dit moesten we wel even verwerken. In het museum hadden we nog een button gekocht met de tekst “Make love, not war”, welke we op ons rugzakje gedaan hadden. In de letters waren een kruis, een Davidster en een maan-ster verwerkt.
Om alles te verwerken gingen we de marktjes van Mostar af tot we bij een grote moskee kwamen. Hier waren wat mannen en vrouwen aan het bidden, de zon stond nu immers op zijn hoogst. We konden de minaret (de toren naast de moskee) beklimmen dankzij een vrij lange wenteltrap. Een klom die beloond werd met een mooi uitzicht op de Stari Most, de oude brug, welke over de Neretva rivier heen gaat. Op de berg in het westelijke deel van de stad, was een groot, metalen kruis goed zichtbaar. Symbolen van wat deze stad ooit zo grof verdeelde.
De volgende stop was het Kajtaz huis, een Turks huis dat wel de moeite waard zou zijn om te bewonderen. De man die daar woonde was een afstammeling van de familie die dit huis gebouwd heeft. Het huis was ansich mooi, maar zijn verhalen maakte het de moeite waard. Bijvoorbeeld over het gescheiden vrouwengedeelte van het huis, hier woonden de vier vrouwen van de originele eigenaar. De eerste vrouw heeft altijd het meeste te zeggen, haar deurpost was daarom ook hoog genoeg om ongebukt onder door te lopen. Het vrouwengedeelte was ook het enige gedeelte met een keuken. Via een enkele deur (of misschien meer een luik, of een kast) konden de vrouwen de maaltijd dan richting de mannen schuiven.
Terwijl we wat worst, kaas, fruit en rakija (sterke drank, lekker op de vroege middag) van de man proefden, vertelde hij ook nog iets persoonlijks. Namelijk dat nationaliteit voor hem niks is. Toen de oorlog uitbrak was hij namelijk getrouwd met een Servische. Omdat hij zich toen als Bosniër zelfs in Servië bevond, vluchtte hij naar Zweden. Nu heeft hij een tweede vrouw, een moslima. Haar eerste man was een Kroaat. Nationaliteiten en religies gaan hier moeiteloos door elkaar heen. Als de instelling van heel Joegoslavië zoals die van deze man was, had wellicht een hoop ellende bespaard kunnen blijven.
Na ons bezoek staken we de rivier over naar de andere kant van de stad via een brug net ten zuiden van de Stari Most. Dit gaf dan weer een nieuw, erg mooi uitzicht op de oude brug. Onderaan de Stari Most was een klein stukje strand, waar mensen in de sterke stroming aan het pootje baden waren. Het water was ijskoud aan onze voeten, maar wel verfrissend. Een paar mannen sprongen vanaf een kleine verhoging het water in. Nadat ze boven water kwamen, moesten ze vervolgens rap tempo maken, om niet door de stroming gepakt te worden. Zij waren waarschijnlijk aan het oefenen voor een grote sprong vanaf de brug. Even verscheen er een potentiele springer bovenaan de Stari Most, maar de sprong van negentien meter het water in maakte hij uiteindelijk niet. Waarschijnlijk dankzij een gebrek aan donaties.
Onze volgende stop was een speciaal bier bar! We konden er van onze Oldbridz (het merk, erg lokaal bier dus) biertjes genieten tijdens een potje vier op een rij. Bij een relax Cubaans muziekje hebben we vervolgens zitten lezen en schrijven, tot het tijd was om te gaan. Na even snel wat gegeten te hebben bij ons appartementje, begonnen we aan een walking tour.
Deze begon bij het Spaanse plein, meteen een gedenkpunt aan de oorlog. Dit plein was namelijk opgedragen aan de Spaanse V.N. soldaten die hier hun leven hebben verloren. Rondom het plein waren veel restanten van de oorlog te zien. Onze gids had foto’s bij van vlak voor de oorlog, die hij vergeleek met het huidige beeld. We waren al best wat gevels met kogelgaten en ingestorte gebouwen tegengekomen in onze dagen hier, maar op deze manier was het allemaal nóg iets meer confronterend. Bijvoorbeeld dankzij het vervallen bank gebouw dat als sniper toren diende, de foto’s van een groot winkelcentrum waar nu zelfs niets meer van te bekennen was of het tien verdiepingen hoge appartementcomplex dat tegenwoordig aan het stadsbeeld ontbrak.
We kwamen ook het een en ander te weten over Bosnië & Herzegovina. Over hun drie presidenten (Bosnisch, Kroatisch en Servisch) die elkaar elke acht maanden afwisselen bijvoorbeeld. Maar ook over hun vlag, welke bestaat uit een gele driehoek, waarvan de punten de drie nationaliteiten van het land voorstellen. Tussen de communistische en Oostenrijk-Hongaarse stijl gebouwen (vooral de eerste soort waren veel herbouwd, gezien dit een stuk makkelijker is natuurlijk) door vonden we een weg naar het beste gratis uitzicht op de Stari Most. Precies het uitzicht dat we een paar uur al hadden gezien helaas! We hadden deze keer echter wel het geluk dat we iemand spectaculair van de brug af zagen springen. Als avondmaaltijd na de tour hadden we iets makkelijks. Central Grill heette het tentje. Het was gewoon wat vlees met brood en frietjes, prima voor dit tijdstip en deze prijs.
De volgende ochtend hadden we geen wekker, maar wel een ontbijtje met knakworstjes en ei. Met de auto gingen we die dag naar Bragaj, een Derwisjoord vlak naast de bron van de rivier de Buna. Deze rivier mondt uit in de Neretva, de natuurlijke scheidingslijn van Mostar. Het Islamitische gebedshuis deed met zijn witte muren en donker houten constructies denken aan het Turkse huis dat we in Mostar hadden gezien, maar dan beduidend groter. Vanaf een brug hadden we ons eerste zicht op het huisje, waar we de kou van het prachtige water goed konden voelen. De bron van het water was namelijk een karstbron, een van de grootste van Europa zelfs, wat inhoudt dat deze gevoed wordt door een ondergrondse waterloop.
De binnenkant van het 15de-eeuwse huisje deed ook denken aan de stop in Mostar, hoewel de inhoud wat uitgebreider was. De tapijten waren wederom mooi en het toilet had in dit geval een erg mooi dak, dankzij wat gekleurde openingen in het plafond. Weer buiten, maar nu aan de overkant van het water, hadden we nog tweede uitzicht op het huisje. Het idyllische beeld van het huisje op een verhoging boven het water, tegen een flinke rotswand aan, was prachtig. Kort na het huisje veranderde de waterstroom in een kleine waterval. We kregen er weer zin van om te gaan zwemmen, dus het was tijd voor de volgende stop!
Die stop was bij de Kravica watervallen. Met de offline kaart van Google maps kwamen we er prima en de weg zelf bleek ook nog eens goed te doen. De waterval wordt dankzij zijn hoefijzer vorm ook wel de Niagara van Bosnië & Herzegovina genoemd. Al dit stromende geweld werd daarna een vrij brede rivier, waardoor de stroming uiteindelijk mee viel. Mede hierom was er menig man lekker aan het badderen. Toch was het aan de kant vele malen drukker dan in het water. Toen we met zwemkleding aan de rivier in sprongen werd al snel duidelijk waarom, het water was namelijk verrekte koud!!
Om warm te blijven zijn we een rondje gaan zwemmen terwijl we genoten van het zicht op de meters hoge waterval. Weer uit het water kwamen we erachter dat we niet zo heel goed voorbereid waren, we hadden niks te doen. Maar gelukkig hadden we na bijna twee weken 24/7 samen nog steeds dingen om over te kletsen met elkaar. Nadat Sandra nog een paar rondjes had gezwommen, gingen we weer terug naar het appartementje. Na even schrijven en lezen, was het weer tijd voor avondeten. De Bosnische koekjes (een soort samengeperste gehaktbal) als voorgerecht smaakten erg goed, maar de visschotel die volgde viel wat tegen. Afijn, we konden onszelf troosten met een ijsje en uitzicht op de mooi verlichte Stari Most (jup, alweer). Dit was meteen afscheid, want de volgende dag gingen we door naar Sarajevo! Waar we gelukkig ook afscheid van namen, waren de twee eenpersoons bedjes met ouderwets veren matras (maar goed, wat kan je verwachten voor €10,- per persoon per nacht). Hopelijk wordt het volgende matras wat beter voor de nachtrust (en onze ruggen).
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2013-01-04 22:05:43
[totalVisitorCount] => 217498
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 1467
[author] => Jirry
[cityName] => Mostar
[travelId] => 523791
[travelTitle] => Roadtrip door voormalig Joegoslavië
[travelTitleSlugified] => roadtrip-door-voormalig-joegoslavie
[dateDepart] => 2019-07-20
[dateReturn] => 2019-08-14
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/380/217_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => update-6-the-scars-of-war
)
[18] => stdClass Object
(
[reportId] => 5061542
[userId] => 380217
[countryId] => 217
[username] => jirrypons
[datePublication] => 2019-07-30
[photoRevision] => 0
[title] => Update 5: Onderweg naar Bosnië
[message] => Toen we Split verlieten, hadden we exact tweeduizend kilometer gemaakt sinds Breda. We knalden op dag nummer tien van onze vakantie niet meteen de snelweg op maar gingen via Salona. Dit was de geboorteplaats van keizer Diocletianus. Het was toen de hoofdstad van de Romeinse provincie Dalmatia. De welvarende stad werd in de zesde eeuw geplunderd door de Avaren, waarna de inwoners van de stad vluchtten naar Split. Omdat er onvoldoende huizen waren in Split, is hier vervolgens creatief omgegaan met het oude paleis van Diocletianus. Een vluchtelingenstroom die dus het bijzondere van Split veroorzaakt heeft.
Via een smal bergweggetje kwamen we aan bij de ruïnes van het ooit machtige Salona. Het was lekker vroeg, negen uur. Er was geen toerist te bekennen, maar er werd wel her en der een hond uitgelaten. Met uitzicht op de ruïnes aten we ons ontbijt op, waarna we het een en ander gingen verkennen. We liepen door voormalige kathedralen waarvan de deurposten nog duidelijk zichtbaar waren. Een aantal pilaren die de gebouwen ooit omhoog hielden, stonden er zelfs nog. De ruwe vormen van de stad waren nog duidelijk zichtbaar, maar de natuur was ondertussen zijn eigen gang gegaan. Het badhuis, met een binnenplaats, kleedkamers en sauna-ruimtes, was ook nog erg herkenbaar. Zelfs de stenen banken in de kleedkamers stonden er nog. We liepen door de hoofdpoort van Salona richting het amfitheater. De ruïnes waar we doorheen liepen waren omringd door indrukwekkende bergen. In het verte zagen we ook het fort van Klis op een heuvel liggen, onze volgende stop.
Onderweg naar het amfitheater kwamen we nog een gat gevuld met sarcofagen tegen, welke bereikbaar waren via een smalle trap. Daarna stuitten we tussen de olijfbomen en wijngaarden op de restanten van een kerk. Deze was opgedragen aan vijf martelaren, welke in opdracht van keizer Diocletianus vermoord waren. Ook hier waren nog diverse sarcofagen zichtbaar. Eenmaal bij het amfitheater begon de zon echt goed te schijnen. Ons rondje was nu ook wel compleet zo en dus gingen we, na een grondige inspectie van het amfitheater, terug richting de auto. Hier in de buurt stuitten we nog op de officiële entree (dat bergweggetje was dus blijkbaar niet nodig geweest) en de restanten van nog een flinke kathedraal, die misschien nog wel het best bewaard was gebleven van alles.
Het fort van Klis was dus onze volgende stop. Ik had het fort al zien liggen toen we in Split aankwamen via de snelweg. Maar nu ik wist dat ook hier scenes van Game of Thrones opgenomen waren, moest ik er natuurlijk heen. En Sandra wilde ook wel. Vanaf het fort hadden we een prachtig uitzicht op Split en de zee. Dit fort heeft recent nog gediend als Meereen, de slavenstad die door Daenarys in Game of Thrones bevrijd wordt. De route waarlangs ze de slavenmeesters gekruisigd had, was duidelijk herkenbaar. Evenals diverse poorten en trappen waar ze met haar Unsullied soldaten gelopen had.
Terwijl ik daar vanuit een torentje zat te genieten van het uitzicht, hoorde ik ineens bekende muziek. Het blaasorkest dat zich ergens in het fort verstopt had, was het openingslied van Game of Thrones aan het spelen. En nog best goed ook! Voor de ingang van hun zaal vond ik Sandra terug (ik stuiterde het fort een beetje door). Toen we het orkest zaten te bewonderen, gingen ze nog over op muziek van Pirates of the Carribean. Wat natuurlijk ook paste bij het fort en het uitzicht op de lichtblauwe zee in de verte.
Dan nog wat historie. Dit fort heeft lang gediend als verdediging tegen het Ottomaanse rijk, welke in de 16de eeuw buurland Bosnië veroverd had. De Uskoks hielden het fort toentertijd, een soort piratenvolk bestaande uit vluchtelingen voor het Ottomaanse rijk. Ze zijn nooit militair verslagen, maar uiteindelijk wel verdwenen. Een bijzondere gemeenschap die ingericht was op oorlog, was het wel. Het was redelijk normaal dat vrouwen tot tien keer toe hertrouwden. Je man of zoon kon beter gestorven zijn op het slagveld dan een lafaard zijn…
Weer in de auto gingen we Bosnië & Herzegovina in. Via een mini grensovergang waar google maps ons heen stuurde. Het pad daar naartoe leek een weg die zelden gebruikt werd, maar we stonden toch weer even te wachten. Deze keer waren we natuurlijk voorbereid en lagen de paspoorten wél binnen handbereik. Onze auto verzekeringspapieren ook, iets waar andere toeristen minder voorbereid op waren. “International insurance card”, zo vervolgde de Bosnische douane-agent na een flinke riedel Bosnisch waar we geen woord van verstonden. Puur het feit dat het een groene kaart was, leek voor hem al voldoende. Zo kort keek hij ernaar en we mochten dus doorrijden. Achter hem zagen we een Franse auto geparkeerd staan. Vader stond naast de auto, handen in het haar met gematigde tot zware paniek in de ogen, terwijl vrouw en dochterlief de inhoud van hun Renault Scenic compleet op zijn kop aan het zetten waren. Waar oh waar hebben we die papieren gelaten?
Mostar gingen we in met een flinke helling naar beneden inclusief haarspeldbochten op een zandweg. Even wennen voor mij om daar te rijden, maar zodoende leert men. Qua verkeer in de stad was het ook wennen, Bosniërs rijden wat ruwer zeg maar en overal was vrij willekeurig geparkeerd. Toen we eenmaal geparkeerd waren bij een benzinestation, mochten we hier zelfs onze auto laten staan voor een paar dagen voor maar vijf euro! Wat een service! Maar voor noppes voor het appartement leek ons toch beter.
We hadden weer een klein appartementje, maar ook weer met airco! Hier konden we even bijkomen en daarna boodschappen doen, want we hadden een mini keukentje. Toen we het oude centrum in liepen, stuitten we al snel op de befaamde oude brug van Mostar. We liepen hier overheen naar Hindin Han, een restaurant dat ons aangeraden was door de eigenaresse van ons hostel. Ze hadden daar een wachttijd van twintig minuten, dus we gingen maar even een rondje lopen.
Weer terug was het toch allemaal wat drukker dan verwacht. Nadat we daar nog tien minuten stonden, kregen we een tafeltje binnen om te wachten. Met een halve liter wijn erbij was dit wachten goed te doen. Na een half uurtje kregen we dan toch eindelijk een tafel, een extra halve liter wijn van het huis en excuses. We overwogen nog om uit te leggen dat we een liter wijn tijdens het eten wat veel vonden, maar afijn, iets met een gegeven paard in de bek kijken.
Het eten was overigens echt uitstekend. Ik had kalfsvlees gevuld met kaas en ham in champignonsaus en Sandra zeebaars, welke fantastisch bereid was. Halverwege onze maaltijden switchten we, dit doen we wel vaker als we keuzestress hebben. Met wat baklava toe waren onze maagjes goed gevuld. Terwijl we na zaten te tafelen stonden er nog steeds mensen buiten op een tafeltje te wachten, onze timing was achteraf gezien dus best goed! De avond werd nog wel luid verstoord door een sprinkhaan van ongeveer zes centimeter. Deze kwam even hallo zeggen vlak voor Sandra haar neus, waarna we maar snel richting het appartement gingen.
Zodra het gebakken eitje er de volgende ochtend in zat, gingen we Mostar weer in. Mostar is in de Bosnische burgeroorlog flink geraakt. De stad was in deze tijd verdeeld, de katholieke Kroaten ten westen van de rivier en de islamitische Bosniakken in het oosten. De restanten van deze oorlog waren nu, vijventwintig jaar later, nog steeds duidelijk zichtbaar. Zo ook bij onze eerste stop, een moskee. Deze had van binnen minimale versieringen, wat vooral kwam omdat het dak compleet was ingestort in 1993. De man die ons hier binnen liet, liet zijn politieke mening een beetje los. Vroeger waren we een groot land, nu zijn we zes arme landjes. Iemand die dus wellicht terug verlangde naar het grote Joegoslavië.
Over het uiteenvallen van Joegoslavië zouden we op onze volgende stop veel leren, maar deze heftige stop bewaar ik even voor het volgende verslag. Hoe de rest van Mostar en omgeving beviel, lees je binnenkort!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2013-01-04 22:05:43
[totalVisitorCount] => 217498
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 793
[author] => Jirry
[cityName] => Mostar
[travelId] => 523791
[travelTitle] => Roadtrip door voormalig Joegoslavië
[travelTitleSlugified] => roadtrip-door-voormalig-joegoslavie
[dateDepart] => 2019-07-20
[dateReturn] => 2019-08-14
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/380/217_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => update-5-onderweg-naar-bosnie
)
[19] => stdClass Object
(
[reportId] => 5057336
[userId] => 427053
[countryId] => 217
[username] => Rob-en-Sil
[datePublication] => 2019-07-08
[photoRevision] => 0
[title] => 2019-3, Bosnië - Herzegovina
[message] => Maandag, 24-6-2019 alweer een hete dag, wolken loze hemel,32 graden, 2263 km
07.15 en de zon staat alweer hoog aan de hemel ons campertje te verwarmen. We gaan vandaag naar Mostar; Bosnië-Herzegovina. In het dorpje Slano steek ik de weg over en neem de Ž6228 richting Trnova. Het is een erg mooie route, maar het wordt steeds kleiner en de snelheid is ook dermate dat we vandaag wel ergens willen aankomen. We zien een marmer groeve en hebben een prachtig uitzicht over de Adriatische zee. we besluiten om toch maar de Ž6227 te nemen en komen langs een inham van de zee die helemaal bezaaid ligt met vlonders en netten van een viskwekerij. We komen uiteindelijk weer op de N8 en gaan richting de 10 km Bosnië die aan de kust liggen. Daarna passeren we weer de Kroatische grens. Bij Opuzen nemen we de N9 die tot net aan de grens gaat, wij gaan hier links en volgen een klein weggetje met het nummer Ž6218. Deze loopt langs de grens tot we plots bij een grens overgang staan. Dit stelt niet zo veel voor en de paspoorten worden amper aangekeken. De route is mooi, maar erg onstuimig en we zijn dan ook blij als we weer in de bewoonde wereld zijn aangekomen. De M-6 brengt ons net buiten Studenci naar de watervallen van Kravica. Als we daar aankomen krijgen wat anders te zien als verwacht. Na de entree ga je via een steile trap naar beneden om daar een mieren nest van mensen te zien. De waterval is erg mooi, maar er is geen ruimte voor al die toeristen die er op af komen. Natuurlijk moet er ook iets verdiend worden en is er een restaurantje gebouwd. Hutje mutje zitten de mensen aan het water. We hebben ons al omgekleed en gaan het water in………. Dit komt waarschijnlijk vanaf een bevroren gletsjer, aangezien het zo koud is, dat je er niet langer als 2 minuten in kunt blijven. Ook is er een beveiliger in een bootje voor het geval mensen door de kou bevangen worden. je kunt met een bootje de waterval tot 3 meter benaderen, maar we krijgen het hier benauwd en willen weg. Jammer, aangezien het er wel leuk uitziet. De camping die erbij zou zijn is er wel, maar we gaan toch liever ergens anders naartoe. We gaan maar naar Mostar en zien daar wel. Aangezien Bosnië niet onder de EU valt, hebben we hier geen bereik meer met de telefoon. Ik heb de hele reis met gegevens op Google Maps staan en die kan ik nu niet meer aan. Ik had nog een dorp in de planning die gebouwd was naar Ottomaans maat staven, alleen ben ik de naam kwijt. We belanden in Čitluk, waar we in de knel komen met de helse drukte van een bedevaartsoord. Nog nooit zoveel beeldjes van de heilige Maria gezien. Ook religie is dus niet meer als een commerciële instelling. We rijden nog verder terug naar Bijakovići, maar ook daar geen Ottomaans gehucht. Het blijkt achteraf gewoon in Blagaj te zijn. In Mostar aangekomen, krijgen we niet echt een goede indruk van de stad en kunnen ook geen goede camping vinden in de buurt. De enigste camperplek vraagt € 40,00 per nacht. Dit vinden we veel te duur, maar besluiten na zoeken toch maar even te gaan kijken. Het is een kleine plek langs een huis, maar wel direct bij de oude brug. Er staan 3 campers en enkele personen auto’s. Je kunt er ook voor € 5,00 per uur parkeren. We draaien er toch maar op, wat krapjes is, en wachten op de parkeerwachter. Wij vinden € 40,00 veel te duur en willen voor € 25,00 wel blijven staan. Dit kan echt niet, maar voor € 30,00 is het goed. We beseffen wel dat als we hier parkeren, we bijna hetzelfde kwijt zijn zonder overnachting en stroom. De jongen apped zijn baas om te handelen, maar we betalen toch de € 30,00 als we gezien hebben dat er een terras is met uitzicht over rivier de Neretva en het wereld beroemde bruggetje van Unesco. We bedingen nog een plekje tegen het huis, waar de meeste schaduw is en we vanuit ons bed de kogelgaten in de muur kunnen zien zitten. Als we gesetteld zijn, lopen we de Ulica Jusovina in. De straat to be in Mostar. De weg is alleen toegankelijk voor voetgangers en is een cement straat met keien belegd. Erg mooi aangelegd. Op de brug staan 2 personen in zwembroek die geld proberen te verdienen om van de brug af te duiken. We hebben ze het niet zien doen; misschien omdat ze € 40,00 vragen voor de stunt. We lopen door de krappe straat die bezaaid is met souvenir winkeltjes. We willen de wc thuis verbouwen en we zien een speciale lamp die we daarvoor kunnen gebruiken. De vraag prijs is € 35,00 volgens de verkoopster en daar willen we hem wel voor. Dan blijkt dat de oude man in het winkeltje het er niet mee eens is en hij wil € 45,00. Hij wijkt niet af en we lopen door. Bijna alle winkeltjes hebben wel van deze lampen staan, dus we komen er ergens anders wel eenzelfde tegen. Er volgen enkele Moslim gebeden via de luidsprekers van de minaretten in het oude centrum. Er staan er diversen en beginnen allemaal tegelijk te brabbelen in het Arabisch. We lopen binnen bij Koski Mehmed-pasina, aangezien dit echt ouderwets aan doet. Volgens het bord aan de straat is het al eeuwen oud. Volgens mij is het in 1995 nog kapot geschoten………. Desalniettemin, is het erg leuk om te zien. Ook hier is religie een commerciële instelling, want je mag voor € 6,00 de moskee in en voor nog iets meer de minaret bestijgen. Dat doen we niet en lopen weer verder. Bij restaurant Mio Pasto kunnen we op het terras zitten met uitzicht op de brug, maar dan wel van de andere kant. Voor € 20,70 eten we hier erg lekker en met de nodige drankjes. De ober verdiend en goede fooi en voldaan lopen we terug naar de oude brug. We hebben al een badge een pin en voor Sil een shawl gekocht en als we weer langs het winkeltje van de lamp lopen, gaan we naar binnen. Geen enkel souvenirshopje had hetzelfde als we hier hebben zien hangen en deze moet mee naar Nederland. Ik spreek meteen de oudere man aan, die de vader van de verkoopster blijkt te zijn en vraag of we het verschil kunnen delen. Na enig strubbelen gaat hij overstag en kunnen we onze buit mee naar buiten nemen. Tevreden lopen we terug naar de camperplaats. We hebben de hele vakantie al veel last van muggen en de benen en armen zien er niet uit. Ook in het binnen land blijven we er last van hebben. Krabben en deet spray helpen niet. De luiken en ramen blijven toch open, aangezien het zeer warm is in onze casa. We doen op het camperplaats terras nog een afzakkertje en gaan dan slapen.
Dinsdag, 25-6-2019 hete dag, 31 graden, 2428 km
06.45 uur en ik moet naar de wc. Aangezien het gisteren nogal druk was op de oude brug, heb ik niet willen dronen. Na de wc neem ik mijn vliegmachine en ga naar beneden naar de rivier. Ik maak hele mooie opnames en vlieg onder de burg door. Daarna vlug weer terug naar de camperplaats. Ons volgende doel is Sarajevo en daar geven ze vandaag nogal slecht weer aan. We gaan via een omweg naar Sarajevo en hopen dan dat het onweer verdwenen is. Een stukje naar het zuiden ligt de M6.6 en die leid tot Gacko. Dit is een hele mooie route en niet erg druk. Ook komen we hier langs…………. Blagaj…………… het Ottomaanse dorp waar we gisteren naar op zoek waren…………….. Bij Gacko aangekomen, zien we een hele grote steen groeve en bij het bordje van de bebouwde kom staat een bord met “verboden te fotograferen”……………….. het geheel ziet er ook niet heel erg jofel uit en het proeft direct naar corruptie en zaken die het daglicht niet kunnen verdragen. We stoppen in het centrum om wat foto’s van de Orthodoxe kerk en moskee te maken. Sil voelt zich hier niet prettig en het lijkt wel op een enge film uit het oude Stalinistische bolwerk. We gaan verder en komen in het prachtige Sutjeska National Park. Je kunt nergens van de weg af, behalve op kleine parkeerplaatsjes, dus alleen maar genieten van moedertje natuur. Het is hier prachtig gewoon, nog ongerepte natuur. We blijven de M20 volgen tot aan Foča en nemen daar Auto Kamp Drina. Deze camping aan rivier de Drina is nog niet zo oud en word geleid door een complete familie. Er is groen gras en ademt rust en gemoedelijkheid uit. We plaatsen ons busje aan de waterkant en verkennen het sanitair, wat in prima staat is. Ook trek ik mijn zwembroek aan en neem een duik in de rivier………….. d.w.z. ik probeer het. Het is zo ijskoud dat je benen tegen beginnen te stribbelen. Ik overspoel me met het koude water, zodat ik toch nog afgekoeld ben en neem dan de benen terug naar de luifel van de camper…………. Tijd voor een pintje. We eten aan de camper en als we gedoucht hebben, nemen we plaats in het gezellig restaurantje van de camping. Iedereen die op de camping staat is aanwezig. We leggen een kaartje en luisteren naar de ( in onze ogen) perfecte muziek voor een leuk avondje. Over de rivier hangt een deken van mist en als het te klam wordt, gaan we naar ons bussie.
Woensdag, 26-6-2019 hete dag, 29 graden, 2541 km
07.10 uur. Het heeft vannacht flink geregend en gelukkig hebben we de stoelhoezen binnen gelegd. We hoeven vandaag niet ver. Na het ochtend ritueel en de rekening te hebben voldaan, gaan we weer op weg. De E-762 nemen we enkele km’s terug voorbij Foča, om daar richting Sarajevo te gaan. Ook hier is de route een lust voor het oog. Weinig verkeer en overal om je heen de bergen. We rijden onder overhangende rotsen door en passeren diverse tunneltjes. In Sarajevo aangekomen, gaan we eerst naar de Tunnel of Freedom. Deze is gegraven in de belegering van Sarajevo om voedsel, mensen, wapens en brandstof te smokkelen onder het vliegveld door. Er hangen in de video ruimte veel persoonlijk woorden van mensen die door de tunnel het leven is gered. Dit alles is zeer indrukwekkend, zeker ook omdat we dit zelf allemaal op de tv hebben mee bekeken en nu staan we hier zelf. Dit zorgt voor de extra impact. Als we de tunnel ook hebben doorlopen en de video’s hebben bekeken, gaan we weer verder. Er zou een camperplaats goed aangeschreven staan via de ACSI. We volgen de route, die boven naar een berg top voert. Bij de plek waar we moeten zijn, staat er met wat verf likken “camp x” op de poort. De oprit duikt naar beneden en erg veel plek heb je niet. Iets verderop zou nog een plek voor de grotere campers zijn, maar ook daar is niet veel te vinden. Ons volgende plekje geeft ook al problemen, want we staan in een heel klein achteraf steegje en durven de weg rechts niet in te draaien, omdat we bang zijn dat we vast rijden, zo smal is het. We gaan terug naar de stad en zoeken camping Oaza op. Dit is achter een hotel gelegen. De navigatie heeft er wat problemen mee, aangezien we in een achteraf straatje op het einde komen te staan. Met behulp van Google Maps op de telefoon gaat het beter en rijden we er direct naar toe. Een prachtig veld en we hebben ook nog eens de beste plek met de meeste schaduw gevonden. Er staan diverse huisjes en een veel belovend restaurant. Als we gesetteld zijn, lopen we naar de andere kant van de rivier en nemen de metro naar de stad. Deze is oud, vol, heet en langzaam. We komen er wel en als we uitstappen, staan we direct bij de grootste toeristische trekpleister. De bazaar Baŝčarŝija is al ruim 500 jaar de plek waar alles werd verhandeld. Nu is het een plek vol met souvenir winkeltjes en restaurants. Ook is er de grootste en oudste moskee van Bosnië-Herzegovina. Ik ben nog nooit in een moskee geweest en ga dat vandaag voor de 1e keer doen. Sil besluit dat ze principieel niet mee gaat, aangezien alles is bedekt met sjaals, boerka’s en lange gewaden. Behalve de hitte is het ook tegen ons normaal denken in. Je moet de schoenen uit doen en bij binnenkomst ligt er een loper van plastic waar je overheen kunt lopen. Er is niemand en het is net als in een kerk vooral de architectuur die het voor ons interessant maakt. Qua religie heeft het voor ons bij geen enkel geloof waarde. We kopen een pin, ansichtkaarten en vinden dat we dan lang genoeg door de hitte hebben gesjouwd. We gaan weer op zoek naar de metro en komen langs de Latin Bridge, met daarachter het Ad Mejdan park. De schaduw trekt ons nog aan, maar dan is het gedaan. De metro heeft maar een 1 route, dus je kunt niet verdwalen. Ons kaartje van daarstraks is niet meer geldig, maar de bestuurder geeft niet erg veel begrijpende informatie. Gelukkig geeft een andere passagier ons die wel en voor € 0,80 euro kopen we opnieuw een kaartje. Dit ook omdat er veel gecontroleerd wordt op zwart rijden. Op de heen weg en nu op de terug weg ook alweer. Bij terug komst op de camping nemen we een douche en gaan dan naar het restaurant. Het is erg druk en we moeten wel lang wachten. Voor € 22,00 euro eten we met z’n tweeën en hebben daar ook nog diverse drankjes bij. Kunnen ze bij ons nog iets van leren. We liggen er vroeg in vandaag, morgen hebben we een reis dag.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2016-04-11 10:51:15
[totalVisitorCount] => 240130
[pictureCount] => 8
[visitorCount] => 801
[author] => Rob
[cityName] => Sarajevo
[travelId] => 523518
[travelTitle] => 2019, Kroatië + Bosnië - Herzegovina
[travelTitleSlugified] => 2019-kroatie-bosnie-herzegovina
[dateDepart] => 2019-06-14
[dateReturn] => 2019-07-05
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/122/895/386_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/427/053_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 2019-3-bosnie-herzegovina
)
[20] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051566
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-28
[photoRevision] => 0
[title] => 82. De laatste BAM's
[message] => Tegenover de parkeerplaats bleek een pekara te zitten die zowaar nog open was en ook nog een broodje voor ons had. Mooi, want we hebben alleen nog maar ontbeten en het is inmiddels 18.30 uur! Omdat we toch al een plekje weten om te overnachten, besloten we nog even een grote supermarkt in Capljina te zoeken. Maar op een gegeven moment waren we de stad al weer uit en hadden we alleen een megagrote DM (drogist) gezien. Tja, dan gaan we toch maar weer terug. Nu hebben we nog tijd en morgen niet meer.
Even later stonden we voor een groot gebouw wat voor een soort warenhuis door zou kunnen gaan. Parkeren ging fluitend en even later liepen we er naar binnen. Wow, dit was nog een zaak met een zwaar communistisch tintje. Hij was ontzettend groot en de rekken kleding stonden dicht op elkaar en waren tientallen meters lang. De kleding oogde veelal somber, armoedig en zwaar oubollig. Oké, duur was het niet, maar of je überhaupt in gevonden wilde worden, was nog maar de vraag.
In de hoek met speelgoed, prullaria, handdoeken en weet ik veel wat nog meer, vonden we echter nog wel kleine tasjes die precies aan Gerards heuptas passen en ideaal zijn voor de vele batterijen voor de camera’s. Ik vond tussen de vele deprimerende kledingstukken zowaar nog een leuke cape en bij de eronder gelegen supermarkt konden we voor onze laatste Bosnische Marken precies nog één liter rakija kopen! Zo, de BAM’s – of eigenlijk de KM’s (convertibele Marken) zijn op en wij hadden toch nog even geinig gewinkeld.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 378
[author] => Maan
[cityName] => Čapljina
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,capljina
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 82-de-laatste-bam-s
)
[21] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051564
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-27
[photoRevision] => 0
[title] => 81. Pocitelj
[message] => Nadat we heerlijk wat droogs aangetrokken hadden en ook weer licht ontdooid waren, reden we dan terug naar Pocitelj. Dit stadje is in de 12e eeuw gebouwd en heeft een oriëntaalse uitstraling. De parkeerplaats van het stadje dat tegen een heuvel aangeplakt ligt, was een vaag terreintje waar ook vele kleine handelaartjes met fruit stonden, waar de bus stopte, waar de zwerfkatten tikkertje deden en zowaar ook nog een paar auto’s geparkeerd stonden. Nou, dat kan toch niet heel toeristisch zijn? We liepen een stukje terug langs de weg om het pad naar boven te kunnen nemen. Het stadje zag er niet al te groot uit, had veel witte huisjes met zo’n typisch Ottomaanse uitbouw op de eerste verdieping en in het midden stond een moskee met een uitzonderlijk hoge minaret, die leuk bewerkt was. Erachter stond een grauwe, hoge klokkentoren en helemaal boven op de berg lagen een burcht, wat torens en een arsenaal. Die laten we fijn liggen!
Aan de voet van het kleine stadje stonden nog wat handelaars voor hun souvenirwinkeltjes. Ai, op zo’n moment is het jammer, dat je dan de enige toerist bent, want dan willen ze je meestal naar binnen trekken. Maar hier viel dat gelukkig reuze mee. Eigenlijk wilden we nog graag een koperen koffiekannetje kopen voor bij ons nieuwe Turkse theeservies met de gekleurde glaasjes. Wij gingen dus spontaan naar binnen bij de eerste tent en waren verbaasd over het gigantische aanbod. Eén hele zijwand stond vol met alleen maar van die kannetjes in allerhande kleuren en maten, variërend van kaal tot rijkelijk versierd! Tot mijn blijdschap had hij er zelfs een paar in de kleur van het brons aandoende theeservies. Dat was nog eens mazzel, want die had ik in Mostar niet gezien. Ik had er daar ook niet heel erg opgelet. Maar wat tegenviel, was de prijs. Aanvankelijk besloten we dan ook om het niet te doen en liepen we weer verder. € 30,00 voor een koperen kannetje waarvan ik me waarschijnlijk thuis al afvraag, wat ik er in hemelsnaam mee aan moet. In het tweede winkeltje gingen we echter ook naar binnen voor vergelijkend warenonderzoek. Hier waren de kannetjes weliswaar ietsjes goedkoper, maar ook veel minder mooi. “Geer, als we nu die zilverkleurige suikerpot uit Mostar eens aan die eerste handelaar verkopen en wij dan bij hem zo’n kannetje kopen?” “Hé, goed idee, dat doen we!” Wij waren al voorbereid, want de suikerpot in de verkeerde kleur zat al in onze rugtas.
“Zdravo, daar zijn we weer!” We vertelden hem ons plan. Hij vond dat aanvankelijk drie keer niets, maar een tijdje later was hij al bijna om, ware het niet dat wij in Mostar nogal getild bleken te zijn qua prijs. We kregen er nog niet de helft voor van wat wij ervoor betaald hadden! Hij liet het ons zien, door van een ander schap precies zo’n suikerpotje met prijsje vandaan te halen. Hij wilde ons er zijn prijs voor geven, wat logisch was. Maar dat vonden we toch niet leuk. Na een beetje kletsen en onderhandelen kwamen we even later toch op een iets betere prijs uit en liepen we met een leuk koffiekannetje naar buiten.
Zo, en dan nu die stad even bekijken. Onderweg probeerden twee oude, zwaar opgedirkte dames ons nog flesjes granaatappelsap aan te smeren. Jemig, ik schrok me naar, ze zagen eruit als poppen en ineens begonnen ze te praten! Dat heb ik weer. We namen het risico niet. Waarschijnlijk is het sap met water aangelengd en daar kunnen wij niet tegen. We willen niet ziek worden.
De trap met zijn brede treden was qua steilheid wel te doen, maar qua bestrating was het crime! Wat een scherpe, grote stenen! En waar is het cement gebleven wat ertussen hoort te zitten? Tja, mijn gympen waren zeiknat, dus ik kon weer fijn op mijn sandaaltjes, waar je elk steentje doorheen voelt. Joepie.
Volgens het boekje was het een 12e eeuws stadje. Nou, zo zag het er ook wel uit. Stokoude paadjes die zich al slingerend een weg baanden naar de hoger gelegen moskee en voor de liefhebbers de nog veel hoger gelegen ruïne van de burcht. Langs het pad stonden muurtjes of wanden van huizen in dezelfde kleur als het pad. Erlangs tierden nog wat vijgen- en granaatappelbomen en hier en daar een palm. Al snel zagen we onder ons de vele koepeltjes van de medresse, de karavanserai en het badhuis. Zo te zien, hadden we daar echter een ander pad voor moeten nemen. Eerst de moskee dan maar.
Een mooi, crèmekleurig gebouw met fraai gebeeldhouwde ramen, waarvan er geen twee identiek waren. Deze Sisman Ibrahim-pasamoskkee uit 1562 zou opvallend moeten zijn door zijn lange en fraai versierde minaret. Het is dat het in het boekje stond, anders was de lengte mij niet opgevallen.
Onder de koepels van de entree zat notabene een handelaar! Lekker in de schaduw en bij regen ook lekker droog, maar toch vonden wij het niet echt kunnen. En toen we de moskee binnen liepen, wat gewoon zonder hoofddoek mocht, bleek dat hij de moskee zelf doodleuk als opslagruimte gebruikte, want het stond vol met rekken en allerlei prullaria! Alleen in de vensters lagen nog korans en andere stichtelijke boeken. Wij dachten nog even, dat deze moskee misschien niet meer als zodanig gebruikt zou worden, maar even later kwamen er twee mannen naar binnen die begonnen te bidden, gevolgd door nog enkele anderen. De moskee had een mooi tapijt, de bovenhoeken van het gebouw waren ook best fraai, maar verder waren de muren en de koepel kaal. Hij gaat geen toptiennotering halen. Wij stonden dan ook vrij snel weer buiten.
Het was best een aardig stadje, maar wij hadden er meer van verwacht. Het leek helemaal uitgestorven en veel sfeer had het niet. Misschien ook omdat het zwaar bewolkt was? Echt genieten was het niet. Wij hadden weer een bruisend stadje verwacht, een soort Mostar in het klein. Lekker veel geuren en kleuren en een Turks theetje drinken al dan niet met baklava of vijgencake. Nou, dat zat er dus niet echt in.
Na nog een poes reiki gegeven te hebben, kwamen we via een ander romantisch pad weer beneden. Wij helemaal blij dat we de ingang van de Han gevonden hadden, bleek ie op slot te zijn. Helaas voor ons waren hierdoor ook de medresse en het badhuis niet meer te bezoeken. Jammer. En zo doofde onze reis ineens heel snel uit. Tja, dit was het dan. Maar, we hebben in ieder geval nog een leuk kannetje kunnen vinden!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 418
[author] => Maan
[cityName] => Počitelj
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,pocitelj
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 81-pocitelj
)
[22] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051560
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-27
[photoRevision] => 0
[title] => 80. Water, water en nog meer water!
[message] => Heerlijk hoor om een camping voor jezelf te hebben! Wat was het trouwens lekker om weer zin in muziek te hebben! Ik was dat gevoel al heel lang kwijt en had eigenlijk niet gedacht, dat het nog terug zou komen. Wel dus! Ik kon het dan ook niet laten om vanmorgen dat leuke liedje nog een keer te doen. Hier kan het!
Wat hebben we ontzettend veel mazzel met de overnachtingen gehad. Volgens mij was elke nacht rustig! Wat een verschil met vorig jaar, toen we van de gekste dingen steeds wakker werden. Dit bevalt toch beter. Hoewel we al op eind september zitten, blijft het maar fantastisch weer. Super! Wel een raar gevoel, dat dit onze laatste echte vakantiedag is. Morgen moeten we kilometers gaan vreten. En geen dieetversie!
Op weg naar de douche met hartstikke warm water – hoe luxe wil je het hebben – zag ik wel 10 salamanders en ze maakten niet echt veel aanstalten om hard weg te rennen. Jasses. Gelukkig zaten ze niet in de douche. Dat heb ik eerst maar eens gecheckt. Dat moest op de Cookeilanden ook steeds en op een dag stond ik daar onder de douche, wilde mijn haar uitspoelen en toen zat er een hele grote pal boven me! Vreselijk! Ik ben keihard het strand op gerend. Mazzel, dat ik dat toen nog kon. Maar goed, hier was de kust veilig voor deze dappere dodo.
Op die beesten na was het een beste plek. Mooi aan het smaragdgroene water, water en stroom bij de hand, een bar, die nu dicht was en waar je anders leuk aan het water had kunnen zitten. Nu waren de enige bezoekers een stel gele paddenstoelen in de oude olijfboom. Wel apart!
Vandaag zouden we nog een Ottomaans stadje en misschien een waterval gaan bezoeken. En sinds die rot zigeuners van zondag heb ik steeds lichte stress om ergens heen te gaan. Zo ook vandaag. Onderweg bij een autokerkhof zagen we ook nog een gribuszooitje waar een paar zigeuners woonden. We reden dan ook fijn door. Ook hier was de rivier waar we langs reden weer schitterend groen. Zo zie je nooit smaragdgroene rivieren en zo zie je de hele vakantie niet anders? Ik wist niet dat we zulke mooie rivieren in Europa hadden.
We rijden inmiddels hoog en onder ons zien we de laagvlakte langs de rivier met schier eindeloze wijngaarden. Toch zie je in de winkels weinig Bosnische wijn. Of het staat niet op het etiket. Ook zagen we vandaag weer een paar lavendelvelden. In Bosnië schijnt nog een kruidenplukcultuur te heersen volgens het boekje. Dat boekje is echter al 10 jaar oud en bovendien is alles wat met landbouw te maken heeft, zo ongeveer onmogelijk gemaakt door de burgeroorlog. De velden schijnen nog zeer gevaarlijk te zijn in verband met de vele mijnen die nog overal op het platteland moeten liggen. Steden en herstel van wegen gaat voor. Nou, de wegen zijn hier eindeloos veel beter dan in Montenegro! Heerlijk dat het overal gewoon tweebaans is! Wat wel jammer was, was dat de lucht steeds meer betrok. Het werd steeds donkerder. We besloten om eerst maar naar de waterval te gaan en later weer terug te rijden naar Pocitelj.
Het was vanaf de rustige parkeerplaats niet al te ver lopen en onderweg hadden we een aardig uitzicht op het waterspektakel. Waardeloos dat onze camera’s steeds raar doen. Bovendien konden we aanvankelijk niet echt mooie foto’s maken, omdat er steeds bomen voor stonden. Bah! Later werd het iets beter. Echt heel enthousiast was ik niet. Maantje is te moe en/of zit vol. Gelukkig ging het later beter.
Van een hoogte van zo’n 25 meter stort het water van de Trebitzatrivier zich hier enthousiast naar beneden. En niet in één waterval, nee het is een hele rij! In het voorjaar is het misschien wel één hele aaneengesloten waterval van 100 meter breed!
Beneden aangekomen, bleek het best druk te zijn en hadden de oude, nog net niet vervallen restaurantjes behoorlijk wat klandizie. Ook bleek hier dat je niet tot onder de watervallen kon komen omdat er een groot meer voor lag. Wel kon je hier een poot uit laten draaien, door je op het smalste stuk voor € 5,00 per persoon in een halve minuut over te laten zetten. Die prijs was echt belachelijk. We hadden al entree moeten betalen, wat we al stom vonden, parkeergeld voor de auto en nu dus ook nog voor een bootje om je in 30 seconden over te zetten? Ik dacht het niet. Daar zijn we principieel op tegen.
De man van het bootje zei, dat we ook door het water heen konden gaan lopen. Tja, Gerard had weliswaar zijn jezussanddalen aan, maar we vreesden toch het daarmee niet droog te gaan redden. Even later zagen we andere mensen ook door het water waden met de tassen hoog boven zich. “Geer, zullen we dat dan doen?” En tot mijn stomme verbazing hoefde ik hem niet eens zo heel erg over te halen. Het leek hem koud en zijn kleren zouden nat worden en zou de camera wel droog blijven, maar al gauw leek het hem toch wel een goed idee. “Geer, het gaat toch straks regenen, dus nat word je toch wel. Je kunt je T-shirt oprollen en dan blijft hij net droog (ja, bij hem wel….) en straks in de camper trek je gewoon weer iets droogs aan. En anders ga je eerst even zonder de rugtas om te kijken of het niet te glad is?” Hij vond het zowaar allemaal goede ideeën en al snel liep Gerard naar de plek van de boot om het water in te stappen. “Aaaah, dit is koud!” Maar qua bodem bleek het prima te lopen en al snel was hij halverwege. “Hé schat, kom je niet terug om je tas te halen?” Dat deed hij.
Ik deed mijn jurkje en rokje in de tas en besloot in mijn lange hemd en op mijn gympen de doorsteek te maken. En zo liepen we even later in het koude, heldere water tussen de vele vissen door naar de overkant. Ik vond het wel wat hebben. Een soort jungletocht voor dummies of zo.
Het was gaaf om aan de overkant te zijn. Hier konden we veel betere foto’s maken. Ik werd alleen steeds gevraagd om foto’s van andere mensen te maken. Dat komt echt door het toestel wat ik nu heb. Vroeger renden ze altijd naar Gerard?! Maar ik vond het niet erg. Ik had leuke gesprekjes met de mensen en vooral die ene vent uit Australië vond mij helemaal awesome! Zeker omdat ik met kleer en kruk en al door het water was geploeterd?
“Hé, allemaal kringetjes op het water?! Nee toch?” Ik keek eens naar boven en ja hoor, het was begonnen met regenen. Hoewel wij inmiddels al nat waren, besloten we toch maar terug te gaan. We kunnen nu toch geen foto’s meer maken, want de lens wordt steeds nat en we kunnen hem nergens meer mee droog maken…. En zo gingen jut en jul weer door het water heen terug naar de overkant. In het water, boven ons water en achter ons het geruis van de vele, gave watervallen!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 393
[author] => Maan
[cityName] => Mostar
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 80-water-water-en-nog-meer-water
)
[23] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051556
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-26
[photoRevision] => 0
[title] => 79. Vuurwerk
[message] => Na onze favoriete potjes Jambo en Machu Koro, waarin ik meestal het onderspit delf tegen Maan die mij meestal net iets te slim af is, volgde er geheel onverwacht nog een daverend slot.
Onder het spelletjes spelen hebben we meestal wel iets van muziek opstaan. Dit keer was het Montenegrijnse muziek. Een trio van drie muzikanten speelde vrolijke Balkanmuziek die duidelijk Russische invloeden had: langzaam en melancholiek inzetten en dan geleidelijk het tempo opvoeren, waardoor je de neiging hebt om mee te gaan bewegen.
Nadat Maan verrassend genoeg haar grote achterstand bij Machu Koro had omgezet in een overwinning, pakte ze haar één-euro-fluit van de Wibra en begon het trio muzikanten te versterken. Al snel had ze de toonladders van hun eerste nummer te pakken en barstte het geweld los.
Het was een feest om haar zo los te zien gaan. Met haar Russische pet op had ze zo live met hun kunnen meespelen. Dan had het nummer nóg meer pit gehad. Haar snelle vingers die over de gaten lijken te dansen. En dan die olijke, ondeugende ogen erbij… Oh, wat was het een genot om Maan zo blij en vol passie dit nummer te zien spelen. Diverse keren heb ik de cd teruggezet op nummer 1 en zag ik haar extase alleen maar toenemen. Ze ging helemaal uit haar dak.
Als de Duitsers nog op onze camping gestaan hadden, waren ze zeker komen meedansen. Wat gaaf om Maan na jaren ellende weer eens zo gelukkig en blij te zien. Wat was dat lang geleden.
Het was in vele opzichten een spetterend vuurwerk op onze mooie vakantie, waarin we het geluk weer teruggevonden hebben. Bedankt Maantje!!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 678
[author] => Gerard
[cityName] => Mostar
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 79-vuurwerk
)
[24] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051555
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-26
[photoRevision] => 0
[title] => 78. De tekija van Blagai
[message] => Het zal vast niemand verbazen, dat wij zwaar uitgewoond wakker werden. Maar wel met een stevige glimlach! Wat hadden we het gisteren geweldig in Mostar! Deze stad is bij ons met stip in de top drie van de mooiste / leukste steden binnengekomen. Misschien zelfs wel op één! Veel verder dan het bed opmaken, havermout eten, douchen en een praatje met de leuke eigenaar maken, zijn we dan ook niet gekomen. Deze van origine Hollandse trekvogels waren echt brak!
Aan het begin van de middag reden we naar de parkeerplaats van de tekija in Blagai. Hemelsbreed maar een paar kilometer van de camping. Hooguit twee. Wij gingen toch maar met de camper. Ik hou anders geen voeten meer over!
Wij schrokken aanvankelijk van de parkeerprijs, maar de getallen bleken in de Bosnische KM te zijn en wij dachten in euro’s. Dat scheelde meteen 50%. Er stonden maar liefst drie kereltjes bij een hokje om een parkeerplaats te managen voor hooguit 20 auto’s. Misschien een leuk baantje voor de Duitse Ernie. Toen ze doorhadden, dat we een rolstoel hadden, werd er door de aanvankelijk norse man meteen gebeld en even later mochten we nog een flink stuk doorrijden naar de parkeerplaats voor het complex. Dat is mooi en het scheelde meteen de nodige stalletjes.
Maar goed, wij kregen er evenwel nog zat te zien. Ook hier veel Bosnische koffiekannetjes met kleine kopjes, setjes bijzondere glazen op een koperen bord, wat shawls en natuurlijk de Herzegovijnse honing. Op de hele Balkan word je zo ongeveer doodgegooid met dit gele goud en hebben heel veel mensen wel een paar bijenkasten, maar de honing is veel duurder dan bij ons. Leve de logica.
Even later stonden we dan voor een klein gebouwtje vlak onder de hoge rotswand. “Jemig, is dit alles? Dit gebouw heeft hooguit 1 kamer?” Maar nee, het bleek alleen de souvenirwinkel maar te zijn. Via een romantische poort met dikke, donker houten deur en een paar trappetjes van natuursteen en onderweg nog een aantal bordjes met sierlijke Arabische tekens, waar je overigens niets van bakte, kregen we uitzicht op het derwisjenklooster. Het is een fraai, wit, hoog huis met donkere, houten kozijnen, veel ramen en zo’n typisch Turkse uitbouw. Helemaal beneden was een balkonnetje gemaakt boven de prachtige smaragdgroene rivier, die na kilometers ondergronds gestroomd te hebben, hier voor het eerst het daglicht ziet. In de reisgids staat dat het een magische plek is en dat het water uit een 200 meter hoge rotswand komt zetten. Wij dachten, dat het een soort spectaculaire waterval zou zijn. Niet dus, het stroomde gewoon onderaan een grot uit! Maar zeker als je aan de overkant van de rivier zou staan, is het inderdaad een prachtig plekje!
Een 17e eeuwse Osmaanse sultan was destijds ook erg onder de indruk van deze plek en liet toen deze tekija bouwen in Turkse barokstijl. Het is een van de weinige nog in oorspronkelijke staat gebleven derwisjenkloosters in Bosnië-Herzegovina. Zeker voor die tijd was de tekija bijzonder luxueus ingericht en had het zelfs al vloerverwarming en volgens mij bedoelen ze niet de stapels kleden die er overal op de grond liggen. Tegenwoordig doet dit gebouw dienst als museum, maar één keer per jaar komen de derwisj-monniken nog bij elkaar op deze plek.
De profeet Mohammed was weliswaar gekant tegen de christelijke traditie van kluizenaars en celibatair levende monniken, maar had tegelijkertijd ook veel bewondering voor hun ascetische manier van leven, waarin bidden, waken en vasten de hoofdrol speelden. Daarom kwam er binnen de Islam al snel een stroming, die de nadruk legde op de zoektocht, die je als individu moest ondernemen om Allah te vinden. Volgelingen daarvan wijdden zich aan deze taak en trokken zich terug uit het maatschappelijke leven. Deze stroming wordt het soefisme genoemd. Ze deelden een afkeer van het dagelijkse leven, met zijn onrecht, oorlogen, tegenstellingen tussen arm en rijk en starre godsdienstpraktijken. Soefi’s leidden een leven waarin ze via een aantal stadia van perfectionering, namelijk berouw, onthouding, zelfverloochening, armoede, geduld, vertrouwen in Allah en acceptatie van Allahs wil tot de ware kennis van Allah kwamen.
Soefi’s trokken alleen of in kleine groepen grond. Soms werkend en soms levend van aalmoezen. Het soefisme is een individuele vorm van godsdienstbeleving, maar in de middeleeuwen verzamelden kleine groepjes (zowel mannen als vrouwen) zich vaak rond geestelijke leiders, met wie ze als discipelen leefden en geloofsriten deelden. Vanaf de 12e eeuw ontstonden er formele geloofsgemeenschappen met vaste riten en leefregels. Een van dit soort gemeenschappen was de derwisj-orde. Derwisjen trachtten tot de ware kennis van Allah te komen via emoties en toestanden van extase. Om die op te wekken werden middelen als hypnose (door de geestelijk leider), muziek en ook drugs gebruikt. Há, dus niet alleen de zogenaamde Hollandse tulpenbollen komen uit Turkije. Tijdens de trances werd gedanst en vooral in de vorm van wervelende pirouettes. Hierbij werd ook geschreeuwd. Op die manier kwam men tot een ‘herinnering van het Ware.’
Hoewel zij dus blijkbaar van muziek, dans en emoties hielden, stond er nu op de borden dat je stil moest zijn. Ook moest je je schoenen uitdoen, een lang en groot schort omwikkelen als je kleding hooguit tot de knie kwam en de vrouwen moesten ook een hoofddoek om. Maar eerst nog maar even een trap naar beneden af om een kijkje op het balkon net boven de blauwgroene rivier te nemen. Ook kon je vanaf hier heel goed de groene grot zien, waar de rivier naar buiten stroomt en al snel met veel geraas de talrijke restaurantjes passeert. Wij vonden de verbodsborden bij het balkon vooral origineel. Verboden te zwemmen dan niet, maar verboden muntjes in het water te gooiden, verboden voor alcoholische versnaperingen en verboden te vrijen of innig te omhelzen zeker wel. Die hebben wij met verkeersles nooit gehad.
Daarna gingen we het kloostertje in en moest iedereen zich bedekken met schorten en shawls wat vooral bij de groepen tot grote hilariteit leidde. De muren waren wit, het hout was bijna zwart en overal lagen bonte kleden op de grond. Zelfs op de trappen naar boven. De eerste kamer was vast geen danskamer. Daar nam een meterslange, voornamelijk met rood beklede hoekbank twee wanden van de ruimte in beslag. In een andere wand waren kasten gemaakt, waarvan je alleen de donkere, houten, mooie voorkant zag. Wauw, die muur moet aardig dik zijn! Boven de bank bevonden zich tal van mooie ramen achter net zo veel nissen, van waaruit je een prachtig uitzicht over de rivier had. In enkele nissen stonden fraaie, houten boekenstandaards met boeken in het Arabisch. Het ziet er indrukwekkend uit, maar voor ons is er werkelijk geen touw aan vast te knopen. Ik zie zo’n kamer thuis trouwens helemaal zitten. Dan nog een paar van die prachtige Turkse soort glas-in-loodramen erbij! Ja, dat lijkt me wel wat. Verder was er een gebedskamer met een bidkleedje voor een grote koran, een kamer met een tombe in een huisjesvormige structuur (ofwel twee driehoeken naast elkaar) waar een groen, glanzend kleed overheen lag en waarin de resten van twee geestelijk leiders worden bewaard. Via smalle en zeer ongelijke gangetjes kon je in allerlei kamertjes kijken, waarvan sommige heel klein waren. Daar kon volgens mij slechts 1 persoon in slapen en/of bidden. Ook was er een soort badkamertje, met een nis waar enkele flessen stonden. Maar wat veel mooier was, was het plafond. Het was een wit gestucte koepel waaruit allemaal sterren gehakt waren. In deze openingen zat glas en daarachter vandaan kwam het licht in allerlei kleuren. Ik vond dit echt heel mooi. Schitterend! Nemen we ook mee voor de verbouwing voor ons huis. Alleen één dingetje; hoe kom ik in hemelsnaam aan een koepel in de kamer? Toch eens aan mijn broertje vragen.
Nog meer kasten, nog meer kleden, een soort schilderij met Arabische tekst, een oude boekenkast met stoffige literatuur en witte, kanten kleedjes. Een kamer waar een ontzettend groot rond dienblad op een lage houder stond. Dit was vast de theekamer. In de eerste kamer was trouwens een heel bijzonder plafond van hout in warme kleuren, met allerlei vage versieringen, waarin ik alleen de maan al dan niet met ster in de hoeken van thuis kon brengen. Ook het balkon en de balustrade waren van dat mooie, bijna zwarte hout. We hadden echt niet geraden dat we in een klooster zouden zijn, als je ons hier geblinddoekt gedropt zou hebben. Het had ook een Ottomaans woonhuis van gelovige, rijke mensen kunnen zijn. Maar het was best leuk om hier te lopen. Tja, ik heb nu eenmaal een zwak voor alles wat Turks is of lijkt.
Na ons bezoek gingen we bij het dichtstbijgelegen restaurant dan ook in stijl aan de Turkse thee waar je chronisch met de menukaart moest wapperen, omdat het er vergeven was van de wespen. Niet normaal meer! We hadden ook een stuk vijgencake besteld. Dit bleek heel los gebak te zijn, met veel honing. Waar de vijgen zaten, weet ik niet, wel dat het lekker was en dat het bovendien heel knap van ons was, dat we alles zonder wesp naar binnen kregen.
Even later kwam er een grote groep Turkse mannen aan, die zich luidruchtig om de tafels om ons heen verspreidden. De bijdehandste van het stel begroette ons enthousiast met ‘Merhaba! Nasilsiniz?” Tot zijn stomme verbazing, gaf ik hem netjes in het Turks antwoord. “merhaba, cok iyiyim, tesekkurler!” Há, dat had hij niet verwacht! Maar behalve dat hij stomverbaasd was, vond hij het ook geweldig. Hij vroeg nog het een en ander, wat ik echt niet allemaal begreep, maar een paar dingen in het Turks kon ik nog wel zeggen. Met elk woord kreeg hij er meer plezier in en ging het meteen de groep door en langs de tafels: die Hollandse spreekt Turks en weet zelfs waar Erzurum ligt! Toen hij zei, dat ze daar vandaan kwamen, zei ik, dat het daar erg koud was en wij daar toen ter plekke warme kleding gingen kopen. Hij vond het schitterend, dat we dat allemaal wisten. Ik moest soms gewoon een zinnetje een paar keer zeggen, zodat iedereen hoorde, dat ik echt Turks kon. Het leek wel of ik zijn pas ontdekte kermisattractie was?! Maar goed, zij hadden lol en ik vond het ook wel grappig. Gelukkig sprak hij trouwens ook een beetje Engels, wat ik toch wel fijner vond.
Van Gerard moet ik er nog een stukje bij typen. Veel mannen gebaarden naar hem of ik zijn vrouw was, waarop hij bevestigend knikte. Dat vonden ze erg goed en er gingen vele duimen enthousiast omhoog. Dat vond Gerard erg leuk, maar ook geen nieuws. Hij zei dat al lang te weten. Maar toen was ik de enige die dat glimlachend verstond. Na nog tig keer ‘gecmis olsun’ (beterschap) en ‘güle güle’ (tot ziens) ging het spul er met een grote grijns vandoor, ons achterlatend met een tweede bakje suikerwater alias Turkse thee en een even grote grijns. Het blijft leuk om een paar woorden van een andere taal te kunnen spreken en levert in het algemeen bijzonder enthousiaste reacties op.
De ober was inmiddels ook al helemaal aangestoken door de Turkse mannen en glimlachte en zwaaide ook voortdurend. Volgens Gerard had ik de hele groep in enkele minuten totaal ingepakt met mijn enthousiasme en spontaniteit. Tja, wat moet ik hierop zeggen? Ik zeg maar niets. En met een big-smile typ ik weer verder.
Na nog een derde ‘do videnca’ (tot ziens) verlieten we het romantische etablissement langs de rivier en met een prachtig uitzicht op de tekija weer, om bij de souvenirstent onze rolstoel weer op te halen.
Ik ben dus helemaal lyrisch van Turkse dingen en voel me er gewoon een soort thuis. Als reïncarnatie bestaat, heb ik vast en zeker Turkse genen. Op de terugweg kon ik het niet laten om steeds bij die koperen koffiekannetjes, al dan niet met kleine kopjes te kijken. Eigenlijk had ik spijt dat ik gisteren niet iets van koper ter herinnering aan een geweldig stad gekocht had. Behalve leuke en lelijke koffiesets hadden ze hier ook dienbladen met Turkse glaasjes in een koperen, sierlijk bewerkte houder op een dienblad al dan niet bewerkt met nikkel of iets met goudkleur. Ai, die zijn echt fout leuk. Ik baalde dat ik bij de eerste tent een koperen dienblad gekocht had. Gelukkig kreeg ik bij het kraampje waar ze wel hele gave glaasjes hadden een strak plan. Eerst ging er mooi eens 1/3e van de belachelijke prijzen af, daarna kon ik voor het aankoopbedrag mijn zojuist gekochte bord weer aan deze man verkopen en waren manlief en ik even later de trotse en blije eigenaars van een hele aparte theeset in bronskleur, met zes verschillend gekleurde glaasjes in een bewerkte houder, op een al net zo bewerkt schoteltje. Erbovenop zit een dekseltje – inderdaad, ook al net zo bewerkt- waar een dito koperen lepeltje door kan. Er waren ook nog hele leuke glaasjes in bewerkte houders, waar een klein schoteltje op kon voor een stukje lokum of een ander snoepje, waarover dan weer een schattig dekseltje ging. Het was nog best moeilijk om te kiezen. Maar goed, het werden de set met de gekleurde glaasjes. Helemaal gaaf! Een mooie herinnering aan een werkelijk heerlijke vakantie!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 471
[author] => Maan
[cityName] => Mostar
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 78-de-tekija-van-blagai
)
[25] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051553
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-25
[photoRevision] => 0
[title] => 77. Wat een geweldige toegift!!!
[message] => Een van de belangrijkste redenen om naar Bosnië te gaan, was omdat we de veel beschreven stad Mostar met zijn wereldberoemde oude brug ook weleens van dichtbij wilden zien. We staan al heel dichtbij op een camping. Voor de komende dagen is er echter nogal matig weer opgegeven: bewolkt, buien en onweer. Maar vandaag zag de lucht er best aardig uit. Weet je wat, we gaan nu! En zo reden we om 12.00 uur weg. Op naar Mostar! Volgens de campingbaas hoefden we niet bang te zijn voor hordes opdringerige zigeuners. Dat hopen we dan maar.
Onderweg zagen we enorme autokerkhoven langs de weg liggen. Wauw! Echt apart! Volgens mij is dat best een geinige plek om foto’s te maken. Ook zagen we veel gebouwen, die zwaar te lijden hadden gehad onder de burgeroorlog. Wat een gaten! Verder best veel zwaar verouderde flats, waar de armoede van het balkon droop.
Het was niet al te ver rijden naar Mostar en na ruim twintig minuten reden we over een brug, waar we al een aardig voorproefje van de stad kregen: een mooi blauwgroen riviertje, vele minaretten en op de achtergrond hoge, donkergroen gestoffeerde bergen.
Al snel werden we aangehouden. Of we wilden parkeren? Nou, dat leek ons wel een optie, ja. Hij vroeg € 7,50 euro voor twee uur. Belachelijk. We reden dan ook door. Nog geen twintig meter verder sprong er alweer iemand voor de camper. Wij dachten, dat het vast wel weer dezelfde prijs zou zijn, maar nee. Deze man vroeg € 5,00 voor de hele dag en dan ook nog bewaakt! Deal! Helaas was de helling naar zijn terrein echter veel te steil. Gelukkig lijken de Bosniërs niet zo moeilijk. Hij ook niet. We konden de camper wat hem betreft wel op de stoep voor een huis zetten. Dat was allemaal ‘no problem’. Het was nog even een beetje gedoe om erop te komen, maar het lukte. En we bleken nog strak in het centrum te staan ook. Oei, wat een mazzel! Vlakbij de brug der bruggen! Ofwel de wereldberoemde Stari Most (oude brug) van Mostar!
Tot aan de Ottomaanse tijd was Mostar slechts een onbeduidend dorpje. De Romeinen die het er lang voor het zeggen hadden, hielden zich voornamelijk bezig met verdediging en uitbreiding van hun gebied door oorlog te voeren. De stad dankt haar naam aan de brugwachters (mostari), die controleerden wie er via de houten brug de rivier de Neretva overstak. In 1482 kwam Herzegovina onder Osmaans bestuur te staan en werd Mostar het bestuurlijke, militaire en economische centrum van de regio. De wankele, houten brug werd vervangen door een stenen brug (1566) waaromheen zich een bloeiend centrum van ambachtslieden en handelaren ontwikkelde.
In de stad waar eeuwenlang verschillende volkeren vreedzaam samenleefden, ging het in 1993 helemaal mis. In heel Bosnië-Herzegovina begon een burgeroorlog tussen de Kroaten en Bosnjakken, die een jaar daarvoor nog gezamenlijk tegen de Serven hadden gevochten. De Kroaten vernielden met doelgericht vuur de oude brug. Deze gebeurtenis schokte de hele wereld vanwege de cultuurhistorische en symbolische waarde van de brug: de verbinding tussen verschillende volkeren en wel de katholieke Kroaten, de Bosnische moslims en de orthodoxe Serven. Het was dan ook groot feest met wereldwijde belangstelling toen de brug in 2004 heropend werd.
Wij moesten eerst nog een paar niet al te lange straatjes door voordat we op de blikvanger van Mostar uitkwamen. Oude straatjes van rivierkeien, waarlangs lage muurtjes in dezelfde stijl gemetseld waren en die her en der als marktkraampjes gebruikt werden. Overal lagen vrolijk gekleurde Turkse tapijten en kanten kleedjes. Volgens de verkopers allemaal good quality and handmade! Ja, ja, dat zal wel.
Al na 100 meter zagen we links van ons een kleine brug. Dit was de miniatuur Stari Most en diende als oefenmateriaal voor de grote. Terecht dat ze deze brug ook hebben laten staan, want hij ziet er mooi uit en is helemaal in stijl met de rest van de stad.
Ook de huizen waren van dezelfde steen als de brug en de straatjes gemaakt, al dan niet met versierde bogen van platte stenen op zijn kant eromheen. Op de begane grond bevonden zich de winkeltjes zij aan zij en erboven zagen we soms een mooie uitbouw met veel hout. Ook zagen we een huis met een inpandig balkon c.q. veranda. Doordat er langs de vele, donkerhouten palen chique, witte, soepel vallende gordijnen hingen, leek het wel een prachtig hemelbed! Een romantisch afdakje, stokoude, grijze, half verweerde leien, mooie, ouderwetse lantaarns, overal stapels hout en veel groen, dat de toch al leuke sfeer nog meer verhoogde.
Later zagen we regelmatig dat er complete figuren in de straatjes gemaakt waren. Niet alleen door het kleurgebruik, maar ook door de stenen op zijn smalle kant te leggen zodat je cirkels, bloemen, of andere figuren zag. Zo zie je maar dat je met weinig, best heel veel kunt doen. Het zag er kunstig uit. Mooi voor je ogen, maar jammer voor je voeten. Au!
Al gauw liepen we tussen de hordes toeristen in de kronkelende straatjes vol winkeltjes met hun vrolijke aanbod van kleurige shawls, vrolijk beschilderd aardenwerk, magneten, sieraden, ansichtkaarten, tassen, leuke kleding, kunst, kopergravures, hoeden, petten en de typisch Turkse hoofddeksels. Koffiepotten, koperwerk, Turkse theeglaasjes, dozen vol lokum in allerlei smaken en uiteraard ontbraken ook hier de prachtige, gekleurde Turkse lampen niet! Restaurantjes waar de bediening in mooie Ottomaanse kleding rondliep en af en toe het licht weemoedige geschal van de muezzin uit de luidsprekers van de vele minaretten. Hoe Turks wil je het hebben?! Minder leuk vond ik de oorlogssouvenirs. B.v. pennen die gemaakt waren van hulzen, waarmee zo intens veel leed is berokkend. “Yes, from war, only 5 euro!” Bah, de oorlog als souvenir. Niet echt fijnbesnaard.
Voordat we de Kujundziluk (bazaarachtige straatjes) aan de overkant van de brug van dichtbij gingen bekijken, liepen we eerst via een trap naar beneden om onderaan op de oever van de rivier te komen. Halverwege de natuurstenen trap lag een café heerlijk in het groen met lange Turkse banken en waar allemaal waterpijpen op de lage tafeltjes stonden. Het zag er ontzettend relaxed uit. Maar wij gaan nog een paar treetjes verder. Vanaf de oever hadden we een nog veel beter zicht op de prachtige brug.
Er waren momenten dat we ons afvroegen: “Gaan we alleen maar voor een brug naar Mostar?” Nee, dat zeker niet, want er is nog veel meer te zien. Wat niet wegneemt, dat de brug toch wel heel bijzonder is. Hij staat dan ook niet voor niets op de werelderfgoedlijst van de UNESCO.
“Wauw! De brug is toch wel heel gaaf!” Deze hoge, slanke, sierlijke, witte brug, die hoog boven het prachtige, intens smaragdgroene water van de Neretva loopt. Echt een plaatje! De brug met zijn gladde, marmeren treden ligt tussen twee poorten met dikke deuren in, die ook afgesloten kunnen worden. Een verdieping hoger stonden waarschijnlijk de brugwachters (mostari) waarnaar de brug vernoemd is. Ernaast veel huisjes, die zo in stijl zijn met de omgeving, dat ze totaal niet opvallen. Rondom de brug staan drie flinke torens, die o.a. als gevangenis en wapendepot gediend hebben.
Nu zitten er een museum en een duikersclub in. Al sinds de 17e eeuw is het hier traditie dat stoere mannen uit de stad van de 21 meter hoge brug in de ijskoude rivier springen. Die traditie heeft men in ere willen houden. Dit is zo goed gelukt dat het is uitgegroeid tot een jaarlijks evenement waar mensen van heinde en ver komen om de waaghalzen hun duikcapriolen te zien uithalen. Jammer, dat dat feest al in juni was. Het leek me wel gaaf om te zien!
Maar ook zonder duikers was het hier fantastisch. Er werd vanaf dit plekje aan de oever dan ook druk gefotografeerd. De echte boog over de rivier begint trouwens pas 6 meter boven het gemiddelde waterpeil van de rivier omdat het water aan het eind van de winter zeker wel 5 meter kan stijgen. Ook zijn er in de brug holle ruimtes aangebracht om het gewicht van de brug te verminderen. Ondanks het feit dat we in vrij korte tijd een saaie, grijze lucht hadden, vonden we het een meer dan romantisch plaatje met een majestueus tintje. Onder de brug door hadden we uitzicht op de licht hellende straatjes van de kujundziluk met zijn oude, gekleurde huizen. Er zaten leuke raampjes in, omlijst met een stenen versiering en houten luiken aan de zijkanten.
“Geer! Kijk! Er staat een duiker op de brug! En daar nog een!” Er verzamelde zich een grote menigte zowel aan de voet van de brug als erop. Al snel zag het zwart van de mensen, die allemaal hun camera of mobieltje in de aanslag hadden. Maar na een kwartier had iedereen kramp in zijn nek. Wat een uitslover in zijn wetsuit daarboven. Steeds over de leuning klimmen, net doen of ie springt, schreeuwen, showen, gebaren dat de drone toch echt een betere close-up van zijn hoofd en gespierde lichaam moest maken, zwaaien, nog meer schreeuwen en dan weer terug klimmen. Kortom veel vermoeiend interessantdoenerij van een schreeuwerige, licht narcistische figuur met een enorm kijk-mij-eensgehalte….. Pfff. Hij doet van alles, maar springen? Ho maar. De meeste toeristen dropen weer af en wij konden bijna een foto zonder mensen op de voorgrond van de brug maken, ware het niet dat er vijf ontzettend irritante Japanners hondsbrutaal gewoon pal voor mijn camera gingen staan om ook een foto van de brug te maken. Je zou het nog begrijpen als je wist dat ze per gebouw maar 4 seconden hebben omdat ze anders de gids kwijtraken. Helaas was dat dus nu niet het geval. Nee, er werd een complete fotoreportage gemaakt à la niveau ‘zoek de zeven verschillen’. Ofwel; Mientje voor de brug, Truusje even later op exact dezelfde plek, gevolgd door Marie, Toos en Bep. Intussen steeds overleg op het hoogste niveau, oftewel zit mijn haar wel goed? Zucht. En net toen we dachten, dat het voorbij was, gingen ze uitgebreid met vier van de vijf op de foto en uiteraard in steeds wisselende samenstelling. HELP!!!! Ik word gek van die lui! Hebben ze daar nog geen fotoshop? Zit er op die super-de-luxeapparatuur dan echt geen zelfontspanner? En dan die vreselijke kleding en dat gekwijl in hun telefoon als ze tussendoor weer eens een selfie staan te maken. Mag ik een teiltje? Zucht.
Dan waren de katten in de boom leuker om te zien. 1 kat lag heerlijk op een dikke tak te slapen. Een ander kwam erbij en wilde blijkbaar precies op dat plekje liggen. Hij begon te blazen en te krijsen! Jemig, de bladeren dwarrelden in grote aantallen naar beneden. Ze maakten het zo bont dat een ober hen de boom uit joeg. Althans, dat wilde hij. Hij begon te gebaren, te roepen en te sissen (in feite net als de kat…) waarop er zowaar één kat uit de boom kwam en de andere hem nauwelijks een blik waardig gunde en waarschijnlijk dacht: ”Wat denk je zelf? Je kunt er toch niet bij. Je kunt de boom in!” Niets zo eigenwijs als een kat.
Even later liepen we dan over de brug, waar het inmiddels weer heel druk was. Er stond een bibberende springer, gecoacht door diezelfde blaaskaak van zo-even. Ja, ja, en nu moeten we zeker geloven dat er wel iemand gaat springen. Voor de zekerheid wachtten we toch maar even. En nog even. Jemig, dat duurt toch wel weer lang. Intussen ging er iemand met de pet rond. Want als er genoeg geld opgehaald werd, zou er dan toch iemand springen. Even later kwam er een derde duiker in wetsuit aan, die het eindeloze wachten waarschijnlijk ook te gek vond. Er werd een teil water voor hem neergezet, hij maakte zijn pak nat, klom hij over de reling heen en plons, gevolgd door een stevige oerkreet. Kijk, zo kan het dus ook! Maar wel verdorie, had ik net mijn goede plek opgegeven! Maar ja, Gerard heeft hem gelukkig wel zien springen. Dan moet er vast een foto van zijn. Smile.
Ook na de brug ging de kleurrijke kujundziluk weer vrolijk verder. Terwijl de vele toeristen zich aan de vele prullaria, hebbedingetjes en kunstige koperen voorwerpen vergaapten, waren de winkeliers op hun lage krukjes in de deuropening druk in de weer met hun mobieltjes. Wachtend op een gegadigde. Ze waren gelukkig totaal niet opdringerig. Superfijn!
Eigenlijk was de winkelstraat één ontzettend lange muur waarin allemaal ronde bogen zaten. Hiervoor zaten twee luiken et voilà, dan had je een winkel, die perfect af te sluiten was ’s avonds. En in de winkels lagen de souvenirs van de diverse overheersers: de cavapcici, de schnitzels, kebapspiezen, baklava en het Italiaanse ijs gebroederlijk naast elkaar in de gezellige bazaar.
Maar o, wat was de straat na de brug hopeloos begaanbaar voor rolstoelen. Een sportbeha voldeed niet en gordels waren zeer dringend gewenst. Jemig, dit is echt geen doen! Gerard is teruggegaan om de rolstoel, die al ergens op slot tegen een boompje stond terug te brengen en ik heb me een half uur op een muur met uitzicht op de brug en de bonte winkelstraat en de vele koperslagers met hun mooie producten zitten verwonderen. En dan die Japanners weer hè. Plukken een arme winkelier uit zijn winkel. Slaan meteen hun armen om hen heen, zetten een vette smile op, kruipen zowat in hem weg en maar ‘peace man’ zwaaie. En wat hadden ze een lol. Dat die man die kudde overleefde en nog vriendelijk bleef. Dat doe je toch niet met een wildvreemde? Het zal wel aan mij liggen. Ik kom natuurlijk wel een beetje uit de middeleeuwen…
Na ruim een half uur wachten en mensen kijken was Gerard weer terug en werkten we ons met veel plezier door de rest van het levendige straatje ofwel de openluchtbazaar. Daarna kwamen we bij een leuk eettentje uit en besloten we daar iets te gaan eten. We zijn al 5 weken in de Balkan, maar vandaag gingen we dan eindelijk de wereldberoemde en overal te verkrijgen cevapcici eten. Zonde dat we dat zo laat pas ontdekten, want deze worstjes waren erg lekker! Ook de andere hapjes erbij smaakten goed. We hebben er dan ook heerlijk gegeten.
Na onze heerlijke maar zwaar verlate lunch slenterden we weer verder. De lucht begon echter steeds meer te betrekken. Ai, we houden het toch wel droog hè? Al snel konden we een soort hofje in, dat volgens de gids de Tepa-markt zou zijn, waar al eeuwenlang groenten, fruit, zelf gestookte rakija en heerlijke Herzegovijnse honing aan de man gebracht werd en vanwaar je een prachtig uitzicht op de brug zou hebben. Ja, dat kan wel, want voor de poort stond een bord met ‘best view on the bridge’. Maar de rest klopte niet, want in het hele hofje was geen groente of fruit te bekennen. Elke meter langs de muur was benut om kleding uit te stallen, die er heerlijk fleurig uitzag en waar ik me weer een superwijde broek heb laten aansmeren. Eigenlijk wou ik hem niet, omdat ik de achterkant niet leuk vond, maar ja, Gerard vond hem wel heel leuk en bovendien zitten ze heerlijk! En nu kan ik met dat opblaaspoot ook eens een andere broek aan, dan die witte driekwartmodellen waar je me al zo ongeveer 5 jaar in uit kunt tekenen. Op de andere hoek van het pleintje stond een moskee. Wij kochten een ticket voor zowel het uitzicht op de brug als de moskee.
De cesma (het prieeltje met de vele kraantjes) van de Koski Mehmet Pasa moskee (1619) waar je je kunt wassen als rituele reiniging voor het gebed, schijnt een van de oudste van Herzegovina te zijn. In het portaal voor de moskee lagen oude kleden voor de ramen, waarboven prachtige bogen met fijne motieven in diverse kleuren geschilderd waren.
Men richt zich bij het bidden richting Mekka. Een muur in de moskee geeft aan waar dat ligt en in het midden ervan is een nis, de mihrab. Nou, deze was heel kleurrijk beschilderd en betegeld en zag er heel mooi uit. De moskee was niet heel druk qua kleur, er was nog veel wit te zien. De ramen deden wat vreemd aan door de schelle kleuren van het glas. Die zijn vast niet authentiek. Maar verder vonden we het een prachtige, sfeervolle moskee.
In een hoek was een balkon gemaakt van steen waarin allemaal kleine sterren uitgehakt waren. Hierop mogen de mannen komen, die een bedevaart naar Mekka ondernomen hebben. Op de grond lagen allemaal kleden in verschillende kleuren en motieven over elkaar heen. Wij hadden vanaf onze plek een prima overzicht voor foto’s.
De minbar (preekstoel voor de vrijdagavondpreek) was ook in steen uitgehouwen en zag er heel fraai uit, zeker ook omdat hij met warme kleuren beschilderd was. Ook de in-/uitgang was bijzonder indrukwekkend door zijn mooie warme kleuren waarin ook veel goud verwerkt was. Uiteraard ontbraken ook de Arabische teksten niet. Ze zagen er heel sierlijk uit. We weten dat het teksten zoals Allah is groot zijn, maar bakten er niets van. Behalve de minbar stond er uiteraard ook een ‘gewone’ preekstoel. Deze was van hout en prachtig versierd met verfijnd houtsnijwerk en ingelegd met ivoor. Op de muren rondom de preekstoel, de mihrab, de minbar en de deuren, waren wat bescheiden versieringen geschilderd, waardoor het geheel niet te bont werd, maar heel warm en fijn overkwam. Ik vond het leuk om weer eens in een moskee te zijn.
Je kon ook de minaret nog bezoeken, maar aangezien ik al moeite genoeg met lopen had, hebben we dit maar niet gedaan. Pas toen we thuis kwamen, lazen we dat je er een geweldig uitzicht op de brug zou hebben en op een groot deel van Mostar, maar ja, daar hebben we nu niets meer aan. En bovendien regende het inmiddels toch.
Daarna gingen we het hekje door naar het uitzichtpunt. Vandaag inclusief regen dus. Wij hadden gehoopt dat het inmiddels droog was geworden. Niet dus. Je had inderdaad een heel mooi uitzicht op de brug, maar ja een deprimerend grijze lucht, die nota bene zelfs lek was, is niet heel bevorderend voor een mooie foto. Jammer.
Maar het viel nog niet met bakken uit de hemel en we besloten gewoon verder te gaan met ons programma. We hadden de kujundziluk (bazaar) verlaten en liepen in een wat bredere straat met veel grotere panden, waarin veel hostels, barretjes en natuurlijk nog een handjevol winkels voor de toerist in gevestigd waren. Wij waren op zoek naar de Karadoz-begmoskee uit 1557, die volgens de reisgids weleens de mooiste moskee van Herzegovina zou kunnen zijn. Het vinden ervan was niet moeilijk. Toch handig die minareten. Maar helaas voor ons was de moskee zelf dicht. Je kon alleen de tuin in. Tja, da’s altijd nog beter dan de boom in.
Vlak naast het hek stond een fontein, met oeroude versieringen, het portaal zag er oud en stijlvol uit met zijn prachtige gebeeldhouwde versieringen boven de ramen en deuren. Ook de uitzonderlijk hoge minaret (wat ons eerlijk gezegd niet opviel) zou versierd moeten zijn. Tja, het balkon had een wel aardige uit steen gebeeldhouwde rand, maar om nu te zeggen dat het opviel en mindblowing was? Niet echt. Ernaast lag een kerkhof met de typisch Turkse grafstenen.
Verder maar weer. Wij wilden een bezoek brengen aan het Biscevichuis, maar waar dat nu weer lag? We waren al een zwaar opgebroken straat door geploeterd. Beetje jammer dat ze er nu weer van die rotstenen met reliëf neerleggen, die zo lekker door je zolen heen gaan. We zagen wel een huis met een grote poort, maar er stond geen bordje of niets op. We liepen dus door om even later aan de achterkant van een Turks huis te komen, met een uitbouw op de tweede of derde verdieping, die ondersteund werd door een paar flinke palen. Mooi! Maar dit ziet er toch echt uit als het Turkse huis, wat we zoeken?! Dus gingen we via het oude, grijze straatje met zijn grijze muren en licht vervallen deuren weer terug. Op zich een saai, grauw straatje. Maar wat kwamen de roze bloemen van de Perzische slaapboom er prachtig in uit! Wat een schitterend mooie boom! Hij staat met stip op één!
Even later stonden we voor de tweede keert voor de grote poort en duwde Gerard hem maar een beetje open. Enthousiast wenkte hij me. “Maan, dit is gaaf, hier moet je echt even kijken!” We kwamen in een binnentuin uit met een creatief betegelde vloer vol patronen. Hiervoor hadden ze echter veel platte stenen voor op zijn kant gebruikt, waardoor je meteen een voetmassage voor vergevorderden kreeg. Ai!
Op deze bijzondere vloer stonden een aantal lage, ronde tafels met kleine krukjes omheen. Er was een fontein waar het water uit oude kannen stroomde, onder de veranda was een grote zithoek met Turkse bank waar wat zeshoekige tafeltjes met prachtig houtsnijwerk voor stonden. Overal kleedjes en krukjes ter verhoging van de sfeer en in de tuin een paar grote bomen waardoor je er in de hete zomers heerlijk in de schaduw kon zitten en eindeloos theedrinken.
Het moge duidelijk zijn, dat we het Biscevichuis gevonden hadden! Nou, dat begint al gaaf! Het is een Turks huis met een 17e eeuws interieur. Via een oude trap kwamen we op de veranda van de eerste verdieping, die vol stond met sierlijke zeshoekige theetafeltjes en een weefgetouw, waar nog een tapijt in wording op te zien was. Ook lag het er weer vol met bontgekleurde kleden, waarvan sommigen er nog als nieuw uitzagen.
Het eerste kamertje links mocht je niet in. Je kon wel door de deur kijken, wat ook al niet veel opleverde. Dankzij de flitser kregen we hier toch een goed beeld. In een hoek lag een tweepersoonsmatras op de grond, waar een prachtige deken overheen lag. Ernaast stond een hele oude, houten, beschilderde schommelwieg met een hoog romantisch gehalte, een kastje, een tafeltje en natuurlijk weer een vloer vol met diverse kleden over elkaar.
Daarna kwamen we in de woonkamer waar een flinke bank maar liefst twee lange wanden van de ruimte in beslag nam. Ook hier was het vol gezet met donker houten tafeltjes met mooie versieringen. Wat schilderijen met plaatjes uit lang vervlogen tijden en een schitterende houten, bijna zwarte kast, met ontzettend mooi houtsnijwerk. Een gedeelte van de deur was opengewerkt en de randen leken haast wel van kant. Heel knap! De vele ramen in de uitbouw gaven uitzicht op de mooie, groene Neretvarivier. In een andere hoek stond een driehoekige kast met ook al van die indrukwekkende opengewerkte deurtjes en plaatjes van bloemen in 3D. Wauw. Ook de deur die toegang tot de kamer gaf was ontzettend mooi doordat hij ook helemaal versierd was met elegant houtsnijwerk. Wat een huis! Zoiets wil ik thuis ook wel! Maar ja, wie gaat dat houtsnijwerk maken en hoe kom ik aan een smaragdgroen snelstromend riviertje onder de Ottomaanse uitbouw?
Achter de deur stond een reusachtig rond, koperen dienblad met een diameter van ruim een meter en ook nog eens prachtig versierd. De vloeren liepen wat scheef en ook de bank met zijn vele kleden en kleedjes had wat doorligplekken, maar desalniettemin vond ik het wel gaaf hier!
Op een van de vele theetafeltjes stond een eveneens bewerkt dienblad met een dito koffiekan en hele kleine, porseleinen kopjes voor de typisch Turkse koffie, die zo sterk schijnt te zijn dat je geen gel meer nodig hebt voor je haar. In een oude, houten beschilderde kist lagen een fleurig gebloemd kledingstuk en een hele lange, druk beschilderde fluit, die ik wel leuk voor in de muziekkamer vond.
Het huis was niet heel groot om te bezoeken, maar wel erg leuk. Zeker ook omdat wij er maar met zijn tweeën liepen. ’s Zomers schijnen er twee groepen (à 30 man per groep) binnen te lopen, een in de tuin te kijken en twee voor de poort te staan! Oei, iets te druk. Gelukkig maar dat wij in het naseizoen hier zijn en de regen de meeste bezoekers de cafeetjes en restaurantjes in heeft gejaagd.
In de binnentuin stond nog een klein gebouw dat waarschijnlijk als keuken dienst heeft gedaan. Nu stond en hing het helemaal vol met dienbladen, schalen, pannen, theeketels en een paar stukken gereedschap waaronder een oude trekzaag. Of was dit misschien de voorloper van het broodmes?
Eenmaal weer terug in de brede straat keken we onze ogen uit aan een heel groot pand dat helemaal onder de kogelgaten zat en waar dan ook geen ruit meer in zat. Dat hadden we midden in het centrum eigenlijk niet meer verwacht. Maar wat is er hier erg gevochten! Heftig!
Het bleek nog heel ver lopen te zijn naar de volgende moskee en het badhuis die we nog wilden bezichtigen en bovendien ging het steeds harder regenen. Ik had al uren een voorverpakte echtgenoot die in een stuk plastic rondliep. We gaan maar weer terug. Doordat de regen zowat iedereen weg had gejaagd, waren de vele patronen in de oude straatjes wel heel mooi zichtbaar! Maar dat was dan ook het enige voordeel.
Het werd al wat donkerder en overal gingen de lampen aan. Het koelde hard af en wij besloten om even een echt Turks theetje te gaan drinken. Nu kan het nog! Maar eer dat we die thee eens van dichtbij zagen……De bediening was duidelijk heel wat slaapverwekkender dan de thee zelf! Nadat we het bruine brouwsel met heel veel suikerklontjes tot iets drinkbaars getransformeerd hadden, gingen we via de bazaar, waar het al licht uitgestorven was, weer richting de mooie Stari Most.
Lege, donkere straatjes waarvan de keien glansden van het water waarover een zacht, gelig licht scheen. Lege tafels vol regendruppels onder een verwaaide parasol in het donker en geen mens meer te zien. Symbolisch voor onze reis. Overal zie je nog hoe leuk het was, maar het seizoen / de vakantie is wel zo goed als voorbij.
Ook bij avond was de brug prachtig en goed te zien door de vele sterke lampen die erop gericht waren. Uiteraard wilden we een paar mooie nachtopnames maken, maar door de irritant geplaatste en wel heel erg felle lampen was dit nog een hele uitdaging. Die wij echter graag aangingen. Dat dan weer wel.
Het is maar goed dat we al een tijdje in het digitale fotografietijdperk leven, want anders waren onze broeken vast afgezakt door de vele rolletjes die we in Mostar geschoten zouden hebben! Nu staat alles op zo’n klein kaartje waar je niet eens een miniboodschappenlijstje op kunt schrijven. Soms is vooruitgang best fijn!
Toen wij na tig foto’s eindelijk aan de andere kant van de brug waren, bleken hier nog wat eettentjes en winkeltjes open te zijn. We konden gelukkig nog een kaart van de brug vinden voor in ons rijdend museum en we scoorden zelfs nog zo’n gave, superwijde broek! Yes!
Inmiddels waren er niet echt veel mensen meer op straat. Als de schier eindeloze busladingen met toeristen weg zijn, is het hier nog veel fijner! Na het café met de leerzame tekst: “A meal without wine is called breakfast!” kwamen we zowaar nog bij de hamam uit. Helaas kon je er weinig aan zien en was hij al uren gesloten net als de moskee ertegenover. Jammer. Wat zou het heerlijk zijn als ik nu ergens een badkuip kon huren of zo! Misschien een nieuwe branche? ‘Rent a bath?!’ Ik ben voor!
Een kijkje hier, een kijkje daar en ach wat ziet het er allemaal sfeervol uit. Even later stonden we weer langs de rivier onder de brug. We komen de stad niet echt uit, dat is wel duidelijk. Eenmaal weer boven en toch echt hartstikke bijna bij de camper, liepen we nog héél even naar de miniatuur Stari Most, waarachter een café lag waar geen hond te zien was, maar waarvandaan wel leuke muziek klonk. We besloten een handdoek te gaan vragen om droog te kunnen zitten en nog één wijntje in deze fantastische stad te doen.
Há, kom je binnen, blijkt het me daar een enorme ruimte met diverse terrassen te zijn! Er zat wel een paar honderd man! En wij dus lekker samen op het terrasje naast de kleine brug. Kletsen, genieten, fotootje, toch nog maar een wijntje, nog steeds intens genieten, alweer een mooi liedje, nog een fotootje…. “Maan! Het is al 23.30 uur! We móéten nu echt weg, want anders kunnen we de camping echt niet meer op!” Een zeer verstandig besluit en zo scheurden wij ons met frisse tegenzin los van dit schitterende, uiterst sfeervolle stadje waar we intens genoten hadden en reden we niet al te veel later dan echt weg.
We hadden een supergoede parkeerplek in het centrum en hoewel de parkeerwachter waarschijnlijk al uren weg was, zaten alle vier de banden er ook nog onder. Mooi! De weg naar de camping was gelukkig niet al te lang, we reden maar een keer fout en iets na 00.00 uur waren we bij de camping. Het hek was weliswaar dicht, maar gelukkig niet op slot. Het andere stel op de camping zat nog buiten, dus wij konden met een gerust hart het terrein op rijden. Snel nog even wat steekwoorden van vandaag opschrijven onder het genot van een Hollands bakje thee en naar bed. Wat hadden wij een fantastische, gelukkige dag!!! Wat een geweldige toegift op een toch al hele fijne vakantie!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 409
[author] => Maan
[cityName] => Mostar
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 77-wat-een-geweldige-toegift
)
[26] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051295
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-24
[photoRevision] => 0
[title] => 76. De stecci van Radimlja
[message] => Om 17.45 uur reden we de parkeerplaats van het vlakbij gelegen Radimlja op. Er kwam een vrouw naar ons toe lopen om te vertellen, dat ze net gingen sluiten. Ze ging vandaag een uurtje eerder naar huis. We konden de auto wel aan de overkant van de weg zetten, er overnachten was ook prima en voor het bezoek aan deze bijzondere stenen konden we gewoon onder het hek doorkruipen, dat was allemaal geen probleem. Ehm, nou, volgens mij zagen wij daar krotten van golfplaten, halve caravans, wat krakkemikkige auto’s en een hele boel donkere kindjes rondrennen. Het lijkt verdacht veel op een zigeunerenclave. Dat beaamde de vrouw volledig. “Ja, dat klopt, maar daar heb je geen last van. Die mensen doen niets. Het zijn onze buren.” “Ja, ja, dat zal wel.”
Terwijl Gerard weer instapte om de camper aan de andere kant van de weg te zetten, liep ik alvast naar het veld vol met bijzondere stenen, die stecci genoemd worden. Deze stecci zijn een belangrijk symbool voor de Bosniërs en Herzegovijnen. Ze zijn trots op deze grafstenen waaronder de aanhangers van de middeleeuwse Bosnische kerk begraven zijn. Radimlje is een begraafplaats, waar maar liefst 133 rijk gedecoreerde stenen uit de 15e en 16e eeuw te bewonderen zijn. Er staan geen namen op maar plaatjes van bloemen, planten, zwaarden, pijlen, bogen of een man in gevechtstenue. Behalve rechthoekige platen staan er ook veel sarcofagen en een paar kruisvormige stenen. Volgens de reisgids zouden er ook enkele stenen moeten staan, waar teksten ingegraveerd waren, maar aan het zoeken en bekijken daarvan zijn we niet meer toegekomen.
Ik was er al helemaal niet gerust op, dat we de camper vlakbij die zigeunernederzetting moesten parkeren en hield het spul dan ook angstvallig in de gaten. Ik was wel blij dat er vlakbij een stel agenten weer een snelheidscontrole gingen houden. In tegenstelling tot Gerard was ik er helemaal niet gerust op. En ja hoor, al snel zag ik twee kinderen steeds meer richting de weg komen. Op een gegeven moment liep er eentje strak naar de camper toe en er omheen om aan de voorkant achter een boom weg te duiken, waardoor hij dacht uit het zicht te zijn. Mooi niet dus. Lang leve de telelens! Hij zat wat bij de voorband te doen. Het kutkind! Ik begon te schreeuwen en daar schrok hij van. Hij wist niet hoe snel hij weg moest lopen. Ik maakte nog snel een paar foto’s van het rotjoch maar daarna wilde ik niet meer terug naar het veld. Ik wilde hier vooral weg! Heel snel weg!
Ik haat dat volk! Altijd ellende! In Roemenië probeerden ze je deur open te doen als je bij een stoplicht stond. Op een parkeerplaats proberen ze gewoon bij je naar binnen te lopen, het is meerdere malen gebeurd dat ze bijzonder hardnekkig aan je armen blijven hangen en in Edirne sloeg een zigeunervrouw me hard in mijn gezicht toen ik gewoon een foto van een mooie moskee stond te maken. Dat rot volk zorgt alleen maar voor ellende. Al die zogenaamde hulpprojecten helpen helemaal niets. Ze willen gewoon geen scholing en een baan, want dat is beneden het peil van een zigeuner. Althans, dat staat in menig boekje en na jarenlang reizen zijn we inmiddels zwaar geneigd dit te geloven.
Ik was erg geschrokken van het feit dat hier zigeuners waren en vond het gelijk niet leuk meer. Ik wil niet bang of ernstig op mijn hoede hoeven zijn. Nu durf ik hier echt niet meer gewoon op een parkeerplaats of zo te overnachten en ik wil al helemaal niet naar Mostar. Die plaats staat met stip op een en daar wemelt het vast van bedelende zigeuners. Ik wil hier weg!
Maar ja, ergens wilde ik ook weer niet weg. Voor de zekerheid gingen we maar wel op een camping staan. De eerste was te vol en had te kleine plekjes, maar de tweede was een stuk fijner. Een niet al te groot terrein, hoog boven het water en we hoefden het maar met één ander stel te delen. Ruimte zat voor allebei. En via een trappetje kom je bij een klein gebouwtje uit met drie ruimtes. Elke ruimte is volledig betegeld, heeft een douche en toilet, het is schoon, er is toiletpapier, zeep, er komt zelfs warm water uit de kraan en er zit een perfect sluitende deur in met zelfs ook nog een werkend slot in plaats van een te krap wapperend zeiltje. Halleluja! En om de camping staat een hoge, dikke gemetselde muur met een groot hek erin. Na slechts een glas rakija – nee, geen limonadeglas - zag ik het weer heel aardig zitten.
En dat werd nog veel beter, toen de eigenaar langskwam. Er zijn in Bosnië inderdaad zigeuners, maar het is lang niet zo erg als in Servië. Hier bedelen ze vooral, maar je moet ze gewoon keihard negeren. En als een Bosniër ziet, dat je lastiggevallen wordt door een zigeuner, dan zal hij hem letterlijk voor je weg slaan. Nou, zo erg hoeft het ook weer niet. Ik wil gewoon met rust gelaten worden. Hier hoefde ik sowieso niet bang te zijn en in het oude Mostar zouden er ook niet veel zitten, daar konden we gerust naar toe. Pffff, een pak van mijn hart, want we hadden eigenlijk heel veel zin in deze stad!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 433
[author] => Maan
[cityName] => Radimlja
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,radimlja
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 76-de-stecci-van-radimlja
)
[27] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051289
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-24
[photoRevision] => 0
[title] => 75. Stolac
[message] => Vanmorgen had Gerard naar zijn chef ge-sms’t om te vragen of hij er één vakantiedag bij kon krijgen. En jawel, dat kon. Dat betekent, dat wij nu nog heerlijk een paar dagen in Bosnië kunnen toeren! Yes!
Om 13.45 uur reden we weg uit Trebinje en zagen meteen agenten die snelheidscontrole hielden. Jemig, in het stadje zelf hadden we het net ook al gezien. Maar gelukkig laten ze ons steeds met rust. Tja, we gaan ook als een slak! Maar wat een oude, verroeste stopbordjes hebben ze hier nog. Het deed ons aan Macedonië denken, waar eens een agentje achter een hooiberg tevoorschijn sprong, ons een boete aan wilde smeren en er vervolgens haastje-repje met onze paspoorten vandoor ging. Pas ruim een uur later konden we toen weer verder.
Net na de stad zagen we enorme wijngaarden, waar mensen met de hand de druiven aan het oogsten waren. In de rivier waar we langs rijden, zien we om de haverklap grote waterraden, die het nog doen, een verkopertje met een paar meloenen, een veldje met tabak, kale bergen met hier en daar plukjes groen – het zijn vast Dalmatische bergen – en even later zelfs een lavendelveld! In Slovenië, Kroatië, Montenegro en hier, overal zien we lavendelproducten, maar nu dan eindelijk een veld. Helaas was het al geoogst.
De wegen zijn hier breder, maar er zitten veel kuilen en hobbels in. En dan die verkeersdrempels waar de verf bijna af is. Als je net een bordje mist, wordt je gewoon gelanceerd! En over bordjes gesproken, echt álles is hier cyrillisch! Gelukkig wordt er langs de doorgaande wegen nog wel vertaling onder gezet. We proberen het cyrillisch te lezen, maar zijn het bord al gepasseerd eerdat we de eerste 4 letters hebben. Zucht. Maar ach, eigenlijk vinden we het best leuk. Geen euro’s, maar BIM’s en ook nog een andere taal. Het verhoogt toch je vakantiegevoel.
Na een tijdje werd het rijden saai. Alleen maar suffe struiken en eentonige bergen. Wel een aparte wolk, waar we een dansende Derwisj in zagen. Toch leuk, want we zijn net naar zo’n klooster onderweg. Ook nog een paar slangen op de weg. Bah. ‘k Heb liever een schildpad. We willen heel graag een wegenkaart van Bosnië kopen, maar tot nu toe lukt het niet. Of de schaal is zo vreselijk, dat je er niets aan hebt of ze hebben niets. Maar ze verkopen wel boormachines bij de tankstations. Tuurlijk. Echt logisch.
Bij tankstation drie zagen we een niet al te gecultiveerd veld tussen de half afgebouwde huizen liggen. Er waren van een paar palen en een stuk plastic een soort kassen gemaakt, waar eindeloze rijen tabaksbladeren onder hingen te drogen. Leuk! Onderweg zagen we nog wel meer tabaksveldjes, maar ze zijn vrij klein. Ik denk dat ze het voor eigen gebruik verbouwen. Ook de potten met honing, de flessen drank en de kratjes fruit ontbraken vandaag niet. Maar die zagen we alleen in de buurt van een dorpje en die zagen we niet echt veel. Jemig, volgens mij is Bosnië nog aardig ongerept.
In Stolac gingen we even uit de camper. Er zitten behoorlijk wat kogelgaten in de gebouwen. En niet te klein! Er stonden gribushuizen, maar ook nieuwe. Ook de moskee zag er hartstikke nieuw uit. Ervoor zo’n ‘tuinhuisje’ met allemaal kraantjes waar je je kon wassen voordat je de moskee in ging. De moskee zelf was niet verlicht. We zagen wat Arabische teksten, een preekstoel en een dik Turks tapijt op de vloer, waarop twee mensen aan het bidden waren.
Rondom de moskee wemelde het van de terrasjes, waar nu bijna niemand zat. Verbazingwekkend hoe veel stoelen er stonden. Er loopt hier behalve ons niet een toerist? Het zag er best leuk uit en we werden nergens aangeklampt. Er zouden hier nog 3 Ottomaanse bruggen moeten liggen, maar die zagen we niet. We gaan weer verder.
We zaten echter nog geen 5 minuten in de auto of Gerard zag langs de weg ineens zo’n brug liggen. Hij besloot te keren, zodat ik hem ook zou zien. Even eruit voor een foto en toen was hij mij kwijt. Ik keek even om de bocht, en nog een. Ook hier stonden mooie, nieuwe huizen al dan niet met een prachtige, houten veranda. Net als in het andere deel en het stadje van gisteren vonden we het hier best wel Turks en niet alleen omdat hier moskeeën stonden. Maar wat een straat! Ik was verbijsterd en ging Gerard halen.
Op een gegeven moment wilde ik oversteken en komt er een auto aan. Ik stop halverwege de weg en kijkt of de auto links- of rechtsom wil. En ineens rijdt die debiel me zowat aan terwijl hij me strak aankeek. Gatver! Wat een lul! Net als toen met die stalkers, waar ik vannacht notabene net over gedroomd had. Zou het een waarschuwing geweest zijn? Licht verbijsterd was ik wel.
Samen met Gerard liep ik even later weer het straatje in waar heel zwaar gevochten moet zijn. Overal kogelgaten in de muren en compleet kapotgeschoten huizen. De halve stad moet in puin geschoten zijn. Echt heel heftig! Voor een van de zwaarst beschoten panden lagen 5 grafstenen met naam en foto als stille getuigen van een afschuwelijke tijd. Zij hadden hun leven gegeven voor de vrijheid. Dit was echt nog een stad vol littekens.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 381
[author] => Maan
[cityName] => Stolac
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,stolac
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 75-stolac
)
[28] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051279
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-24
[photoRevision] => 0
[title] => 74. Even snuffelen aan het modernere Trebinje
[message] => De plek was vast heel veilig, maar ook nogal onrustig. Dat hadden we niet verwacht, toen we hier gisterenavond aan kwamen. Voor de zekerheid hadden we maar oordoppen ingedaan. Toen we het keukenraam opendeden, bleken we toch nog voor een flinke fruitstal te staan, die op voor ons zwaar onchristelijke tijden openging. Ai, we hadden gedacht dat we ná het marktgedeelte stonden. Niet dus. Onze slaapplek bleek weer eens inclusief wekker. Ook vannacht had ik weer nachtmerries en nog steeds veel pijn, nu ook in mijn bovenbeen. Ik werd gewoon hondsmoe wakker. Eerst nog maar even lezen en havermout in bed eten.
Daarna besloten we een kijkje in het nieuwe gedeelte van Trebinje te nemen. Geen bezienswaardigheden voor het toerisme, wel heel veel barretjes en winkeltjes, waarvan sommigen open waren. Zo ook een gribusachtig kledingzaakje, waar het zo ontzettend volgestouwd was met kledingrekken barstensvol met veel oubollige kleding, dat je er amper kon lopen! Maar het was in tegenstelling tot de winkels in Montenegro heerlijk niet westers en ook niet modern. En de prijzen waren echt laag! Een stukje verderop zat pal naast de groenteboer, een man met een paar kratten tomaten. Dat schijnt hier allemaal geen probleem te zijn.
Daarna liepen we een rondje over de kleine versmarkt. Sommige ondernemertjes hadden alleen wat kratten tomaten en paprika’s, een andere verkoper had wat strengen knoflook aan zijn krakkemikkige busje hangen en wat verderop stond een al even oud autootje, waar alleen een zak eieren op de verroeste motorkap lag. Aan de overkant zaten twee opaatjes die zakken met allerlei kruiden verkochten, waar je thee van kon zetten. Ik kon er alleen de lavendel van thuisbrengen, maar de rest? Geen idee. Het was een erg fotogeniek marktje en Gerard leefde zich lekker uit. De mensen vonden het niet vervelend om op de foto te gaan. Sterker nog, ze vonden het leuk! Ze waren ook totaal niet opdringerig. Heel fijn! Wij vonden het leuk om overal wat te kopen. We gunnen het de mensen hier!
De Bingo-supermarkt erachter bleek behoorlijk groot. Wij keken er onze ogen uit en waren verbaasd over de prijzen. Die zijn heel wat beter dan in Montenegro. Je kon hier zelfs flessen, kurken, kroonkurken, potjes in allerlei maten en dekseltjes met verschillende afdrukken kopen. Alles voor de doe-het-zelver, die langs de weg met huisgemaakte producten wat bij probeert te verdienen. De grijze economie in Bosnië schijnt bijzonder groot te zijn. De armoede is groot, het inkomen laag en iedereen probeert er nog wat bij te klussen en daar maar een klein deel van op te geven. En dat kan allemaal want de corruptie in Bosnië schijnt enorm te zijn en echt in alle lagen van de bevolking heel veel voor te komen. Iedereen vindt dat dit moet veranderen. Maar ja, iedereen doet er ook aan mee en dus gebeurt er niets.
Er werd veel getoeterd, maar dat blijkt hier meestal begroeting te zijn. De mensen hangen enthousiast uit het raam en zwaaien erbij. Wij genoten van de sfeer en de zon scheen ook nog lekker! En intussen ruikt de camper heerlijk naar de hier gekochte lavendel!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 393
[author] => Maan
[cityName] => Trebinje
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,trebinje
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 74-even-snuffelen-aan-het-modernere-trebinje
)
[29] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051277
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-23
[photoRevision] => 0
[title] => 73. Trebinje
[message] => 73 Trebinje 23 september Bosnië
Tot onze verrassing reden we een weg die we nog niet gehad hadden. We moesten de bergen in en hadden aanvankelijk nog een paar keer een mooi uitzicht over Kotor en zijn beroemde baai. En bij Perast konden we ook nog net een foto maken van de twee beroemde eilandjes voor de kust.
We konden weer steeds meer genieten. Wat een land, wat een prachtige baai en wat een bergen! Niet te geloven. En steeds zijn ze weer anders! En natuurlijk ook weer snelheidscontroles. Daar zijn ze hier abnormaal goed in. Elke dag heb je dat minstens één keer. De weg was verbazingwekkend goed en na de tank nog even volgegooid te hebben, kwamen we om 16.40 uur bij de Montenegrijnse grens. Niemand voor ons. Een leuke vent, die ons even aan het schrikken maakte, door een wandelstok achter Gerards stoel vandaan te vissen waar een scherpe punt aan zat. “Oh nee, hè, dit gaan ze toch niet bestempelen als slag- en/of stootwapen? Nu gaat hij hem ook nog aan zijn collega laten zien!” Maar hij vond de stok, die nog van Gerards opa was blijkbaar echt leuk, want even later kwam hij weer teruglopen, gaf de stok terug en konden we meteen doorrijden. Hij had niet eens om de paspoorten gevraagd?! Mooi, dit ging lekker. En vijf minuten later waren we bij de Bosnische grens, waar het al even fluitend ging. Wel moesten we de paspoorten en autopapieren laten zien en kregen we een stempel, terwijl de douanebeambte met een half oog de voetbalwedstrijd probeerde te blijven volgen. Daarna konden wij verder. Wauw, alweer binnen 1 minuut! Daar hadden we niet op durven rekenen!
Vanaf het stukje niemandsland werd de natuur wel zo spectaculair mooi! Wat een hoge, groene bergen! Wat veel en wat ruig! Even later zagen we een riviertje, dat zich tussen de bergen door slingerde, die helemaal zilver leek omdat de zon er fel op stond te schijnen.
Al vrij snel zagen we ook dit riviertje groen worden en zich een weg door een kleine canyon banen. Onderweg was er al twee keer vriendelijk gezwaaid naar ons, wat mij een prettig gevoel gaf. Een half uurtje later waren we in Trebinje, waar we fluitend een parkeerplaats vonden naast het postkantoor, waar we mooi even de wisselkoers konden vragen. Die was 2:1. Mooi, dat rekent heel prettig en we konden naast de ingang meteen flappentappen. We blijken hier Bosnische Marken nodig te hebben, ook wel BIM’s genoemd.
Het stadje zag er ontzettend oud uit en had wat Turks aandoende trekjes. Wij vonden het er wel gezellig uitzien. Veel terrasjes en niets modern. Kijk, daar houden we van. In het eerste souvenirtentje kocht ik een paar fluiten voor de kids en een leuke tas. Hier zijn de winkels weer normaal en de prijzen ook en nu heb ik een leuk aandenken aan Bosnië. Ik voel me helemaal trots maar nog veel meer blij dat ik hier loop. Natuurlijk zag ik van tevoren weer leeuwtjes en teddybeertjes, maar dat lijkt vooralsnog niet nodig. We hadden een leuk contact, werden onderweg heel vriendelijk te woord gestaan toen we de weg vroegen en ook in de tweede winkel was het contact ontzettend spontaan en gezellig! Wauw, dit begint echt goed!
We genoten van het kleine, oude centrum waar de tijd al eeuwen stil lijkt te staan. Het centrumpje was helemaal ommuurd en er stonden nog twee moskeetjes en een kerk in. Daarna gingen we op zoek naar de oude brug. De wandeling ernaartoe langs de brede rivier was mooi. We kwamen ook nog twee waterraden tegen, die nota bene nog gewoon werkten en al snel kwamen we bij de brug. Wauw! Gaaaf! Super!
Deze brug is het bekendste monument van Trebinje. Een Turkse Pasja gaf ooit de opdracht voor de bouw van deze brug. De constructie is uniek vanwege de gestapelde bogen aan de zijkanten en de grote, hoge bogen in het midden aldus de reisgids, die gelukkig in het Nederlands is. Leest echt lekker! En dan die oeroude steentjes waar al zo veel voetstappen op gezet zijn. Het was een romantisch plaatje. Zeker ook, omdat de zon al onder was.
Daarna gingen we weer terug naar de oude stad in de hoop er bij een gezellig tentje wat te kunnen eten. Tentjes zat, gezellig ook, maar eten? Nee, dat kon er niet. We zagen nog een kerk, waar we een kijkje namen. Hij zag er vanbinnen prachtig uit! Wel heel anders dan die in Montenegro. Geen iconostase, maar wel vol met vrolijke, heldere muurschilderingen. Maar wat helemaal gaaf was, was dat er net een dienst aan de gang was. Er stonden redelijk wat mensen te zingen toen wij binnenkwamen. Wat klonk dit mooi! Er waren verschillende priesters of hulpdienaren bezig met kaarsen, rondjes lopen en later kwam er nog iemand een rondje doen met de wijwaterkwast waar ook belletjes aan zaten. En tussen hen in, mocht een klein jongetje ook meehelpen, wat erg leuk was. Hoewel we er geen woord van verstonden, vonden we het toch fijn om hier even te zijn. Niet alleen een mooie kerk, maar ook bezield!
Inmiddels was het erg donker en gingen we over een marmeren en redelijk uitgestorven boulevard terug naar de camper die langs de hoofdstraat stond. Daar heb je de wat modernere winkels, maar zodra je van de hoofdstraat af bent, is het anders. Stokoude huisjes met hier en daar wat verlichting. Niet eng of luguber, het had eerder wat nostalgisch. Wij voelden ons er helemaal prima! We vinden het zo leuk om in Bosnië te zijn! Echt top!
Na nog wat boodschappen gehaald te hebben (de camper stond voor een supermarktje) reden we weg. Hopelijk kunnen we bij het klooster overnachten, wat we vanaf hier al prachtig verlicht op een heuvel kunnen zien liggen. Dat is niet echt gelukt. We hebben denk ik een bord gemist. Trouwens, over borden gesproken! Alles is hier in het cyrillisch. Op de borden is het gelukkig nog wel tweetalig, maar in de stad en op de borden van winkels echt niet! Ai, moeten we op de valreep toch dat cyrillisch nog op gaan halen!
We zijn er nog maar net, maar het lijkt of de wegen hier beter zijn. Niet qua verroeste en afgebladderde vangrail, wel qua breedte. Het is hier absoluut niet toeristisch en in het nieuwe deel van Trebinje zagen we ontzettend veel winkels. Niet modern, niet westers, niet toeristisch, maar gewoon voor de mensen zelf. Heerlijk! Dat hebben we in Montenegro niet echt gezien!
En nu staan we op een parkeerplaats, waar het licht onrustig is, maar wel veilig. We vermoeden dat er morgen op het eerste deel een versmarkt zal zijn, maar dat zien we dan wel. Eerst maar eens slapen! Maar nu wil ik wel eens horen wat Gerard over Bosnië en Mostar heeft gelezen, terwijl ik me suf typte aan tig stukjes van gisteren en vandaag. Dan een borrel en heerlijk slapen. Ik heb nu al zin in morgen! Oh, en gelukkig zijn de paar woorden die we in Montenegro geleerd hebben, hier ook prima te gebruiken. Dat is mooi. Laku noch en tot morgen maar weer!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 422
[author] => Maan
[cityName] => Trebinje
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,trebinje
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 73-trebinje
)
)
)
[_currentItemCount:protected] => 15
[_currentItems:protected] => ArrayIterator Object
(
[storage:ArrayIterator:private] => Array
(
[15] => stdClass Object
(
[reportId] => 5071980
[userId] => 380217
[countryId] => 217
[username] => jirrypons
[datePublication] => 2019-08-01
[photoRevision] => 0
[title] => Update 7: Mostar naar Sarajevo
[message] => Mostar lieten we weer fris en fruitig achter ons toen we op de dertiende dag van onze vakantie richting Sarajevo vertrokken. Halverwege hadden we een stop gepland waar om 12:00 een tour begon. Omdat we meer dan genoeg tijd hadden, zochten we onderweg nog even een mooi plekje om te chillen aan het meer waar we toevallig langs reden. Vrij vlot waren we uiteindelijk al om 11:00 in Konjic, precies tussen Mostar en Sarajevo in. Daar ging het gebeuren, de Tito's bunker tour.
Althans, dat hoopten we. Vanaf 11:45 zou exact op deze coördinaten namelijk een tour starten, maar het huisje was dicht en er was niemand te bekennen toen we er vanaf 11:40 stonden. Ondertussen werd onze auto geïnspecteerd door mannen van handhaving, misschien hadden we de Bosnische tekst op de parkeerborden dan toch verkeerd begrepen... Sandra kon met haar vrouwelijke charme en onschuldigheid gelukkig een boete vermijden. Zelfs tot aan het punt dat handhaving het verkeer tegen hield zodat ze ongestoord weg kon rijden om de auto te verplaatsen, de slijmbal. Maar, we gingen een tour doen, of probeerden dat althans.
Ik had ondertussen een Fransman als lotgenoot gevonden, hij wilde namelijk dezelfde tour doen. Een paar minuten later besloot hij om te bellen: "De tour startte om 11:45, jullie waren te laat! Voor de volgende moet je er om 13:45 zijn!!" Wij wisten natuurlijk wel beter, maar goed, dan maar even Konjic verkennen.
Daar waren we vervolgens vrij snel klaar mee. Op het mooie bruggetje (jaja, weer een bruggetje) na, waar we al heel de tijd naast stonden te wachten, was er namelijk niet zo denderend veel te zien. Er was natuurlijk wel een supermarkt waar we onze lunch konden scoren met als toetje een typisch met honing doordrengde snack. Vervolgens lieten we ons natuurlijk niet voor gek zetten, 13:30 stonden we op locatie. Het kantoortje was nu wel open en de man zei: "Prima, haal je auto maar, dan breng ik je er naartoe!" Zeker weten ja? Dit verklaarde dan wel meteen waarom we twee uur geleden zogenaamd te laat waren inderdaad... Eenmaal op locatie, luttele seconden na 13:45 kreeg onze gids een telefoontje, tijdens welke hij mededeelde dat men (waarschijnlijk onze eerdere fransoos) te laat was. Uhu...
Na dit "avontuur" waren we dan toch eindelijk aangekomen bij Tito's bunker. Een schuilplaats gebouwd voor Josip Broz (bijnaam Tito, de Joegoslavische dictator die het land zo lang bijeen heeft gehouden) voor het geval de nucleaire Apocalyps uit zou breken. Er was plek voor driehonderdvijftig man en één vrouw, de zijne natuurlijk. Ze konden hier een half jaar overleven en het land blijven aansturen. Maar daarna? Dat is onduidelijk. Een mysterie was het pand sowieso, de inwoners van de stad Konjic hebben nooit geweten dat het bestond. Terwijl het toch echt zesentwintig jaar en 4,8 miljard dollar kostte om het gigantische complex te bouwen. Uiteindelijk was het klaar in 1980, vlak voor Tito zijn dood. Hij heeft er dus niet echt van kunnen genieten...
Dus daar stonden we dan, midden in een berg, tweehonderdtachtig meter onder de grond in één van de best bewaarde geheimen van de Joegoslavische, communistische dictatuur. Voor een begeleide tour met een groepje toeristen. We gingen door de oude bespreekkamers (interieur inderdaad uit de jaren tachtig), door de machinekamers en zelfs door de kamers van Tito en zijn vrouw. Overal was moderne kunst tentoongesteld, veel over de oorlog maar ook over de bunker. Bij dat laatste onderwerp werd vooral hardop afgevraagd waarom het apparaat gebouwd is. Dat het er nog staat, daar valt ook iets over te zeggen. De zes soldaten die de bunker bezetten, kregen bij het uitbreken van de oorlog namelijk de opdracht om het te vernietigen. De Serviër en Bosniër die overbleven, weigerden gelukkig om dit te doen.
Na weer een portie historie sprongen we de auto in, op weg naar Sarajevo. Onderweg kwamen we iets vreemds tegen. Heel Bosnië hadden we namelijk niets anders gekend dan 80 km/h wegen. Vaak in de bergen en dus ging de maximum snelheid van 60 naar 40, naar 50 en weer naar 70. Maar nu was er toch echt een stuk snelweg, letterlijk uit het niets ontstaan. We pakten namelijk de oprit, maar er was geen afrit parallel aan ons. De tol was voor ons goedkoop maar kennelijk niet voor de Bosniërs, want de auto's die we tegen zijn gekomen waren op een enkele hand te tellen. Het reed wel lekker door, totdat de snelweg na zo'n vijftig kilometer net zo abrupt eindigde zoals hij begon. In de verte was nog wel vlak gemaakte grond en het begin van tunnels te zien, werk in aanbouw.
De drukke stad Sarajevo reed wat minder lekker door. Na een stevige oefening helling trekken stonden we in ons gigantische appartement. Heerlijk om gewoon goed de ruimte te hebben én een heerlijk zacht bed zonder harde, metalen veren. In een hip tentje in het centrum schoven we wat steaks naar binnen, om daarna een tour over de belegering van Sarajevo te boeken. Die wilden we in de middag zodat we nog wat konden uitrusten van de lange reis, wat bevestigd werd. De middag zat toch vol en toen werd het ochtend. Toen we dat eenmaal geaccepteerd hadden, kreeg dit zelfs onze voorkeur. Waarna we dus een mailtje kregen dat het toch in de middag werd. Gelukkig kan ik niet zo goed tegen verandering, hield ik m'n poot stijf en bleef het toch ochtend. We dachten nog, wat een slecht begin, maar de volgende dag bleek dat dit leidde tot een unieke ervaring.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2013-01-04 22:05:43
[totalVisitorCount] => 217498
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 693
[author] => Jirry
[cityName] => Sarajevo
[travelId] => 523791
[travelTitle] => Roadtrip door voormalig Joegoslavië
[travelTitleSlugified] => roadtrip-door-voormalig-joegoslavie
[dateDepart] => 2019-07-20
[dateReturn] => 2019-08-14
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,sarajevo
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/380/217_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => update-7-mostar-naar-sarajevo
)
[16] => stdClass Object
(
[reportId] => 5064515
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2019-09-30
[photoRevision] => 0
[title] => 15. Een vleugje Bosnie
[message] => Trebinje, 30 sep. 19
15. Een vleugje Bosnië
Om 15.00 uur reden we Kroatië uit. Niets aan de hand bij de douane. Vijf minuten later hadden we de douane van Bosnië. Bij het eerste hokje zat niemand en bij het volgende hokje zagen we een mannetje zitten. Wij rijden dus maar door naar dat hokje. Komt er vanuit het niets ineens een hele boze Bosnische douanier aan. Wij werden acuut stopgezet. Midden tussen de hokjes, waardoor er niemand meer door kon. “Paspoort! Autopapieren! Groene kaart! Rijbewijs!”, blafte hij. Hij was overduidelijk erg boos, want wij hadden bij het zowat onleesbare woord stop, moeten stoppen bij een hokje waar dus niemand inzat. Ik zei sorry, waarop hij boos zei:”No sorry! You penalty!” Oh nee, hè, begint dat corrupte gekloot hier al? Kunnen we Gerards beroemde U-tje niet even draaien en snel weer terug Kroatië in duiken? Helaas voor hem, kon hij niets verkeerds in onze documenten vinden. Ik ging maar heel lief en onschuldig met de man praten, domme vragen stellen en uitleggen waarom we zo gereageerd hadden en weer bood ik semi-nederig mijn niet oprechte excuses aan. Hij draaide bij en we mochten door. Jawel, gewoon zonder boete twee hele meter verder rijden naar hokje twee dus. In het eerste hokje bleek de douane te zitten (die er dus niet was) en in het tweede hokje de politie. Ook hij wilde de paspoorten weer zien. We kregen een stempel en daarna was het gelukkig klaar. Pfff, dat ging weer net goed.
Het stukje Bosnië, dat we gezien hebben, vinden we erg mooi. Wat een hoge, groene bergen en wat een mooi riviertje daar diep beneden. We genoten om hier even doorheen te rijden. Eigenlijk willen we dit land wel eens beter bekijken. Maar ja, dat zei ik 2 jaar geleden al. Totdat we een groep zigeuners vlakbij de camper hadden…. En wat zonde, dat ze hier zo veel troep langs de weg gooien. Het is zo’n prachtig land!
Bosnië schijnt de grootste grijze economie van Europa te hebben en overal worden kleine handeltjes langs de weg gedreven. Een man op een stoeltje met een paar pakjes sigaretten, een vrouwtje met wat potten honing, een kind met wat pakken zakdoekjes en hier en daar een kraampje met zelfgemaakte wijn.
Bij het tankstation ging het aanvankelijk ook vreemd. “Wat jij betalen? Kuna’s, BAM (Bosnische Marken), Euro’s?” “Nee, wij betalen met een kaart.” “Not possible, internet no connection today.” “Oké, than we go. Bye!” “Wat? Jij gaan? Internet toch niet kapot, visa kan wel.” Het is gewoon magisch hoe snel internetproblemen hier opgelost worden.
Daarna wilden we eigenlijk wel heel graag eventjes het gezellige stadje Trebinje in. Zowel onderweg als daar, zie je dat Bosnië een stuk armer dan Kroatië is. Wij vinden dit stadje echter wel heel charmant. Aparte huisjes, creatieve, kleurige barretjes, sfeervolle, oude panden,veel restaurantjes en een leuke bouwstijl. Alles ademt gewoon een hele andere sfeer. Het wordt wat oosterser en ook de minaretten zijn weer in beeld. Twee jaar geleden was de oude binnenstad nog vergeven van de vele kleine winkeltjes, maar vandaag was er al veel dicht. In één zo’n klein winkeltje hadden ze van die heerlijk oosters aandoende suikerpotjes en hele bijzondere koffiekopjes. Ze waren iets te duur, maar daar kon ik nog wel wat aan doen. Maar ze waren vooral ook veel te leuk. Nu heb ik er dus twee gekocht. En ik lust niet eens koffie, laat staan die supersterke Turkse koffie, waar ze voor bedoeld zijn! In plaats van één beker chocomelk moeten we er nu minstens zeven drinken, willen we dezelfde hoeveelheid binnenkrijgen! Ik zou haast eens gaan leren koffiedrinken!
We hadden er eigenlijk nog veel langer willen lopen en genieten van de bijzondere sfeer , het heerlijke weer en natuurlijk nog ergens een Turks theetje scoren, maar vadertje tijd riep ons tot de orde. Willen wij morgen die schitterende hoogvlakte in Noord-Montenegro gaan rijden, dan moeten we nu echt gaan! De weg naar het klooster waar we willen overnachten zou goed zijn, maar wel donker. En dus stapten wij met frisse tegenzin in onze woonwagen. Snel het land maar uit en op naar Montenegro! Wel gaaf trouwens, dat we bij het verlaten van Trebinje die prachtige, oude, Romaanse boogbrug nog zagen liggen schitteren in de zon! Cadeautje!
Nou, niks snel het land uit. Mooi niet dus! De douane zat bovenop een flinke bergpas. We dachten dat we er na tig haarspeldbochten nooit kwamen. En dan dat fijne Cyrillische schrift weer! Oeps, dat wordt weer even oefenen, want het is diep weggezakt! Heel diep! Maar om 18.15 uur waren we dan zowaar bij de grens. Niemand voor ons, even paspoort inscannen en een stempel erin en door maar weer. De grens met Montenegro duurde iets langer. Of de computer nu stuk was, of dat ze er nog geen een hebben, weet ik niet, maar hier werden de paspoorten en papieren met de hand overgeschreven. Nog mazzel dat het niet gekalligrafeerd werd! En dan denk je het douanegedoe gehad te hebben en kilometers te kunnen gaan maken, krijg je binnen een kwartier wegwerkzaamheden en niet de lulligste. Over een gebied van bijna 10 km moesten we stapvoets over grind en gravel heen. Nou en als je dan een paar tegenliggers had, zag je door het vele stof geen hand voor ogen meer. Het leek de Sahara wel! De verwachte aankomsttijd vloog dan ook vrij snel omhoog.
Pas om 20.30 uur waren we bij het Pivski klooster. Helaas was de poort dicht en durfden we ons niet meer te melden. Maar o, je wilt niet weten hoe aardedonker het hier is en we staan moederziel alleen. Sjorbanden en beugel er meteen maar op en de knuppel en de wielsleutel liggen klaar voor het grijpen. Soms zijn we zó gastvrij… Maar Gerard heeft nergens last van. Die zou hier gerust nog buiten in een tentje durven overnachten. “Ja, want is het hartstikke donker en niemand heeft ons aan zien komen.” “Ja, en als er dus maar één foute gast rondloopt, is er ook niemand die ons hoort.” We hebben de camper uiteindelijk maar een stukje dichter bij de poort gezet. Morgen even snel dit mooie kerkje bekijken (dat we eigenlijk al kennen) en dan de hoogvlakte op. Morgen schijnt het hier nog goed weer te zijn, maar voor overmorgen geven ze al sneeuw en nachtvorst op! Oeps, we waren net weer aan de zon gewend! Zo en nu gaan we thee drinken uit die bronzen minikoffiekopjes! Alhoewel, van whisky wordt je rustiger?! Kan iemand me misschien weer even uit de kroonluchter bikken? Ik ruik ineens sigarettengeur en wij roken niet?! Ooooh help!
PS We hebben inmiddels twee zwerfkatten rond de camper lopen, maar nog steeds geen hond.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 458
[author] => Maan
[cityName] => Trebinje
[travelId] => 524351
[travelTitle] => Rondje Balkan
[travelTitleSlugified] => rondje-balkan
[dateDepart] => 2019-09-21
[dateReturn] => 2019-10-27
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,trebinje
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 15-een-vleugje-bosnie
)
[17] => stdClass Object
(
[reportId] => 5061715
[userId] => 380217
[countryId] => 217
[username] => jirrypons
[datePublication] => 2019-07-31
[photoRevision] => 0
[title] => Update 6: The scars of war
[message] => We hadden ons voor onze aankomst in Bosnië & Herzegovina al voorgenomen, om ons wat meer te gaan verdiepen in de oorlog die het uiteenvallen van Joegoslavië ingeleid had. Na nog niet eens een volle dag in Mostar hadden we al genoeg tekens van de oorlog ontdekt. De eerste lessen zouden we krijgen in de enige plek waar oorlog thuishoort, in een museum.
Deze stop was er eentje die een flinke indruk achter heeft gelaten. Het museum van oorlog en genocideslachtoffers werd bemand door slachtoffers van de laatste, verscheurende burgeroorlog van de vorige eeuw. Er waren veel persoonlijke verhalen te lezen van slachtoffers, vaak geïllustreerd met objecten. Een gitaar, een schoen, een werkuniform. We lazen over de concentratiekampen, over kinderen die al spelende op straat door bommen werden getroffen, over de ondenkbare horror-daden van de Servische “gele wespen”, over Servische soldaten die verkleed als VN personeel de vluchtelingen van Srebrenica langs de 100 km lange “Death Road” gevangen namen (of erger), over gevangenen die door de Kroaten verkleed werden als Kroaten en met houten nep geweren dienden als menselijke schilden en over sluipschutters die iedereen (man, vrouw, kind) die in hun vizier kwamen neerschoten en vele andere verschrikkingen.
Het museum was niet heel groot en niet per se heel indrukwekkend als je erin stond, maar de inhoud pakte ons goed bij de lurven. Er werd een filmpje afgespeeld van de bekende brug (de Stari Most), die met meer dan zestig bommen door de Kroaten vernietigd werd. Het onheilspellende muziekje dat bij dit filmpje hoorde, achtervolgde ons door heel het museum. Ik kan het deuntje nu nog steeds vrij eenvoudig terug halen.
Aan de andere kant van het museum vonden we een kamer met alle namen, gezichten, misdaden en de straffen van alle veroordeelden van het Joegoslavië tribunaal. Ook dit maakte een bijzondere indruk. Onder deze ruimte waren nog verhalen tentoongesteld over diverse massagraven die tot de dag van vandaag nog steeds worden opgegraven. Het plaatje dat het meest bijbleef was dat van een moeder. Ze was acht maanden zwanger toen ze in haar buik geschoten werd. Haar ongeboren baby was nog duidelijk zichtbaar in haar stoffelijk overschot. Redelijk gechoqueerd en overweldigd liepen we het museum weer uit. Dit moesten we wel even verwerken. In het museum hadden we nog een button gekocht met de tekst “Make love, not war”, welke we op ons rugzakje gedaan hadden. In de letters waren een kruis, een Davidster en een maan-ster verwerkt.
Om alles te verwerken gingen we de marktjes van Mostar af tot we bij een grote moskee kwamen. Hier waren wat mannen en vrouwen aan het bidden, de zon stond nu immers op zijn hoogst. We konden de minaret (de toren naast de moskee) beklimmen dankzij een vrij lange wenteltrap. Een klom die beloond werd met een mooi uitzicht op de Stari Most, de oude brug, welke over de Neretva rivier heen gaat. Op de berg in het westelijke deel van de stad, was een groot, metalen kruis goed zichtbaar. Symbolen van wat deze stad ooit zo grof verdeelde.
De volgende stop was het Kajtaz huis, een Turks huis dat wel de moeite waard zou zijn om te bewonderen. De man die daar woonde was een afstammeling van de familie die dit huis gebouwd heeft. Het huis was ansich mooi, maar zijn verhalen maakte het de moeite waard. Bijvoorbeeld over het gescheiden vrouwengedeelte van het huis, hier woonden de vier vrouwen van de originele eigenaar. De eerste vrouw heeft altijd het meeste te zeggen, haar deurpost was daarom ook hoog genoeg om ongebukt onder door te lopen. Het vrouwengedeelte was ook het enige gedeelte met een keuken. Via een enkele deur (of misschien meer een luik, of een kast) konden de vrouwen de maaltijd dan richting de mannen schuiven.
Terwijl we wat worst, kaas, fruit en rakija (sterke drank, lekker op de vroege middag) van de man proefden, vertelde hij ook nog iets persoonlijks. Namelijk dat nationaliteit voor hem niks is. Toen de oorlog uitbrak was hij namelijk getrouwd met een Servische. Omdat hij zich toen als Bosniër zelfs in Servië bevond, vluchtte hij naar Zweden. Nu heeft hij een tweede vrouw, een moslima. Haar eerste man was een Kroaat. Nationaliteiten en religies gaan hier moeiteloos door elkaar heen. Als de instelling van heel Joegoslavië zoals die van deze man was, had wellicht een hoop ellende bespaard kunnen blijven.
Na ons bezoek staken we de rivier over naar de andere kant van de stad via een brug net ten zuiden van de Stari Most. Dit gaf dan weer een nieuw, erg mooi uitzicht op de oude brug. Onderaan de Stari Most was een klein stukje strand, waar mensen in de sterke stroming aan het pootje baden waren. Het water was ijskoud aan onze voeten, maar wel verfrissend. Een paar mannen sprongen vanaf een kleine verhoging het water in. Nadat ze boven water kwamen, moesten ze vervolgens rap tempo maken, om niet door de stroming gepakt te worden. Zij waren waarschijnlijk aan het oefenen voor een grote sprong vanaf de brug. Even verscheen er een potentiele springer bovenaan de Stari Most, maar de sprong van negentien meter het water in maakte hij uiteindelijk niet. Waarschijnlijk dankzij een gebrek aan donaties.
Onze volgende stop was een speciaal bier bar! We konden er van onze Oldbridz (het merk, erg lokaal bier dus) biertjes genieten tijdens een potje vier op een rij. Bij een relax Cubaans muziekje hebben we vervolgens zitten lezen en schrijven, tot het tijd was om te gaan. Na even snel wat gegeten te hebben bij ons appartementje, begonnen we aan een walking tour.
Deze begon bij het Spaanse plein, meteen een gedenkpunt aan de oorlog. Dit plein was namelijk opgedragen aan de Spaanse V.N. soldaten die hier hun leven hebben verloren. Rondom het plein waren veel restanten van de oorlog te zien. Onze gids had foto’s bij van vlak voor de oorlog, die hij vergeleek met het huidige beeld. We waren al best wat gevels met kogelgaten en ingestorte gebouwen tegengekomen in onze dagen hier, maar op deze manier was het allemaal nóg iets meer confronterend. Bijvoorbeeld dankzij het vervallen bank gebouw dat als sniper toren diende, de foto’s van een groot winkelcentrum waar nu zelfs niets meer van te bekennen was of het tien verdiepingen hoge appartementcomplex dat tegenwoordig aan het stadsbeeld ontbrak.
We kwamen ook het een en ander te weten over Bosnië & Herzegovina. Over hun drie presidenten (Bosnisch, Kroatisch en Servisch) die elkaar elke acht maanden afwisselen bijvoorbeeld. Maar ook over hun vlag, welke bestaat uit een gele driehoek, waarvan de punten de drie nationaliteiten van het land voorstellen. Tussen de communistische en Oostenrijk-Hongaarse stijl gebouwen (vooral de eerste soort waren veel herbouwd, gezien dit een stuk makkelijker is natuurlijk) door vonden we een weg naar het beste gratis uitzicht op de Stari Most. Precies het uitzicht dat we een paar uur al hadden gezien helaas! We hadden deze keer echter wel het geluk dat we iemand spectaculair van de brug af zagen springen. Als avondmaaltijd na de tour hadden we iets makkelijks. Central Grill heette het tentje. Het was gewoon wat vlees met brood en frietjes, prima voor dit tijdstip en deze prijs.
De volgende ochtend hadden we geen wekker, maar wel een ontbijtje met knakworstjes en ei. Met de auto gingen we die dag naar Bragaj, een Derwisjoord vlak naast de bron van de rivier de Buna. Deze rivier mondt uit in de Neretva, de natuurlijke scheidingslijn van Mostar. Het Islamitische gebedshuis deed met zijn witte muren en donker houten constructies denken aan het Turkse huis dat we in Mostar hadden gezien, maar dan beduidend groter. Vanaf een brug hadden we ons eerste zicht op het huisje, waar we de kou van het prachtige water goed konden voelen. De bron van het water was namelijk een karstbron, een van de grootste van Europa zelfs, wat inhoudt dat deze gevoed wordt door een ondergrondse waterloop.
De binnenkant van het 15de-eeuwse huisje deed ook denken aan de stop in Mostar, hoewel de inhoud wat uitgebreider was. De tapijten waren wederom mooi en het toilet had in dit geval een erg mooi dak, dankzij wat gekleurde openingen in het plafond. Weer buiten, maar nu aan de overkant van het water, hadden we nog tweede uitzicht op het huisje. Het idyllische beeld van het huisje op een verhoging boven het water, tegen een flinke rotswand aan, was prachtig. Kort na het huisje veranderde de waterstroom in een kleine waterval. We kregen er weer zin van om te gaan zwemmen, dus het was tijd voor de volgende stop!
Die stop was bij de Kravica watervallen. Met de offline kaart van Google maps kwamen we er prima en de weg zelf bleek ook nog eens goed te doen. De waterval wordt dankzij zijn hoefijzer vorm ook wel de Niagara van Bosnië & Herzegovina genoemd. Al dit stromende geweld werd daarna een vrij brede rivier, waardoor de stroming uiteindelijk mee viel. Mede hierom was er menig man lekker aan het badderen. Toch was het aan de kant vele malen drukker dan in het water. Toen we met zwemkleding aan de rivier in sprongen werd al snel duidelijk waarom, het water was namelijk verrekte koud!!
Om warm te blijven zijn we een rondje gaan zwemmen terwijl we genoten van het zicht op de meters hoge waterval. Weer uit het water kwamen we erachter dat we niet zo heel goed voorbereid waren, we hadden niks te doen. Maar gelukkig hadden we na bijna twee weken 24/7 samen nog steeds dingen om over te kletsen met elkaar. Nadat Sandra nog een paar rondjes had gezwommen, gingen we weer terug naar het appartementje. Na even schrijven en lezen, was het weer tijd voor avondeten. De Bosnische koekjes (een soort samengeperste gehaktbal) als voorgerecht smaakten erg goed, maar de visschotel die volgde viel wat tegen. Afijn, we konden onszelf troosten met een ijsje en uitzicht op de mooi verlichte Stari Most (jup, alweer). Dit was meteen afscheid, want de volgende dag gingen we door naar Sarajevo! Waar we gelukkig ook afscheid van namen, waren de twee eenpersoons bedjes met ouderwets veren matras (maar goed, wat kan je verwachten voor €10,- per persoon per nacht). Hopelijk wordt het volgende matras wat beter voor de nachtrust (en onze ruggen).
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2013-01-04 22:05:43
[totalVisitorCount] => 217498
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 1467
[author] => Jirry
[cityName] => Mostar
[travelId] => 523791
[travelTitle] => Roadtrip door voormalig Joegoslavië
[travelTitleSlugified] => roadtrip-door-voormalig-joegoslavie
[dateDepart] => 2019-07-20
[dateReturn] => 2019-08-14
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/380/217_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => update-6-the-scars-of-war
)
[18] => stdClass Object
(
[reportId] => 5061542
[userId] => 380217
[countryId] => 217
[username] => jirrypons
[datePublication] => 2019-07-30
[photoRevision] => 0
[title] => Update 5: Onderweg naar Bosnië
[message] => Toen we Split verlieten, hadden we exact tweeduizend kilometer gemaakt sinds Breda. We knalden op dag nummer tien van onze vakantie niet meteen de snelweg op maar gingen via Salona. Dit was de geboorteplaats van keizer Diocletianus. Het was toen de hoofdstad van de Romeinse provincie Dalmatia. De welvarende stad werd in de zesde eeuw geplunderd door de Avaren, waarna de inwoners van de stad vluchtten naar Split. Omdat er onvoldoende huizen waren in Split, is hier vervolgens creatief omgegaan met het oude paleis van Diocletianus. Een vluchtelingenstroom die dus het bijzondere van Split veroorzaakt heeft.
Via een smal bergweggetje kwamen we aan bij de ruïnes van het ooit machtige Salona. Het was lekker vroeg, negen uur. Er was geen toerist te bekennen, maar er werd wel her en der een hond uitgelaten. Met uitzicht op de ruïnes aten we ons ontbijt op, waarna we het een en ander gingen verkennen. We liepen door voormalige kathedralen waarvan de deurposten nog duidelijk zichtbaar waren. Een aantal pilaren die de gebouwen ooit omhoog hielden, stonden er zelfs nog. De ruwe vormen van de stad waren nog duidelijk zichtbaar, maar de natuur was ondertussen zijn eigen gang gegaan. Het badhuis, met een binnenplaats, kleedkamers en sauna-ruimtes, was ook nog erg herkenbaar. Zelfs de stenen banken in de kleedkamers stonden er nog. We liepen door de hoofdpoort van Salona richting het amfitheater. De ruïnes waar we doorheen liepen waren omringd door indrukwekkende bergen. In het verte zagen we ook het fort van Klis op een heuvel liggen, onze volgende stop.
Onderweg naar het amfitheater kwamen we nog een gat gevuld met sarcofagen tegen, welke bereikbaar waren via een smalle trap. Daarna stuitten we tussen de olijfbomen en wijngaarden op de restanten van een kerk. Deze was opgedragen aan vijf martelaren, welke in opdracht van keizer Diocletianus vermoord waren. Ook hier waren nog diverse sarcofagen zichtbaar. Eenmaal bij het amfitheater begon de zon echt goed te schijnen. Ons rondje was nu ook wel compleet zo en dus gingen we, na een grondige inspectie van het amfitheater, terug richting de auto. Hier in de buurt stuitten we nog op de officiële entree (dat bergweggetje was dus blijkbaar niet nodig geweest) en de restanten van nog een flinke kathedraal, die misschien nog wel het best bewaard was gebleven van alles.
Het fort van Klis was dus onze volgende stop. Ik had het fort al zien liggen toen we in Split aankwamen via de snelweg. Maar nu ik wist dat ook hier scenes van Game of Thrones opgenomen waren, moest ik er natuurlijk heen. En Sandra wilde ook wel. Vanaf het fort hadden we een prachtig uitzicht op Split en de zee. Dit fort heeft recent nog gediend als Meereen, de slavenstad die door Daenarys in Game of Thrones bevrijd wordt. De route waarlangs ze de slavenmeesters gekruisigd had, was duidelijk herkenbaar. Evenals diverse poorten en trappen waar ze met haar Unsullied soldaten gelopen had.
Terwijl ik daar vanuit een torentje zat te genieten van het uitzicht, hoorde ik ineens bekende muziek. Het blaasorkest dat zich ergens in het fort verstopt had, was het openingslied van Game of Thrones aan het spelen. En nog best goed ook! Voor de ingang van hun zaal vond ik Sandra terug (ik stuiterde het fort een beetje door). Toen we het orkest zaten te bewonderen, gingen ze nog over op muziek van Pirates of the Carribean. Wat natuurlijk ook paste bij het fort en het uitzicht op de lichtblauwe zee in de verte.
Dan nog wat historie. Dit fort heeft lang gediend als verdediging tegen het Ottomaanse rijk, welke in de 16de eeuw buurland Bosnië veroverd had. De Uskoks hielden het fort toentertijd, een soort piratenvolk bestaande uit vluchtelingen voor het Ottomaanse rijk. Ze zijn nooit militair verslagen, maar uiteindelijk wel verdwenen. Een bijzondere gemeenschap die ingericht was op oorlog, was het wel. Het was redelijk normaal dat vrouwen tot tien keer toe hertrouwden. Je man of zoon kon beter gestorven zijn op het slagveld dan een lafaard zijn…
Weer in de auto gingen we Bosnië & Herzegovina in. Via een mini grensovergang waar google maps ons heen stuurde. Het pad daar naartoe leek een weg die zelden gebruikt werd, maar we stonden toch weer even te wachten. Deze keer waren we natuurlijk voorbereid en lagen de paspoorten wél binnen handbereik. Onze auto verzekeringspapieren ook, iets waar andere toeristen minder voorbereid op waren. “International insurance card”, zo vervolgde de Bosnische douane-agent na een flinke riedel Bosnisch waar we geen woord van verstonden. Puur het feit dat het een groene kaart was, leek voor hem al voldoende. Zo kort keek hij ernaar en we mochten dus doorrijden. Achter hem zagen we een Franse auto geparkeerd staan. Vader stond naast de auto, handen in het haar met gematigde tot zware paniek in de ogen, terwijl vrouw en dochterlief de inhoud van hun Renault Scenic compleet op zijn kop aan het zetten waren. Waar oh waar hebben we die papieren gelaten?
Mostar gingen we in met een flinke helling naar beneden inclusief haarspeldbochten op een zandweg. Even wennen voor mij om daar te rijden, maar zodoende leert men. Qua verkeer in de stad was het ook wennen, Bosniërs rijden wat ruwer zeg maar en overal was vrij willekeurig geparkeerd. Toen we eenmaal geparkeerd waren bij een benzinestation, mochten we hier zelfs onze auto laten staan voor een paar dagen voor maar vijf euro! Wat een service! Maar voor noppes voor het appartement leek ons toch beter.
We hadden weer een klein appartementje, maar ook weer met airco! Hier konden we even bijkomen en daarna boodschappen doen, want we hadden een mini keukentje. Toen we het oude centrum in liepen, stuitten we al snel op de befaamde oude brug van Mostar. We liepen hier overheen naar Hindin Han, een restaurant dat ons aangeraden was door de eigenaresse van ons hostel. Ze hadden daar een wachttijd van twintig minuten, dus we gingen maar even een rondje lopen.
Weer terug was het toch allemaal wat drukker dan verwacht. Nadat we daar nog tien minuten stonden, kregen we een tafeltje binnen om te wachten. Met een halve liter wijn erbij was dit wachten goed te doen. Na een half uurtje kregen we dan toch eindelijk een tafel, een extra halve liter wijn van het huis en excuses. We overwogen nog om uit te leggen dat we een liter wijn tijdens het eten wat veel vonden, maar afijn, iets met een gegeven paard in de bek kijken.
Het eten was overigens echt uitstekend. Ik had kalfsvlees gevuld met kaas en ham in champignonsaus en Sandra zeebaars, welke fantastisch bereid was. Halverwege onze maaltijden switchten we, dit doen we wel vaker als we keuzestress hebben. Met wat baklava toe waren onze maagjes goed gevuld. Terwijl we na zaten te tafelen stonden er nog steeds mensen buiten op een tafeltje te wachten, onze timing was achteraf gezien dus best goed! De avond werd nog wel luid verstoord door een sprinkhaan van ongeveer zes centimeter. Deze kwam even hallo zeggen vlak voor Sandra haar neus, waarna we maar snel richting het appartement gingen.
Zodra het gebakken eitje er de volgende ochtend in zat, gingen we Mostar weer in. Mostar is in de Bosnische burgeroorlog flink geraakt. De stad was in deze tijd verdeeld, de katholieke Kroaten ten westen van de rivier en de islamitische Bosniakken in het oosten. De restanten van deze oorlog waren nu, vijventwintig jaar later, nog steeds duidelijk zichtbaar. Zo ook bij onze eerste stop, een moskee. Deze had van binnen minimale versieringen, wat vooral kwam omdat het dak compleet was ingestort in 1993. De man die ons hier binnen liet, liet zijn politieke mening een beetje los. Vroeger waren we een groot land, nu zijn we zes arme landjes. Iemand die dus wellicht terug verlangde naar het grote Joegoslavië.
Over het uiteenvallen van Joegoslavië zouden we op onze volgende stop veel leren, maar deze heftige stop bewaar ik even voor het volgende verslag. Hoe de rest van Mostar en omgeving beviel, lees je binnenkort!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2013-01-04 22:05:43
[totalVisitorCount] => 217498
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 793
[author] => Jirry
[cityName] => Mostar
[travelId] => 523791
[travelTitle] => Roadtrip door voormalig Joegoslavië
[travelTitleSlugified] => roadtrip-door-voormalig-joegoslavie
[dateDepart] => 2019-07-20
[dateReturn] => 2019-08-14
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/380/217_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => update-5-onderweg-naar-bosnie
)
[19] => stdClass Object
(
[reportId] => 5057336
[userId] => 427053
[countryId] => 217
[username] => Rob-en-Sil
[datePublication] => 2019-07-08
[photoRevision] => 0
[title] => 2019-3, Bosnië - Herzegovina
[message] => Maandag, 24-6-2019 alweer een hete dag, wolken loze hemel,32 graden, 2263 km
07.15 en de zon staat alweer hoog aan de hemel ons campertje te verwarmen. We gaan vandaag naar Mostar; Bosnië-Herzegovina. In het dorpje Slano steek ik de weg over en neem de Ž6228 richting Trnova. Het is een erg mooie route, maar het wordt steeds kleiner en de snelheid is ook dermate dat we vandaag wel ergens willen aankomen. We zien een marmer groeve en hebben een prachtig uitzicht over de Adriatische zee. we besluiten om toch maar de Ž6227 te nemen en komen langs een inham van de zee die helemaal bezaaid ligt met vlonders en netten van een viskwekerij. We komen uiteindelijk weer op de N8 en gaan richting de 10 km Bosnië die aan de kust liggen. Daarna passeren we weer de Kroatische grens. Bij Opuzen nemen we de N9 die tot net aan de grens gaat, wij gaan hier links en volgen een klein weggetje met het nummer Ž6218. Deze loopt langs de grens tot we plots bij een grens overgang staan. Dit stelt niet zo veel voor en de paspoorten worden amper aangekeken. De route is mooi, maar erg onstuimig en we zijn dan ook blij als we weer in de bewoonde wereld zijn aangekomen. De M-6 brengt ons net buiten Studenci naar de watervallen van Kravica. Als we daar aankomen krijgen wat anders te zien als verwacht. Na de entree ga je via een steile trap naar beneden om daar een mieren nest van mensen te zien. De waterval is erg mooi, maar er is geen ruimte voor al die toeristen die er op af komen. Natuurlijk moet er ook iets verdiend worden en is er een restaurantje gebouwd. Hutje mutje zitten de mensen aan het water. We hebben ons al omgekleed en gaan het water in………. Dit komt waarschijnlijk vanaf een bevroren gletsjer, aangezien het zo koud is, dat je er niet langer als 2 minuten in kunt blijven. Ook is er een beveiliger in een bootje voor het geval mensen door de kou bevangen worden. je kunt met een bootje de waterval tot 3 meter benaderen, maar we krijgen het hier benauwd en willen weg. Jammer, aangezien het er wel leuk uitziet. De camping die erbij zou zijn is er wel, maar we gaan toch liever ergens anders naartoe. We gaan maar naar Mostar en zien daar wel. Aangezien Bosnië niet onder de EU valt, hebben we hier geen bereik meer met de telefoon. Ik heb de hele reis met gegevens op Google Maps staan en die kan ik nu niet meer aan. Ik had nog een dorp in de planning die gebouwd was naar Ottomaans maat staven, alleen ben ik de naam kwijt. We belanden in Čitluk, waar we in de knel komen met de helse drukte van een bedevaartsoord. Nog nooit zoveel beeldjes van de heilige Maria gezien. Ook religie is dus niet meer als een commerciële instelling. We rijden nog verder terug naar Bijakovići, maar ook daar geen Ottomaans gehucht. Het blijkt achteraf gewoon in Blagaj te zijn. In Mostar aangekomen, krijgen we niet echt een goede indruk van de stad en kunnen ook geen goede camping vinden in de buurt. De enigste camperplek vraagt € 40,00 per nacht. Dit vinden we veel te duur, maar besluiten na zoeken toch maar even te gaan kijken. Het is een kleine plek langs een huis, maar wel direct bij de oude brug. Er staan 3 campers en enkele personen auto’s. Je kunt er ook voor € 5,00 per uur parkeren. We draaien er toch maar op, wat krapjes is, en wachten op de parkeerwachter. Wij vinden € 40,00 veel te duur en willen voor € 25,00 wel blijven staan. Dit kan echt niet, maar voor € 30,00 is het goed. We beseffen wel dat als we hier parkeren, we bijna hetzelfde kwijt zijn zonder overnachting en stroom. De jongen apped zijn baas om te handelen, maar we betalen toch de € 30,00 als we gezien hebben dat er een terras is met uitzicht over rivier de Neretva en het wereld beroemde bruggetje van Unesco. We bedingen nog een plekje tegen het huis, waar de meeste schaduw is en we vanuit ons bed de kogelgaten in de muur kunnen zien zitten. Als we gesetteld zijn, lopen we de Ulica Jusovina in. De straat to be in Mostar. De weg is alleen toegankelijk voor voetgangers en is een cement straat met keien belegd. Erg mooi aangelegd. Op de brug staan 2 personen in zwembroek die geld proberen te verdienen om van de brug af te duiken. We hebben ze het niet zien doen; misschien omdat ze € 40,00 vragen voor de stunt. We lopen door de krappe straat die bezaaid is met souvenir winkeltjes. We willen de wc thuis verbouwen en we zien een speciale lamp die we daarvoor kunnen gebruiken. De vraag prijs is € 35,00 volgens de verkoopster en daar willen we hem wel voor. Dan blijkt dat de oude man in het winkeltje het er niet mee eens is en hij wil € 45,00. Hij wijkt niet af en we lopen door. Bijna alle winkeltjes hebben wel van deze lampen staan, dus we komen er ergens anders wel eenzelfde tegen. Er volgen enkele Moslim gebeden via de luidsprekers van de minaretten in het oude centrum. Er staan er diversen en beginnen allemaal tegelijk te brabbelen in het Arabisch. We lopen binnen bij Koski Mehmed-pasina, aangezien dit echt ouderwets aan doet. Volgens het bord aan de straat is het al eeuwen oud. Volgens mij is het in 1995 nog kapot geschoten………. Desalniettemin, is het erg leuk om te zien. Ook hier is religie een commerciële instelling, want je mag voor € 6,00 de moskee in en voor nog iets meer de minaret bestijgen. Dat doen we niet en lopen weer verder. Bij restaurant Mio Pasto kunnen we op het terras zitten met uitzicht op de brug, maar dan wel van de andere kant. Voor € 20,70 eten we hier erg lekker en met de nodige drankjes. De ober verdiend en goede fooi en voldaan lopen we terug naar de oude brug. We hebben al een badge een pin en voor Sil een shawl gekocht en als we weer langs het winkeltje van de lamp lopen, gaan we naar binnen. Geen enkel souvenirshopje had hetzelfde als we hier hebben zien hangen en deze moet mee naar Nederland. Ik spreek meteen de oudere man aan, die de vader van de verkoopster blijkt te zijn en vraag of we het verschil kunnen delen. Na enig strubbelen gaat hij overstag en kunnen we onze buit mee naar buiten nemen. Tevreden lopen we terug naar de camperplaats. We hebben de hele vakantie al veel last van muggen en de benen en armen zien er niet uit. Ook in het binnen land blijven we er last van hebben. Krabben en deet spray helpen niet. De luiken en ramen blijven toch open, aangezien het zeer warm is in onze casa. We doen op het camperplaats terras nog een afzakkertje en gaan dan slapen.
Dinsdag, 25-6-2019 hete dag, 31 graden, 2428 km
06.45 uur en ik moet naar de wc. Aangezien het gisteren nogal druk was op de oude brug, heb ik niet willen dronen. Na de wc neem ik mijn vliegmachine en ga naar beneden naar de rivier. Ik maak hele mooie opnames en vlieg onder de burg door. Daarna vlug weer terug naar de camperplaats. Ons volgende doel is Sarajevo en daar geven ze vandaag nogal slecht weer aan. We gaan via een omweg naar Sarajevo en hopen dan dat het onweer verdwenen is. Een stukje naar het zuiden ligt de M6.6 en die leid tot Gacko. Dit is een hele mooie route en niet erg druk. Ook komen we hier langs…………. Blagaj…………… het Ottomaanse dorp waar we gisteren naar op zoek waren…………….. Bij Gacko aangekomen, zien we een hele grote steen groeve en bij het bordje van de bebouwde kom staat een bord met “verboden te fotograferen”……………….. het geheel ziet er ook niet heel erg jofel uit en het proeft direct naar corruptie en zaken die het daglicht niet kunnen verdragen. We stoppen in het centrum om wat foto’s van de Orthodoxe kerk en moskee te maken. Sil voelt zich hier niet prettig en het lijkt wel op een enge film uit het oude Stalinistische bolwerk. We gaan verder en komen in het prachtige Sutjeska National Park. Je kunt nergens van de weg af, behalve op kleine parkeerplaatsjes, dus alleen maar genieten van moedertje natuur. Het is hier prachtig gewoon, nog ongerepte natuur. We blijven de M20 volgen tot aan Foča en nemen daar Auto Kamp Drina. Deze camping aan rivier de Drina is nog niet zo oud en word geleid door een complete familie. Er is groen gras en ademt rust en gemoedelijkheid uit. We plaatsen ons busje aan de waterkant en verkennen het sanitair, wat in prima staat is. Ook trek ik mijn zwembroek aan en neem een duik in de rivier………….. d.w.z. ik probeer het. Het is zo ijskoud dat je benen tegen beginnen te stribbelen. Ik overspoel me met het koude water, zodat ik toch nog afgekoeld ben en neem dan de benen terug naar de luifel van de camper…………. Tijd voor een pintje. We eten aan de camper en als we gedoucht hebben, nemen we plaats in het gezellig restaurantje van de camping. Iedereen die op de camping staat is aanwezig. We leggen een kaartje en luisteren naar de ( in onze ogen) perfecte muziek voor een leuk avondje. Over de rivier hangt een deken van mist en als het te klam wordt, gaan we naar ons bussie.
Woensdag, 26-6-2019 hete dag, 29 graden, 2541 km
07.10 uur. Het heeft vannacht flink geregend en gelukkig hebben we de stoelhoezen binnen gelegd. We hoeven vandaag niet ver. Na het ochtend ritueel en de rekening te hebben voldaan, gaan we weer op weg. De E-762 nemen we enkele km’s terug voorbij Foča, om daar richting Sarajevo te gaan. Ook hier is de route een lust voor het oog. Weinig verkeer en overal om je heen de bergen. We rijden onder overhangende rotsen door en passeren diverse tunneltjes. In Sarajevo aangekomen, gaan we eerst naar de Tunnel of Freedom. Deze is gegraven in de belegering van Sarajevo om voedsel, mensen, wapens en brandstof te smokkelen onder het vliegveld door. Er hangen in de video ruimte veel persoonlijk woorden van mensen die door de tunnel het leven is gered. Dit alles is zeer indrukwekkend, zeker ook omdat we dit zelf allemaal op de tv hebben mee bekeken en nu staan we hier zelf. Dit zorgt voor de extra impact. Als we de tunnel ook hebben doorlopen en de video’s hebben bekeken, gaan we weer verder. Er zou een camperplaats goed aangeschreven staan via de ACSI. We volgen de route, die boven naar een berg top voert. Bij de plek waar we moeten zijn, staat er met wat verf likken “camp x” op de poort. De oprit duikt naar beneden en erg veel plek heb je niet. Iets verderop zou nog een plek voor de grotere campers zijn, maar ook daar is niet veel te vinden. Ons volgende plekje geeft ook al problemen, want we staan in een heel klein achteraf steegje en durven de weg rechts niet in te draaien, omdat we bang zijn dat we vast rijden, zo smal is het. We gaan terug naar de stad en zoeken camping Oaza op. Dit is achter een hotel gelegen. De navigatie heeft er wat problemen mee, aangezien we in een achteraf straatje op het einde komen te staan. Met behulp van Google Maps op de telefoon gaat het beter en rijden we er direct naar toe. Een prachtig veld en we hebben ook nog eens de beste plek met de meeste schaduw gevonden. Er staan diverse huisjes en een veel belovend restaurant. Als we gesetteld zijn, lopen we naar de andere kant van de rivier en nemen de metro naar de stad. Deze is oud, vol, heet en langzaam. We komen er wel en als we uitstappen, staan we direct bij de grootste toeristische trekpleister. De bazaar Baŝčarŝija is al ruim 500 jaar de plek waar alles werd verhandeld. Nu is het een plek vol met souvenir winkeltjes en restaurants. Ook is er de grootste en oudste moskee van Bosnië-Herzegovina. Ik ben nog nooit in een moskee geweest en ga dat vandaag voor de 1e keer doen. Sil besluit dat ze principieel niet mee gaat, aangezien alles is bedekt met sjaals, boerka’s en lange gewaden. Behalve de hitte is het ook tegen ons normaal denken in. Je moet de schoenen uit doen en bij binnenkomst ligt er een loper van plastic waar je overheen kunt lopen. Er is niemand en het is net als in een kerk vooral de architectuur die het voor ons interessant maakt. Qua religie heeft het voor ons bij geen enkel geloof waarde. We kopen een pin, ansichtkaarten en vinden dat we dan lang genoeg door de hitte hebben gesjouwd. We gaan weer op zoek naar de metro en komen langs de Latin Bridge, met daarachter het Ad Mejdan park. De schaduw trekt ons nog aan, maar dan is het gedaan. De metro heeft maar een 1 route, dus je kunt niet verdwalen. Ons kaartje van daarstraks is niet meer geldig, maar de bestuurder geeft niet erg veel begrijpende informatie. Gelukkig geeft een andere passagier ons die wel en voor € 0,80 euro kopen we opnieuw een kaartje. Dit ook omdat er veel gecontroleerd wordt op zwart rijden. Op de heen weg en nu op de terug weg ook alweer. Bij terug komst op de camping nemen we een douche en gaan dan naar het restaurant. Het is erg druk en we moeten wel lang wachten. Voor € 22,00 euro eten we met z’n tweeën en hebben daar ook nog diverse drankjes bij. Kunnen ze bij ons nog iets van leren. We liggen er vroeg in vandaag, morgen hebben we een reis dag.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2016-04-11 10:51:15
[totalVisitorCount] => 240130
[pictureCount] => 8
[visitorCount] => 801
[author] => Rob
[cityName] => Sarajevo
[travelId] => 523518
[travelTitle] => 2019, Kroatië + Bosnië - Herzegovina
[travelTitleSlugified] => 2019-kroatie-bosnie-herzegovina
[dateDepart] => 2019-06-14
[dateReturn] => 2019-07-05
[showDate] => yes
[goalId] => 99
[goalName] => Iets anders...
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://cdn.easyapps.nl/pictures/000/000/000/122/895/386_640x480.jpg?r=0
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/427/053_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 2019-3-bosnie-herzegovina
)
[20] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051566
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-28
[photoRevision] => 0
[title] => 82. De laatste BAM's
[message] => Tegenover de parkeerplaats bleek een pekara te zitten die zowaar nog open was en ook nog een broodje voor ons had. Mooi, want we hebben alleen nog maar ontbeten en het is inmiddels 18.30 uur! Omdat we toch al een plekje weten om te overnachten, besloten we nog even een grote supermarkt in Capljina te zoeken. Maar op een gegeven moment waren we de stad al weer uit en hadden we alleen een megagrote DM (drogist) gezien. Tja, dan gaan we toch maar weer terug. Nu hebben we nog tijd en morgen niet meer.
Even later stonden we voor een groot gebouw wat voor een soort warenhuis door zou kunnen gaan. Parkeren ging fluitend en even later liepen we er naar binnen. Wow, dit was nog een zaak met een zwaar communistisch tintje. Hij was ontzettend groot en de rekken kleding stonden dicht op elkaar en waren tientallen meters lang. De kleding oogde veelal somber, armoedig en zwaar oubollig. Oké, duur was het niet, maar of je überhaupt in gevonden wilde worden, was nog maar de vraag.
In de hoek met speelgoed, prullaria, handdoeken en weet ik veel wat nog meer, vonden we echter nog wel kleine tasjes die precies aan Gerards heuptas passen en ideaal zijn voor de vele batterijen voor de camera’s. Ik vond tussen de vele deprimerende kledingstukken zowaar nog een leuke cape en bij de eronder gelegen supermarkt konden we voor onze laatste Bosnische Marken precies nog één liter rakija kopen! Zo, de BAM’s – of eigenlijk de KM’s (convertibele Marken) zijn op en wij hadden toch nog even geinig gewinkeld.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 378
[author] => Maan
[cityName] => Čapljina
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,capljina
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 82-de-laatste-bam-s
)
[21] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051564
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-27
[photoRevision] => 0
[title] => 81. Pocitelj
[message] => Nadat we heerlijk wat droogs aangetrokken hadden en ook weer licht ontdooid waren, reden we dan terug naar Pocitelj. Dit stadje is in de 12e eeuw gebouwd en heeft een oriëntaalse uitstraling. De parkeerplaats van het stadje dat tegen een heuvel aangeplakt ligt, was een vaag terreintje waar ook vele kleine handelaartjes met fruit stonden, waar de bus stopte, waar de zwerfkatten tikkertje deden en zowaar ook nog een paar auto’s geparkeerd stonden. Nou, dat kan toch niet heel toeristisch zijn? We liepen een stukje terug langs de weg om het pad naar boven te kunnen nemen. Het stadje zag er niet al te groot uit, had veel witte huisjes met zo’n typisch Ottomaanse uitbouw op de eerste verdieping en in het midden stond een moskee met een uitzonderlijk hoge minaret, die leuk bewerkt was. Erachter stond een grauwe, hoge klokkentoren en helemaal boven op de berg lagen een burcht, wat torens en een arsenaal. Die laten we fijn liggen!
Aan de voet van het kleine stadje stonden nog wat handelaars voor hun souvenirwinkeltjes. Ai, op zo’n moment is het jammer, dat je dan de enige toerist bent, want dan willen ze je meestal naar binnen trekken. Maar hier viel dat gelukkig reuze mee. Eigenlijk wilden we nog graag een koperen koffiekannetje kopen voor bij ons nieuwe Turkse theeservies met de gekleurde glaasjes. Wij gingen dus spontaan naar binnen bij de eerste tent en waren verbaasd over het gigantische aanbod. Eén hele zijwand stond vol met alleen maar van die kannetjes in allerhande kleuren en maten, variërend van kaal tot rijkelijk versierd! Tot mijn blijdschap had hij er zelfs een paar in de kleur van het brons aandoende theeservies. Dat was nog eens mazzel, want die had ik in Mostar niet gezien. Ik had er daar ook niet heel erg opgelet. Maar wat tegenviel, was de prijs. Aanvankelijk besloten we dan ook om het niet te doen en liepen we weer verder. € 30,00 voor een koperen kannetje waarvan ik me waarschijnlijk thuis al afvraag, wat ik er in hemelsnaam mee aan moet. In het tweede winkeltje gingen we echter ook naar binnen voor vergelijkend warenonderzoek. Hier waren de kannetjes weliswaar ietsjes goedkoper, maar ook veel minder mooi. “Geer, als we nu die zilverkleurige suikerpot uit Mostar eens aan die eerste handelaar verkopen en wij dan bij hem zo’n kannetje kopen?” “Hé, goed idee, dat doen we!” Wij waren al voorbereid, want de suikerpot in de verkeerde kleur zat al in onze rugtas.
“Zdravo, daar zijn we weer!” We vertelden hem ons plan. Hij vond dat aanvankelijk drie keer niets, maar een tijdje later was hij al bijna om, ware het niet dat wij in Mostar nogal getild bleken te zijn qua prijs. We kregen er nog niet de helft voor van wat wij ervoor betaald hadden! Hij liet het ons zien, door van een ander schap precies zo’n suikerpotje met prijsje vandaan te halen. Hij wilde ons er zijn prijs voor geven, wat logisch was. Maar dat vonden we toch niet leuk. Na een beetje kletsen en onderhandelen kwamen we even later toch op een iets betere prijs uit en liepen we met een leuk koffiekannetje naar buiten.
Zo, en dan nu die stad even bekijken. Onderweg probeerden twee oude, zwaar opgedirkte dames ons nog flesjes granaatappelsap aan te smeren. Jemig, ik schrok me naar, ze zagen eruit als poppen en ineens begonnen ze te praten! Dat heb ik weer. We namen het risico niet. Waarschijnlijk is het sap met water aangelengd en daar kunnen wij niet tegen. We willen niet ziek worden.
De trap met zijn brede treden was qua steilheid wel te doen, maar qua bestrating was het crime! Wat een scherpe, grote stenen! En waar is het cement gebleven wat ertussen hoort te zitten? Tja, mijn gympen waren zeiknat, dus ik kon weer fijn op mijn sandaaltjes, waar je elk steentje doorheen voelt. Joepie.
Volgens het boekje was het een 12e eeuws stadje. Nou, zo zag het er ook wel uit. Stokoude paadjes die zich al slingerend een weg baanden naar de hoger gelegen moskee en voor de liefhebbers de nog veel hoger gelegen ruïne van de burcht. Langs het pad stonden muurtjes of wanden van huizen in dezelfde kleur als het pad. Erlangs tierden nog wat vijgen- en granaatappelbomen en hier en daar een palm. Al snel zagen we onder ons de vele koepeltjes van de medresse, de karavanserai en het badhuis. Zo te zien, hadden we daar echter een ander pad voor moeten nemen. Eerst de moskee dan maar.
Een mooi, crèmekleurig gebouw met fraai gebeeldhouwde ramen, waarvan er geen twee identiek waren. Deze Sisman Ibrahim-pasamoskkee uit 1562 zou opvallend moeten zijn door zijn lange en fraai versierde minaret. Het is dat het in het boekje stond, anders was de lengte mij niet opgevallen.
Onder de koepels van de entree zat notabene een handelaar! Lekker in de schaduw en bij regen ook lekker droog, maar toch vonden wij het niet echt kunnen. En toen we de moskee binnen liepen, wat gewoon zonder hoofddoek mocht, bleek dat hij de moskee zelf doodleuk als opslagruimte gebruikte, want het stond vol met rekken en allerlei prullaria! Alleen in de vensters lagen nog korans en andere stichtelijke boeken. Wij dachten nog even, dat deze moskee misschien niet meer als zodanig gebruikt zou worden, maar even later kwamen er twee mannen naar binnen die begonnen te bidden, gevolgd door nog enkele anderen. De moskee had een mooi tapijt, de bovenhoeken van het gebouw waren ook best fraai, maar verder waren de muren en de koepel kaal. Hij gaat geen toptiennotering halen. Wij stonden dan ook vrij snel weer buiten.
Het was best een aardig stadje, maar wij hadden er meer van verwacht. Het leek helemaal uitgestorven en veel sfeer had het niet. Misschien ook omdat het zwaar bewolkt was? Echt genieten was het niet. Wij hadden weer een bruisend stadje verwacht, een soort Mostar in het klein. Lekker veel geuren en kleuren en een Turks theetje drinken al dan niet met baklava of vijgencake. Nou, dat zat er dus niet echt in.
Na nog een poes reiki gegeven te hebben, kwamen we via een ander romantisch pad weer beneden. Wij helemaal blij dat we de ingang van de Han gevonden hadden, bleek ie op slot te zijn. Helaas voor ons waren hierdoor ook de medresse en het badhuis niet meer te bezoeken. Jammer. En zo doofde onze reis ineens heel snel uit. Tja, dit was het dan. Maar, we hebben in ieder geval nog een leuk kannetje kunnen vinden!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 418
[author] => Maan
[cityName] => Počitelj
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,pocitelj
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 81-pocitelj
)
[22] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051560
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-27
[photoRevision] => 0
[title] => 80. Water, water en nog meer water!
[message] => Heerlijk hoor om een camping voor jezelf te hebben! Wat was het trouwens lekker om weer zin in muziek te hebben! Ik was dat gevoel al heel lang kwijt en had eigenlijk niet gedacht, dat het nog terug zou komen. Wel dus! Ik kon het dan ook niet laten om vanmorgen dat leuke liedje nog een keer te doen. Hier kan het!
Wat hebben we ontzettend veel mazzel met de overnachtingen gehad. Volgens mij was elke nacht rustig! Wat een verschil met vorig jaar, toen we van de gekste dingen steeds wakker werden. Dit bevalt toch beter. Hoewel we al op eind september zitten, blijft het maar fantastisch weer. Super! Wel een raar gevoel, dat dit onze laatste echte vakantiedag is. Morgen moeten we kilometers gaan vreten. En geen dieetversie!
Op weg naar de douche met hartstikke warm water – hoe luxe wil je het hebben – zag ik wel 10 salamanders en ze maakten niet echt veel aanstalten om hard weg te rennen. Jasses. Gelukkig zaten ze niet in de douche. Dat heb ik eerst maar eens gecheckt. Dat moest op de Cookeilanden ook steeds en op een dag stond ik daar onder de douche, wilde mijn haar uitspoelen en toen zat er een hele grote pal boven me! Vreselijk! Ik ben keihard het strand op gerend. Mazzel, dat ik dat toen nog kon. Maar goed, hier was de kust veilig voor deze dappere dodo.
Op die beesten na was het een beste plek. Mooi aan het smaragdgroene water, water en stroom bij de hand, een bar, die nu dicht was en waar je anders leuk aan het water had kunnen zitten. Nu waren de enige bezoekers een stel gele paddenstoelen in de oude olijfboom. Wel apart!
Vandaag zouden we nog een Ottomaans stadje en misschien een waterval gaan bezoeken. En sinds die rot zigeuners van zondag heb ik steeds lichte stress om ergens heen te gaan. Zo ook vandaag. Onderweg bij een autokerkhof zagen we ook nog een gribuszooitje waar een paar zigeuners woonden. We reden dan ook fijn door. Ook hier was de rivier waar we langs reden weer schitterend groen. Zo zie je nooit smaragdgroene rivieren en zo zie je de hele vakantie niet anders? Ik wist niet dat we zulke mooie rivieren in Europa hadden.
We rijden inmiddels hoog en onder ons zien we de laagvlakte langs de rivier met schier eindeloze wijngaarden. Toch zie je in de winkels weinig Bosnische wijn. Of het staat niet op het etiket. Ook zagen we vandaag weer een paar lavendelvelden. In Bosnië schijnt nog een kruidenplukcultuur te heersen volgens het boekje. Dat boekje is echter al 10 jaar oud en bovendien is alles wat met landbouw te maken heeft, zo ongeveer onmogelijk gemaakt door de burgeroorlog. De velden schijnen nog zeer gevaarlijk te zijn in verband met de vele mijnen die nog overal op het platteland moeten liggen. Steden en herstel van wegen gaat voor. Nou, de wegen zijn hier eindeloos veel beter dan in Montenegro! Heerlijk dat het overal gewoon tweebaans is! Wat wel jammer was, was dat de lucht steeds meer betrok. Het werd steeds donkerder. We besloten om eerst maar naar de waterval te gaan en later weer terug te rijden naar Pocitelj.
Het was vanaf de rustige parkeerplaats niet al te ver lopen en onderweg hadden we een aardig uitzicht op het waterspektakel. Waardeloos dat onze camera’s steeds raar doen. Bovendien konden we aanvankelijk niet echt mooie foto’s maken, omdat er steeds bomen voor stonden. Bah! Later werd het iets beter. Echt heel enthousiast was ik niet. Maantje is te moe en/of zit vol. Gelukkig ging het later beter.
Van een hoogte van zo’n 25 meter stort het water van de Trebitzatrivier zich hier enthousiast naar beneden. En niet in één waterval, nee het is een hele rij! In het voorjaar is het misschien wel één hele aaneengesloten waterval van 100 meter breed!
Beneden aangekomen, bleek het best druk te zijn en hadden de oude, nog net niet vervallen restaurantjes behoorlijk wat klandizie. Ook bleek hier dat je niet tot onder de watervallen kon komen omdat er een groot meer voor lag. Wel kon je hier een poot uit laten draaien, door je op het smalste stuk voor € 5,00 per persoon in een halve minuut over te laten zetten. Die prijs was echt belachelijk. We hadden al entree moeten betalen, wat we al stom vonden, parkeergeld voor de auto en nu dus ook nog voor een bootje om je in 30 seconden over te zetten? Ik dacht het niet. Daar zijn we principieel op tegen.
De man van het bootje zei, dat we ook door het water heen konden gaan lopen. Tja, Gerard had weliswaar zijn jezussanddalen aan, maar we vreesden toch het daarmee niet droog te gaan redden. Even later zagen we andere mensen ook door het water waden met de tassen hoog boven zich. “Geer, zullen we dat dan doen?” En tot mijn stomme verbazing hoefde ik hem niet eens zo heel erg over te halen. Het leek hem koud en zijn kleren zouden nat worden en zou de camera wel droog blijven, maar al gauw leek het hem toch wel een goed idee. “Geer, het gaat toch straks regenen, dus nat word je toch wel. Je kunt je T-shirt oprollen en dan blijft hij net droog (ja, bij hem wel….) en straks in de camper trek je gewoon weer iets droogs aan. En anders ga je eerst even zonder de rugtas om te kijken of het niet te glad is?” Hij vond het zowaar allemaal goede ideeën en al snel liep Gerard naar de plek van de boot om het water in te stappen. “Aaaah, dit is koud!” Maar qua bodem bleek het prima te lopen en al snel was hij halverwege. “Hé schat, kom je niet terug om je tas te halen?” Dat deed hij.
Ik deed mijn jurkje en rokje in de tas en besloot in mijn lange hemd en op mijn gympen de doorsteek te maken. En zo liepen we even later in het koude, heldere water tussen de vele vissen door naar de overkant. Ik vond het wel wat hebben. Een soort jungletocht voor dummies of zo.
Het was gaaf om aan de overkant te zijn. Hier konden we veel betere foto’s maken. Ik werd alleen steeds gevraagd om foto’s van andere mensen te maken. Dat komt echt door het toestel wat ik nu heb. Vroeger renden ze altijd naar Gerard?! Maar ik vond het niet erg. Ik had leuke gesprekjes met de mensen en vooral die ene vent uit Australië vond mij helemaal awesome! Zeker omdat ik met kleer en kruk en al door het water was geploeterd?
“Hé, allemaal kringetjes op het water?! Nee toch?” Ik keek eens naar boven en ja hoor, het was begonnen met regenen. Hoewel wij inmiddels al nat waren, besloten we toch maar terug te gaan. We kunnen nu toch geen foto’s meer maken, want de lens wordt steeds nat en we kunnen hem nergens meer mee droog maken…. En zo gingen jut en jul weer door het water heen terug naar de overkant. In het water, boven ons water en achter ons het geruis van de vele, gave watervallen!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 393
[author] => Maan
[cityName] => Mostar
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 80-water-water-en-nog-meer-water
)
[23] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051556
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-26
[photoRevision] => 0
[title] => 79. Vuurwerk
[message] => Na onze favoriete potjes Jambo en Machu Koro, waarin ik meestal het onderspit delf tegen Maan die mij meestal net iets te slim af is, volgde er geheel onverwacht nog een daverend slot.
Onder het spelletjes spelen hebben we meestal wel iets van muziek opstaan. Dit keer was het Montenegrijnse muziek. Een trio van drie muzikanten speelde vrolijke Balkanmuziek die duidelijk Russische invloeden had: langzaam en melancholiek inzetten en dan geleidelijk het tempo opvoeren, waardoor je de neiging hebt om mee te gaan bewegen.
Nadat Maan verrassend genoeg haar grote achterstand bij Machu Koro had omgezet in een overwinning, pakte ze haar één-euro-fluit van de Wibra en begon het trio muzikanten te versterken. Al snel had ze de toonladders van hun eerste nummer te pakken en barstte het geweld los.
Het was een feest om haar zo los te zien gaan. Met haar Russische pet op had ze zo live met hun kunnen meespelen. Dan had het nummer nóg meer pit gehad. Haar snelle vingers die over de gaten lijken te dansen. En dan die olijke, ondeugende ogen erbij… Oh, wat was het een genot om Maan zo blij en vol passie dit nummer te zien spelen. Diverse keren heb ik de cd teruggezet op nummer 1 en zag ik haar extase alleen maar toenemen. Ze ging helemaal uit haar dak.
Als de Duitsers nog op onze camping gestaan hadden, waren ze zeker komen meedansen. Wat gaaf om Maan na jaren ellende weer eens zo gelukkig en blij te zien. Wat was dat lang geleden.
Het was in vele opzichten een spetterend vuurwerk op onze mooie vakantie, waarin we het geluk weer teruggevonden hebben. Bedankt Maantje!!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 678
[author] => Gerard
[cityName] => Mostar
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 79-vuurwerk
)
[24] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051555
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-26
[photoRevision] => 0
[title] => 78. De tekija van Blagai
[message] => Het zal vast niemand verbazen, dat wij zwaar uitgewoond wakker werden. Maar wel met een stevige glimlach! Wat hadden we het gisteren geweldig in Mostar! Deze stad is bij ons met stip in de top drie van de mooiste / leukste steden binnengekomen. Misschien zelfs wel op één! Veel verder dan het bed opmaken, havermout eten, douchen en een praatje met de leuke eigenaar maken, zijn we dan ook niet gekomen. Deze van origine Hollandse trekvogels waren echt brak!
Aan het begin van de middag reden we naar de parkeerplaats van de tekija in Blagai. Hemelsbreed maar een paar kilometer van de camping. Hooguit twee. Wij gingen toch maar met de camper. Ik hou anders geen voeten meer over!
Wij schrokken aanvankelijk van de parkeerprijs, maar de getallen bleken in de Bosnische KM te zijn en wij dachten in euro’s. Dat scheelde meteen 50%. Er stonden maar liefst drie kereltjes bij een hokje om een parkeerplaats te managen voor hooguit 20 auto’s. Misschien een leuk baantje voor de Duitse Ernie. Toen ze doorhadden, dat we een rolstoel hadden, werd er door de aanvankelijk norse man meteen gebeld en even later mochten we nog een flink stuk doorrijden naar de parkeerplaats voor het complex. Dat is mooi en het scheelde meteen de nodige stalletjes.
Maar goed, wij kregen er evenwel nog zat te zien. Ook hier veel Bosnische koffiekannetjes met kleine kopjes, setjes bijzondere glazen op een koperen bord, wat shawls en natuurlijk de Herzegovijnse honing. Op de hele Balkan word je zo ongeveer doodgegooid met dit gele goud en hebben heel veel mensen wel een paar bijenkasten, maar de honing is veel duurder dan bij ons. Leve de logica.
Even later stonden we dan voor een klein gebouwtje vlak onder de hoge rotswand. “Jemig, is dit alles? Dit gebouw heeft hooguit 1 kamer?” Maar nee, het bleek alleen de souvenirwinkel maar te zijn. Via een romantische poort met dikke, donker houten deur en een paar trappetjes van natuursteen en onderweg nog een aantal bordjes met sierlijke Arabische tekens, waar je overigens niets van bakte, kregen we uitzicht op het derwisjenklooster. Het is een fraai, wit, hoog huis met donkere, houten kozijnen, veel ramen en zo’n typisch Turkse uitbouw. Helemaal beneden was een balkonnetje gemaakt boven de prachtige smaragdgroene rivier, die na kilometers ondergronds gestroomd te hebben, hier voor het eerst het daglicht ziet. In de reisgids staat dat het een magische plek is en dat het water uit een 200 meter hoge rotswand komt zetten. Wij dachten, dat het een soort spectaculaire waterval zou zijn. Niet dus, het stroomde gewoon onderaan een grot uit! Maar zeker als je aan de overkant van de rivier zou staan, is het inderdaad een prachtig plekje!
Een 17e eeuwse Osmaanse sultan was destijds ook erg onder de indruk van deze plek en liet toen deze tekija bouwen in Turkse barokstijl. Het is een van de weinige nog in oorspronkelijke staat gebleven derwisjenkloosters in Bosnië-Herzegovina. Zeker voor die tijd was de tekija bijzonder luxueus ingericht en had het zelfs al vloerverwarming en volgens mij bedoelen ze niet de stapels kleden die er overal op de grond liggen. Tegenwoordig doet dit gebouw dienst als museum, maar één keer per jaar komen de derwisj-monniken nog bij elkaar op deze plek.
De profeet Mohammed was weliswaar gekant tegen de christelijke traditie van kluizenaars en celibatair levende monniken, maar had tegelijkertijd ook veel bewondering voor hun ascetische manier van leven, waarin bidden, waken en vasten de hoofdrol speelden. Daarom kwam er binnen de Islam al snel een stroming, die de nadruk legde op de zoektocht, die je als individu moest ondernemen om Allah te vinden. Volgelingen daarvan wijdden zich aan deze taak en trokken zich terug uit het maatschappelijke leven. Deze stroming wordt het soefisme genoemd. Ze deelden een afkeer van het dagelijkse leven, met zijn onrecht, oorlogen, tegenstellingen tussen arm en rijk en starre godsdienstpraktijken. Soefi’s leidden een leven waarin ze via een aantal stadia van perfectionering, namelijk berouw, onthouding, zelfverloochening, armoede, geduld, vertrouwen in Allah en acceptatie van Allahs wil tot de ware kennis van Allah kwamen.
Soefi’s trokken alleen of in kleine groepen grond. Soms werkend en soms levend van aalmoezen. Het soefisme is een individuele vorm van godsdienstbeleving, maar in de middeleeuwen verzamelden kleine groepjes (zowel mannen als vrouwen) zich vaak rond geestelijke leiders, met wie ze als discipelen leefden en geloofsriten deelden. Vanaf de 12e eeuw ontstonden er formele geloofsgemeenschappen met vaste riten en leefregels. Een van dit soort gemeenschappen was de derwisj-orde. Derwisjen trachtten tot de ware kennis van Allah te komen via emoties en toestanden van extase. Om die op te wekken werden middelen als hypnose (door de geestelijk leider), muziek en ook drugs gebruikt. Há, dus niet alleen de zogenaamde Hollandse tulpenbollen komen uit Turkije. Tijdens de trances werd gedanst en vooral in de vorm van wervelende pirouettes. Hierbij werd ook geschreeuwd. Op die manier kwam men tot een ‘herinnering van het Ware.’
Hoewel zij dus blijkbaar van muziek, dans en emoties hielden, stond er nu op de borden dat je stil moest zijn. Ook moest je je schoenen uitdoen, een lang en groot schort omwikkelen als je kleding hooguit tot de knie kwam en de vrouwen moesten ook een hoofddoek om. Maar eerst nog maar even een trap naar beneden af om een kijkje op het balkon net boven de blauwgroene rivier te nemen. Ook kon je vanaf hier heel goed de groene grot zien, waar de rivier naar buiten stroomt en al snel met veel geraas de talrijke restaurantjes passeert. Wij vonden de verbodsborden bij het balkon vooral origineel. Verboden te zwemmen dan niet, maar verboden muntjes in het water te gooiden, verboden voor alcoholische versnaperingen en verboden te vrijen of innig te omhelzen zeker wel. Die hebben wij met verkeersles nooit gehad.
Daarna gingen we het kloostertje in en moest iedereen zich bedekken met schorten en shawls wat vooral bij de groepen tot grote hilariteit leidde. De muren waren wit, het hout was bijna zwart en overal lagen bonte kleden op de grond. Zelfs op de trappen naar boven. De eerste kamer was vast geen danskamer. Daar nam een meterslange, voornamelijk met rood beklede hoekbank twee wanden van de ruimte in beslag. In een andere wand waren kasten gemaakt, waarvan je alleen de donkere, houten, mooie voorkant zag. Wauw, die muur moet aardig dik zijn! Boven de bank bevonden zich tal van mooie ramen achter net zo veel nissen, van waaruit je een prachtig uitzicht over de rivier had. In enkele nissen stonden fraaie, houten boekenstandaards met boeken in het Arabisch. Het ziet er indrukwekkend uit, maar voor ons is er werkelijk geen touw aan vast te knopen. Ik zie zo’n kamer thuis trouwens helemaal zitten. Dan nog een paar van die prachtige Turkse soort glas-in-loodramen erbij! Ja, dat lijkt me wel wat. Verder was er een gebedskamer met een bidkleedje voor een grote koran, een kamer met een tombe in een huisjesvormige structuur (ofwel twee driehoeken naast elkaar) waar een groen, glanzend kleed overheen lag en waarin de resten van twee geestelijk leiders worden bewaard. Via smalle en zeer ongelijke gangetjes kon je in allerlei kamertjes kijken, waarvan sommige heel klein waren. Daar kon volgens mij slechts 1 persoon in slapen en/of bidden. Ook was er een soort badkamertje, met een nis waar enkele flessen stonden. Maar wat veel mooier was, was het plafond. Het was een wit gestucte koepel waaruit allemaal sterren gehakt waren. In deze openingen zat glas en daarachter vandaan kwam het licht in allerlei kleuren. Ik vond dit echt heel mooi. Schitterend! Nemen we ook mee voor de verbouwing voor ons huis. Alleen één dingetje; hoe kom ik in hemelsnaam aan een koepel in de kamer? Toch eens aan mijn broertje vragen.
Nog meer kasten, nog meer kleden, een soort schilderij met Arabische tekst, een oude boekenkast met stoffige literatuur en witte, kanten kleedjes. Een kamer waar een ontzettend groot rond dienblad op een lage houder stond. Dit was vast de theekamer. In de eerste kamer was trouwens een heel bijzonder plafond van hout in warme kleuren, met allerlei vage versieringen, waarin ik alleen de maan al dan niet met ster in de hoeken van thuis kon brengen. Ook het balkon en de balustrade waren van dat mooie, bijna zwarte hout. We hadden echt niet geraden dat we in een klooster zouden zijn, als je ons hier geblinddoekt gedropt zou hebben. Het had ook een Ottomaans woonhuis van gelovige, rijke mensen kunnen zijn. Maar het was best leuk om hier te lopen. Tja, ik heb nu eenmaal een zwak voor alles wat Turks is of lijkt.
Na ons bezoek gingen we bij het dichtstbijgelegen restaurant dan ook in stijl aan de Turkse thee waar je chronisch met de menukaart moest wapperen, omdat het er vergeven was van de wespen. Niet normaal meer! We hadden ook een stuk vijgencake besteld. Dit bleek heel los gebak te zijn, met veel honing. Waar de vijgen zaten, weet ik niet, wel dat het lekker was en dat het bovendien heel knap van ons was, dat we alles zonder wesp naar binnen kregen.
Even later kwam er een grote groep Turkse mannen aan, die zich luidruchtig om de tafels om ons heen verspreidden. De bijdehandste van het stel begroette ons enthousiast met ‘Merhaba! Nasilsiniz?” Tot zijn stomme verbazing, gaf ik hem netjes in het Turks antwoord. “merhaba, cok iyiyim, tesekkurler!” Há, dat had hij niet verwacht! Maar behalve dat hij stomverbaasd was, vond hij het ook geweldig. Hij vroeg nog het een en ander, wat ik echt niet allemaal begreep, maar een paar dingen in het Turks kon ik nog wel zeggen. Met elk woord kreeg hij er meer plezier in en ging het meteen de groep door en langs de tafels: die Hollandse spreekt Turks en weet zelfs waar Erzurum ligt! Toen hij zei, dat ze daar vandaan kwamen, zei ik, dat het daar erg koud was en wij daar toen ter plekke warme kleding gingen kopen. Hij vond het schitterend, dat we dat allemaal wisten. Ik moest soms gewoon een zinnetje een paar keer zeggen, zodat iedereen hoorde, dat ik echt Turks kon. Het leek wel of ik zijn pas ontdekte kermisattractie was?! Maar goed, zij hadden lol en ik vond het ook wel grappig. Gelukkig sprak hij trouwens ook een beetje Engels, wat ik toch wel fijner vond.
Van Gerard moet ik er nog een stukje bij typen. Veel mannen gebaarden naar hem of ik zijn vrouw was, waarop hij bevestigend knikte. Dat vonden ze erg goed en er gingen vele duimen enthousiast omhoog. Dat vond Gerard erg leuk, maar ook geen nieuws. Hij zei dat al lang te weten. Maar toen was ik de enige die dat glimlachend verstond. Na nog tig keer ‘gecmis olsun’ (beterschap) en ‘güle güle’ (tot ziens) ging het spul er met een grote grijns vandoor, ons achterlatend met een tweede bakje suikerwater alias Turkse thee en een even grote grijns. Het blijft leuk om een paar woorden van een andere taal te kunnen spreken en levert in het algemeen bijzonder enthousiaste reacties op.
De ober was inmiddels ook al helemaal aangestoken door de Turkse mannen en glimlachte en zwaaide ook voortdurend. Volgens Gerard had ik de hele groep in enkele minuten totaal ingepakt met mijn enthousiasme en spontaniteit. Tja, wat moet ik hierop zeggen? Ik zeg maar niets. En met een big-smile typ ik weer verder.
Na nog een derde ‘do videnca’ (tot ziens) verlieten we het romantische etablissement langs de rivier en met een prachtig uitzicht op de tekija weer, om bij de souvenirstent onze rolstoel weer op te halen.
Ik ben dus helemaal lyrisch van Turkse dingen en voel me er gewoon een soort thuis. Als reïncarnatie bestaat, heb ik vast en zeker Turkse genen. Op de terugweg kon ik het niet laten om steeds bij die koperen koffiekannetjes, al dan niet met kleine kopjes te kijken. Eigenlijk had ik spijt dat ik gisteren niet iets van koper ter herinnering aan een geweldig stad gekocht had. Behalve leuke en lelijke koffiesets hadden ze hier ook dienbladen met Turkse glaasjes in een koperen, sierlijk bewerkte houder op een dienblad al dan niet bewerkt met nikkel of iets met goudkleur. Ai, die zijn echt fout leuk. Ik baalde dat ik bij de eerste tent een koperen dienblad gekocht had. Gelukkig kreeg ik bij het kraampje waar ze wel hele gave glaasjes hadden een strak plan. Eerst ging er mooi eens 1/3e van de belachelijke prijzen af, daarna kon ik voor het aankoopbedrag mijn zojuist gekochte bord weer aan deze man verkopen en waren manlief en ik even later de trotse en blije eigenaars van een hele aparte theeset in bronskleur, met zes verschillend gekleurde glaasjes in een bewerkte houder, op een al net zo bewerkt schoteltje. Erbovenop zit een dekseltje – inderdaad, ook al net zo bewerkt- waar een dito koperen lepeltje door kan. Er waren ook nog hele leuke glaasjes in bewerkte houders, waar een klein schoteltje op kon voor een stukje lokum of een ander snoepje, waarover dan weer een schattig dekseltje ging. Het was nog best moeilijk om te kiezen. Maar goed, het werden de set met de gekleurde glaasjes. Helemaal gaaf! Een mooie herinnering aan een werkelijk heerlijke vakantie!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 471
[author] => Maan
[cityName] => Mostar
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 78-de-tekija-van-blagai
)
[25] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051553
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-25
[photoRevision] => 0
[title] => 77. Wat een geweldige toegift!!!
[message] => Een van de belangrijkste redenen om naar Bosnië te gaan, was omdat we de veel beschreven stad Mostar met zijn wereldberoemde oude brug ook weleens van dichtbij wilden zien. We staan al heel dichtbij op een camping. Voor de komende dagen is er echter nogal matig weer opgegeven: bewolkt, buien en onweer. Maar vandaag zag de lucht er best aardig uit. Weet je wat, we gaan nu! En zo reden we om 12.00 uur weg. Op naar Mostar! Volgens de campingbaas hoefden we niet bang te zijn voor hordes opdringerige zigeuners. Dat hopen we dan maar.
Onderweg zagen we enorme autokerkhoven langs de weg liggen. Wauw! Echt apart! Volgens mij is dat best een geinige plek om foto’s te maken. Ook zagen we veel gebouwen, die zwaar te lijden hadden gehad onder de burgeroorlog. Wat een gaten! Verder best veel zwaar verouderde flats, waar de armoede van het balkon droop.
Het was niet al te ver rijden naar Mostar en na ruim twintig minuten reden we over een brug, waar we al een aardig voorproefje van de stad kregen: een mooi blauwgroen riviertje, vele minaretten en op de achtergrond hoge, donkergroen gestoffeerde bergen.
Al snel werden we aangehouden. Of we wilden parkeren? Nou, dat leek ons wel een optie, ja. Hij vroeg € 7,50 euro voor twee uur. Belachelijk. We reden dan ook door. Nog geen twintig meter verder sprong er alweer iemand voor de camper. Wij dachten, dat het vast wel weer dezelfde prijs zou zijn, maar nee. Deze man vroeg € 5,00 voor de hele dag en dan ook nog bewaakt! Deal! Helaas was de helling naar zijn terrein echter veel te steil. Gelukkig lijken de Bosniërs niet zo moeilijk. Hij ook niet. We konden de camper wat hem betreft wel op de stoep voor een huis zetten. Dat was allemaal ‘no problem’. Het was nog even een beetje gedoe om erop te komen, maar het lukte. En we bleken nog strak in het centrum te staan ook. Oei, wat een mazzel! Vlakbij de brug der bruggen! Ofwel de wereldberoemde Stari Most (oude brug) van Mostar!
Tot aan de Ottomaanse tijd was Mostar slechts een onbeduidend dorpje. De Romeinen die het er lang voor het zeggen hadden, hielden zich voornamelijk bezig met verdediging en uitbreiding van hun gebied door oorlog te voeren. De stad dankt haar naam aan de brugwachters (mostari), die controleerden wie er via de houten brug de rivier de Neretva overstak. In 1482 kwam Herzegovina onder Osmaans bestuur te staan en werd Mostar het bestuurlijke, militaire en economische centrum van de regio. De wankele, houten brug werd vervangen door een stenen brug (1566) waaromheen zich een bloeiend centrum van ambachtslieden en handelaren ontwikkelde.
In de stad waar eeuwenlang verschillende volkeren vreedzaam samenleefden, ging het in 1993 helemaal mis. In heel Bosnië-Herzegovina begon een burgeroorlog tussen de Kroaten en Bosnjakken, die een jaar daarvoor nog gezamenlijk tegen de Serven hadden gevochten. De Kroaten vernielden met doelgericht vuur de oude brug. Deze gebeurtenis schokte de hele wereld vanwege de cultuurhistorische en symbolische waarde van de brug: de verbinding tussen verschillende volkeren en wel de katholieke Kroaten, de Bosnische moslims en de orthodoxe Serven. Het was dan ook groot feest met wereldwijde belangstelling toen de brug in 2004 heropend werd.
Wij moesten eerst nog een paar niet al te lange straatjes door voordat we op de blikvanger van Mostar uitkwamen. Oude straatjes van rivierkeien, waarlangs lage muurtjes in dezelfde stijl gemetseld waren en die her en der als marktkraampjes gebruikt werden. Overal lagen vrolijk gekleurde Turkse tapijten en kanten kleedjes. Volgens de verkopers allemaal good quality and handmade! Ja, ja, dat zal wel.
Al na 100 meter zagen we links van ons een kleine brug. Dit was de miniatuur Stari Most en diende als oefenmateriaal voor de grote. Terecht dat ze deze brug ook hebben laten staan, want hij ziet er mooi uit en is helemaal in stijl met de rest van de stad.
Ook de huizen waren van dezelfde steen als de brug en de straatjes gemaakt, al dan niet met versierde bogen van platte stenen op zijn kant eromheen. Op de begane grond bevonden zich de winkeltjes zij aan zij en erboven zagen we soms een mooie uitbouw met veel hout. Ook zagen we een huis met een inpandig balkon c.q. veranda. Doordat er langs de vele, donkerhouten palen chique, witte, soepel vallende gordijnen hingen, leek het wel een prachtig hemelbed! Een romantisch afdakje, stokoude, grijze, half verweerde leien, mooie, ouderwetse lantaarns, overal stapels hout en veel groen, dat de toch al leuke sfeer nog meer verhoogde.
Later zagen we regelmatig dat er complete figuren in de straatjes gemaakt waren. Niet alleen door het kleurgebruik, maar ook door de stenen op zijn smalle kant te leggen zodat je cirkels, bloemen, of andere figuren zag. Zo zie je maar dat je met weinig, best heel veel kunt doen. Het zag er kunstig uit. Mooi voor je ogen, maar jammer voor je voeten. Au!
Al gauw liepen we tussen de hordes toeristen in de kronkelende straatjes vol winkeltjes met hun vrolijke aanbod van kleurige shawls, vrolijk beschilderd aardenwerk, magneten, sieraden, ansichtkaarten, tassen, leuke kleding, kunst, kopergravures, hoeden, petten en de typisch Turkse hoofddeksels. Koffiepotten, koperwerk, Turkse theeglaasjes, dozen vol lokum in allerlei smaken en uiteraard ontbraken ook hier de prachtige, gekleurde Turkse lampen niet! Restaurantjes waar de bediening in mooie Ottomaanse kleding rondliep en af en toe het licht weemoedige geschal van de muezzin uit de luidsprekers van de vele minaretten. Hoe Turks wil je het hebben?! Minder leuk vond ik de oorlogssouvenirs. B.v. pennen die gemaakt waren van hulzen, waarmee zo intens veel leed is berokkend. “Yes, from war, only 5 euro!” Bah, de oorlog als souvenir. Niet echt fijnbesnaard.
Voordat we de Kujundziluk (bazaarachtige straatjes) aan de overkant van de brug van dichtbij gingen bekijken, liepen we eerst via een trap naar beneden om onderaan op de oever van de rivier te komen. Halverwege de natuurstenen trap lag een café heerlijk in het groen met lange Turkse banken en waar allemaal waterpijpen op de lage tafeltjes stonden. Het zag er ontzettend relaxed uit. Maar wij gaan nog een paar treetjes verder. Vanaf de oever hadden we een nog veel beter zicht op de prachtige brug.
Er waren momenten dat we ons afvroegen: “Gaan we alleen maar voor een brug naar Mostar?” Nee, dat zeker niet, want er is nog veel meer te zien. Wat niet wegneemt, dat de brug toch wel heel bijzonder is. Hij staat dan ook niet voor niets op de werelderfgoedlijst van de UNESCO.
“Wauw! De brug is toch wel heel gaaf!” Deze hoge, slanke, sierlijke, witte brug, die hoog boven het prachtige, intens smaragdgroene water van de Neretva loopt. Echt een plaatje! De brug met zijn gladde, marmeren treden ligt tussen twee poorten met dikke deuren in, die ook afgesloten kunnen worden. Een verdieping hoger stonden waarschijnlijk de brugwachters (mostari) waarnaar de brug vernoemd is. Ernaast veel huisjes, die zo in stijl zijn met de omgeving, dat ze totaal niet opvallen. Rondom de brug staan drie flinke torens, die o.a. als gevangenis en wapendepot gediend hebben.
Nu zitten er een museum en een duikersclub in. Al sinds de 17e eeuw is het hier traditie dat stoere mannen uit de stad van de 21 meter hoge brug in de ijskoude rivier springen. Die traditie heeft men in ere willen houden. Dit is zo goed gelukt dat het is uitgegroeid tot een jaarlijks evenement waar mensen van heinde en ver komen om de waaghalzen hun duikcapriolen te zien uithalen. Jammer, dat dat feest al in juni was. Het leek me wel gaaf om te zien!
Maar ook zonder duikers was het hier fantastisch. Er werd vanaf dit plekje aan de oever dan ook druk gefotografeerd. De echte boog over de rivier begint trouwens pas 6 meter boven het gemiddelde waterpeil van de rivier omdat het water aan het eind van de winter zeker wel 5 meter kan stijgen. Ook zijn er in de brug holle ruimtes aangebracht om het gewicht van de brug te verminderen. Ondanks het feit dat we in vrij korte tijd een saaie, grijze lucht hadden, vonden we het een meer dan romantisch plaatje met een majestueus tintje. Onder de brug door hadden we uitzicht op de licht hellende straatjes van de kujundziluk met zijn oude, gekleurde huizen. Er zaten leuke raampjes in, omlijst met een stenen versiering en houten luiken aan de zijkanten.
“Geer! Kijk! Er staat een duiker op de brug! En daar nog een!” Er verzamelde zich een grote menigte zowel aan de voet van de brug als erop. Al snel zag het zwart van de mensen, die allemaal hun camera of mobieltje in de aanslag hadden. Maar na een kwartier had iedereen kramp in zijn nek. Wat een uitslover in zijn wetsuit daarboven. Steeds over de leuning klimmen, net doen of ie springt, schreeuwen, showen, gebaren dat de drone toch echt een betere close-up van zijn hoofd en gespierde lichaam moest maken, zwaaien, nog meer schreeuwen en dan weer terug klimmen. Kortom veel vermoeiend interessantdoenerij van een schreeuwerige, licht narcistische figuur met een enorm kijk-mij-eensgehalte….. Pfff. Hij doet van alles, maar springen? Ho maar. De meeste toeristen dropen weer af en wij konden bijna een foto zonder mensen op de voorgrond van de brug maken, ware het niet dat er vijf ontzettend irritante Japanners hondsbrutaal gewoon pal voor mijn camera gingen staan om ook een foto van de brug te maken. Je zou het nog begrijpen als je wist dat ze per gebouw maar 4 seconden hebben omdat ze anders de gids kwijtraken. Helaas was dat dus nu niet het geval. Nee, er werd een complete fotoreportage gemaakt à la niveau ‘zoek de zeven verschillen’. Ofwel; Mientje voor de brug, Truusje even later op exact dezelfde plek, gevolgd door Marie, Toos en Bep. Intussen steeds overleg op het hoogste niveau, oftewel zit mijn haar wel goed? Zucht. En net toen we dachten, dat het voorbij was, gingen ze uitgebreid met vier van de vijf op de foto en uiteraard in steeds wisselende samenstelling. HELP!!!! Ik word gek van die lui! Hebben ze daar nog geen fotoshop? Zit er op die super-de-luxeapparatuur dan echt geen zelfontspanner? En dan die vreselijke kleding en dat gekwijl in hun telefoon als ze tussendoor weer eens een selfie staan te maken. Mag ik een teiltje? Zucht.
Dan waren de katten in de boom leuker om te zien. 1 kat lag heerlijk op een dikke tak te slapen. Een ander kwam erbij en wilde blijkbaar precies op dat plekje liggen. Hij begon te blazen en te krijsen! Jemig, de bladeren dwarrelden in grote aantallen naar beneden. Ze maakten het zo bont dat een ober hen de boom uit joeg. Althans, dat wilde hij. Hij begon te gebaren, te roepen en te sissen (in feite net als de kat…) waarop er zowaar één kat uit de boom kwam en de andere hem nauwelijks een blik waardig gunde en waarschijnlijk dacht: ”Wat denk je zelf? Je kunt er toch niet bij. Je kunt de boom in!” Niets zo eigenwijs als een kat.
Even later liepen we dan over de brug, waar het inmiddels weer heel druk was. Er stond een bibberende springer, gecoacht door diezelfde blaaskaak van zo-even. Ja, ja, en nu moeten we zeker geloven dat er wel iemand gaat springen. Voor de zekerheid wachtten we toch maar even. En nog even. Jemig, dat duurt toch wel weer lang. Intussen ging er iemand met de pet rond. Want als er genoeg geld opgehaald werd, zou er dan toch iemand springen. Even later kwam er een derde duiker in wetsuit aan, die het eindeloze wachten waarschijnlijk ook te gek vond. Er werd een teil water voor hem neergezet, hij maakte zijn pak nat, klom hij over de reling heen en plons, gevolgd door een stevige oerkreet. Kijk, zo kan het dus ook! Maar wel verdorie, had ik net mijn goede plek opgegeven! Maar ja, Gerard heeft hem gelukkig wel zien springen. Dan moet er vast een foto van zijn. Smile.
Ook na de brug ging de kleurrijke kujundziluk weer vrolijk verder. Terwijl de vele toeristen zich aan de vele prullaria, hebbedingetjes en kunstige koperen voorwerpen vergaapten, waren de winkeliers op hun lage krukjes in de deuropening druk in de weer met hun mobieltjes. Wachtend op een gegadigde. Ze waren gelukkig totaal niet opdringerig. Superfijn!
Eigenlijk was de winkelstraat één ontzettend lange muur waarin allemaal ronde bogen zaten. Hiervoor zaten twee luiken et voilà, dan had je een winkel, die perfect af te sluiten was ’s avonds. En in de winkels lagen de souvenirs van de diverse overheersers: de cavapcici, de schnitzels, kebapspiezen, baklava en het Italiaanse ijs gebroederlijk naast elkaar in de gezellige bazaar.
Maar o, wat was de straat na de brug hopeloos begaanbaar voor rolstoelen. Een sportbeha voldeed niet en gordels waren zeer dringend gewenst. Jemig, dit is echt geen doen! Gerard is teruggegaan om de rolstoel, die al ergens op slot tegen een boompje stond terug te brengen en ik heb me een half uur op een muur met uitzicht op de brug en de bonte winkelstraat en de vele koperslagers met hun mooie producten zitten verwonderen. En dan die Japanners weer hè. Plukken een arme winkelier uit zijn winkel. Slaan meteen hun armen om hen heen, zetten een vette smile op, kruipen zowat in hem weg en maar ‘peace man’ zwaaie. En wat hadden ze een lol. Dat die man die kudde overleefde en nog vriendelijk bleef. Dat doe je toch niet met een wildvreemde? Het zal wel aan mij liggen. Ik kom natuurlijk wel een beetje uit de middeleeuwen…
Na ruim een half uur wachten en mensen kijken was Gerard weer terug en werkten we ons met veel plezier door de rest van het levendige straatje ofwel de openluchtbazaar. Daarna kwamen we bij een leuk eettentje uit en besloten we daar iets te gaan eten. We zijn al 5 weken in de Balkan, maar vandaag gingen we dan eindelijk de wereldberoemde en overal te verkrijgen cevapcici eten. Zonde dat we dat zo laat pas ontdekten, want deze worstjes waren erg lekker! Ook de andere hapjes erbij smaakten goed. We hebben er dan ook heerlijk gegeten.
Na onze heerlijke maar zwaar verlate lunch slenterden we weer verder. De lucht begon echter steeds meer te betrekken. Ai, we houden het toch wel droog hè? Al snel konden we een soort hofje in, dat volgens de gids de Tepa-markt zou zijn, waar al eeuwenlang groenten, fruit, zelf gestookte rakija en heerlijke Herzegovijnse honing aan de man gebracht werd en vanwaar je een prachtig uitzicht op de brug zou hebben. Ja, dat kan wel, want voor de poort stond een bord met ‘best view on the bridge’. Maar de rest klopte niet, want in het hele hofje was geen groente of fruit te bekennen. Elke meter langs de muur was benut om kleding uit te stallen, die er heerlijk fleurig uitzag en waar ik me weer een superwijde broek heb laten aansmeren. Eigenlijk wou ik hem niet, omdat ik de achterkant niet leuk vond, maar ja, Gerard vond hem wel heel leuk en bovendien zitten ze heerlijk! En nu kan ik met dat opblaaspoot ook eens een andere broek aan, dan die witte driekwartmodellen waar je me al zo ongeveer 5 jaar in uit kunt tekenen. Op de andere hoek van het pleintje stond een moskee. Wij kochten een ticket voor zowel het uitzicht op de brug als de moskee.
De cesma (het prieeltje met de vele kraantjes) van de Koski Mehmet Pasa moskee (1619) waar je je kunt wassen als rituele reiniging voor het gebed, schijnt een van de oudste van Herzegovina te zijn. In het portaal voor de moskee lagen oude kleden voor de ramen, waarboven prachtige bogen met fijne motieven in diverse kleuren geschilderd waren.
Men richt zich bij het bidden richting Mekka. Een muur in de moskee geeft aan waar dat ligt en in het midden ervan is een nis, de mihrab. Nou, deze was heel kleurrijk beschilderd en betegeld en zag er heel mooi uit. De moskee was niet heel druk qua kleur, er was nog veel wit te zien. De ramen deden wat vreemd aan door de schelle kleuren van het glas. Die zijn vast niet authentiek. Maar verder vonden we het een prachtige, sfeervolle moskee.
In een hoek was een balkon gemaakt van steen waarin allemaal kleine sterren uitgehakt waren. Hierop mogen de mannen komen, die een bedevaart naar Mekka ondernomen hebben. Op de grond lagen allemaal kleden in verschillende kleuren en motieven over elkaar heen. Wij hadden vanaf onze plek een prima overzicht voor foto’s.
De minbar (preekstoel voor de vrijdagavondpreek) was ook in steen uitgehouwen en zag er heel fraai uit, zeker ook omdat hij met warme kleuren beschilderd was. Ook de in-/uitgang was bijzonder indrukwekkend door zijn mooie warme kleuren waarin ook veel goud verwerkt was. Uiteraard ontbraken ook de Arabische teksten niet. Ze zagen er heel sierlijk uit. We weten dat het teksten zoals Allah is groot zijn, maar bakten er niets van. Behalve de minbar stond er uiteraard ook een ‘gewone’ preekstoel. Deze was van hout en prachtig versierd met verfijnd houtsnijwerk en ingelegd met ivoor. Op de muren rondom de preekstoel, de mihrab, de minbar en de deuren, waren wat bescheiden versieringen geschilderd, waardoor het geheel niet te bont werd, maar heel warm en fijn overkwam. Ik vond het leuk om weer eens in een moskee te zijn.
Je kon ook de minaret nog bezoeken, maar aangezien ik al moeite genoeg met lopen had, hebben we dit maar niet gedaan. Pas toen we thuis kwamen, lazen we dat je er een geweldig uitzicht op de brug zou hebben en op een groot deel van Mostar, maar ja, daar hebben we nu niets meer aan. En bovendien regende het inmiddels toch.
Daarna gingen we het hekje door naar het uitzichtpunt. Vandaag inclusief regen dus. Wij hadden gehoopt dat het inmiddels droog was geworden. Niet dus. Je had inderdaad een heel mooi uitzicht op de brug, maar ja een deprimerend grijze lucht, die nota bene zelfs lek was, is niet heel bevorderend voor een mooie foto. Jammer.
Maar het viel nog niet met bakken uit de hemel en we besloten gewoon verder te gaan met ons programma. We hadden de kujundziluk (bazaar) verlaten en liepen in een wat bredere straat met veel grotere panden, waarin veel hostels, barretjes en natuurlijk nog een handjevol winkels voor de toerist in gevestigd waren. Wij waren op zoek naar de Karadoz-begmoskee uit 1557, die volgens de reisgids weleens de mooiste moskee van Herzegovina zou kunnen zijn. Het vinden ervan was niet moeilijk. Toch handig die minareten. Maar helaas voor ons was de moskee zelf dicht. Je kon alleen de tuin in. Tja, da’s altijd nog beter dan de boom in.
Vlak naast het hek stond een fontein, met oeroude versieringen, het portaal zag er oud en stijlvol uit met zijn prachtige gebeeldhouwde versieringen boven de ramen en deuren. Ook de uitzonderlijk hoge minaret (wat ons eerlijk gezegd niet opviel) zou versierd moeten zijn. Tja, het balkon had een wel aardige uit steen gebeeldhouwde rand, maar om nu te zeggen dat het opviel en mindblowing was? Niet echt. Ernaast lag een kerkhof met de typisch Turkse grafstenen.
Verder maar weer. Wij wilden een bezoek brengen aan het Biscevichuis, maar waar dat nu weer lag? We waren al een zwaar opgebroken straat door geploeterd. Beetje jammer dat ze er nu weer van die rotstenen met reliëf neerleggen, die zo lekker door je zolen heen gaan. We zagen wel een huis met een grote poort, maar er stond geen bordje of niets op. We liepen dus door om even later aan de achterkant van een Turks huis te komen, met een uitbouw op de tweede of derde verdieping, die ondersteund werd door een paar flinke palen. Mooi! Maar dit ziet er toch echt uit als het Turkse huis, wat we zoeken?! Dus gingen we via het oude, grijze straatje met zijn grijze muren en licht vervallen deuren weer terug. Op zich een saai, grauw straatje. Maar wat kwamen de roze bloemen van de Perzische slaapboom er prachtig in uit! Wat een schitterend mooie boom! Hij staat met stip op één!
Even later stonden we voor de tweede keert voor de grote poort en duwde Gerard hem maar een beetje open. Enthousiast wenkte hij me. “Maan, dit is gaaf, hier moet je echt even kijken!” We kwamen in een binnentuin uit met een creatief betegelde vloer vol patronen. Hiervoor hadden ze echter veel platte stenen voor op zijn kant gebruikt, waardoor je meteen een voetmassage voor vergevorderden kreeg. Ai!
Op deze bijzondere vloer stonden een aantal lage, ronde tafels met kleine krukjes omheen. Er was een fontein waar het water uit oude kannen stroomde, onder de veranda was een grote zithoek met Turkse bank waar wat zeshoekige tafeltjes met prachtig houtsnijwerk voor stonden. Overal kleedjes en krukjes ter verhoging van de sfeer en in de tuin een paar grote bomen waardoor je er in de hete zomers heerlijk in de schaduw kon zitten en eindeloos theedrinken.
Het moge duidelijk zijn, dat we het Biscevichuis gevonden hadden! Nou, dat begint al gaaf! Het is een Turks huis met een 17e eeuws interieur. Via een oude trap kwamen we op de veranda van de eerste verdieping, die vol stond met sierlijke zeshoekige theetafeltjes en een weefgetouw, waar nog een tapijt in wording op te zien was. Ook lag het er weer vol met bontgekleurde kleden, waarvan sommigen er nog als nieuw uitzagen.
Het eerste kamertje links mocht je niet in. Je kon wel door de deur kijken, wat ook al niet veel opleverde. Dankzij de flitser kregen we hier toch een goed beeld. In een hoek lag een tweepersoonsmatras op de grond, waar een prachtige deken overheen lag. Ernaast stond een hele oude, houten, beschilderde schommelwieg met een hoog romantisch gehalte, een kastje, een tafeltje en natuurlijk weer een vloer vol met diverse kleden over elkaar.
Daarna kwamen we in de woonkamer waar een flinke bank maar liefst twee lange wanden van de ruimte in beslag nam. Ook hier was het vol gezet met donker houten tafeltjes met mooie versieringen. Wat schilderijen met plaatjes uit lang vervlogen tijden en een schitterende houten, bijna zwarte kast, met ontzettend mooi houtsnijwerk. Een gedeelte van de deur was opengewerkt en de randen leken haast wel van kant. Heel knap! De vele ramen in de uitbouw gaven uitzicht op de mooie, groene Neretvarivier. In een andere hoek stond een driehoekige kast met ook al van die indrukwekkende opengewerkte deurtjes en plaatjes van bloemen in 3D. Wauw. Ook de deur die toegang tot de kamer gaf was ontzettend mooi doordat hij ook helemaal versierd was met elegant houtsnijwerk. Wat een huis! Zoiets wil ik thuis ook wel! Maar ja, wie gaat dat houtsnijwerk maken en hoe kom ik aan een smaragdgroen snelstromend riviertje onder de Ottomaanse uitbouw?
Achter de deur stond een reusachtig rond, koperen dienblad met een diameter van ruim een meter en ook nog eens prachtig versierd. De vloeren liepen wat scheef en ook de bank met zijn vele kleden en kleedjes had wat doorligplekken, maar desalniettemin vond ik het wel gaaf hier!
Op een van de vele theetafeltjes stond een eveneens bewerkt dienblad met een dito koffiekan en hele kleine, porseleinen kopjes voor de typisch Turkse koffie, die zo sterk schijnt te zijn dat je geen gel meer nodig hebt voor je haar. In een oude, houten beschilderde kist lagen een fleurig gebloemd kledingstuk en een hele lange, druk beschilderde fluit, die ik wel leuk voor in de muziekkamer vond.
Het huis was niet heel groot om te bezoeken, maar wel erg leuk. Zeker ook omdat wij er maar met zijn tweeën liepen. ’s Zomers schijnen er twee groepen (à 30 man per groep) binnen te lopen, een in de tuin te kijken en twee voor de poort te staan! Oei, iets te druk. Gelukkig maar dat wij in het naseizoen hier zijn en de regen de meeste bezoekers de cafeetjes en restaurantjes in heeft gejaagd.
In de binnentuin stond nog een klein gebouw dat waarschijnlijk als keuken dienst heeft gedaan. Nu stond en hing het helemaal vol met dienbladen, schalen, pannen, theeketels en een paar stukken gereedschap waaronder een oude trekzaag. Of was dit misschien de voorloper van het broodmes?
Eenmaal weer terug in de brede straat keken we onze ogen uit aan een heel groot pand dat helemaal onder de kogelgaten zat en waar dan ook geen ruit meer in zat. Dat hadden we midden in het centrum eigenlijk niet meer verwacht. Maar wat is er hier erg gevochten! Heftig!
Het bleek nog heel ver lopen te zijn naar de volgende moskee en het badhuis die we nog wilden bezichtigen en bovendien ging het steeds harder regenen. Ik had al uren een voorverpakte echtgenoot die in een stuk plastic rondliep. We gaan maar weer terug. Doordat de regen zowat iedereen weg had gejaagd, waren de vele patronen in de oude straatjes wel heel mooi zichtbaar! Maar dat was dan ook het enige voordeel.
Het werd al wat donkerder en overal gingen de lampen aan. Het koelde hard af en wij besloten om even een echt Turks theetje te gaan drinken. Nu kan het nog! Maar eer dat we die thee eens van dichtbij zagen……De bediening was duidelijk heel wat slaapverwekkender dan de thee zelf! Nadat we het bruine brouwsel met heel veel suikerklontjes tot iets drinkbaars getransformeerd hadden, gingen we via de bazaar, waar het al licht uitgestorven was, weer richting de mooie Stari Most.
Lege, donkere straatjes waarvan de keien glansden van het water waarover een zacht, gelig licht scheen. Lege tafels vol regendruppels onder een verwaaide parasol in het donker en geen mens meer te zien. Symbolisch voor onze reis. Overal zie je nog hoe leuk het was, maar het seizoen / de vakantie is wel zo goed als voorbij.
Ook bij avond was de brug prachtig en goed te zien door de vele sterke lampen die erop gericht waren. Uiteraard wilden we een paar mooie nachtopnames maken, maar door de irritant geplaatste en wel heel erg felle lampen was dit nog een hele uitdaging. Die wij echter graag aangingen. Dat dan weer wel.
Het is maar goed dat we al een tijdje in het digitale fotografietijdperk leven, want anders waren onze broeken vast afgezakt door de vele rolletjes die we in Mostar geschoten zouden hebben! Nu staat alles op zo’n klein kaartje waar je niet eens een miniboodschappenlijstje op kunt schrijven. Soms is vooruitgang best fijn!
Toen wij na tig foto’s eindelijk aan de andere kant van de brug waren, bleken hier nog wat eettentjes en winkeltjes open te zijn. We konden gelukkig nog een kaart van de brug vinden voor in ons rijdend museum en we scoorden zelfs nog zo’n gave, superwijde broek! Yes!
Inmiddels waren er niet echt veel mensen meer op straat. Als de schier eindeloze busladingen met toeristen weg zijn, is het hier nog veel fijner! Na het café met de leerzame tekst: “A meal without wine is called breakfast!” kwamen we zowaar nog bij de hamam uit. Helaas kon je er weinig aan zien en was hij al uren gesloten net als de moskee ertegenover. Jammer. Wat zou het heerlijk zijn als ik nu ergens een badkuip kon huren of zo! Misschien een nieuwe branche? ‘Rent a bath?!’ Ik ben voor!
Een kijkje hier, een kijkje daar en ach wat ziet het er allemaal sfeervol uit. Even later stonden we weer langs de rivier onder de brug. We komen de stad niet echt uit, dat is wel duidelijk. Eenmaal weer boven en toch echt hartstikke bijna bij de camper, liepen we nog héél even naar de miniatuur Stari Most, waarachter een café lag waar geen hond te zien was, maar waarvandaan wel leuke muziek klonk. We besloten een handdoek te gaan vragen om droog te kunnen zitten en nog één wijntje in deze fantastische stad te doen.
Há, kom je binnen, blijkt het me daar een enorme ruimte met diverse terrassen te zijn! Er zat wel een paar honderd man! En wij dus lekker samen op het terrasje naast de kleine brug. Kletsen, genieten, fotootje, toch nog maar een wijntje, nog steeds intens genieten, alweer een mooi liedje, nog een fotootje…. “Maan! Het is al 23.30 uur! We móéten nu echt weg, want anders kunnen we de camping echt niet meer op!” Een zeer verstandig besluit en zo scheurden wij ons met frisse tegenzin los van dit schitterende, uiterst sfeervolle stadje waar we intens genoten hadden en reden we niet al te veel later dan echt weg.
We hadden een supergoede parkeerplek in het centrum en hoewel de parkeerwachter waarschijnlijk al uren weg was, zaten alle vier de banden er ook nog onder. Mooi! De weg naar de camping was gelukkig niet al te lang, we reden maar een keer fout en iets na 00.00 uur waren we bij de camping. Het hek was weliswaar dicht, maar gelukkig niet op slot. Het andere stel op de camping zat nog buiten, dus wij konden met een gerust hart het terrein op rijden. Snel nog even wat steekwoorden van vandaag opschrijven onder het genot van een Hollands bakje thee en naar bed. Wat hadden wij een fantastische, gelukkige dag!!! Wat een geweldige toegift op een toch al hele fijne vakantie!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 409
[author] => Maan
[cityName] => Mostar
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,mostar
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 77-wat-een-geweldige-toegift
)
[26] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051295
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-24
[photoRevision] => 0
[title] => 76. De stecci van Radimlja
[message] => Om 17.45 uur reden we de parkeerplaats van het vlakbij gelegen Radimlja op. Er kwam een vrouw naar ons toe lopen om te vertellen, dat ze net gingen sluiten. Ze ging vandaag een uurtje eerder naar huis. We konden de auto wel aan de overkant van de weg zetten, er overnachten was ook prima en voor het bezoek aan deze bijzondere stenen konden we gewoon onder het hek doorkruipen, dat was allemaal geen probleem. Ehm, nou, volgens mij zagen wij daar krotten van golfplaten, halve caravans, wat krakkemikkige auto’s en een hele boel donkere kindjes rondrennen. Het lijkt verdacht veel op een zigeunerenclave. Dat beaamde de vrouw volledig. “Ja, dat klopt, maar daar heb je geen last van. Die mensen doen niets. Het zijn onze buren.” “Ja, ja, dat zal wel.”
Terwijl Gerard weer instapte om de camper aan de andere kant van de weg te zetten, liep ik alvast naar het veld vol met bijzondere stenen, die stecci genoemd worden. Deze stecci zijn een belangrijk symbool voor de Bosniërs en Herzegovijnen. Ze zijn trots op deze grafstenen waaronder de aanhangers van de middeleeuwse Bosnische kerk begraven zijn. Radimlje is een begraafplaats, waar maar liefst 133 rijk gedecoreerde stenen uit de 15e en 16e eeuw te bewonderen zijn. Er staan geen namen op maar plaatjes van bloemen, planten, zwaarden, pijlen, bogen of een man in gevechtstenue. Behalve rechthoekige platen staan er ook veel sarcofagen en een paar kruisvormige stenen. Volgens de reisgids zouden er ook enkele stenen moeten staan, waar teksten ingegraveerd waren, maar aan het zoeken en bekijken daarvan zijn we niet meer toegekomen.
Ik was er al helemaal niet gerust op, dat we de camper vlakbij die zigeunernederzetting moesten parkeren en hield het spul dan ook angstvallig in de gaten. Ik was wel blij dat er vlakbij een stel agenten weer een snelheidscontrole gingen houden. In tegenstelling tot Gerard was ik er helemaal niet gerust op. En ja hoor, al snel zag ik twee kinderen steeds meer richting de weg komen. Op een gegeven moment liep er eentje strak naar de camper toe en er omheen om aan de voorkant achter een boom weg te duiken, waardoor hij dacht uit het zicht te zijn. Mooi niet dus. Lang leve de telelens! Hij zat wat bij de voorband te doen. Het kutkind! Ik begon te schreeuwen en daar schrok hij van. Hij wist niet hoe snel hij weg moest lopen. Ik maakte nog snel een paar foto’s van het rotjoch maar daarna wilde ik niet meer terug naar het veld. Ik wilde hier vooral weg! Heel snel weg!
Ik haat dat volk! Altijd ellende! In Roemenië probeerden ze je deur open te doen als je bij een stoplicht stond. Op een parkeerplaats proberen ze gewoon bij je naar binnen te lopen, het is meerdere malen gebeurd dat ze bijzonder hardnekkig aan je armen blijven hangen en in Edirne sloeg een zigeunervrouw me hard in mijn gezicht toen ik gewoon een foto van een mooie moskee stond te maken. Dat rot volk zorgt alleen maar voor ellende. Al die zogenaamde hulpprojecten helpen helemaal niets. Ze willen gewoon geen scholing en een baan, want dat is beneden het peil van een zigeuner. Althans, dat staat in menig boekje en na jarenlang reizen zijn we inmiddels zwaar geneigd dit te geloven.
Ik was erg geschrokken van het feit dat hier zigeuners waren en vond het gelijk niet leuk meer. Ik wil niet bang of ernstig op mijn hoede hoeven zijn. Nu durf ik hier echt niet meer gewoon op een parkeerplaats of zo te overnachten en ik wil al helemaal niet naar Mostar. Die plaats staat met stip op een en daar wemelt het vast van bedelende zigeuners. Ik wil hier weg!
Maar ja, ergens wilde ik ook weer niet weg. Voor de zekerheid gingen we maar wel op een camping staan. De eerste was te vol en had te kleine plekjes, maar de tweede was een stuk fijner. Een niet al te groot terrein, hoog boven het water en we hoefden het maar met één ander stel te delen. Ruimte zat voor allebei. En via een trappetje kom je bij een klein gebouwtje uit met drie ruimtes. Elke ruimte is volledig betegeld, heeft een douche en toilet, het is schoon, er is toiletpapier, zeep, er komt zelfs warm water uit de kraan en er zit een perfect sluitende deur in met zelfs ook nog een werkend slot in plaats van een te krap wapperend zeiltje. Halleluja! En om de camping staat een hoge, dikke gemetselde muur met een groot hek erin. Na slechts een glas rakija – nee, geen limonadeglas - zag ik het weer heel aardig zitten.
En dat werd nog veel beter, toen de eigenaar langskwam. Er zijn in Bosnië inderdaad zigeuners, maar het is lang niet zo erg als in Servië. Hier bedelen ze vooral, maar je moet ze gewoon keihard negeren. En als een Bosniër ziet, dat je lastiggevallen wordt door een zigeuner, dan zal hij hem letterlijk voor je weg slaan. Nou, zo erg hoeft het ook weer niet. Ik wil gewoon met rust gelaten worden. Hier hoefde ik sowieso niet bang te zijn en in het oude Mostar zouden er ook niet veel zitten, daar konden we gerust naar toe. Pffff, een pak van mijn hart, want we hadden eigenlijk heel veel zin in deze stad!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 433
[author] => Maan
[cityName] => Radimlja
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,radimlja
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 76-de-stecci-van-radimlja
)
[27] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051289
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-24
[photoRevision] => 0
[title] => 75. Stolac
[message] => Vanmorgen had Gerard naar zijn chef ge-sms’t om te vragen of hij er één vakantiedag bij kon krijgen. En jawel, dat kon. Dat betekent, dat wij nu nog heerlijk een paar dagen in Bosnië kunnen toeren! Yes!
Om 13.45 uur reden we weg uit Trebinje en zagen meteen agenten die snelheidscontrole hielden. Jemig, in het stadje zelf hadden we het net ook al gezien. Maar gelukkig laten ze ons steeds met rust. Tja, we gaan ook als een slak! Maar wat een oude, verroeste stopbordjes hebben ze hier nog. Het deed ons aan Macedonië denken, waar eens een agentje achter een hooiberg tevoorschijn sprong, ons een boete aan wilde smeren en er vervolgens haastje-repje met onze paspoorten vandoor ging. Pas ruim een uur later konden we toen weer verder.
Net na de stad zagen we enorme wijngaarden, waar mensen met de hand de druiven aan het oogsten waren. In de rivier waar we langs rijden, zien we om de haverklap grote waterraden, die het nog doen, een verkopertje met een paar meloenen, een veldje met tabak, kale bergen met hier en daar plukjes groen – het zijn vast Dalmatische bergen – en even later zelfs een lavendelveld! In Slovenië, Kroatië, Montenegro en hier, overal zien we lavendelproducten, maar nu dan eindelijk een veld. Helaas was het al geoogst.
De wegen zijn hier breder, maar er zitten veel kuilen en hobbels in. En dan die verkeersdrempels waar de verf bijna af is. Als je net een bordje mist, wordt je gewoon gelanceerd! En over bordjes gesproken, echt álles is hier cyrillisch! Gelukkig wordt er langs de doorgaande wegen nog wel vertaling onder gezet. We proberen het cyrillisch te lezen, maar zijn het bord al gepasseerd eerdat we de eerste 4 letters hebben. Zucht. Maar ach, eigenlijk vinden we het best leuk. Geen euro’s, maar BIM’s en ook nog een andere taal. Het verhoogt toch je vakantiegevoel.
Na een tijdje werd het rijden saai. Alleen maar suffe struiken en eentonige bergen. Wel een aparte wolk, waar we een dansende Derwisj in zagen. Toch leuk, want we zijn net naar zo’n klooster onderweg. Ook nog een paar slangen op de weg. Bah. ‘k Heb liever een schildpad. We willen heel graag een wegenkaart van Bosnië kopen, maar tot nu toe lukt het niet. Of de schaal is zo vreselijk, dat je er niets aan hebt of ze hebben niets. Maar ze verkopen wel boormachines bij de tankstations. Tuurlijk. Echt logisch.
Bij tankstation drie zagen we een niet al te gecultiveerd veld tussen de half afgebouwde huizen liggen. Er waren van een paar palen en een stuk plastic een soort kassen gemaakt, waar eindeloze rijen tabaksbladeren onder hingen te drogen. Leuk! Onderweg zagen we nog wel meer tabaksveldjes, maar ze zijn vrij klein. Ik denk dat ze het voor eigen gebruik verbouwen. Ook de potten met honing, de flessen drank en de kratjes fruit ontbraken vandaag niet. Maar die zagen we alleen in de buurt van een dorpje en die zagen we niet echt veel. Jemig, volgens mij is Bosnië nog aardig ongerept.
In Stolac gingen we even uit de camper. Er zitten behoorlijk wat kogelgaten in de gebouwen. En niet te klein! Er stonden gribushuizen, maar ook nieuwe. Ook de moskee zag er hartstikke nieuw uit. Ervoor zo’n ‘tuinhuisje’ met allemaal kraantjes waar je je kon wassen voordat je de moskee in ging. De moskee zelf was niet verlicht. We zagen wat Arabische teksten, een preekstoel en een dik Turks tapijt op de vloer, waarop twee mensen aan het bidden waren.
Rondom de moskee wemelde het van de terrasjes, waar nu bijna niemand zat. Verbazingwekkend hoe veel stoelen er stonden. Er loopt hier behalve ons niet een toerist? Het zag er best leuk uit en we werden nergens aangeklampt. Er zouden hier nog 3 Ottomaanse bruggen moeten liggen, maar die zagen we niet. We gaan weer verder.
We zaten echter nog geen 5 minuten in de auto of Gerard zag langs de weg ineens zo’n brug liggen. Hij besloot te keren, zodat ik hem ook zou zien. Even eruit voor een foto en toen was hij mij kwijt. Ik keek even om de bocht, en nog een. Ook hier stonden mooie, nieuwe huizen al dan niet met een prachtige, houten veranda. Net als in het andere deel en het stadje van gisteren vonden we het hier best wel Turks en niet alleen omdat hier moskeeën stonden. Maar wat een straat! Ik was verbijsterd en ging Gerard halen.
Op een gegeven moment wilde ik oversteken en komt er een auto aan. Ik stop halverwege de weg en kijkt of de auto links- of rechtsom wil. En ineens rijdt die debiel me zowat aan terwijl hij me strak aankeek. Gatver! Wat een lul! Net als toen met die stalkers, waar ik vannacht notabene net over gedroomd had. Zou het een waarschuwing geweest zijn? Licht verbijsterd was ik wel.
Samen met Gerard liep ik even later weer het straatje in waar heel zwaar gevochten moet zijn. Overal kogelgaten in de muren en compleet kapotgeschoten huizen. De halve stad moet in puin geschoten zijn. Echt heel heftig! Voor een van de zwaarst beschoten panden lagen 5 grafstenen met naam en foto als stille getuigen van een afschuwelijke tijd. Zij hadden hun leven gegeven voor de vrijheid. Dit was echt nog een stad vol littekens.
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 381
[author] => Maan
[cityName] => Stolac
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,stolac
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 75-stolac
)
[28] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051279
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-24
[photoRevision] => 0
[title] => 74. Even snuffelen aan het modernere Trebinje
[message] => De plek was vast heel veilig, maar ook nogal onrustig. Dat hadden we niet verwacht, toen we hier gisterenavond aan kwamen. Voor de zekerheid hadden we maar oordoppen ingedaan. Toen we het keukenraam opendeden, bleken we toch nog voor een flinke fruitstal te staan, die op voor ons zwaar onchristelijke tijden openging. Ai, we hadden gedacht dat we ná het marktgedeelte stonden. Niet dus. Onze slaapplek bleek weer eens inclusief wekker. Ook vannacht had ik weer nachtmerries en nog steeds veel pijn, nu ook in mijn bovenbeen. Ik werd gewoon hondsmoe wakker. Eerst nog maar even lezen en havermout in bed eten.
Daarna besloten we een kijkje in het nieuwe gedeelte van Trebinje te nemen. Geen bezienswaardigheden voor het toerisme, wel heel veel barretjes en winkeltjes, waarvan sommigen open waren. Zo ook een gribusachtig kledingzaakje, waar het zo ontzettend volgestouwd was met kledingrekken barstensvol met veel oubollige kleding, dat je er amper kon lopen! Maar het was in tegenstelling tot de winkels in Montenegro heerlijk niet westers en ook niet modern. En de prijzen waren echt laag! Een stukje verderop zat pal naast de groenteboer, een man met een paar kratten tomaten. Dat schijnt hier allemaal geen probleem te zijn.
Daarna liepen we een rondje over de kleine versmarkt. Sommige ondernemertjes hadden alleen wat kratten tomaten en paprika’s, een andere verkoper had wat strengen knoflook aan zijn krakkemikkige busje hangen en wat verderop stond een al even oud autootje, waar alleen een zak eieren op de verroeste motorkap lag. Aan de overkant zaten twee opaatjes die zakken met allerlei kruiden verkochten, waar je thee van kon zetten. Ik kon er alleen de lavendel van thuisbrengen, maar de rest? Geen idee. Het was een erg fotogeniek marktje en Gerard leefde zich lekker uit. De mensen vonden het niet vervelend om op de foto te gaan. Sterker nog, ze vonden het leuk! Ze waren ook totaal niet opdringerig. Heel fijn! Wij vonden het leuk om overal wat te kopen. We gunnen het de mensen hier!
De Bingo-supermarkt erachter bleek behoorlijk groot. Wij keken er onze ogen uit en waren verbaasd over de prijzen. Die zijn heel wat beter dan in Montenegro. Je kon hier zelfs flessen, kurken, kroonkurken, potjes in allerlei maten en dekseltjes met verschillende afdrukken kopen. Alles voor de doe-het-zelver, die langs de weg met huisgemaakte producten wat bij probeert te verdienen. De grijze economie in Bosnië schijnt bijzonder groot te zijn. De armoede is groot, het inkomen laag en iedereen probeert er nog wat bij te klussen en daar maar een klein deel van op te geven. En dat kan allemaal want de corruptie in Bosnië schijnt enorm te zijn en echt in alle lagen van de bevolking heel veel voor te komen. Iedereen vindt dat dit moet veranderen. Maar ja, iedereen doet er ook aan mee en dus gebeurt er niets.
Er werd veel getoeterd, maar dat blijkt hier meestal begroeting te zijn. De mensen hangen enthousiast uit het raam en zwaaien erbij. Wij genoten van de sfeer en de zon scheen ook nog lekker! En intussen ruikt de camper heerlijk naar de hier gekochte lavendel!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 393
[author] => Maan
[cityName] => Trebinje
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,trebinje
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 74-even-snuffelen-aan-het-modernere-trebinje
)
[29] => stdClass Object
(
[reportId] => 5051277
[userId] => 151162
[countryId] => 217
[username] => gerardenmanuela
[datePublication] => 2017-09-23
[photoRevision] => 0
[title] => 73. Trebinje
[message] => 73 Trebinje 23 september Bosnië
Tot onze verrassing reden we een weg die we nog niet gehad hadden. We moesten de bergen in en hadden aanvankelijk nog een paar keer een mooi uitzicht over Kotor en zijn beroemde baai. En bij Perast konden we ook nog net een foto maken van de twee beroemde eilandjes voor de kust.
We konden weer steeds meer genieten. Wat een land, wat een prachtige baai en wat een bergen! Niet te geloven. En steeds zijn ze weer anders! En natuurlijk ook weer snelheidscontroles. Daar zijn ze hier abnormaal goed in. Elke dag heb je dat minstens één keer. De weg was verbazingwekkend goed en na de tank nog even volgegooid te hebben, kwamen we om 16.40 uur bij de Montenegrijnse grens. Niemand voor ons. Een leuke vent, die ons even aan het schrikken maakte, door een wandelstok achter Gerards stoel vandaan te vissen waar een scherpe punt aan zat. “Oh nee, hè, dit gaan ze toch niet bestempelen als slag- en/of stootwapen? Nu gaat hij hem ook nog aan zijn collega laten zien!” Maar hij vond de stok, die nog van Gerards opa was blijkbaar echt leuk, want even later kwam hij weer teruglopen, gaf de stok terug en konden we meteen doorrijden. Hij had niet eens om de paspoorten gevraagd?! Mooi, dit ging lekker. En vijf minuten later waren we bij de Bosnische grens, waar het al even fluitend ging. Wel moesten we de paspoorten en autopapieren laten zien en kregen we een stempel, terwijl de douanebeambte met een half oog de voetbalwedstrijd probeerde te blijven volgen. Daarna konden wij verder. Wauw, alweer binnen 1 minuut! Daar hadden we niet op durven rekenen!
Vanaf het stukje niemandsland werd de natuur wel zo spectaculair mooi! Wat een hoge, groene bergen! Wat veel en wat ruig! Even later zagen we een riviertje, dat zich tussen de bergen door slingerde, die helemaal zilver leek omdat de zon er fel op stond te schijnen.
Al vrij snel zagen we ook dit riviertje groen worden en zich een weg door een kleine canyon banen. Onderweg was er al twee keer vriendelijk gezwaaid naar ons, wat mij een prettig gevoel gaf. Een half uurtje later waren we in Trebinje, waar we fluitend een parkeerplaats vonden naast het postkantoor, waar we mooi even de wisselkoers konden vragen. Die was 2:1. Mooi, dat rekent heel prettig en we konden naast de ingang meteen flappentappen. We blijken hier Bosnische Marken nodig te hebben, ook wel BIM’s genoemd.
Het stadje zag er ontzettend oud uit en had wat Turks aandoende trekjes. Wij vonden het er wel gezellig uitzien. Veel terrasjes en niets modern. Kijk, daar houden we van. In het eerste souvenirtentje kocht ik een paar fluiten voor de kids en een leuke tas. Hier zijn de winkels weer normaal en de prijzen ook en nu heb ik een leuk aandenken aan Bosnië. Ik voel me helemaal trots maar nog veel meer blij dat ik hier loop. Natuurlijk zag ik van tevoren weer leeuwtjes en teddybeertjes, maar dat lijkt vooralsnog niet nodig. We hadden een leuk contact, werden onderweg heel vriendelijk te woord gestaan toen we de weg vroegen en ook in de tweede winkel was het contact ontzettend spontaan en gezellig! Wauw, dit begint echt goed!
We genoten van het kleine, oude centrum waar de tijd al eeuwen stil lijkt te staan. Het centrumpje was helemaal ommuurd en er stonden nog twee moskeetjes en een kerk in. Daarna gingen we op zoek naar de oude brug. De wandeling ernaartoe langs de brede rivier was mooi. We kwamen ook nog twee waterraden tegen, die nota bene nog gewoon werkten en al snel kwamen we bij de brug. Wauw! Gaaaf! Super!
Deze brug is het bekendste monument van Trebinje. Een Turkse Pasja gaf ooit de opdracht voor de bouw van deze brug. De constructie is uniek vanwege de gestapelde bogen aan de zijkanten en de grote, hoge bogen in het midden aldus de reisgids, die gelukkig in het Nederlands is. Leest echt lekker! En dan die oeroude steentjes waar al zo veel voetstappen op gezet zijn. Het was een romantisch plaatje. Zeker ook, omdat de zon al onder was.
Daarna gingen we weer terug naar de oude stad in de hoop er bij een gezellig tentje wat te kunnen eten. Tentjes zat, gezellig ook, maar eten? Nee, dat kon er niet. We zagen nog een kerk, waar we een kijkje namen. Hij zag er vanbinnen prachtig uit! Wel heel anders dan die in Montenegro. Geen iconostase, maar wel vol met vrolijke, heldere muurschilderingen. Maar wat helemaal gaaf was, was dat er net een dienst aan de gang was. Er stonden redelijk wat mensen te zingen toen wij binnenkwamen. Wat klonk dit mooi! Er waren verschillende priesters of hulpdienaren bezig met kaarsen, rondjes lopen en later kwam er nog iemand een rondje doen met de wijwaterkwast waar ook belletjes aan zaten. En tussen hen in, mocht een klein jongetje ook meehelpen, wat erg leuk was. Hoewel we er geen woord van verstonden, vonden we het toch fijn om hier even te zijn. Niet alleen een mooie kerk, maar ook bezield!
Inmiddels was het erg donker en gingen we over een marmeren en redelijk uitgestorven boulevard terug naar de camper die langs de hoofdstraat stond. Daar heb je de wat modernere winkels, maar zodra je van de hoofdstraat af bent, is het anders. Stokoude huisjes met hier en daar wat verlichting. Niet eng of luguber, het had eerder wat nostalgisch. Wij voelden ons er helemaal prima! We vinden het zo leuk om in Bosnië te zijn! Echt top!
Na nog wat boodschappen gehaald te hebben (de camper stond voor een supermarktje) reden we weg. Hopelijk kunnen we bij het klooster overnachten, wat we vanaf hier al prachtig verlicht op een heuvel kunnen zien liggen. Dat is niet echt gelukt. We hebben denk ik een bord gemist. Trouwens, over borden gesproken! Alles is hier in het cyrillisch. Op de borden is het gelukkig nog wel tweetalig, maar in de stad en op de borden van winkels echt niet! Ai, moeten we op de valreep toch dat cyrillisch nog op gaan halen!
We zijn er nog maar net, maar het lijkt of de wegen hier beter zijn. Niet qua verroeste en afgebladderde vangrail, wel qua breedte. Het is hier absoluut niet toeristisch en in het nieuwe deel van Trebinje zagen we ontzettend veel winkels. Niet modern, niet westers, niet toeristisch, maar gewoon voor de mensen zelf. Heerlijk! Dat hebben we in Montenegro niet echt gezien!
En nu staan we op een parkeerplaats, waar het licht onrustig is, maar wel veilig. We vermoeden dat er morgen op het eerste deel een versmarkt zal zijn, maar dat zien we dan wel. Eerst maar eens slapen! Maar nu wil ik wel eens horen wat Gerard over Bosnië en Mostar heeft gelezen, terwijl ik me suf typte aan tig stukjes van gisteren en vandaag. Dan een borrel en heerlijk slapen. Ik heb nu al zin in morgen! Oh, en gelukkig zijn de paar woorden die we in Montenegro geleerd hebben, hier ook prima te gebruiken. Dat is mooi. Laku noch en tot morgen maar weer!
[vip] =>
[userRegistrationDate] => 2008-07-05 11:58:45
[totalVisitorCount] => 412853
[pictureCount] => 0
[visitorCount] => 422
[author] => Maan
[cityName] => Trebinje
[travelId] => 514170
[travelTitle] => Montenegro
[travelTitleSlugified] => montenegro
[dateDepart] => 2017-08-19
[dateReturn] => 2017-08-19
[showDate] => yes
[goalId] => 4
[goalName] => Een verre reis
[countryName] => Bosnië en Herzegovina
[countryIsoCode] => ba
[imageLink640x480] => https://loremflickr.com/g/640/480/bosnie-en-herzegovina,trebinje
[imageLink50x50] => https://cdn.easyapps.nl/users/000/000/000/000/151/162_50x50.jpg?r=0
[titleSlugified] => 73-trebinje
)
)
)
[_currentPageNumber:protected] => 2
[_filter:protected] =>
[_itemCountPerPage:protected] => 15
[_pageCount:protected] => 4
[_pageRange:protected] => 10
[_pages:protected] => stdClass Object
(
[pageCount] => 4
[itemCountPerPage] => 15
[first] => 1
[current] => 2
[last] => 4
[previous] => 1
[next] => 3
[pagesInRange] => Array
(
[1] => 1
[2] => 2
[3] => 3
[4] => 4
)
[firstPageInRange] => 1
[lastPageInRange] => 4
[currentItemCount] => 15
[totalItemCount] => 60
[firstItemNumber] => 16
[lastItemNumber] => 30
)
[_view:protected] =>
)
[breadcrumb] =>
>
Reisverslagen
[styleSheet] => https://cdn.easyapps.nl/578/css/style.css
)
Sarajevo - Bosnië en Herzegovina 
